Opvangcrisis escaleert wéér

'Klimaatverandering vraagt om populisme'

Filosoof Chris Julien

Opvangcrisis dreigt weer te escaleren in Nederland

Verhaal van de week

Op de cover van Men’s Health

Teun van de Keuken

Westelijke Jordaanoever

Beeldreportage

Interview met Molly Crabapple

Over anti-zionisme

Het kabinet offert welvaart op voor productiviteit

Hans against the machine

Nog eentje dan!

Column Amber Wiznitzer

Queer Amsterdam, de roze stad

Cultuurtips

Quiz

<p>[quiz id=&#8217;1081321&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


Redactie Vrij Nederland

Ben je bij? Speel de quiz!

<p>[quiz id=&#8217;1080631&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<h3><em>We zouden nog</em>, Toon Tellegen</h3>
<p>Toon Tellegen is een genre op zichzelf geworden: de chroniqueur van versjes over diertjes die zich door het leven tobben. <i>We zouden nog</i> gaat over al dan niet mislukte toekomstplannen en past precies in dat oeuvre, waarin de olifant en het mormeldier vaak terugkomen. In lichtvoetige versjes worden de dieren getroffen door somberte, onzekerheid, schaamrood op de wangen. Dieren zijn net mensen, zeker die van Tellegen. Maar nooit ontbreekt die grappige, zalvende toon. Onvermijdelijk leef je mee met de dieren in Tellegens paradijs, tot je bedroefd vaststelt: had de grootmeester mij maar geschapen.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1076897" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Toon-Tellegen-806x1200-1-640x953.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Toon-Tellegen-806x1200-1-640x953.jpg 640w" alt="" width="253" height="377" /></p>
<h3><em>Boter</em>, Asako Yuzuki</h3>
<p>In de Japanse feministische roman <i>Boter</i> sterven opvallend veel mensen. Dat komt vooral door hoofdpersoon Manako, die kookt voor eenzame mannen en hen, terwijl het eten uitstekend smaakt, ermee vergiftigt. Hoe grappig het boek ook is, ernstig is het evengoed. Subtiel bespreekt de internationaal geprezen cultauteur Asako Yuzuki thema’s als misogynie, onderdrukking en de beklemmende verwachtingen waaraan vrouwen moeten voldoen in de Japanse samenleving. Mannen gaan er letterlijk aan ten onder, vrouwen worden klein gehouden: een samenleving die lijdt aan zichzelf.</p>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="" href="https://www.vn.nl/product/vrij-nederland-juli-2026/" class="article-embed article-embed--left article-embed--new"><span class="article-embed__image" style="background-image:url(https://www.vn.nl/wp-content/uploads/fly-images/1078847/Escapisme-juli-2026-Webshop--520x520-cc.png);"></span><span class="article-embed__content"><span class="article-embed__read-more">Bestel 'm hier</span><span class="article-embed__title">Dit verhaal komt uit ons nieuwe nummer, met als thema ‘Escapisme’! Heb jij hem al in huis?</span><span class="article-embed__date">1 juli 2026</span></span></a>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1076894" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Boter-754x1200-1.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Boter-754x1200-1-640x1019.jpg 640w" alt="" width="257" height="409" /></p>
<h3><em>Vertraagde tijd. Zomerverhalen</em>, diverse auteurs</h3>
<p>Het korte verhaal is in Nederland ten onrechte een kwijnend genre. <i>Vertraagde Tijd. Zomerverhalen</i> is een bundel met veertien verhalen van meesters op de korte baan, onder wie populaire, hedendaagse schrijvers als Marijke Schermer en Nicolien Mizee. Wie ook niet ontbreekt is wijlen Maarten Biesheuvel, naar wie de tweejaarlijkse J.M.A. Biesheuvelprijs voor de beste Nederlandse verhalenbundel is vernoemd. Ook bevat de bundel zomerverhalen van Russische schrijvers als Konstantin Paustovski, Anton Tsjechov en Ivan Boenin. Ideaal voor in auto, trein of vliegtuig. Met een kort verhaal ben je er zo.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1076893" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/743x1200.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/743x1200-640x1034.jpg 640w" alt="" width="240" height="388" /></p>
<h3>Nuestra tierra</h3>
<p>Bezoekers van filmfestival IFFR zullen de film herkennen: <i>Nuestra tierra </i>van Lucrecia Martel was daar dit jaar te zien. Postkoloniaal Argentinië is een terugkerend thema in de speelfilms van de Argentijnse regisseur. Zo ook in <i>Nuestra tierra, </i>Martel’s documentairedebuut over de nasleep van de moord op de inheemse leider Javier Chocobar in 2009 na een dispuut met een mijnbouwbedrijf om een stuk land. Veertien jaar deed Martel over de documentaire die corruptie en racisme van Argentijnse instituties onthult met opnames van rechtbankzittingen, interviews, archiefbeeld, dronebeelden van het gebied en lokale muziek. Te zien vanaf 16 juli.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1076896" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/film-Nuestra-Tierra-2025.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/film-Nuestra-Tierra-2025-640x360.jpg 640w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/film-Nuestra-Tierra-2025-1280x720.jpg 1280w" alt="" width="408" height="230" /></p>
<h3>Sonsbeek 2026</h3>
<p>Sonsbeek is Europa’s oudste terugkerende tentoonstelling in de openbare ruimte: de eerste editie was al in 1949. In de dertiende editie zijn er tot en met 11 oktober locatiespecifieke installaties, sculpturen, film en performances te zien<span class="Apple-converted-space">  </span>buiten in het Park Sonsbeek, in de binnenstad en bij kunstinstellingen zoals Museum Arnhem. Met werken van gerenommeerde kunstenaars onder wie Larry Achiampong, Korakrit Arunanondchai en Femke Herregraven. Het park is voor iedereen gratis toegankelijk. Er zijn ook rondleidingen onder begeleiding van een gids.</p>
<p><img decoding="async" class="size-image_1280 wp-image-1077282" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/8.-Eko-Prawoto-Bamburst-2016-in-opdracht-van-Sonsbeek-16-foto_-Maurice-Boyer-©-Sonsbeek-kunstprojecten-1-1280x844.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/8.-Eko-Prawoto-Bamburst-2016-in-opdracht-van-Sonsbeek-16-foto_-Maurice-Boyer-©-Sonsbeek-kunstprojecten-1-640x422.jpg 640w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/8.-Eko-Prawoto-Bamburst-2016-in-opdracht-van-Sonsbeek-16-foto_-Maurice-Boyer-©-Sonsbeek-kunstprojecten-1-1280x844.jpg 1280w" alt="" width="1280" height="844" /></p>
<h3>Madonna: CONFESSIONS II</h3>
<p>Het nieuwe album van Madonna is een vervolg op succesalbum <i>Confessions On A Dance Floor </i>uit 2005. Dat was een ode aan de jarenzeventigdisco; misschien herinner je de Abba-referenties in de nummer 1-hit <i>Hung Up</i> nog. De Amerikaanse zanger won er een prestigieuze Grammy voor het beste dance/electronicalbum mee. Geen verrassing dat Madonna met haar vijftiende plaat opnieuw de dansvloer opgaat. Voor <i>Confessions II</i> is opnieuw de Britse producer Stuart Price in de arm genomen, die ook het grootste deel van de prequel produceerde. De al verschenen singles zijn misschien niet de meest vernieuwende dancetracks maar wel solide. <span class="Apple-converted-space"> </span></p>
<p><img decoding="async" class="alignnone size-medium wp-image-1076895" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/CONFESSIONS-II.jpg" srcset="" alt="" width="300" height="300" /></p>

<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div>


Deze expo’s, albums en boeken mag je niet missen in juli

<p>[quiz id=&#8217;1079340&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


Nu in de winkel

<p>Aan ontsnappen was ik altijd al verslaafd. Als kind streed ik een stille strijd met mijn ouders over het licht op de overloop. ‘s Nachts wilden zij de lamp uit hebben, ik aan. Als de deur naar mijn kamer op een kier stond, viel er een lichtstraal op mijn kussen – de tafel waarop ik mijn boeken las. Nachten bracht ik door tussen de rovers en de ridders, op vreemde planeten en in andere tijdperken, met Tonke Dragt, Thea Beckman en Astrid Lindgren. Tot mijn moeder het licht uitdeed. Dan stapte ik heimelijk de overloop op, met plassen als excuus, om de knop weer om te zetten.</p>
<p>Met rode ogen zat ik ‘s ochtends in de rekenles. Uit een schoolrapport van die tijd: <em>Sam tekent zijn grafieken als mistige berglandschappen.</em></p>
<p>In dit land van verplichtingen is er geen ruimte voor de escapist, voor een Houdini die de alledaagse realiteit achter zich laat en zich gewillig laat verleiden. Boeken, muziek, drank, films, drugs, porno – mogelijkheden om je niet met werk, belasting en grafieken bezig te houden, zijn er veel. En laat de mannen in grijze pakken nu net eisen dat we ons met werk, belasting en grafieken bezighouden.</p>
<p>Vrij Nederland zegt: fuck de mannen in grijze pakken. J.R.R. Tolkien, de Engelse taalkundige en fantast bij uitstek, schreef eens: <em>Waarom zouden we een gevangene minachten, omdat hij probeert uit te breken en naar huis wil? Of, als dat onmogelijk is, omdat hij over andere onderwerpen denkt en praat dan over cipiers en muren?</em></p>
<p>Gevangenisbewakers en muren – dat is de realiteit óók. Op allerlei manieren worden we afgestompt door de wereld die ons omringt. Door vergaderingen die een e-mail hadden kunnen zijn, door algoritmes die onze aandacht verpatsen aan de eerste beste bieder, door een samenleving die zich heeft vastgedraaid in polarisatie, pessimisme en prestatiedruk.</p>
<p>Logisch dat we touwen knopen van lakens en over de muur naar buiten klauteren. Om onszelf gezond te houden – en ook de samenleving. Alleen door te ontsnappen kunnen we buiten de muren kijken en alternatieven zien. Elke kamer heeft een lichtstreep nodig. Zonder Houdini zijn we precies nergens.</p>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="" href="https://www.vn.nl/product/vrij-nederland-juli-2026/" class="article-embed article-embed--left article-embed--new"><span class="article-embed__image" style="background-image:url(https://www.vn.nl/wp-content/uploads/fly-images/1078847/Escapisme-juli-2026-Webshop--520x520-cc.png);"></span><span class="article-embed__content"><span class="article-embed__read-more">Bestel 'm hier</span><span class="article-embed__title">Dit verhaal komt uit ons nieuwe nummer, met als thema ‘Escapisme’! Heb jij hem al in huis?</span><span class="article-embed__date">1 juli 2026</span></span></a>


Even lekker ontsnappen

<p>[quiz id=&#8217;1077792&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<p>[quiz id=&#8217;1076171&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<p>[quiz id=&#8217;1073700&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


In beeld

<h5>Mexico</h5>
<p>Een man gaat verkleed als<em> La Catrina</em> – het vrouwelijke skelet dat hét symbool is van de <em>Día de Muertos</em> (Dag van de Doden). Op deze traditionele Mexicaanse feestdag, gevierd op 2 november, wordt de dood niet gezien als iets verdrietigs. De dag draait om de viering van het leven. Overleden dierbaren worden herdacht met muziek, eten, dans en kleurrijke altaren.</p>
<p><img decoding="async" class=" wp-image-1064399 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1848790924-1-640x424.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1848790924-1-640x424.png 640w" alt="" width="467" height="309" /></p>
<h5>Bali</h5>
<p>Tijdens de hindoeïstische Ngaben-ceremonie op het eiland Nusa Penida wordt het lichaam van de overledene over zee gedragen voordat het de crematieplaats bereikt. Voor de Balinezen is de dood net zo essentieel als de geboorte. Deze Ngaben-ceremonie is bedoeld om de overledene te begeleiden tijdens de overgang naar het volgende leven (reïncarnatie). De voorbereiding voor deze ceremonie kan maanden duren, en is zo kostbaar dat families soms jaren moeten sparen. In dat geval wordt het lichaam eerst begraven voordat het wordt gecremeerd.</p>
<div class="gallery gallery-columns-2 clearfix gallery-size-"><div class="gallery-inner clearfix"><div class="gallery__expand pulse"><div class="gallery__plus"></div></div><figure class="gallery-item js-resize-square-image" data-slide="0"><div class="gallery-icon"><a href="javascript:void(0);"><img src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1489546181-1.png" class="attachment-image_1280 size-" alt="" width="1200" height="800"></a></div><figcaption class="wp-caption-text gallery-caption text-center"></figcaption></figure><figure class="gallery-item js-resize-square-image" data-slide="1"><div class="gallery-icon"><a href="javascript:void(0);"><img src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1491343226-1.png" class="attachment-image_1280 size-" alt="" width="1200" height="800"></a></div><figcaption class="wp-caption-text gallery-caption text-center"></figcaption></figure></div></div>
<h5>Kameroen</h5>
<p>In West-Kameroen worden uitvaarten groots en met de hele gemeenschap gevierd. Met rituelen, zoals hier de ritmische smidsdans, worden de overledenen geëerd en getransformeerd tot ‘gerespecteerde voorouder’.</p>
<p><img decoding="async" class="wp-image-1064392 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_2350327379-1-640x427.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_2350327379-1-640x427.png 640w" alt="" width="424" height="283" /></p>
<h5>Sulawesi</h5>
<p>Het dorp Panggala op Zuid-Sulawesi kent een eeuwenoude traditie, <em>Ma’Nene</em> genoemd, waarbij eens in de drie jaar de overleden voorouders worden opgegraven. Ze worden schoongemaakt, in nieuwe kleding gehesen en geëerd door de lokale bevolking voordat ze weer worden bijgezet in een rotsgraf of traditionele tombe (<em>patane</em>).</p>
<div class="gallery gallery-columns-2 clearfix gallery-size-"><div class="gallery-inner clearfix"><div class="gallery__expand pulse"><div class="gallery__plus"></div></div><figure class="gallery-item js-resize-square-image" data-slide="0"><div class="gallery-icon"><a href="javascript:void(0);"><img src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1857820153-1.png" class="attachment-image_1280 size-" alt="" width="1200" height="800"></a></div><figcaption class="wp-caption-text gallery-caption text-center"></figcaption></figure><figure class="gallery-item js-resize-square-image" data-slide="1"><div class="gallery-icon"><a href="javascript:void(0);"><img src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1668054898-1.png" class="attachment-image_1280 size-" alt="" width="1200" height="900"></a></div><figcaption class="wp-caption-text gallery-caption text-center"></figcaption></figure><figure class="gallery-item js-resize-square-image" data-slide="2"><div class="gallery-icon"><a href="javascript:void(0);"><img src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_1807275298-1.png" class="attachment-image_1280 size-" alt="" width="1200" height="803"></a></div><figcaption class="wp-caption-text gallery-caption text-center"></figcaption></figure></div></div>
<h5>Vietnam</h5>
<p>Bij de traditionele begrafenissen van de Mơ Nâm, een lokale groep binnen de Xơ-Đăng- gemeenschap in Vietnam, wordt de overledene teruggegeven aan de aarde door middel van een eeuwenoud ritueel dat bekendstaat als de modderbegrafenis. Modder en aarde symboliseren de oorsprong van het leven en weerspiegelen het geloof dat de mens uit de aarde geboren wordt en ernaar moet terugkeren. Het ritueel belichaamt de cyclus van leven en dood, harmonie met de natuur en spirituele verbondenheid met voorouders.</p>
<p><img decoding="async" class="size-image_640 wp-image-1064391 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_2729683023-1-640x479.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_2729683023-1-640x479.png 640w" alt="" width="640" height="479" /></p>
<h5>Ghana</h5>
<p>In Kumasi, de hoofdstad van de Ghanese Ashanti-regio, wordt tijdens de afscheidsceremonie van de overleden 13de Koningin-Moeder, een rituele dans met drums opgevoerd. De muziek gaat gepaard met gebeden die de voorouders beschermen tegen kwade geesten.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone size-image_640 wp-image-1064394" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_564082162-1-640x962.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/shutterstock_564082162-1-640x962.png 640w" alt="" width="640" height="962" /></p>

<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="" href="https://www.vn.nl/product/vrij-nederland-juni-2026/" class="article-embed article-embed--left article-embed--new"><span class="article-embed__image" style="background-image:url(https://www.vn.nl/wp-content/uploads/fly-images/1048801/Omarm-de-dood-winkel-520x520-cc.png);"></span><span class="article-embed__content"><span class="article-embed__read-more">Bestel 'm hier</span><span class="article-embed__title">Dit verhaal komt uit ons laatste maandblad, met als thema ‘De dood’! Heb jij hem al in huis?</span><span class="article-embed__date">4 juni 2026</span></span></a>


Van Mexico tot Sulawesi: de dood kan ook een feest zijn

<h5>Dagboek: <em>Naar de wereld, in de wereld, uit de wereld</em>, Cees Nooteboom</h5>
<p>Na romans, poëzie, essays en reisverhalen kwam er in 2023 met <em>De danser en de monnik</em> een prachtige toevoeging aan het al zo rijke oeuvre van Cees Nooteboom: dagboeken. Daarin beschrijft Nooteboom alledaagse beslommeringen als etentjes met vrienden, maar ook de vele reizen die hij maakte. Nooteboom tobt, piekert en twijfelt als eenieder, maar zijn stijl is volkomen eigen. Nu, een paar maanden na zijn overlijden, verschijnt het vervolg: <em>Naar de wereld, in de wereld, uit de wereld</em>, van de dagboeken die de jaren rond de millenniumwisseling bestrijken. Iets om je op te verheugen.</p>
<p><img decoding="async" class="wp-image-1065421 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Naar-de-wereld-in-de-wereld-uit-de-wereld-1-640x986.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Naar-de-wereld-in-de-wereld-uit-de-wereld-1-640x986.png 640w" alt="" width="306" height="471" /></p>
<h5>Non-fictie: <em>Navo: mythes, macht, militarisme</em>, Ludo de Brabander en Soetkin van Muylem</h5>
<p>In dit boek verzetten de auteurs zich tegen de veiligheidsalliantie en betogen ze dat iedereen dat zou moeten doen. Het tweetal wijst er fijntjes op dat de NAVO zich allang niet meer uitsluitend bezighoudt met het bewaken van grondgebied, en dat de veelgehoorde belofte van de NAVO om minder geld aan wapens te besteden slechts zeer beperkt wordt ingelost. Het roept de onvermijdelijke vraag op of we werkelijk 5 procent van het bruto binnenlands product moeten afstaan aan een organisatie waarover zoveel misverstanden bestaan.</p>
<p><img decoding="async" class=" wp-image-1065420 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/NAVO-mythes-macht-militarisme-Ludo-De-Brabander-en-Soetkin-Van-Muylem-1-640x1022.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/NAVO-mythes-macht-militarisme-Ludo-De-Brabander-en-Soetkin-Van-Muylem-1-640x1022.png 640w" alt="" width="265" height="423" /></p>
<h5>Roman:<em>Contrapposto</em>, Dave Eggers</h5>
<p>Het feit dat Eggers er twintig jaar aan heeft zitten sleutelen, doet op voorhand vermoeden dat het wel snor zit met <em>Contrapposto</em>. In deze tedere roman van de Amerikaanse grootschrijver staat de vriendschap tussen Olympia en Cricket centraal: een band die op vroege leeftijd begon, altijd grensde aan liefde en erotiek, en zo even hecht als verwarrend is. De kunstindustrie waarin beiden verzeild raken, maakt het er niet eenvoudiger op. Het is een woelig, individualistisch milieu vol ego’s. Ze hebben elkaar nodig. Toxiciteit alom. Toch denk je na afloop: had ik maar zo’n vriend.</p>
<p><img decoding="async" class="wp-image-1065419 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Roman-Contrapposto-Dave-Eggers-1-640x977.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Roman-Contrapposto-Dave-Eggers-1-640x977.png 640w" alt="" width="313" height="478" /></p>
<h5>Film: <em>Blue Heron</em></h5>
<p>In de gevoelige en semi-autobiografische debuutfilm van de Canadees-Hongaarse Sophy Romvari wordt de complexiteit van emigreren vertoond. In <em>Blue Heron</em> verhuist een Hongaarse familie – moeder, vader, drie broers, zusje – naar Canada. Door de ogen van de 8-jarige Sasha zien we hoe haar oudere broer Jeremy steeds alarmerender gedrag vertoont in zijn nieuwe omgeving. <em>Blue Heron</em> draait om het herinneren van het verleden zonder het echt te kunnen begrijpen en laat zien hoe kwetsbaar familiedynamieken kunnen zijn. Nu in de bioscoop.</p>
<p><img decoding="async" class="size-image_640 wp-image-1065418 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Blue-Heron-1-640x385.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Blue-Heron-1-640x385.png 640w" alt="" width="640" height="385" /></p>
<h5>Festival: Holland Festival</h5>
<p>De hele maand juni is het weer tijd voor het Holland Festival, een ode aan de meest vooruitstrevende internationale dans, theater, opera, beeldende kunst en film. De IJslandse experimentele componist en zanger Hildur Guðnadóttir is dit jaar de gastkunstenaar. Haar werk en inspiraties sijpelen door in het nieuwsgierigmakende programma dat ruim honderd voorstellingen bevat. Van makers als Laurie Anderson, Arooj Aftab, Damien Jalet, Germaine Kruip, Blackhaine en Wagner Moura. Tot en met 28 juni op 23 locaties in Amsterdam. www.hollandfestival.nl</p>
<p><img decoding="async" class="wp-image-1065417 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Blackhaine-1-640x280.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/Blackhaine-1-640x280.png 640w" alt="" width="384" height="168" /></p>
<h5>Album: Boards of Canada: <em>Inferno</em></h5>
<p>Begin jaren nul veroverden het Schotse duo Boards of Canada cultstatus als ambientmeesters, met hun psychedelische gelaagde muziek vol sprookjesachtige melodieën over complexe, gruizige elektronische sounds waar je fijn in kan ronddobberen. Liefhebbers reageren dan ook enthousiast op het verschijnen van een nieuw album van de broers Mike en Marcus Sandison. Mede doordat ‘Boards’ spaarzaam is met nieuwe muziek; het laatste album verscheen dertien jaar geleden en optreden doen ze ook zelden. Achttien nieuwe nummers staan er op <em>Inferno</em> en je hoort dat er niet veel veranderd is aan hun typisch duistere en toch troostrijke tijdloze sound. Gelukkig maar.</p>
<p><img decoding="async" class=" wp-image-1065422 aligncenter" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/WARPLP496_Packshot_3000-1-640x640.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/06/WARPLP496_Packshot_3000-1-640x640.png 640w" alt="" width="371" height="371" /></p>

<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="" href="https://www.vn.nl/product/vrij-nederland-juni-2026/" class="article-embed article-embed--left article-embed--new"><span class="article-embed__image" style="background-image:url(https://www.vn.nl/wp-content/uploads/fly-images/1048801/Omarm-de-dood-winkel-520x520-cc.png);"></span><span class="article-embed__content"><span class="article-embed__read-more">Bestel 'm hier</span><span class="article-embed__title">Dit verhaal komt uit ons laatste maandblad, met als thema ‘De dood’! Heb jij hem al in huis?</span><span class="article-embed__date">4 juni 2026</span></span></a>


Deze albums, boeken en films mag je niet missen in juni

<p>[quiz id=&#8217;1068659&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<p>De dood lééft. Informatie-avonden over het levenseinde, die huisartsen door het hele land organiseren, worden druk gezocht. Veel babyboomers vrezen het verzorgingstehuis meer dan de dood zelf. Ze willen sterven zoals ze hebben geleefd, op hun eigen voorwaarden.</p>
<p>Zelfs levenslust heeft een uiterste houdbaarheidsdatum. Als je amper meer kunt lopen, je botten pijn doen en iedereen die je jeugd kleur gaf op het kerkhof ligt, kan de dood ook als een bevrijding komen.</p>
<p>Met dit themanummer hopen we de acceptatie van onze sterfelijkheid te vergroten. Niet omdat doodgaan leuk is. Of omdat we ons niet tegen de dood mogen verzetten. Kinderen horen niet te sterven. En ook voor volwassenen mogen we ver gaan om de dood op afstand te houden.</p>
<p>Maar vroeg of laat komt voor ons allemaal de dag waarop de dood onvermijdelijk wordt. En dat hoeft niet (alleen maar) verdrietig te zijn. Als we de dood (weer) durven te accepteren als de onvermijdelijke uitkomst van het leven, zijn we mentaal beter in staat om onze laatste dagen te vieren. Sterker nog: om al onze dagen te vieren. Als íets het leven betekenis geeft, dan is het de dood: het besef dat onze tijd eindig is, dat we het beste moeten maken van de dagen die ons gegeven zijn.</p>
<h5>Met als verhalen</h5>
<p><strong>Doodgaan voor dummies </strong><br />
Journalist Els Quaegebeur werkt als vrijwilliger in een hospice en ging te raden bij cliënten en verzorgers. Het resultaat: een bemoedigende handleiding inclusief do’s en dont’s voor stervenden en nabestaanden in spe.</p>
<p><strong>Bijna-doodervaringen</strong><br />
Vijf mensen vertellen over het leven na hun bijna-doodervaring. Gedeelde factor? Bang voor de dood zijn de meesten niet meer.</p>
<p><strong>Regie op de dood</strong><br />
De maakbaarheidsgedachte beperkt zich niet tot het leven, steeds meer mensen willen ook regie over de dood. Informatieavonden over euthanasie en andere mogelijkheden voor een zelfgekozen levenseinde lopen storm. De dood lééft, zoveel is duidelijk, maar valt hij ook te plannen?</p>
<h5>Andere verhalen</h5>
<p><strong>Francesca Albanese</strong><br />
De Italiaanse mensenrechtenadvocaat Francesca Albanese is de speciale VN-rapporteur voor de bezette Palestijnse gebieden. Portret van een onvermoeibare strijder voor internationaal recht en een politieke superster die de controverse niet schuwt.</p>
<p><strong>Trans en op de vlucht</strong><br />
Door een lawine van anti-transwetsvoorstellen vragen steeds meer trans mensen uit de VS asiel aan in Nederland. Tot nu toe zonder succes. Vrij Nederland sprak zeven van hen. ‘Moet ik eerst totaal in elkaar worden geslagen voor ik succesvol asiel kan claimen?’</p>
<p><strong>En…</strong><br />
Een meme van Marten Mantel<br />
Onze beste cultuurtips voor de komende maand<br />
Columns van Amber Wiznitzer, Chard van den Berg, Hannah Prins en meer!</p>
<p class="p1">
<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div></p>


Omarm de dood

<p>[quiz id=&#8217;1060110&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<p>[quiz id=&#8217;1046921&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<p>[quiz id=&#8217;1038136&#8242;]Speel de quiz van de laatste week[/quiz]</p>


<h5>Roman: <em>Schooljaren</em>, Ernest van der Kwast</h5>
<p>Hopelijk wordt Ernest van der Kwast nooit echt volwassen. Na <em>Mama Tandoori</em>, dat zich nog afspeelt in zijn jeugdjaren, is zijn nieuwe boek <em>Schooljaren</em> gesitueerd in het lokaal van de middelbare school: een plek waar jongens geen mannen worden, maar jongens blijven. <em>Schooljaren</em> is een antwoord op de vragen die het jongensleven oproept. Verwacht overspannen docenten, schoolfeesten, eerste liefdes en de frustratie als die uitblijven. Het is een kroniek aan wat de mooiste tijd van je leven is, al deden onverwachte SO’s je daar destijds anders over denken.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1023222" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/Schooljaren-Ernest-van-der-Kwast-1-1-640x1009.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/Schooljaren-Ernest-van-der-Kwast-1-1-640x1009.png 640w" alt="" width="189" height="298" /></p>
<h5>Essay: <em>Mogen we nog een beetje leven</em>, Arnon Grunberg</h5>
<p>Je weet dat het goed mis is in de wereld als Arnon Grunberg zich gaat verdiepen in de mensenrechten. Of scherper: in medemenselijkheid. In het essay <em>Mogen we nog een beetje leven </em>verbindt hij de medemenselijkheid aan de bergrede van Christus: <em>heb uw naaste lief als uzelf</em>, was het idee. De auteur van <em>Tirza</em> vraagt zich af: waarom slagen we er niet in ons aan dat principe te houden? Heeft Christus ons misschien overschat, ons te veel verantwoordelijkheidsgevoel toegedicht? En als iedereen zichzelf op de eerste plaats zet, welke ruimte hebben de laatsten dan? Vanaf 27 mei verkrijgbaar.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1023217" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/751x1200-1-640x1022.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/751x1200-1-640x1022.png 640w" alt="" width="204" height="326" /></p>
<h5>Roman: <em>Het laatste elftal</em>, Barbi Marković</h5>
<p>Over voetbal hebben we het niet veel bij Vrij Nederland. Dat neemt niet weg dat ook wij idolaat zijn van ‘de sport’, al helemaal als het spel boven zichzelf uitstijgt en meer wordt: een strijd, een verhaal, een symbool. Precies daarover gaat de roman <em>Het laatste elftal</em> van Barbi Marković. Tijdens het WK van 1990 verliezen de Joegoslaven met strafschoppen van Argentinië. De hoop op een voetbalzege was het laatste beetje lijm dat de veelvolkerenstaat bij elkaar hield – de burgeroorlog dreigt. Over rouw, oorlog en de verbindende kracht (zolang het goed gaat) van de voetballerij. Vanaf 21 mei in de winkel.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1023221" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/Het-laatste-elftal-Barbi-Marković-1-640x1024.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/Het-laatste-elftal-Barbi-Marković-1-640x1024.png 640w" alt="" width="178" height="285" /></p>
<h5>Film: Wasteman</h5>
<p>Vorig jaar werd de wereld er met de serie <em>Adolescence </em>scherp aan herinnerd dat de Engelsen heer en meester zijn in het genre van rauw realisme. <em>Wasteman</em> staat sterk in deze filmtraditie. De nog jonge Taylor (een rol van de rijzende ster David Jonsson) overleeft een gevangenisstraf door zich klein te maken en vast te klampen aan het vooruitzicht van een herstart als hij binnenkort weer buiten staat. Zijn vrijlating komt in het geding als hij een nieuwe celgenoot krijgt (de eveneens <em>up and coming</em> Tom Blyth) die hem deelgenoot maakt van zijn poging de macht in de gevangenis te grijpen. Goor, heftig en overtuigend. Nu in de bioscoop.</p>
<h5>Expo: Bijna te laat</h5>
<p>In 1940 werden er dertigduizend illegale pamfletten met de titel <em>Bijna te laat</em> door Nederland verspreid. Het verzetspamflet was een laatste poging om het land te waarschuwen voor de gruwelijkheden die zouden komen. In de gelijknamige tentoonstelling in de Westerkerk in Amsterdam worden de verhalen van het verzet van Jacoba van Tongeren, Hebe Kohlbrugge, Jan Koopmans en Henk van Randwijk (de eerste hoofdredacteur van Vrij Nederland) vertoond. Met foto’s van Cas Oorthuys. De expositie loopt t/m 21 mei.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1023219" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/15-4-640x648.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/15-4-640x648.png 640w" alt="" width="235" height="238" /></p>
<h5>Album: Ranjha: <em>Shye Ben Tzur</em>, Jonny Greenwood and the Rajasthan Express</h5>
<p>Radiohead-gitarist en componist Jonny Greenwood werkt na elf jaar opnieuw samen met de Israëlische zanger Shye Ben Tzur en de Indiase muzikanten The Rajasthan Express, met als resultaat het explosieve album <em>Ranjha</em>. Het collectief maakte in 2015 al het folk-fusionalbum <em>Junun</em>, waar filmregisseur Paul Thomas Anderson dan weer een documentaire van maakte. Greenwood werkt vaker samen met de regisseur; recent schreef hij de filmmuziek voor <em>One Battle After Another</em> (2025), waarvoor hij een Oscarnominatie kreeg. <em>Ranjha</em> is een mix van qawali-gezang, scherpe gitaarlijnen, jazzy trompetten en ritmische percussie. Te beluisteren op Spotify of een muziek-app naar keuze.</p>
<p><img decoding="async" class="alignnone wp-image-1023220" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/albumhoes-Ranjha-Shye-Ben-Tzur-Jonny-Greenwood-and-The-Rajasthan-Express-1-640x640.png" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2026/04/albumhoes-Ranjha-Shye-Ben-Tzur-Jonny-Greenwood-and-The-Rajasthan-Express-1-640x640.png 640w" alt="" width="255" height="255" /></p>

<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="" href="https://www.vn.nl/product/vrij-nederland-mei-2026/" class="article-embed article-embed--left article-embed--new"><span class="article-embed__image" style="background-image:url(https://www.vn.nl/wp-content/uploads/fly-images/1023594/Blij-Vrij-520x520-cc.png);"></span><span class="article-embed__content"><span class="article-embed__read-more">Bestel 'm hier</span><span class="article-embed__title">Dit verhaal komt uit ons laatste maandblad, met als thema ‘Blijf vrij’! Heb jij hem al in huis?</span><span class="article-embed__date">30 april 2026</span></span></a>
