Fernando Morais Paulo Coelho &#8211; het leven van een strijder. De Arbeiderspers, vertaling Piet Janssen, 508 p., € 24,95
***
door Hans van Wetering
Geautoriseerde biografie van de Braziliaanse schrijver Paulo Coelho (Rio de Janeiro, 1947) wiens mystieke romans wereld-wijd al honderd miljoen keer over de toonbank gingen. Voer voor een biografie is Coelho zeker. Wat te denken van elektroshockbehandeling op jonge leeftijd, gevangenschap en marteling tijdens de Braziliaanse dictatuur en aansluitend een langjarige carrière vol seks, drugs en rock-&#8216;n-roll als muzikant, tv-producent, acteur en platenproducent, alvorens in 1982 tijdens een reis door Europa een mystieke bekering tot het katholicisme te ondergaan en herboren te worden als de esoterische successchrijver Paulo Coelho. Biograaf Fernando Morais vertelt het allemaal in een heldere stijl (sommige critici merkten op: beter dan zijn onderwerp zelf zou kunnen), en alhoewel een bewonderaar, spaart hij Coelho niet. Zo ontmoet de lezer een schrijver die &#8216;s ochtends nog voor het ontbijt de laatste verkoopresultaten wenst in te zien, en blijkt dat Coelho&#8217;s tweede boek door een vriend werd geschreven.
Laurent Binet HhhH of Himmlers hersens heten Heydrich . J.M. Meulenhoff, vertaling Liesbeth van Nes, 352 p., € 19,90
**1/2
door Aart van Zoest
De titel HhhH verwijst naar twee weerzinwekkende topnazi&#8217;s. Dat kan op een dwaalspoor brengen. De aanslag op Heydrich, in Praag, is wel de centrale gebeurtenis in de plot, maar Heydrich is niet de echte hoofdpersoon. Himmler al hele-maal niet. In de spannende plot, opgebouwd met alle precisie die zorgvuldige aandacht en onderzoek mogelijk maken, staan vooral de aanslagplegers Gabcik en Kubis en hun nationale historische context centraal. Binet, de auteur, is zelf ook een belangrijk personage. Hij toont zijn creatieve voortgang, zijn afwegingen, zelfs elementen van zijn persoonlijke geschiedenis. Het afstandelijke postmoderne gemiesmuis is hij ruim-schoots voorbij. Hij schrijft alsof hij als vriend onbevangen tegen je praat. Hij geneert zich niet uiting te geven aan bewondering en liefde. Ook afkeer: &#8216;Sport is een fascistische smeerlapperij.&#8217;
Piet Calis Venus in minirok. Seks in de literatuur na 1945. Meulenhoff, 384 p., € 19,95
**
door Hans Renders
Dit is een persoonlijk boek. Maar geen boek over mij. Zo begint literatuurhistoricus Piet Calis zijn bescheiden studie over seks in de Nederlandstalige literatuur vanaf 1945. Als kind maakte hij de bevrijding van Nederland mee en raakte toen in de ban van een mooi meisje. Dáár gingen dus die gedichten en liedjes over waar hij zo gretig naar luisterde: liefde, erotiek en seks. Voor dat laatste hebben literatuurhistorici doorgaans maar weinig aandacht. Daar is nu verandering in gekomen. Calis citeert en analyseert de passages uit boeken waarin openlijk over seksualiteit gesproken wordt. Remco Campert die het woord &#8216;naaien&#8217; gebruikte, maar ook de literaire erupties van Lucebert, Reve en Anna Blaman bevatten vele (verholen) verwijzingen naar met name naar het orgasme. Dit overzicht biedt veel vergelijkingsmateriaal, over hoe borsten, billen en andere fenomenen beschreven worden &#8211; Calis heeft een leuk boek geschreven. Maar de suggestie dat het hier een studie over seks in de literatuur gaat, wordt niet waargemaakt. Ik zou het eerder een bloemlezing noemen.
vn.nl/boeken
Deze week in Carel Peeters’ Literaire Kroniek:
&#8211; Directeur Neil MacGregor gaf honderd voorwerpen uit ‘zijn’ British Museum een eigen leven door ze te bespreken en tentoon te stellen. Nu is er het boek A History of the World in 100 objects.
&#8211; Tot 1970 had Nederland een eigen Index librorum prohibitorum, het sinds 1559 bestaande register van verboden boeken volgens de katholieke kerk.
Op de vernieuwde website van de Republiek der Letteren verder: de nieuwste recensies; aanvullingen op korte recensies; reacties; de best gewaardeerde boeken; dossiers en artikelen uit het archief

Hans Renders

Aart van Zoest

Non-fictie

Opvangcrisis escaleert wéér

'Klimaatverandering vraagt om populisme'

Filosoof Chris Julien

Opvangcrisis dreigt weer te escaleren in Nederland

Verhaal van de week

Op de cover van Men’s Health

Teun van de Keuken

Westelijke Jordaanoever

Beeldreportage

Interview met Molly Crabapple

Over anti-zionisme

Het kabinet offert welvaart op voor productiviteit

Hans against the machine

Nog eentje dan!

Column Amber Wiznitzer

Queer Amsterdam, de roze stad

Cultuurtips