Gisteravond debatteerde de Kamer over een nieuwe stroomwet. Die gaat over de duurzame energievoorziening van de toekomst. Maar de parlementariërs maakten zich liever druk om iets anders.

De ruzie domineerde de hele avond. Minister Kamp van Economische Zaken hield halsstarrig vast aan de splitsing van de energiebedrijven Delta en Eneco, terwijl vrijwel de voltallige oppositie hem daarop attaqueerde. Intussen lieten tientallen medewerkers van de ‘getroffen’ bedrijven zich horen vanaf de publieke tribunes.

Een merkwaardig schouwspel. Op de agenda stond de wet ‘STROOM’ die in vliegende vaart door de Kamer heen gejast moet worden, omdat hoogspanningsbedrijf TenneT vanaf 1 januari moet beginnen met de bouw van de verbindingen naar grote geplande windmolenparken op de Noordzee. Een wet die van alles moet gaan regelen voor de duurzame energievoorziening van de toekomst. Maar de Tweede Kamer maakte zich vooral druk om de splitsing van twee energiebedrijven in een energieleverancier en een netwerkbedrijf, een beslissing die al tien jaar geleden genomen is.

Niet dat de Kamer geen andere zaken aan de orde had kunnen stellen. Zo concludeerde de Algemene Rekenkamer dit voorjaar nog dat het toezicht op TenneT ‘onvoldoende’ is. Het bedrijf stelt wel jaarlijks een plan op waar en voor hoeveel geld geïnvesteerd moet worden in het hoogspanningsnet. Maar de toezichthouder, Autoriteit Consument en Markt (ACM) bekijkt alleen of bij de totstandkoming van dat investeringsplan wel de juiste procedures zijn gevolgd. ACM beoordeelt dus niet zélf of TenneT wel de noodzakelijke investeringen pleegt of dat de investeringen zo gebeuren dat de consument daar niet te veel voor betaalt.

Dat toezicht is cruciaal voor de enorme omslag die Nederland op energiegebied nog moet maken, zou je denken. Maar geen woord van Kamerleden hierover. Terwijl de door de Rekenkamer gelaakte toezichtpraktijk gewoon in de nieuwe wet STROOM wordt vastgelegd. ‘Teleurstellend,’ zegt Saskia Lavrijssen, hoogleraar regulering energie- en watermarkt in Tilburg. Ze vindt de wet die werd behandeld sowieso ‘een gemiste kans’ omdat er geen concreet pad in de transitie naar een duurzamere toekomst is opgenomen, zoals in omringende landen wel gebeurt.

Blijkbaar is het voor Kamerleden eenvoudiger op te komen voor arbeidsplaatsen in Zeeland die bij Delta mogelijk op spel staan dan zich echt te verdiepen in de verduurzaming van de energievoorziening. Terwijl de gevolgen van die transitie uiteindelijk veel groter zullen blijken te zijn.

Jaco Alberts schreef in 2013 de longread ‘Netbedrijf TenneT onder hoogspanning‘, over de annkoop voor 885 miljoen van het grootste stroomnet van Duitsland. Het bleek een wespennest.