Amerika moet veel lezen deze week. Na Michael Wolff’s Fire and Fury is er nu het uitgelekte verhoor door de senaat van Glenn Simpson over zijn onderzoek naar de banden tussen president Trump en Rusland. 
<div class="figure--right">
<figure id="post-379454 media-379454" class="align-left"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/HH-63801055.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/HH-63801055-320x480.jpg 320w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/HH-63801055-640x960.jpg 640w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/HH-63801055-1280x1920.jpg 1280w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/HH-63801055-1920x2880.jpg 1920w" alt="" /><figcaption>Christopher Steele. Beeld: Victoria Jones/Hollandse Hoogte</figcaption></figure>
</div>
Precies een jaar geleden publiceerde Buzzfeed het <a href="https://www.documentcloud.org/documents/3259984-Trump-Intelligence-Allegations.html" target="_blank">‘Steele-dossier’</a>: een collectie memorandums geschreven door de Britse oud-spion Christopher Steele over de vermeende banden tussen Donald Trump en Rusland. Het meest sensationele detail in het dossier was de bewering dat de Russische inlichtingendienst in het geheim een video had gemaakt waarin te zien is hoe Trump in een luxehotel in Moskou toekijkt hoe prostituees over een bed plassen. Het bed waarin Obama eens zou hebben geslapen. Een dergelijke video is overigens nooit opgedoken.
Over het Steele-dossier gaan al lange tijd geruchten. De belangrijkste aantijging luidt dat het onderzoek van Steele in feite een ‘hitjob&#8216; was in opdracht van kandidaat Hillary Clinton en de Democratische Partij. Zij zouden een FBI-onderzoek naar de Russische invloed op de verkiezingen willen forceren. Vorige week vroeg de Republikeinse voorzitter van de Senaatscommissie, belast met het onderzoek naar Russiagate, aan het ministerie van Justitie om een strafrechtelijk onderzoek naar Christopher Steele.
Democraat Dianne Feinstein vond dat onderzoek naar hem te gortig. Ze besloot eigenhandig het interview van de commissie met de opdrachtgever van Steele vrij te geven. Dat was ongebruikelijk en bovenal opmerkelijk: Feinstein staat niet bekend als rebel. De openbaarmaking van het interview komt de transparantie – in het grootste politieke schandaal dat Amerika ooit heeft gekend – in ieder geval ten goede.
Het gaat om het gesprek dat de commissie afgelopen zomer voerde met Glenn Simpson, eigenaar van het onderzoeksbureau Fusion GPS en de opdrachtgever van Christopher Steele. Hij sprak tien uur lang voor de senaatscommissie. <a href="https://www.feinstein.senate.gov/public/_cache/files/3/9/3974a291-ddbe-4525-9ed1-22bab43c05ae/934A3562824CACA7BB4D915E97709D2F.simpson-transcript-redacted.pdf" target="_blank">Dat leverde een driehonderd pagina&#8217;s lang transcript op, dat een fascinerend beeld geeft van het onderzoek van Simpson en Steele naar Donald Trump.</a>
<div class="figure--left">
<figure id="post-379458 media-379458" class="align-left"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/0996064da1034f3db9abd3c47e44550c-0.jpg" srcset="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/0996064da1034f3db9abd3c47e44550c-0-320x235.jpg 320w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/0996064da1034f3db9abd3c47e44550c-0-640x469.jpg 640w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/0996064da1034f3db9abd3c47e44550c-0-1280x939.jpg 1280w, https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2018/01/0996064da1034f3db9abd3c47e44550c-0-1920x1408.jpg 1920w" alt="" /><figcaption>Glenn Simpson. Beeld: Pablo Martinez Monsivias/Hollandse Hoogte</figcaption></figure>
</div>
Glenn Simpson werkte in het verleden als onderzoeksjournalist voor de Wall Street Journal en heeft als journalist een uitmuntende reputatie. In 2010 begon hij zijn eigen bedrijf Fusion GPS dat onderzoek doet voor bedrijven en advocatenbureaus. Hij noemt dit ‘business intelligence’. Soms wordt Simpson ingehuurd door politieke campagnes, maar niet vaak: de meeste partijen kunnen het niet betalen. Deze werkwijze heet in het politieke lexicon ‘popo-research’, <a href="https://www.vn.nl/de-kunst-van-het-campagnevoeren-verpletter-je-tegenstander/" target="_blank">waarover Vrij Nederland eerder dit artikel schreef.</a>
<a data-ga-category="embedded-article" data-ga-action="clicked" data-ga-label="zelfde auteur" href="https://www.vn.nl/de-kunst-van-het-campagnevoeren-verpletter-je-tegenstander/" class="article-embed article-embed--right">Lees ookDe kunst van het campagnevoeren; verpletter je tegenstander4 januari 2008</a>
In 2015 werd Simpson door een Republikein ingehuurd om onderzoek te doen naar Donald Trump. Wie dat was, vertelde Simpson – die vrijwillig voor de senaatscommissie getuigde – niet. Hij begon zijn research zoals elke journalist dat doet: door zich in te lezen. Hij bestelde bij Amazon alle boeken door en over Trump. En dat waren er veel, vertelde hij. Ook onderzocht hij de primaire bronnen: over Trumps faillissementen, zijn casino-business, zijn talrijke rechtszaken. Ook keek Simpson naar zijn vermeende belangen in Rusland, want ondanks de vele bezoeken van de huidige president zijn er geen bewijzen van concrete zakendeals.
Toen Trump de Republikeinse voorverkiezingen won, was de opdrachtgever van Simpson – volgens mediaberichten een Republikeinse geldschieter die banden had met de Republikeinse presidentskandidaat Marco Rubio – niet langer geïnteresseerd in de resultaten van het onderzoek. Even leek het onderzoek afgelopen, maar niet lang daarna meldde zich een nieuwe opdrachtgever. Een Democratische geldschieter dit keer. 
Republikein of Democraat was Simpson om het even, hij zette zijn onderzoek voort.
Geïntrigeerd door de connectie met Rusland en gefrustreerd door minder toegankelijke publieke documenten in Moskou, huurde Simpson zijn vriend en collega Christopher Steele in. Steele werkte jarenlang voor de Britse inlichtingendienst MI6 en richtte, evenals Simpson, een eigen onderzoeksbureau op. Simpson vertelde aan de commissie dat Steele zich richt op ‘human intelligence&#8217;, in tegenstelling tot Simpson, die voornamelijk openbare bronnen aanboort. De informanten van Steele deelden hem dingen mee die Steele verontrustend vond. De verhouding van Trump tot Rusland beschreef hij in een eerste memo en besprak met Simpson wat er met die informatie moest gebeuren. Steele wilde de Amerikaanse autoriteiten op de hoogte stellen en opperde om zijn contacten bij de FBI te benaderen. Simpson gaf hem de go-ahead: &#8216;Ik bedoel, voor Steele was het een professionele verplichting. En voor ons beiden was het een kwestie van burgerschap: mensen maken de hele tijd melding van misdaden bij de politie.&#8217;
<h3>Nothingburger</h3>
In juli 2016 had Steele een eerste ontmoeting met de FBI. Verbaasd was de federale politie echter niet. Volgens Simpson had de FBI al een informant, iemand die vrijwillig contact had opgenomen. Dat was tot nu toe nog niet bekend. Was er een mol in de Trump Tower?
<q class="pull-left">Verbaasd was de federale politie echter niet. Volgens Simpson had de FBI al een informant, iemand die vrijwillig contact had opgenomen</q> Simpson: ‘het was iemand zoals wij, die besloot om de telefoon op te pakken en iets aan te geven.&#8217; Was er echt een mol? En wie zou dat kunnen zijn? Of begrepen Simpson en Steele het verkeerd, en duidde de FBI op de informatie die via de Australische inlichtingendienst was binnengekomen? In mei 2016 had de Australische dienst doorgegeven dat Trumps buitenland-adviseur George Papadopoulos een &#8216;dronken&#8217; gesprek had gevoerd met de Australische ambassadeur in Londen, die hij vertelde dat de Russen &#8216;political dirt&#8217; over Hilary Clinton hadden.
De laatste maanden voor de verkiezingen waren volgens Simpson cruciaal. Zijn Britse collega schreef steeds alarmerendere memo’s. Steele vroeg een volledige debriefing met de FBI aan en zowel hij als Simpson voerden uitvoerige gesprekken met een groot aantal tijdschriften en kranten, waaronder de New York Times. Tot de krant op 31 oktober, acht dagen voor de presidentsverkiezingen, een artikel publiceerde onder de kop ‘Investigating Donald Trump, F.B.I. Sees No Clear Link to Russia’. Daarin werden de toen nog nieuwe onthullingen weggezet als een <a href="http://i0.kym-cdn.com/entries/icons/original/000/023/328/noburger.jpg" target="_blank">nothingburger</a> (red: iets onbeduidends, ondermaats, een hamburger(broodje) zonder het vlees).
Steele begreep er niets van. Volgens zijn vriend Simpson raakte hij zo gedesillusioneerd dat hij alle banden met de FBI verbrak.
Het leesvoer van de Amerikanen tekent een beeld van een democratie in verval. Nergens wordt dat zo duidelijk als in de getuigenis van Glenn Simpson. Hij wordt niet ondervraagd door de senatoren, maar door hun personeel: aan de ene kant de Republikeinse personeelsleden, en aan de andere kant de Democratische. Alsof de twee partijen in totaal verschillende wereldbeelden leven stellen zij totaal verschillende vragen. De Republikeinen ondervragen Simpson over wie hem betaalt, met wie hij dineert, met wie hij spreekt, in een eindeloze reeks die veronderstelt dat hij partijdig en onbetrouwbaar is, dat hij liegt. De Democraten willen daarentegen duidelijkheid over de aard van zijn onderzoek, zijn methodiek, en wat zijn onderzoek nu precies opgeleverd heeft.
En daartussen zit de oud-journalist gevangen. Simpson, die niet anders deed dan wat hij altijd al deed: op basis van aloude journalistieke principes een antwoord vinden op de vragen wie, wat, waar, wanneer en hoe.
<div class="info-box-shadow">
Meer lezen over Amerikaanse politiek? Lees hier <a href="https://www.vn.nl/pete-hoekstra-anti-islam-amerika/" target="_blank">het artikel over de Amerikaanse ambassadeur in Nederland, Pete &#8216;Fake News&#8217; Hoekstra, en zijn relatie met het anti-islamnetwerk in de Verenigde Staten</a>.
</div>

Freke Vuijst

Is er een mol in de Trump Tower?

Vast in zijn eigen gelijk

Heinen

Verhaal van de Week

Social media hacks

Midterms

Premier Jetten

Exit-strategie

Flashback

Hans Stegeman

Tijd voor activisime

Teun van de Keuken

Stop Big Money

Montana

Zo verslaan we radicaal-rechts

Lula uitgelegd

Werkt het nog?

Demonsteren

Schrijver

S.A. Cosby

Ons nieuwe maandblad!

Nu in de winkel