<div class="wpg-element lead-bold">
<p>De echte kerel is uitgestorven, en gelukkig maar. Want met de ideologie van de echte vent gaan mannen het niet redden. </p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Een van zijn vriendinnen had &#8217;s avonds een afspraakje met een man die ze net had ontmoet. Een paar uur daarvoor belde ze Dylan van Rijsbergen, om &#8216;nog even te informeren hoe een man precies denkt&#8217;. Van Rijsbergen, verontwaardigd: &#8216;Geen idéé! Geen idee wat een man denkt! Hoe moet ík dat weten?! Is mannelijkheid een vorm van astrologie? Als je een boogschutter bent, zijn dit je voorkeuren en zus en zo je hobby&#8217;s?&#8217;</p>
<p>Van Rijsbergen (1975), manager bij de publieke omroep, schreef Het onbehagen van de man. Door de vrouwenemancipatie is er onder mannen onduidelijkheid ontstaan hoe zich te gedragen, stelt hij. Dat &#8216;onbehagen&#8217; leidt de laatste jaren tot &#8216;een cultureel offensief dat de ouderwetse man en de klassieke sekseverhoudingen idealiseert&#8217;. Van Rijsbergen noemt in zijn boek de neoconservatieve rechtsfilosoof Andreas Kinneging, die in Geografie van goed en kwaad (2005) de man &#8216;de kapitein op het schip noemt, aan wie zijn vrouw gehoorzaam moet zijn&#8217;. En de publicist Henk Noort, die in 2005 constateerde dat &#8216;de echte kerel een uitstervende diersoort is geworden&#8217;. Het succes van semiwetenschappelijke publicaties over de verschillen tussen vrouwen en mannen moet je volgens Van Rijsbergen ook in dat licht zien. Zoals die van het echtpaar Barbara en Allan Pease, die beweringen doen als: &#8216;Een man rijdt liever een paar uur om dan een voorbijganger de weg te vragen.&#8217; (Dit is trouwens waar, AL)</p>
<p><b>Don Draper uithangen</b><br />Die stereotypen zitten mannen in de weg. Dat is het tweede onbehagen dat Van Rijsbergen signaleert. Mannen laten zich een keurslijf opleggen, zegt hij. Ze mogen niet wijverig over gevoelens praten. Moeten bovenin de hiërarchie zien te komen. Zouden minder goed voor kinderen kunnen zorgen. Maar leidt dat in een mannenleven uiteindelijk tot voldoening? Van Rijsbergen inventariseerde voor dit boek de gemengde gevoelens van mannelijke vijftigplussers. &#8216;Ze hebben hun hele leven gewerkt; hebben op kantoor Don Draper uitgehangen (alpha male uit de populaire tv-serie Mad Men, AL), hebben alles gedaan wat er van ze verwacht werd, en pas nu vragen ze zich af: &#8216;Maar wilde ik dat wel? En waar ging het me eigenlijk om?&#8217;</p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph-quote">
<blockquote>
<p>Mannen hoeven niet meer afhankelijk te zijn van vrouwen</p>
</blockquote>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Van Rijsbergen waarschuwt dat de ideologie van de echte vent niet de vaardigheden oplevert waarmee mannen het in de toekomst gaan redden. &#8216;Ze zouden zich breder moeten ontwikkelen dan de neoconservatieve literatuur doet geloven. Voor de drie p&#8217;s &#8211; protection, providing en procreation &#8211; hebben vrouwen je niet meer nodig. Vanaf de jaren zeventig worden mannen hierdoor buitenspel gezet. Je ziet mannen die na een scheiding alles verliezen; hun huwelijk, daarmee hun emotionele steun en toeverlaat, hun kinderen, hun materiële welvaart. Ik geloof dat mannen de laatste decennia afhankelijker zijn geweest van vrouwen dan andersom. Zij konden hun emotionele ondersteuning alleen bij hun echtgenotes vinden, de vrouwen hadden daar vriendinnen voor. Ik wil het nu omdraaien: mannen hoeven ook niet meer afhankelijk te zijn van vrouwen. Mocht het tot een scheiding komen, dan kun je echt prima zelf voor de kinderen zorgen, je hebt je eigen vriendenkring waar je je emoties bij kwijt kunt. Je kunt zelf koken en de was doen.&#8217;</p>
</p></div>
<div class="figure--left">
<figure id="post-88765 media-88765" class="align-none"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2009/11/83c4b37d-bdba-454e-b3c5-6888f5842bfb_4709arm011.jpg" alt="" border=" /></figure>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p><b>De touwtjes in handen</b><br />Van Rijsbergen merkt dat vrouwen tegenstrijdige verwachtingen hebben van mannen. &#8216;De oude beelden zitten er nog in,&#8217; zegt hij. &#8216;Ze vinden het leuk als een man kookt, maar verwachten tegelijkertijd dat híj achter het stuur zit, híj de knoop doorhakt, híj in bed de touwtjes in handen neemt.&#8217; Tijdens het debat dat Women Inc afgelopen maandag in Amsterdam organiseerde naar aanleiding van Van Rijsbergens boek, zei de inleidster, zonder in al haar feminisme door te hebben hoe stereotype ze zelf dacht: &#8216;Wat is een echte man? Hij mag wel achter de Bugaboo lopen, maar hij moet hem ook kunnen repareren.&#8217; Van Rijsbergen liet een cynisch lachje zien.</p>
<p>&#8216;De grootste vijanden van het feminisme zijn nog altijd vrouwen zelf. Ik vind dat vrouwen mannen vaak het gevoel geven niet goed voor kinderen te zorgen. Gaat ze bijvoorbeeld de kinderen wat anders aantrekken als hij ze heeft aangekleed, omdat ze de kleuren niet vindt combineren. Heel naar is dat. Er is een old boys network actief op de werkvloer, maar in het huiselijk domein brengt het old girls network de glazen scheiding aan. Dat is mijn pleidooi: mannen, laat je niet buitenspel zetten. Zorg dat je het zelf kan!&#8217;</p>
<p>Van Rijsbergen heeft het bij zijn eigen vader zien gebeuren. Hij is vanaf zijn vijfde door zijn moeder opgevoed, en zag zijn vader eerst weinig en op den duur helemaal niet meer. &#8216;Mijn vader vond het heel moeilijk zijn zoons niet te zien, en het heeft tot een slagveld geleid tussen mijn ouders. Uiteindelijk wilden wij, zijn zoons, gewoon rust.&#8217;</p>
<p>Komt hij met dit boek voor hem op? &#8216;Ja,&#8217; zegt hij na een korte stilte. &#8216;Maar ik ga ook tegen hem in. Uiteindelijk had hij er wel recht op ons te zien. Achteraf had ik het ook fijn gevonden. Hij was product van het sociologische proces waar ik nu tegen in opstand kom. Hij kon met dat verdriet geen kant op. Ik hoop dat hedendaagse mannen met die trots en kwetsing na de scheiding volwassener om kunnen gaan.&#8217;</p>
<p><b>Eigen mix</b><br />Met de man 3.0 gaat Van Rijsbergen uit van de normatieve indeling die de Amerikaanse psycholoog Joseph Pleck begin jaren tachtig maakte tussen de traditionele en de moderne man. De traditionele was de fysiek sterke kostwinner die zijn gedachten alleen deelde met zijn vrienden; de moderne zocht met zijn vrouw wel een gelijkwaardige relatie, maar kon met zijn gevoelens alleen bij haar terecht. Van Rijsbergens versie, de man 3.0, heeft al die conflicterende verwachtingen aan de kant geschoven en zelfbewust een individuele mix van eigenschappen gekozen.</p>
<p>Gaat Van Rijsbergen nu de ene ideologie vervangen door de andere? Zelf zegt hij van niet. &#8216;Het is minder een nieuw ideaaltype dan een voorspelling van wat je op basis van demografische variabelen mag verwachten.&#8217;</p>
<p>Je ziet &#8216;de nieuwe mannen&#8217; volgens hem al in de creatieve klasse; in wat hij &#8216;de voorhoede van de postmoderne economie&#8217; noemt: wetenschappers, softwareprogrammeurs, marketingmensen, designers, strategische consultants en conceptontwikkelaars.</p>
<p>&#8216;Wat vind je ervan als mannen thuisblijven om voor hun kinderen te zorgen?&#8217; vroeg Van Rijsbergen aan Andreas Kinneging, ook op het debat van Women Inc. &#8216;Ik vind het prima,&#8217; antwoordde Kinneging monter. &#8216;Maar ik voorspel je dat er veel meer ongelukken zullen gebeuren thuis.&#8217; De paar mannen in de zaal hoorden het hoofdschuddend aan.</p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<h3>De man 3.0 volgens Dylan van Rijsbergen</h3>
</p></div>
<div class="figure--left">
<figure id="post-88765 media-88765" class="align-none"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2009/11/0cf3f102-9267-4a1e-9026-20694d569a80_arie1.jpg" alt="" border=" /></figure>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p><b>Arie Boomsma (1974)</b><br />Dylan van Rijsbergen: &#8216;Boomlange KRO-presentator, wiens gespierde lichaam is versierd met talloze tattoos. In zijn jeugd was Boomsma een fanatiek basketballer, gebruikte hij een breed spectrum aan partydrugs en meer van dat soort jongensachtige dingen.</p>
<p>Bij zijn vorige werkgever de EO zette hij zich echter in voor &#8220;onmannelijke&#8221; onderwerpen zoals de verbinding tussen seksualiteit en liefde en de emancipatie van homoseksuelen binnen de christelijke gemeenschap. Hij verklaarde zonder blikken of blozen aan de pers dat hij maar met één vrouw in zijn leven ooit de liefde heeft bedreven. Toen de EO zijn emanciperende initiatieven bij voortduring bleef afwijzen, besloot de presentator met &#8220;mannelijke&#8221; vastberadenheid een nieuwe werkgever te zoeken.</p>
<p>Boomsma combineert invoelendheid met een masculiene doortastendheid op een aantal voor hem principiële onderwerpen. Als een stijlfiguur op hem toepasbaar zou zijn, dan is het een soort &#8220;ijdele zelfspot&#8221;. Boomsma is zelfbewust en geniet van zijn individualiteit, het merk &#8220;Arie&#8221;, maar relativeert deze tegelijkertijd weer zoals in de bijna sarcastische biografie op zijn persoonlijke website.</p>
<p>De afwisseling van het harde, het zachte en de knipoog maakt hem een originele man 3.0, geknipt voor deze tijd.&#8217;</p>
</p></div>
<div class="figure--right">
<figure id="post-88765 media-88765" class="align-none"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2009/11/8ce3f529-6f6b-477b-9ea0-3b0afe49162c_rgw_1.jpg" alt="" border=" /></figure>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p><b>Rutger Groot Wassink (1974)</b><br />Dylan van Rijsbergen: &#8216;Groot Wassink is beleidsadviseur bij FNV vakcentrale en initiatiefnemer van het Manifest Papa Plus. Hij is vader, werkt vier dagen en heeft de huishoudelijke en zorgende taken eerlijk verdeeld met zijn vriendin. Als een van de weinige mannen in een samenleving waarin nog altijd het klassieke kostwinnersmodel de norm is, toont hij de moed om de publiciteit te zoeken met zijn ideeën over het combineren van werk en vaderschap.</p>
<p>In het Manifest Papa Plus worden klassieke stereotypen over mannelijkheid bekritiseerd: &#8216;Laat vaders de vrijheid om minder uren of op een andere manier te werken. Zonder dat de machocultuur hen wegzet als ambitieloze sukkels.&#8217; Het Manifest Papa Plus ontving de Moderne Man Prijs voor organisaties, een prijs ingesteld door minister Ronald Plasterk om mannen en organisaties die werk en zorg evenredig verdelen te stimuleren en aandacht te geven.</p>
<p>Voor de man 3.0 zijn persoonlijke keuzes belangrijker dan het voldoen aan voorgedefinieerde sjablonen van mannelijkheid. Ook dat komt duidelijk terug in Groot Wassinks Manifest Papa Plus: &#8220;Wij eisen onze plek op in het leven van onze kinderen. En wij roepen onze collega-vaders op hetzelfde te doen. Eis een papadag! Kies voor jezelf en voor je kind.&#8221;&#8216;</p>
</p></div>
<div class="figure--left">
<figure id="post-88765 media-88765" class="align-none"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2009/11/5b0c67f0-1d12-4cd7-a978-f2aabb95a210_ph_1521.jpg" alt="" border=" /></figure>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p><b>Pieter Hilhorst (1966)</b><br />Dylan van Rijsbergen: &#8216;De nieuwe mannen zijn niet alleen te vinden onder dertigers. Ook een generatie daarvoor kom je ze tegen. Een voorbeeld is publicist, Volkskrant-columnist, toneelschrijver en presentator Pieter Hilhorst. Hilhorst combineert zijn drukke werkzaamheden met het vaderschap. Zijn vriendin maakt bovendien carrière.</p>
<p>Het kenmerk van een man 3.0 is dat hij eigenlijk een soort mashup is. Mashup is een term uit de muziek waarmee wordt aangegeven dat een muziekstuk een mengeling is van verschillende andere muziekstukken. De nieuwe man kan niet ergens op een lijn gezet worden tussen &#8220;heel vrouwelijk&#8221; en &#8220;heel mannelijk&#8221;, maar kan juist &#8220;heel mannelijke&#8221; eigenschappen combineren met &#8220;heel vrouwelijke&#8221;. Man 3.0 onttrekt zich daarmee aan het klassieke spectrum. Hilhorst combineert een huiselijke zorgende kant met een &#8220;klassiek mannelijke&#8221; voorkeur voor voetbal en kroegbezoek.</p>
<p>Hij bezit daarnaast een charmante, bijna jongensachtige uitstraling. Nieuwe mannen blijven vaak lang &#8220;jong&#8221; in hun doen en laten. Bij sommigen uit zich dat in het uitstellen van verantwoordelijke keuzes, maar jongensachtig gedrag en serieus vaderschap hoeven elkaar niet uit te sluiten.&#8217;</p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p><i>Dylan van Rijsbergen, ‘Het onbehagen van de man’, Augustus, 144 p., € 15,–</i></p>
</p></div>
<p> </p>
<p> </p>


Annemiek Leclaire

Man 3.0

Premierschap gered?

Kabinetscrisis

Verhaal van de Week

Partij voor de bühne

met veiligheid

Obsessie

Roddelpraat

Naaktfoto's

Ik vind iets

Merel Wielaert

Hooggerechtshof

Polen

Wiens schuld is dit?

Debat

Sterke leiders

Hans Against the Machine

oprichter Pussy Riot

Interview