<div class="wpg-element paragraph">
De Amsterdamse rechter beslist deze week of vermeend topcrimineel Dino Soerel ‘de baas van Holleeder’ mag worden genoemd. Wie is deze vreeswekkende gentleman-boef, die door Willem Endstra werd gekroond tot ‘de koning van de onderwereld’?
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
De eerste indruk is niet onaangenaam. Dat is de ervaring van mensen die Dino Soerel (1960) hebben ontmoet. Ze noemen de ‘lichtgekleurde Surinamer’ een ‘charmante verschijning’, een ‘knappe kerel’ en ‘een rustige man’. Toch is de Amsterdamse kroegbaas en vermeend topcrimineel voor de buitenwacht vooral een enigma met een vreeswekkende reputatie.
Sinds begin 2006 wordt zijn naam veelvuldig genoemd. Al bij de arrestatie van Willem Hol­lee­der en de zijnen werd Soerel bestempeld als medeverdachte van afpersing – net als zijn zus Orminda. Maar in tegenstelling tot haar is Dino tot op heden niet vervolgd.
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
Ook in onderzoek naar verscheidene liquidaties valt zijn naam. Onlangs bleek dat een kroongetuige van justitie (zie pagina 28 e.v.) hem aanwees als de opdrachtgever voor in elk geval de moord op Kees Houtman in november 2005. De Telegraaf bracht dit nieuws dit voorjaar en noemde en passant Soe­rel ‘de baas van Holleeder’. Vooral dat laatste is Soe­rel in het verkeerde keelgat geschoten. Twee weken geleden eiste zijn advocate voor de Amsterdamse rechter rectificatie.
Voor zijn leidende positie is misschien geen spijkerhard bewijs te vinden, maar zijn persoon wordt vaak genoemd in de zaak-Hol­leeder. Alleen al door Willem Endstra, wiens relaas op de Achterbank de basis vormt voor justitie. In het eerste gesprek met de recherche gebruikte de vastgoedman al meteen Soe­rels naam. De rechercheurs schrijven: ‘Tot op heden heeft hij een heel groot vermogen aan Holleeder en Dino over moeten maken. Bij dit bedrag vergeleken noemt Willem End­stra het door Heineken betaalde losgeld van acht miljoen gulden een “goedkoop rondje”.’
In de beleving van de biechtende zakenman vormt het trio Holleeder, Soerel en Stanley (‘de Ouwe’) Hillis het oppermachtige management. Over hun positie in die criminele tripartiete kongsi is hij minder zeker. Maar op een paar momenten benoemt hij Dino Soerel als de puppetmaster. ‘Dat is een keiharde en ze sidderen allemaal voor hem. Hij is de koning van de onderwereld. […] Ja, nogmaals ze zeggen dat Stanley de baas is, maar dan hebben ze zich een keer in versproken.’ Om de angst voor Soerel te voeden, gooit Endstra’s kwelgeest Holleeder af en toe wat olie op het vuur. Endstra citeert Holleeder als volgt: ‘Weet je dat ik Dino niet eens durf te zeggen dat je nog niet betaald hebt?’
Dure klokken 
Hoewel relatief onbekend, draait de in Pur­merend opgegroeide Dino Soerel al een tijdje mee in ‘het milieu’. Er zijn videobeelden van hem op een vrolijk Nederlands feestje in Spanje, begin jaren negentig. Hij figureert er tussen ander ‘talent’ uit de onderwereld, zoals Mink Kok en Jan Femer, op dat moment grote namen in de nationale drugsscene. Daarnaast valt Soerels naam ook eerder al als het gaat om liquidaties in de hoofdstad. De recherche zette hem in het toptien-lijstje van mogelijke opdrachtgevers voor de moorden op Jan Femer en Sam Klepper in 2000.
Uit onderwereldbronnen komen Soerel, Hil­lis en Holleeder naar voren als een zogenaamde bemiddelende partij in de gangsteroorlog die begin deze eeuw woedde. Als strijdende partijen stonden Sam Klepper en John Mie­re­met, samen met de Hells Angels, tegenover de Joegoslaven van de Servische gangster Sre­ten ‘Jotsa’ Jocic. Het ging om een verdwenen partij drugs. Wat volgde, was een ingewikkeld en dodelijk potje schaak, waarbij het groepje van Soerel dubbelspel speelde. Toen ze de ene partij (Mieremet) ervan overtuigden dat het beter was om na de dood van Sam Klep­per te betalen aan de andere partij (de Joe­go’s), gingen ze er volgens verschillende bronnen uit het milieu zelf vandoor met de afkoopsom (11 miljoen Duitse mark). Dat is de tactiek van het trio, zegt ook Endstra in zijn gesprekken met de recherche: verdeel en heers.
</div>
<div class="wpg-element paragraph-quote">
<blockquote>&#8211; Ze typeren Dino respectievelijk als ‘killer’ en ‘maat’ van Willem Holleeder.</blockquote>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
In die periode van onrust in de onderwereld is de ster van Soerel gerezen. Tenminste, dat beweert Ferry de Kok, een bekende uit de Amsterdamse criminele biotoop. De Kok, voormalig rechterhand van John Mieremet, heeft de carrière van Soerel met argusogen gadegeslagen. De oud-ijshockeyer vertelde bij de recherche uitvoerig over de kuiperijen in het milieu. Omdat anderen het leven hebben gelaten (Jan Femer, Sam Klepper), heeft Soe­rel volgens hem promotie gemaakt. ‘Dino was altijd gewoon een loopjongen, hij deed de boekhouding, zeg maar, en hield de betalingen allemaal bij. […] John heeft elf miljoen mark betaald. En dat is niet naar Jotsa gegaan, waar het naartoe moest, maar het is in de zakken gegaan van Holleeder, Stanley Hil­lis en Dino Soerel.’ Volgens De Kok had Soe­rel nooit veel te besteden, maar dat veranderde na de dood van Jan Femer. ‘Ineens beschikte hij over heel veel geld. […] Hele exclusieve, abnormale dure klokken voor zijn vrouw.’
De in 2005 geliquideerde Mieremet noemde Soerel een handlanger van Holleeder. Net als de vorig jaar vermoorde criminele kroegbaas Thomas van der Bijl, die stelt dat Soerel en Holleeder samen in de cocaïne zitten en dat Soerel heroïne heeft ‘geript van een Turk’. Tenslotte zijn er nog Ad van Hout (de broer van Heineken-ontvoerder Cor van Hout) en de anonieme getuige C uit het Holleeder-onderzoek. Ze typeren Dino respectievelijk als ‘killer’ en ‘maat’ van Willem Holleeder.
Freefighter 
Wellicht dat de vermeende ‘promotie’ Soerel begin deze eeuw meer aanzien heeft gebracht. In elk geval is hij de afgelopen jaren veelvuldig gezien in het gezelschap van voor justitie bekende gezichten. Hij ging naar de sportschool met Senol T., een van de Turkse hoofdverdachten uit het Holleeder-dossier; hij onderhoudt contacten met beruchte free­fighters als Dik Vrij en was een boezemvriend van de Marokkaanse boksheld Nordin Ben Salah, die in september 2004 werd vermoord. Soerel was in de jaren tachtig zelf een gekend freefighter. In de avonduren stond hij als uitsmijter aan de deur bij een Vo­len­dam­se discotheek, waar hij in februari 1989 iemand dusdanig onder handen nam, dat die het met de dood moest bekopen. Hij kreeg vier jaar cel.
Soerel was dus al jaren een bekende van politie, toen hij op woensdag 2 juli 2003 werd aangehouden in de Amsterdamse P.C. Hooftstraat, samen met Willem Holleeder. Gelijktijdig werd elders Senol T. aangehouden. De politie was onder meer afgegaan op informatie van de criminele inlichtingeneenheid dat ‘Willem Holleeder, Dino Soerel en Senol T. vaak samen op pad zijn waarbij T. als bodyguard optreedt van beide andere mannen en daarbij altijd gewapend is.’ In een geheim compartiment van Soerels BMW vond de politie een grote hoeveelheid geld, hasj en twee vuurwapens. De wapens zijn van hem, zei Soerel. Het geld had hij tijdelijk in bewaring voor iemand anders, net als de tas met hasj ‘waarvan hij niet wist waar de inhoud van deze uit bestond’. Hij kreeg enkele maanden cel voor wapen- en drugsbezit.
Gevraagd naar z’n relatie met Holleeder: ‘Wij kennen elkaar al een tijdje van de straat. Niets bijzonders.’ Dat hij kennissen heeft in wat ‘het milieu’ heet, ontkent de Surinaam­se Amsterdammer niet. In de sporadische verhoren bij de recherche beperkt hij zich tot enkele opmerkingen. Bijvoorbeeld over Mink Kok: ‘Ik heb hem op dit moment al enige tijd niet gezien omdat hij in de gevangenis zit of een huis van bewaring. Voor die tijd was het een goede kennis van mij. Ik ben nog nooit op bezoek geweest bij hem in de gevangenis.’
Niet naar Mexico 
Net als bij Hillis is Dino Soerel weliswaar verdachte in de Holleeder-zaak, maar is het nog steeds vaag wat justitie hem ten laste legt. Duidelijker is zijn rol in een ander dossier: dat van de lekkende agent ‘De Pet’. Het was Soerel die volgens het OM contact onderhield met corrupte politiemensen.
Deze zaak draait om de voormalig politieman Hans van E. en de – inmiddels geschorste – rechercheur Sjaak K.. Justitie denkt dat Van E. al sinds halverwege de jaren negentig gevoelige informatie heeft doorgespeeld naar het criminele milieu. Eerst aan topcrimineel Mink Kok, daarna aan Dino Soerel, die dit ‘corrupte contact van Kok’ heeft overgenomen. De gedetineerde drugs- en wapenhandelaar Kok heeft dit bevestigd in verhoren met de recherche, staat in het corruptiedossier: ‘Mijn oude contact had vernomen dat Dino Soerel met Willem Holleeder was gezien. Hij had vernomen in het milieu dat Willem Holleeder mij behoorlijk zwart had gemaakt. Mijn oude contact zat in het dilemma of hij Dino nog wel kon vertrouwen. Wil­lem zou kennelijk slecht over mij praten en Dino is kennelijk niet in staat geweest dit recht te zetten bij Willem en het contact. [&#8230;] Toen Jan Femer zich in april 2000 moest melden in de halfopen inrichting werd Dino mijn aanspreekpunt. Toen in september 2000 Jan Femer werd geliquideerd, bleef Dino met die man contact onderhouden.’
De ‘lek’-verdenking tegen Soerel werd bij de aanhouding in juli 2003 nog versterkt. De politie vond in een geheime berging van zijn BMW – waar normaal de airbag zit – kopieën van stukken over de liquidaties in Amsterdam. Dat Soerel contact heeft met ex-diender Van E. staat onomstotelijk vast. In juni 2005 maakt de politie foto’s van een ontmoeting tussen de twee ‘kennissen’, vlak bij het Amsterdamse Scheepvaartmuseum. Direct volgend op dit geheimzinnige rendez-vous wordt Soerel gezien met Willem Hol­lee­der. Justitie vermoedt dat de geschorste politieman samen met de criminelen in de drugshandel is gestapt. Dat zou onder meer blijken uit het volgende afgeluisterde gesprek van Hans van E. met zijn vriendin Sylvia.
Hans: ‘Ik ben blij dat ik dat ik die tien kilo niet heb aangepakt, Syl, van Dino. Dino had het nog bij zich, ik zeg: ho maar, ik neem het niet mee. Ik heb die twee eraf genomen en die tien heb ik laten liggen, want ik zeg ik heb niks geen (geluk). Had ik met tien kilo in m’n zak gezeten. Je weet een hoop dingen niet Syl.’ Verderop: ‘Die neger laat gewoon niks van zich horen en niet alleen hij, maar iedereen. En dat moet je dan maar leuk vinden. Nou, ik niet, ik vind het niet meer leuk. Als ik Dino morgen tegenkom, heeft ie ook een groot probleem […] ik heb schijt aan die gasten, zo ga je niet met elkaar om Syl. Ze pikken niet alleen van mij, ze pikken ook van jou, jij moet op vakantie, jij moet drie weken weg, dat kost me een rooitje of zes.’
Dat er ‘zakelijke banden’ zijn tussen Soerel en Van E. wordt bevestigd door Sylvia. Op de vraag waarom Hans ineens niet meeging op vakantie naar Mexico, zegt ze: ‘Een man genaamd Dino S. had geld geïnvesteerd in de weedplantage van Hans in Purmerend. […] Je zou Dino S. kunnen omschrijven als een zakenpartner van mijn echtgenoot Hans.’
En Soerel heeft niet alleen hasj achter zijn naam staan, hij speelt ook een rol in een heroïnezaak. Als in december 2004 de Engelse politie veertig kilo heroïne onderschept, wordt de Turkse Nederlander Metin T. aangehouden en tot ruim veertien jaar gevangenis veroordeeld. Volgens de recherche is Metin ‘een contact van Soerel’. In een verhoor met de Nederlandse politie vertelt de gedetineerde dat hij is bedreigd in de Britse gevangenis. Daarbij zou Metin zijn gemaand zijn mond te houden tegenover de Nederlandse opsporingsinstanties.
Welke rol Soerel speelt in het drugs- en bedreigingsverhaal, is ook voor justitie blijkbaar niet helemaal duidelijk. Een van de rechercheurs die wordt gehoord in het corruptiedossier: ‘Er staat mij wel bij, dat Dino Soerel na een bericht via een callmaxer contact opnam met een persoon, waarvan wij later konden zeggen dat het om Metin T. ging. Het viel ons via de tap op, dat Dino Soerel de begrafenis van zijn allerbeste vriend Nordin Ben Salah liet lopen, omdat hij kennelijk de ontmoeting met Metin T. belangrijker vond. Dat was volgens mij in september 2004. De ontmoeting tussen beiden vond toen plaats in het Gooi en later nog een keer in België. Deze laatste ontmoeting was een of twee dagen voordat Metin T. in Engeland werd aangehouden met veertig kilo heroïne.’
Moord, afpersing, drugs. Het is een indrukwekkend rijtje. Maar hoe hard zijn de beschuldingen? Soerel doet er desgevraagd het zwijgen toe. Ook blijft zijn aanhouding ongewis: naar verluidt bevindt hij zich in zonniger – en veiliger – oorden.
</div>

Harry Lensink