Buitenland
Grote woorden als &#8216;de lente is voorbij&#8217;, &#8216;de lente blijkt een herfst&#8217; of nog erger: &#8216;de teloorgang van de Arabische Lente&#8217; domineren tegenwoordig het discours over de onrust in de Arabische landen. Zo enthousiast als mensen in het Westen eerst waren over de demonstraties in Noord-Afrika en het Midden-Oosten, zo pessimistisch zijn ze nu.
Het kolonialisme zit erin gebakken. Mensen in de Arabische landen komen in opstand tegen de politieke onderdrukkers, in het Westen wordt daar meteen een romantisch label op geplakt en als de ontwikkelingen niet gaan zoals dat hoort bij het etiket dat ze ervoor hebben bedacht, gaan mensen grommen, brommen, &#8216;zie je wel&#8217; mokken en concluderen dat er niks is om blij mee te zijn.
In de Arabische media werd sowieso niet gesproken over een lente. Zenders als MBC, Al Arabiya en Al Jazeera repten van &#8216;dagen van woede&#8217;, &#8216;opstand van het volk&#8217;, &#8216;strijd voor vrijheid&#8217;. Die lente, dat maakten de westerse landen ervan, om haar even snel weer mislukt te verklaren.
Is het ongeduld, of is het juist de gretigheid om vast te stellen dat alleen westerse volken in staat zijn hun eigen lot te bepalen, zich te bevrijden van tirannen?
Het is onredelijk te verwachten dat onderdrukking die al decennia, al eeuwen duurt, met een maandje of wat rellen is beëindigd. De sceptici stonden vanaf het begin te trappelen om hun bezwaren te laten horen: of dat nu de waarschuwing tegen moslimfundamentalisten was of de smalende opmerking waar de vrouwen dan bleven, want zonder hen was de opstand bij voorbaat mislukt. Dat op alle foto&#8217;s en beelden de vrouwen ruim vertegenwoordigd waren, ontging hun op miraculeuze wijze.
Vervolgens oreerden diezelfde sceptici bij elke tegenslag, zelfvoldaan lurkend aan hun denkbeeldige pijp als de betweterige oom die iedereen wel in z&#8217;n familie heeft: &#8216;Ik zei het toch.&#8217;
Het klopt dat de oude machthebbers het nog steeds voor het zeggen hebben en dat de vrouwen nog niets aan hun achtergestelde positie hebben veranderd. Het klopt dat in de overgang de meeste leiders er nog zitten, dat de berechting van Mubarak gebeurt door zijn oude maatjes zodat ze in het zadel kunnen blijven, dat Libië in een burgeroorlog verzeild is geraakt en dat vrouwen in Saoedi-Arabië nog altijd niet mogen autorijden.
Maar het klopt ook dat de machthebbers in alle landen grote toezeggingen en concessies hebben gedaan aan de bevolking om de onrust te voorkomen dan wel te beteugelen, dat noodtoestanden eindelijk na decennia zijn opgeheven, dat er naar de eisen van de mensen is geluisterd en dat er allerlei voorzieningen in het leven zijn geroepen.
Veel belangrijker dan de toezeggingen, echter, is het feit dat er een einde lijkt te zijn gekomen aan de Arabische kruiperigheid ten aanzien van de macht. De dagen van angstig zwijgen en ja-knikkerij. De tijd van Arabische etiquette die net zo makkelijk door kan gaan voor hypocrisie en achterbaksheid.
Wie had ooit gedacht dat zelfs de Syriërs, die altijd gebukt gingen onder de geheime politie, nu al hun angst zouden overwinnen en de straat zouden opgaan? Over vijf jaar zouden ze het misschien aandurven, zeiden de deskundigen. En nu zijn ze niet meer te stoppen. Hoe hard het regime ook op de mensen inslaat, ze gaan door met hun protesten tegen de regering en de repressie, ondanks de maatregelen genomen door de regering, waaronder het opheffen van de noodtoestand.
Mensen zien de nare beelden van betogers die worden vertrapt en geslagen door ordetroepen en concluderen daaruit dat de Arabische Lente smadelijk is mislukt. Terwijl die beelden ons juist tonen dat de opstand lééft. Dat de mensen de angst, de klappen, de martelingen trotseren om hun recht te halen, hun eisen door te drukken.
De politici kronkelen als slangen en proberen de bevolking te sussen, maar de mensen trappen er niet meer in. Ouderen doen mee. Vrouwen doen mee. De rollen zijn nu omgedraaid. Het zijn de politieke leiders die zich zorgen maken om hun positie en die voor het eerst iets moeten toegeven willen ze overleven; voor het eerst moeten ze daadwerkelijk rekening houden met het volk dat de mentale ketens af heeft geworpen.
Dit is geen teloorgang, maar alvast een grote overwinning. Wat de uitkomst verder ook zal zijn. Ondanks het feit dat veel mensen demonstratiemoe zijn. Ook al gaan we nog vaak teleurgesteld worden met achterlijke ideeën en schandalen. En zelfs al blijven de machthebbers zitten.

Hassnae Bouazza

Voorjaar in Arabië

Pop strijdt tegen AI-slop

Pop versus AI-slop

Verhaal van de Week

Woningnood

Jetten schiet tekort

Huisdieren als schaamlap

Hannah Prins

Het KNIL en de Molukken

Landverrader

Strijd op en onder het water

Slag om de Noordzee

Brussel in paniek

AI-wedloop

Ongelijke erfverdeling

Erftsunami

Amerika beschermt Israël

Aanval op het ICC

Homohaat ontleedt

Nicolaas Veul

Shakespear forever

Cultuurtip