De Britse gezondheidszorg: een 'humanitaire crisis'

Loes Witschge
Prime Minister Theresa May op bezoek in een instelling voor psychische gezondheidszorg. Foto: PA Photos Ltd/Steve Parsons/HH

De gezondheidszorg in Groot-Brittanië verkeert in een ‘humanitaire crisis’ volgens het Britse Rode Kruis. ‘We don’t say this lightly and we have a duty to say it.’ Een crisis? Die ontkent de rechterkant van het lagerhuis liever.

Rode Kruis-directeur Mike Adamson deed de uitspraak afgelopen vrijdag na berichten dat twee patiënten waren gestorven in een ziekenhuis in Worcestershire terwijl ze wachtten op hulp. Eén van hen zou na 35 uur wachten op een trolley aan een hartaanval zijn bezweken.

De woordkeuze van het Rode Kruis was ongebruikelijk fel. En waar Labour leider Jeremy Corbyn het label ‘humanitaire crisis’ omschreef als ‘the biggest wake-up call ever’, schoten conservatieve politici meteen in de verdediging. Op zondag zei Minister President Theresa May in haar eerste interview van 2017 dat zij zich niet kon vinden in Adamson’s verwoording van de situatie. De conservatieve parlementariër en voormalig huisarts Sarah Wollaston noemde de term ‘too strong: ‘This is not Syria or Yemen.’

De conservatieve parlementariër en voormalig huisarts Sarah Wollaston noemde de term ‘too strong: ‘This is not Syria or Yemen.’

Voor veel Britten is de National Health Service (NHS) een bron van nationale trots. Dankzij het openbare stelsel, dat sinds 1948 bestaat, hebben Britten hun hele leven lang recht op gratis gezondheidszorg. Maar de NHS staat al lange tijd onder druk: door vergrijzing en bevolkingsgroei neemt de vraag gestaag toe, terwijl een toename in budget al jaren achterblijft. Het gat in de begroting van NHS England zal in 2021 neerkomen op zo’n £30 miljard. In de media wordt al met enige regelmaat gesproken van een nieuwe NHS-crisis. En waar links in de regel pleit voor een vergroting van het budget heeft rechts het liever over vergroting van efficiëntie. De huidige afspraak is dat de NHS voor 2021 zelf £22 miljard zal moeten wegbezuinigen. Theresa May heeft het meerdere malen gehad over een ‘extra £10 miljard’ voor de NHS – hoeveel de dienst in de praktijk zal ontvangen blijft onduidelijk.

Het Rode Kruis – een NGO die de nationale gezondheidszorg in Groot-Brittannië ondersteunt bij de nazorg voor uit het ziekenhuis ontslagen patiënten – hield op maandag voet bij stuk: ‘We see people discharged from hospital to chaotic situations at home, falling and not being found for hours, not being washed because there is no carer to help them,’ schreef Adamson in The Times. ‘These are people in crisis and in recent weeks we have started talking about this as a humanitarian crisis. We don’t say this lightly and we have a duty to say it.’ Terwijl het niet de eerste keer is dat wordt gesproken over een ‘wintercrisis’ bij de NHS lijkt de situatie dit jaar de spuigaten uit te lopen. Zo waren er in de week tussen kerst en oud en nieuw 42 spoedeisende-hulp-afdelingen die ambulances tijdelijk door moesten sturen naar andere ziekenhuizen – twee keer zoveel als in diezelfde periode in 2015.

Overdreven of niet, Adamson’s woorden zijn voor de conservatieve partij een bittere pil. De conservatieve politicus Nigel Lawson omschreef de NHS ooit als ‘the nearest thing the English have to a religion’. Waar een regering de indruk wekt dat het stelsel bij hen niet in goede handen is staat het vertrouwen van de kiezers op het spel.

Theresa May lag al bijna dagelijks onder vuur, vanwege het feit dat niemand in het kabinet enig idee lijkt te hebben van hoe ze nou in godsnaam de Brexit gaan bewerkstelligen. Juist met de Brexit in het vooruitzicht kan May zich geen verlies aan vertrouwen permitteren. En zeker geen ‘humanitarian crisis’ in eigen land.

Sluit je nu aan voor slechts €4,99 per maand

Sorry, je hebt op het moment geen toegang tot dit artikel.

Waarschijnlijk heb je een abonnement zonder digitale toegang. Wil je deze content graag lezen, sluit dan snel een abonnement af.

Heb je wél een abonnement met digitale toegang, neem dan contact op met onze klantenservice: 020 – 5518701.