Regionale netbeheerder weigeren hun salarissen te verlagen tot de Balkenende-norm. Het is een  onbeschaamdheid die een weerwoord verdient.

‘Die zakkenvullers in Den Haag!’ Je hoort de beschuldiging nog geregeld langskomen. Fact free politics avant la lettre, eigenlijk. Want nu is het bewezen: de zakkenvullers zitten niet in Den Haag, maar in Den Bosch en Arnhem. Daar staan de hoofdkantoren van de regionale netbeheerders Enexis en Alliander die eerst al tonnen uitgaven aan snelle reclamejongens om die afzichtelijke namen te bedenken. Nu weigeren ze de salarissen van hun medewerkers te verlagen tot de Balkenende-norm, het salaris dat een minister in Den Haag verdient.

Eerst wilden we het bericht negeren, het is van eind vorige week. Met die Brexit hadden we wel wat anders aan ons hoofd. Maar nu we daar al een beetje aan wennen, kunnen we het toch niet laten. Want het is van een domheid en onbeschaamdheid dat je je er wel tegen móet keren.

De twee bedrijven schreven het kabinet dat ze hun personeel meer moeten kunnen betalen dan een ministerssalaris van 180.000. Daarvoor moet voor hen een uitzondering in de wet komen. Anders vertrekken de beste specialisten, zeggen ze. Vorig jaar ontstond al flinke ophef omdat bij Alliander mensen voor een jaarsalaris van vier ton op de loonlijst bleken te staan.

Als woordvoerder trad president-commissaris Ed d’Hondt van Alliander op. Op zich vond hij die 180.000 wel wel ‘genoeg voor  een semi-publiek bedrijf’ zei hij: ‘Maar niet voor een marktbedrijf zoals Alliander.’ Volstrekte onzin, meneer d’Hondt. Alliander is in eigendom van de provincies Gelderland, Friesland, Noord-Holland en van de Gemeente Amsterdam. Dat is zo omdat we met zijn allen vinden dat de netwerken voor gas en elektriciteit zo cruciaal zijn voor onze economie dat ze in overheidshanden blijven. Hoe semi-publiek wilt u het hebben?

Dat Alliander en Enexis zich zelf graag zien als ‘marktbedrijf’ is iets heel anders. Dat krijg je met alle overheidsondernemingen die je te veel vrijheid laat bij het uitvoeren van hun publieke taak. Alliander exploiteert ook een softwaredienst voor energietransacties en een adviesbureau voor energiebesparingen. Daar heeft toezichthouder ACM al eens tevergeefs voor gewaarschuwd omdat de risico’s van ondernemertje spelen ten koste kunnen gaan van het netbeheer. En als Alliander niet was tegengehouden door haar aandeelhouders zou het met overnames ook de grens zijn overgegaan, precies zoals alle ‘ondernemers’ willen.

En wat voor markt ziet meneer d’Hondt dan voor zich? Waarom moeten zijn mensen dan zo vorstelijk beloond worden? Hij doelt op de concurrentie van bedrijven ‘in dezelfde sector zoals TenneT en Gasunie’, waar zijn beste mensen heen zouden vertrekken omdat ze daar meer kunnen verdienen. Ja, ho even. Dat zijn inderdaad ook netwerkbedrijven, maar die dragen zorg voor de nog veel crucialere landelijke netwerken voor stroom en gas. Terwijl Alliander en Enexis verantwoordelijk zijn voor de regionale en plaatselijke netwerken die daaronder hangen.

Natuurlijk verdient topman Mel Kroon van hoogspanningsbedrijf TenneT met zijn idiote salaris van bijna zes ton ook veel te veel. Maar hij gaat tenminste nog over de noodzakelijke balans in het hoogspanningsnet, de uitwisseling van stroom met het buitenland en de miljardeninvesteringen die nu gedaan worden voor de aansluitingen van de immense windmolenparken op de Noordzee. Niet over het kabeltje onder Dorpsstraat, Ons Dorp.