<div class="lead">
<p>Een overzichtstentoonstelling in Den Haag van Hellen van Meene, fotografe van Ophelia’s met slecht zittend ondergoed. Helaas, empathie voor de aandoenlijke ongemakkelijkheid van pubers heeft zij niet.</p>
</div>
<p>In een groen groen knollenknollenland staat een mollig meisje heel parmant. Ze neemt een uitdagende pose aan langs een sloot op het platteland. Enigszins wijdbeens en met opgetrokken armen achter haar hoofd in een voor haar jonge leeftijd ouwelijke jurk. De uitdrukking op haar gezicht vertelt een ander verhaal dan haar verleidelijke houding. Haar toegeknepen ogen en mond verraden onbegrip. Je ziet haar denken: hoe lang moet ik zo nog blijven staan?</p>
<p>Deze puber is seksueel nog niet ontwaakt. Ze wordt gedwongen haar onschuld op te geven, maar heeft geen idee hoe dat te doen. Kijken we hier naar een artistieke verbeelding of naar een kwelling?</p>
<p>Welkom in de fotografische natte droom van Hellen van Meene (Alkmaar, 1972). Het Fotomuseum Den Haag opent dit culturele seizoen met een retrospectief van haar oeuvre, dat na haar afstuderen aan de Rietveld Academie in 1996 meteen door galeries, fotografische instituten en jury’s van prijzen werd opgepikt. De fotografe wordt op handen gedragen. Eerder dit jaar verscheen een kloek boek met een overzicht van haar oeuvre – kennelijk rolde zo het retrospectief in het Fotomuseum door de deur. Dat overzicht maakt zonneklaar dat van ontwikkeling in haar oeuvre nauwelijks sprake is. Wel zie je heel veel varianten op hetzelfde thema van gekwelde meisjes die nog geen bakvis zijn. Je struikelt over de Ophelia’s met slecht zittend ondergoed.</p>
<p>De puber is niet weg te slaan in de fotografie sinds de jaren negentig. Rineke Dijkstra, Arno Nollen, Lisa Sarfati en vele anderen ontfermden zich over het onderwerp. Net als Hellen van Meene. Met het grote verschil dat Van Meene helemaal niet is geïnteresseerd in de ander, maar louter in zichzelf. Empathie voor de aandoenlijke ongemakkelijkheid van pubers heeft zij niet. Ze kneedt ze als klei tot de herinnering die ze van zichzelf heeft. Ze zijn ledenpoppen voor haar. ‘Ik arrangeer alles tot in het kleinste detail,’ zegt Van Meene zelf.</p>
<p>Als ik naar zulke foto’s kijk voel ik me plaatsvervangend ongemakkelijk. Na een paar gezien te hebben weet ik het ook wel.</p>
<div class="info-box">
<p> Fotomuseum Den Haag: Hellen van Meene, &#8216;The Years Shall Run Like Rabbits&#8217;. Van 29 augustus tot en met 29 november.</p>
</div>
