<div class="lead">
<p class="p_1">Rutte lijkt een één-in-één man, zonder prangende zelftwijfel. Maar wat als wereldleiders wel met elkaar, maar nooit met zichzelf in gesprek gaan?</p>
</div>
<p class="p_1">K. maakte een driehoek van haar duimen en wijsvingers, hield haar armen gestrekt richting de tv, kneep één oog dicht, keek door het frame en oordeelde: Rutte is homo.</p>
<p class="tekst">Eerder die zondag waren K. en ik naar de documentaire van Michiel van Erp over fotograaf Erwin Olaf geweest. Het kan aan het frame liggen – de edit van Van Erp en onze opvatting van wat kwetsbaarheid is, maar we dachten een kunstenaar te zien die zijn kwetsbaarheid een beetje overschreeuwt met gelikte esthetiek. We zagen vooral een onzekere jongen die veel van zijn moeder houdt. Ze gingen samen naar een tuincentrum en dronken koffie aan de keukentafel.</p>
<p class="p_1">Bij premier en Zomergast Rutte leek er niets te hoeven worden overschreeuwd. Een lach is leuk, muziek is mooi, een ziekte is naar en de dood is erg. Filosoof Hannah Arendt stelde dat moraliteit voortkomt uit een innerlijke dialoog: elk denkend mens is een soort ‘twee-in-een’. Rutte lijkt meer een één-in-één man, zonder prangende zelftwijfel. Misschien heeft hij al zijn discursieve energie aan de wereld gegeven. Hij schaakt immers wel met alle wereldleiders, waaronder in het Duits met zijn Russische collega ‘Vladimir’. Maar wat gebeurt er als wereldleiders wel met elkaar, maar niet met zichzelf in gesprek zijn?</p>
<p class="tekst">Ook in een eventueel toekomstige geliefde zoekt onze premier geen ‘vier-in-twee’, maar een één-in-twee. Op de moeilijke momenten, bijvoorbeeld als hij ’s avonds thuiskomt van crisisoverleg, zou het best fijn zijn om even uit te razen. Het idee dat een geliefde misschien ook kritische vragen stelt (kritischer dan presentator Thomas Erdbrink), lijkt niet in hem op te komen. Meerstemmigheid moet vermeden. En dus is een partner bij wie je kunt spuien bij voorkeur geen mens met inhoudelijke respons – iemand, kortom, die het leven misschien wel vruchtbaar moeilijker maakt in plaats van makkelijker.</p>
<p class="tekst">Zijn ideaalbeeld van de gezellige geliefde doet me denken aan een fotoserie die ik onlangs in het Van Abbemuseum in Eindhoven zag: <span class="Cursief">97 Housemaids. </span>De foto’s tonen vrolijke familietaferelen, spelende kinderen, ijsje in de mond en zonnehoedjes op, lachende gezichten. Alleen wie goed kijkt, ziet de dienstmeisjes, schimmen in uniform. Ze scharrelen op de achtergrond, serveren eten of dragen de luiertas. Soms is alleen een been of arm te zien. Kunstenares Daniela Ortiz vond de foto’s op de Facebookpagina’s van rijke Peruanen en printte ze uit. ‘De aanwezigheid van de dienstmeisjes wordt voortdurend uitgewist en is tegelijkertijd onontkoombaar.’</p>
<div class="figure--right">
<figure id="post-338262 media-338262" class="align-left"><img srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2016/09/rutte-online-320x320.jpg 320w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2016/09/rutte-online-640x640.jpg 640w" alt="" /><figcaption>Illustratie: Elise van Iterson</figcaption></figure>
</div>
<p class="tekst">Ik denk dat K.’s (ouderwetse) gaydar aansloeg op het feit dat ze bij Rutte op een geheim hoopt. Verborgen homoseksualiteit zou hem alsnog een twee-in-één maken. Maar ik denk dat we elders moeten kijken. Niet alleen seksualiteit wordt verdrongen of verborgen. Rutte’s jeugd kwam aan bod, de lessen van zijn vroeg overleden vader werden genoemd, maar het verhaal van de moeder bleef achterwege. Wel gaat hij elk weekend bij haar eten. Regelmaat creëert geen herinneringen. Het is een bekend fenomeen: de Vatersuche staat centraal. Hij is de belichte afwezige, tiran of held. De moeder – de vanzelfsprekende aanwezigheid – vormt doorgaans geen aparte verhaallijn. Zelfs haar naam wordt niet doorgegeven. De moeder faciliteert onvoorwaardelijk, om vervolgens buiten het frame te vallen of in de kast te kruipen.</p>
<p class="tekst">Over ontegenzeggelijke invloed gesproken. De Zomergasten-uitzending inspireerde me om mijn kapotte toiletbril te vervangen. Elke keer dat ik ging zitten, schoof de bril naast de pot en dit resulteerde er de afgelopen weken in dat ik – thuis aan het werk – langer mijn plas opspaarde om dit kleine ongemak zo min mogelijk mee te maken. Nadat ik Rutte drie uur lang had bekeken, dacht ik ferm: verantwoordelijkheid nemen, problemen horen op te pleuren, die bril moet nu echt vervangen. Ik zit weer met mijn hele kont binnen één ring in plaats van met één bil over de rand. Zo inspirerend activerend is Rutte’s liberalisme.</p>


Simon(e) van Saarloos

Dankzij Zomergasten met Rutte verving ik mijn kapotte toiletbril

Welkom in Nederland

De opvangcrisis escaleert

Verhaal van de Week

En nu?

Vechten tegen Assad

Extreemrechtse connecties

JA21

Soepschildpad

Hans Stegeman

Schooljuf

Nicolaas Veul

Plan Rutte mislukt

NAVO

Parijs was een voorbode

Protest

Leven onder de radar

In beeld

Himmler in New York

Voorbeschouwing

Verdwaald in de AI-psychose

Chatbots