Nieuws!
Het zijn weer eens roerige tijden in de Nederlandse politiek. Politici vertrouwen elkaar niet meer, de kiezer vertrouwt de &#8216;gevestigde&#8217; politiek niet meer en spindoctors lijken een steeds grotere rol te spelen in de politieke arena. Alles lijkt opeens te draaien om &#8216;geloofwaardigheid&#8217;, een begrip dat zich de laatste maanden heeft ontpopt als het nieuwe politieke toverwoord.
Het is niet altijd duidelijk wat precies met &#8216;geloofwaardigheid&#8217; wordt bedoeld, maar om geloofwaardig te zijn moet je in elk geval niet te vaak van mening veranderen (het gevreesde &#8216;draaien&#8217;), en niet te ver afstaan van de gewone man. Draaiers zijn ongeloofwaardig, en arrogante bestuurders in dure pakken die nooit &#8216;het land ingaan&#8217; om te horen &#8216;wat er speelt&#8217; al helemaal niet.
Hoe word je geloofwaardig? Dat kan op allerlei manieren, maar gek genoeg zijn de twee populairste tactieken allebei van een opvallende idiotie.
De eerste tactiek, die vooral door Wouter Bos wordt toegepast, is om het voortdurend over geloofwaardigheid te hebben. Een bepaalde keuze zou niet geloofwaardig zijn, je bent altijd helder en dus geloofwaardig geweest, de tegenstander doet iets ongeloofwaardigs &#8211; hoe vaker je het erover hebt, zo redeneren sommige politici (en hun spindoctors) kennelijk, hoe geloofwaardiger je wordt.
Terwijl het precies andersom is.
Met geloofwaardigheid is het namelijk niet anders dan met andere positieve kwalificaties: hoe meer je het erover hebt, hoe verdachter het is. Iedereen weet bijvoorbeeld dat alleen de grootste ijdeltuiten van zichzelf zeggen dat ze bescheiden zijn, en dat vooral mensen die voortdurend doordraven (denk aan Mart Smeets) trots roepen dat ze graag relativeren. Een ander klassiek voorbeeld is het woord &#8216;wetenschappelijk&#8217;, waarvoor immers geldt dat het vóórkomen ervan in een artikel of betoog meestal omgekeerd evenredig is aan de betrouwbaarheid van die verhandeling.
Waarom politici (en hun spindoctors) nog steeds niet inzien dat deze wetmatigheid ook voor &#8216;geloofwaardigheid&#8217; geldt, is een raadsel.
De tweede tactiek, die al vele jaren wordt gebruikt, is om actief aan te tonen dat je &#8216;gewoon&#8217; bent. Geen onmenselijke politieke machine, maar eigenlijk best wel vlot en volks. Zo mag Mark Rutte graag All Stars dragen, en gaat bijna elke politicus tegenwoordig in vrijetijdskleren de straat op om foldertjes uit te delen.
Onlangs heeft deze benaderingswijze Agnes Kant nog de kop gekost, met haar volkse, oprechte taalgebruik in de Kamer en haar &#8216;vlotte&#8217; dansje in een verkiezingsfilmpje. Natuurlijk moet de afstand tussen burger en politiek niet al te groot zijn, maar het gaat gegarandeerd mis als hij te klein wordt. In de Amsterdamse gemeenteraad zit nu bijvoorbeeld Nelly Frijda (ex-Ma Flodder), die het &#8211; heel menselijk &#8211; hoogstens een jaartje hoopt vol te houden: het moet wel leuk blijven.
Wie o wie stopt de zinloze strijd om de geloofwaardigheid?

Jonathan van het Reve

Het actief nastreven van ‘geloofwaardigheid’ is dom en zinloos

MAGA-miljoenen ontwrichten Europa

MAGA in Europa

Verhaal van de Week

'Een slimme rekenmachine'

Aritificial Intelligence

De zomer van de klimaatcrisis

Hannah Prins

Heinens denkfout

Hans against the machine

Publieke omroep

Onderzoek

Laurens Dassen

Essay 

Is het tijd voor een avondklok voor mannen?

Debat op dinsdag

Uit het strafkamp in Belarus: Martin

Kort verhaal

Dit moet je deze maand zien, lezen of bezoeken

Cultuurtips