Natuur - Vrij Nederland

Vandaag De Week Radio Het Blad

Natuur

Nu in de winkel

De slag om de Noordzee

Vrij Nederland ligt weer in de winkel! Daarin duiken we in een haast onzichtbare strijd, die pal voor onze neus plaatsheeft: de slag om de Noordzee. Op en onder water strijden allerlei partijen over allerlei belangen, van wind en zand tot olie en informatie. En dan ligt er ook nog een schaduwvloot op de loer…

Redactie Vrij Nederland

Slag om de Noordzee

Het wordt steeds onveiliger op onze Noordzee

Op de Noordzee, vlak voor onze neus, woedt een verhitte strijd. Om de ruimte, om wind, energie, zand, gas, olie en informatie. Door al die drukte groeit de kwetsbaarheid voor sabotage door (Russische) schaduwvloten. De Kustwacht heeft er de handen vol aan.

Zwemmen er ooit weer walvissen voor onze kust?

Op papier is 31 procent van de Noordzee beschermd gebied, maar op zee blijkt ‘beschermd’ een rekbaar begrip. Dat merken ook de inwoners van de Noordzee. Hun leefomgeving is zwaar aangetast door klimaatverandering en menselijk handelen. Valt dat tij nog te keren?

Wij zijn water

De eeuwige strijd tegen het water heeft Nederland niet alleen maar ellende gebracht. We hebben er ook veel aan te danken. Een paar verworvenheden op een rij.

Crimineel bedrijf

De maat is vol, boycot Shell

Shell vernielt de planeet, maakt je boodschappen duur, is een oorlogsprofiteur en veroorzaakt vluchtelingenstromen. Er zit maar één ding op, schrijft Sander Heijne. We moeten Shell de rug toekeren.

Van wie is de zee?

Een land kent grenzen maar op zee zijn grenzen vloeibaar. En dus is de vraag: van wie is de zee? Van niemand, van iedereen, of van zichzelf?

Digital families

Niet wolf, wel wolf

Elke tijd kent zijn splijtzwam. Anno 2026 heeft die vier poten en een snuit, ontdekt Samuel Peperkamp. Voor de één hoort hij hier niet thuis, voor de ander is hij eindelijk op zijn plek. De canis lupus, ofwel: de wolf.

Samuel Peperkamp

Slag om de Noordzee

Het wordt steeds onveiliger op onze Noordzee

Op de Noordzee, vlak voor onze neus, woedt een verhitte strijd. Om de ruimte, om wind, energie, zand, gas, olie en informatie. Door al die drukte groeit de kwetsbaarheid voor sabotage door (Russische) schaduwvloten. De Kustwacht heeft er de handen vol aan.

Crimineel bedrijf

De maat is vol, boycot Shell

Shell vernielt de planeet, maakt je boodschappen duur, is een oorlogsprofiteur en veroorzaakt vluchtelingenstromen. Er zit maar één ding op, schrijft Sander Heijne. We moeten Shell de rug toekeren.

Zwemmen er ooit weer walvissen voor onze kust?

Op papier is 31 procent van de Noordzee beschermd gebied, maar op zee blijkt ‘beschermd’ een rekbaar begrip. Dat merken ook de inwoners van de Noordzee. Hun leefomgeving is zwaar aangetast door klimaatverandering en menselijk handelen. Valt dat tij nog te keren?

Van wie is de zee?

Een land kent grenzen maar op zee zijn grenzen vloeibaar. En dus is de vraag: van wie is de zee? Van niemand, van iedereen, of van zichzelf?

Wij zijn water

De eeuwige strijd tegen het water heeft Nederland niet alleen maar ellende gebracht. We hebben er ook veel aan te danken. Een paar verworvenheden op een rij.

Digital families

Niet wolf, wel wolf

Elke tijd kent zijn splijtzwam. Anno 2026 heeft die vier poten en een snuit, ontdekt Samuel Peperkamp. Voor de één hoort hij hier niet thuis, voor de ander is hij eindelijk op zijn plek. De canis lupus, ofwel: de wolf.

Samuel Peperkamp

Het Laatste

Ver voorbij de horizon

Vissers, windparken, kabels én de marine: de Noordzee krioelt van menselijke activiteit. Hoe staat ons grootste natuurgebied er nu echt voor?

Hoe de economie de klimaatcrisis wil bedwingen? Door nog meer olie op het vuur te gooien

De economie heeft maar één antwoord op de klimaatcrisis, schrijft Hans Stegeman. Groei. En laat groei nu net het klimaat nog verder belasten.

Klimaatverandering

Je kunt niet vluchten voor het klimaat (volgens het VN-Vluchtelingenverdrag)

Steeds meer mensen vluchten voor de gevolgen van klimaatverandering, zoals afgelopen week in Spanje en Frankrijk. Is het VN-Vluchtelingenverdrag – dat vandaag precies 75 jaar bestaat, en de rechten van vluchtelingen bepaalt – er ook voor hen?

Chard van den Berg

Nederland in de problemen: tegen een watertekort kun je geen dijken bouwen

Het land dat zich eeuwenlang tegen overstromingen wapende, staat nu tegenover waterschaarste. En van waterverdeling heeft Nederland nog weinig kaas gegeten, schrijft Hans Stegeman. Dat moeten we nu wel doen. En snel.

Filosoof Chris Julien: ‘De klimaatcrisis aanpakken vraagt om populisme’

Terwijl de klimaatcrisis heftiger wordt, van nieuwe hitterecords tot grote watertekorten, blijft de politiek passief. Wat te doen? Filosoof Chris Julien pleit voor het inzetten van populisme.

Merel van Namen

Zouden vliegvakanties verboden moeten worden?

Hoe kan het dat treinkaartjes nog altijd duurder zijn dan vliegtickets? Drie leden van ons geliefde jongerenpanel geven hun ongezouten mening.

Het Vrij Nederland-jongerenpanel

‘Super El Niño is hier. En Nederland is er niet op voorbereid’

Kunstmatige intelligentie

Rutger Bregman verwart AI-scepsis met klimaatontkenning

AI-sceptici zijn de nieuwe klimaatontkenners, stelde Rutger Bregman recent in een essay. Onzin, schrijft Hans Stegeman. Anders dan bij klimaatverandering is het nog volstrekt onduidelijk wat AI ons gaat brengen.

Ons drinkwater loopt gevaar

Er moet iets worden gedaan om de drinkwatervoorziening op peil te houden, schrijft Sander Heijne. In plaats van oplossingen te zoeken, is Vincent Karremans druk bezig met zeggen wat de kiezers willen horen.

Tanks! We really appreciate it

Lastige keuze…

De industrie aanpakken, dat is pas crime fighten

Ook de vervuilende industrie valt binnen de definitie van georganiseerde criminaliteit zoals de politie die hanteert, stelt Hannah Prins vast.

Iedereen zijn eigen supplementenlijn in zes stappen

Voedingssupplementen zijn inmiddels zó ingeburgerd, dat zelfs partijen als professionele voetbalclubs (lees: Ajax) samenwerken met leveranciers (lees: Vitakruid). En dat terwijl de controle erop op een laag pitje staat. Maar hoe laag precies? Om dat uit te zoeken, zetten we zelf een lijn op.

Jelle de Mey, Merel Overloop, Charlotte Teunis, Mirjam van der Puijl

Opnieuw relevant

Nee, een duurzame wereld begint niet bij jezelf. Een pleidooi tegen consumentenactivisme

Een duurzamere wereld begint bij je eigen keuzes, toch? In dit essay uit 2019 maak Roxane van Iperen korte metten met dat idee. Consumentenactivisme is een zijweg die niet alleen weinig bijdraagt, maar de aanpak van klimaatverandering zelfs in de weg staat.

Roxane van Iperen

Eindelijk hoop voor de oceaan: 2025 was een doorbraakjaar

Ook al verloopt internationale samenwerking op z’n zachts gezegd stroef, heeft de internationale inspanning om de oceanen te redden in 2025 eindelijk momentum gekregen. Topdiplomaat Peter Thomson uit Fiji komt met een stappenplan om deze kentering door te zetten.

Het lot van Iran wacht ons allemaal

Iran faalt in het beteugelen van de watercrisis die inmiddels het hele land op losse schroeven zet. Dit zou een waarschuwing moeten zijn voor ons allemaal, schrijft filosoof Slavoj Žižek. Nu we tegen de natuurlijke grenzen van de planeet oplopen, wordt ons voortbestaan van allerlei kanten bedreigd. Oplossingen die ooit drastisch of utopisch leken – zoals het communisme – beginnen meer en meer op gezond verstand te lijken.