Nieuws!
Een Zweedse cartoon waarin de profeet Mohammed (nogal knullig) als hond is afgebeeld heeft dankzij de onvermijdelijke doodsbedreiging van Al-Qaida en de oproep tot censuur van andere moslims behoorlijk wat aandacht gekregen. In Nederland kwam het op gang toen het Algemeen Dagblad de tekening vorige week op zijn website plaatste.
De Nijmeegse antropoloog dr. Martijn de Koning zegt in een filmpje op de website islam.tv: &#8216;Je kunt je afvragen of [dit] nou de bedoeling is van de vrijheid van meningsuiting.&#8217;
Op de website al-yaqeen.com riep men het Algemeen Dagblad op om de tekening van de site te verwijderen. &#8216;Team al-Yaqeen&#8217; schrijft: &#8216;Wat ons verbaast, is dat men onder het mom van vrijheid van meningsuiting blijft kwetsen en beledigen door onze geliefde Profeet (vrede zij met hem) op de meest verschrikkelijke manieren af te beelden.&#8217;
Advocaat Gerard Spong, die als BN&#8217;er wordt aangehaald op al-yaqeen.nl, zegt: &#8216;Dit is typisch een voorbeeld van het nodeloos kwetsen van mensen. De vrijheid van meningsuiting is hier niet voor bedoeld.&#8217;
Maar waar is hij dan wél voor bedoeld? En wie bepaalt dat? Je hoort ook wel eens dat iemand &#8216;zich verschuilt achter de vrijheid van meningsuiting&#8217;, haar &#8216;als excuus gebruikt&#8217;, of zelfs &#8216;misbruikt&#8217;. Maar kan dat wel? Kun je het recht om te zeggen wat je vindt wel misbruiken?
Als je naast je uitkering een lucratieve wietplantage runt, maak je dan misbruik van je recht op een uitkering? Nee: je breekt gewoon de wet. En als een miljonair alleen maar Swarovski-kristal koopt van zijn AOW, maakt hij er dan misbruik van? In veler ogen misschien wel, maar de wet schrijft (gelukkig) niet voor waar je dat geld voor moet gebruiken.
Met het recht om te zeggen wat je vindt, is het niet anders. Het gaat erom wat in de wet staat, en niet wat de bedenkers van die wet destijds allemaal voor ogen hadden. Als de vrijheid van meningsuiting alleen voor gezellige, opbouwende kritiek was bedoeld, dan had die wet er heel anders uitgezien. Sterker nog: die hele wet bestaat juist om uitspraken te beschermen waar andere mensen boos om worden.
En afgezien van smaad, laster en oproepen tot haat of geweld, is het irrelevant waar een uitspraak voor bedoeld is. Het zou overigens een mooie boel worden als het anders was: er zijn mensen die gekwetst zijn als je zegt dat de wereld ouder is dan zesduizend jaar, of dat Ajax momenteel beter speelt dan PSV. Dat zijn feiten, maar ze kunnen erg kwetsend zijn.
En stel dat de wet wordt aangepast, en dat kwetsen alleen nog maar mag als het &#8216;nuttig&#8217; is &#8211; wie gaat dat dan controleren? Hoe stel je dat vast? Wie gaat dan beoordelen of het bespotten van (bijvoorbeeld) Mohammed &#8216;zin&#8217; heeft of alleen maar &#8216;gemeen&#8217; is? Niet de moslims zelf, mag ik hopen.

Jonathan van het Reve

Kun je de vrijheid van meningsuiting misbruiken?

Nie wieder is nu

Meebuigen is zinloos

Verhaal van de Week

Van burgerverzet tot dictators

Social media als geheim wapen 

Klimaat, klimaat, klimaat!

Teun van de Keuken

Wat gebeurt er nu>

Europa na de AfD

Weg met de model-minderheid

Interview Pete Wu

Sport wordt almaar duurder

Hans Against the Machine

Schieten en huilen in Israël

Cultuurtip

Staken is winnen

Debat op Dinsdag