<div class="lead">
De populistische revolutie zou zijn uitgebleven. Heb ik dan de afgelopen twee maanden gedroomd, vraagt Micha Wertheim zich af.
</div>
Goedemiddag. De verkiezingen zitten erop. De progressieve burger kan de komende vier jaar weer verder gaan met teleurgesteld raken in de partij waar hij of zij op gestemd heeft. Tenzij het die partij lukt geen deel uit maken van de coalitie die gesloten moet worden om het land te besturen. Want wie geen compromissen sluit, maar toekijkt, kan bij progressief Nederland rekenen op grote winst bij de volgende verkiezingen. Jesse Klaver is gewaarschuwd.
En ondertussen lees ik bij het wakker worden op nos.nl dat een populistische revolutie is uitgebleven. Heb ik dan zo lang geslapen? Waren de afgelopen twee maanden echt een droom? Droomde ik aan het begin van de campagne dat de best betaalde televisiepresentator van Nederland de vicepremier <a href="http://dewerelddraaitdoor.vara.nl/media/369575" target="_blank">uitmaakte voor radicaal,</a> omdat hij de kiezer had opgeroepen een roman te lezen? Om vervolgens vijf minuten later te moeten zien hoe dezelfde presentator instemmend zat te knikken bij een twintigjarig fotomodel die YouTube-filmpjes maakte waarin hij complexe politieke vraagstukken <a href="http://dewerelddraaitdoor.vara.nl/media/369576" target="_blank">reduceerde tot vulgaire tekenfilmpjes</a>?
Volgens het fotomodel, dat recht van spreken had omdat er op YouTube heel veel jongens en meisjes naar zijn filmpjes keken, waren het niet de kiezers die zich beter in moesten lezen in de complexiteit van de politieke werkelijkheid, maar de politici die hun verhalen nog meer moesten simplificeren. De presentator glunderde van oor tot oor.  Ook had het fotomodel nog een tip voor de lijsttrekker van GroenLinks: Hij moest voortaan al zijn tweets zelf schrijven.
Twitteren dus.
De verkiezingsdebatten op tv en radio leken ingericht om te voorkomen dat ze meer diepgang dan een twitterbericht zouden krijgen.
Het laatste debat leek nog het meeste op het Eurovisiesongfestival. Als gedresseerde hondjes moesten de lijsttrekkers zich in de greenroom laten filmen terwijl ze naar hun collega’s keken.  Zelfs de kandidaten van Idols worden met meer waardigheid behandeld. En de commentaren, die hadden het vooral over de toon en de houding.
Geen wonder dat de partij die de afgelopen jaren de meeste schandalen op haar naam schreef, de meeste stemmen kreeg. Onze minister-president begreep dat het alleen nog maar gaat om het gevoel dat je de kiezer geeft. Of misschien moet ik niet &#8216;onze&#8217; minister-president schrijven. Want in zijn brief aan de Nederlandse bevolking heeft hij heel duidelijk gemaakt dat hij met ‘ons’ lang niet iedereen bedoelt. Zijn eigen partijleden mogen dan wet na wet breken, iedereen die een gekke achternaam heeft moet zich van hem iedere dag extra netjes gedragen om te bewijzen dat ze mogen blijven wonen in het land waar ze geboren zijn.
Als Mark één ding geleerd heeft van zijn oud-partijgenoot, is het wel dat wie naar mensen met een gekke achternaam wijst overal mee wegkomt.
Wat dat betreft hebben Mark, Thierry en Geert goed aangevoeld wat NOS.nl nog niet snapt. Er is in dit land geen populistische revolutie nodig, het populisme is allang de norm.
Of zoals het intellectueel geweten van de VVD het zo visionair zei: &#8216;In dit land stenigen we elkaar niet, in dat land beledigen we elkaar op Twitter.&#8217;
Het is maar net hoe hoog je de lat voor jezelf wilt leggen.
Vanavond zullen we overal lezen horen en zien, dat de partij die de meeste zetels heeft verloren, voorlopig even niets te zeggen heeft. De Volkskrant schreef vandaag over dat verlies: &#8216;De tragiek is dat het grootste talent van de PvdA is geïnvesteerd in het kabinet-Rutte II. Diederik Samsom, Jeroen Dijsselbloem, Lodewijk Asscher: &#8216;The best and the brightest&#8221; van de Nederlandse sociaal-democratie. Maar net als in het befaamde boek van David Halberstam, waarin de briljante adviseurs van John F. Kennedy Amerika uiteindelijk vol bravoure het moeras van Vietnam in stuurden, heeft de briljante PvdA-top de partij naar een desastreuze neergang geleid.&#8217;
Het verliezen van een paar zetels staat dus gelijk aan het voeren en verliezen van één van de gruwelijkste oorlogen uit de geschiedenis.
Je zou daar tegenin kunnen brengen dat er minder slachtoffers zijn gevallen bij de PvdA. Maar dan ben je een zeurkous. Je zou kunnen zeggen dat die partij nog altijd meer zetels heeft dan andere partijen. Maar wie met dat soort staatsrechtelijke smoesjes komt, kan niet goed tegen zijn of haar verlies. En aangezien we zijn gaan geloven dat politiek een voetbalwedstrijd is, zal dat de werkelijkheid zijn waar we het de komende jaren mee moeten doen.
Toch is het geen reden om pessimistisch te zijn. Het klimaat mag deze verkiezingen dan hebben verloren, waardoor het water nog sneller over de dijken zal klotsen. Het is een klein offer voor het feit dat we binnenkort gewoon weer paaseieren kunnen gaan zoeken. Want laten we niet vergeten, het had weinig gescheeld of ze hadden ons dat ook afgepakt.
<div class="info-box">
Meer Micha? Neem <a href="https://www.vn.nl/service/vrij-nederland-nieuwsbrief/" target="_blank">de nieuwsbrief van Vrij Nederland</a>.
</div>

Micha Wertheim

Het populisme is allang de norm

Groetjes uit Engelen

Nederland breekt in tweeën

Verhaal van de Week

AfD wordt gevaarlijker

Duitsland

De Oranjezomer

Teun van de Keuken

Olie op het vuur

Hans against the machine

Ontsnappen aan onszelf

Essay escapisme

Bestaat 75 jaar

VN-Vluchtelingenverdrag

Oorlog Iran

Versterken het Iraanse regime

Aanvallen van Amerika

Zo raszuiver

Chard van den Berg

Het succes van ‘The Odyssey’

Cultuurstrijd