Column

<p>&nbsp;</p>
<p>Ik had nooit lang nagedacht over de term ‘cultuurchristen&#8217;. Ik had er wel een beeld bij, al deed ik niet de moeite om even te checken of het klopte. Iemand die wel kerst viert maar het verder niet heel veel interesseert op welke dag Jezus is geboren, dacht ik. Iemand die jaarlijks trouw <em>The Passion</em> kijkt omdat de liedjes leuk zijn en het gewoon best een vet idee is om een BN’er aan het kruis te nagelen (geef toe), maar verder niet precies weet wie de a<span style="font-weight: 400;">postelen zijn</span>. Dat werk.</p>
<p>Maar sinds een paar weken houdt het woord me bezig. Eind november zat Wierd Duk aan tafel bij de EO-talkshow <em>DIT</em>, waar hem werd gevraagd of hij ‘iets persoonlijks heeft’ met Jezus. ‘Ik heb iets met Jezus die krachtdadig optrad tegen mensen die het geloof bedreigen’, zei Duk. ‘Ik heb minder met Jezus die geneigd was om z&#8217;n linkerwang toe te kennen.’ Een christen is hij niet. Maar wel, zo zei Duk zelf, een cultuurchristen.</p>
<p>In die context klonk de term veel ongezelliger dan de definitie die ik er zelf voor had verzonnen, en zo kwam het dat ik eindelijk aan het googlen sloeg. In het Algemeen Nederlands Woordenboek las ik dat een cultuurchristen ‘niet zozeer gelooft in het bestaan van een godheid of een goddelijk wezen’, maar ‘een meer instrumentele visie op het geloof heeft en bekijkt welke positieve effecten het geloof zou kunnen hebben in zijn eigen persoonlijke en maatschappelijke leven’. Nog steeds een beetje vaag.</p>
<p>Kon Duk het dan zelf wat concreter maken? Op verzoek van vaste <em>DIT</em>-gast Gert-Jan Segers wilde hij wel een poging wagen. Volgens Duk is een cultuurchristen ‘iemand die heel goed weet wat de bijdrage van het christelijk erfgoed is voor onze cultuur en identiteit’. Ook dat bleef lekker abstract. Daarna gebeurde er iets dat niet veel voorkomt: ik was het eens met Segers (aan wie je, in alle eerlijkheid, best een goeie hebt, tot je graag zelf zeggenschap wil houden over je eigen baarmoeder). ‘Ik vind het zo apart dat er mensen zijn die een christelijke cultuur verdedigen, maar niet zo veel met Christus hebben’, zei Segers. Amen.</p>
<blockquote><p>Als Wierd Duk een cultuurchristen is, dan begrijp ik het verschil tussen een cultuurchristen en een halvezool nog niet helemaal</p></blockquote>
<p>Later bleef de term opduiken in interviews met de immer boze opiniemaker, die inmiddels kenbaar heeft gemaakt in Nederland een rechtse, conservatief-christelijke zuil te willen bouwen – want er zijn nog niet genoeg mensen en media die dat geluid verkondigen, meent Duk, die schrijft voor <em>De Telegraaf</em> en voortdurend aanschuift bij opinieprogramma&#8217;s als <em>Nieuws van de Dag</em> en <em>Vandaag Inside</em>. Ik denk dat een psychoanalist wel raad zou weten met een man die zo onzeker is dat hij een grote eigen zuil probeert op te richten waarbinnen iedereen het altijd met hem eens is, maar dat terzijde.</p>
<p>Ondertussen blijft bij mij de verwarring hangen. In de lezing van Duk kun je een cultuurchristen zijn als je zegt veel waarde te hechten aan christelijke normen en waarden, terwijl je daarvan zelf een belangrijk deel – het lieve, medemenselijke deel – lekker niet aan het naleven bent. Of je verzint gewoon een versie van Christus die alleen maar dingen zegt en doet die in jouw straatje passen, zodat je rechtvaardiging hebt voor je eigen hatelijke gedrag. Begrijp ik het zo goed?</p>
<p>Als Wierd Duk een cultuurchristen is, dan begrijp ik het verschil tussen een cultuurchristen en een halvezool nog niet helemaal. Zolang dat niet is opgehelderd, denk ik dat ik die laatste term aanhoud. Die vind ik veel duidelijker.</p>
<p><span style="font-weight: 400;">
<div class="newsletter-teaser bg-gray">
    <div class="teaser__content__container">
                    <div class="teaser__header">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.</div>
        
                    <div class="teaser__text">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je één artikel helemaal gratis.</div>
            </div>

    <div class="teaser__btn__container">
                    <div class="teaser__btn">
                <a class="btn btn--rounded btn--white-bg" 
                    href="/service/nieuwsbrieven"
                    data-ga-category="banner-newsletter-button" 
                    data-ga-label="Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief." 
                    data-ga-action="clicked">Ja, dit wil ik ></a>
            </div>
            </div>
</div></span></p>


Ideeën

Wekelijkse Nieuwsbrief

Amber Wiznitzer

Heeft Wierd Duk iets met Jezus?

Ook links wint

Links wint wel

Verhaal van de Week

De techlobby regeert

Nieuws

Repressie in Marokko

Reportage

Waar vechten we voor?

Teun van de Keuken

Van foodblog tot verzetskrant

Werken loont niet

Hans Against the Machine

Secretaris-generaal

Gezocht

Totaal boycot op Israël?

Debat

Gerelateerd

Rupsje Nooitgenoeg houdt Nederland gegijzeld

‘De vraag is niet of AI de media en de politiek zal veranderen, maar hoe?’