Als je elke week steen en been klaagt over de toestand in de wereld kun je zo maar de reputatie van onheilsprofeet krijgen. Daarom heb ik erg mijn best gedaan om –voor de verandering – eens wat moedgevende signalen te verzamelen.

Niet om neutraal te lijken (en bij elk geluid ook naar een tegengeluid zoeken, wat volgens sommige moderne journalistieke opvattingen ’evenwichtig’ is), maar om mijzelf te betrappen op ongewenste bedrijfsblindheid en te behoeden voor de obsessie om de wereld iedere week grimmiger te vinden.

Ik moet zeggen dat het me niet gemakkelijk wordt gemaakt.

Het weekje wel

Het was namelijk de week waarin Donald Trump Iran zo ongeveer de oorlog verklaart als hij een seintje daartoe uit het corrupte Riyad ontvangt. En dat dezelfde man, ook wel de leider van de vrije wereld, op de G7-top in Biarritz ‘where is my favourite dictator?’ riep toen hij op zoek was naar de Egyptische tiran Abdel Fattah Al Sisi in de loge van Hotel du Palais. Ook werd bekend dat Boko Haram nu over betere drones beschikt dan het Nigeriaanse leger zelf dat geacht wordt die terreurgroep uit te roeien.

In Italië ging de vlieger van Matteo Salvini niet op.

Het was ook de week waarin Benjamin Netanyahu zijn kiezers paait met annexatie van een bezette strook op de westelijke Jordaanoever en daarin door Trump wordt gesteund. Ook praatte Boris Johnson zichzelf deze week voor zijn bezoek aan Brussel moed door Juncker te waarschuwen dat-ie een ‘hulk’ is als hij zijn zin (een deal zonder backstop, geen harde grens komt tussen Ierland en Noord-Ierland) niet krijgt.

Er zijn rustigere tijden geweest.

zilveren randjes

Dan toch die paar zilveren randjes aan al die donkere wolken.

In Italië ging de vlieger van Matteo Salvini niet op. De populist van de Lega Nord had het kabinet met de Vijfsterrenbeweging laten vallen en in plaats daarvan op een riante zege bij de zoveelste verkiezingen gegokt. Maar hij had buiten de waard gerekend én buiten premier Guiseppe Conte, die erin slaagde om in de herkansing een kabinet van sociaaldemocraten en Vijfsterrenbeweging te formeren. Hoe lang het goed gaat is een tweede, maar Salvini staat even buitenspel.

In eigen land zakte Baudet verder weg in peilingen. De charlatan die alleen nog maar entertainmentwaarde heeft, is nu nog slechts interessant voor talkshows en zaterdagbijlagen, niet om in de Eerste Kamer een doorslaggevende rol te spelen.

In Hong Kong gebeurde ook iets wat een maand geleden nog voor onmogelijk werd gehouden. De betogers zagen hun eis dat de uitleveringswet van tafel moest gehonoreerd en het Chinese leger heeft nog niet ingegrepen. We moeten natuurlijk niet te vroeg juichen, want na 1 oktober (dan wordt het 70-jarig bestaan van de volksrepubliek gevierd) kan alles anders zijn. Maar het (tijdelijke?) succes van de oppositie zal Xi Jinping achter de oren doen krabben.

Bemoedigend (soort van) was ook het feit dat 21 Britse Toryleden de onverantwoordelijke chicanes van Boris Johnson trotseerden.

Craquelé ook in Rusland. Het waren slechts gemeenteraadsverkiezingen, maar de partij van Poetin verloor onverwacht veel en overal. In het verlengde van de protesten tegen de karige pensioenen en de steeds maar niet stijgende levensstandaard van de gewone Rus begint dit toch zo langzamerhand een hoofdpijndossier voor Poetin te worden.

Op zijn populariteit is geen peil te trekken: de polls variëren tussen 32 en rond 80 procent, maar ze lijken in elk geval minder te zijn dan de waardering van Kim Jong-un of van Donald Trump.

democratische plicht

In Duitsland won de rechtse partij Alternative für Deutschland weliswaar begin september bij de Landtagswahl, maar – hier volgt een zucht van verlichting – tot de gevreesde doorbraak kwam het niet. De Grote Coalitie van CDU/CSU en SPD kan doorregeren in de deelstaten Saksen en Brandenburg,  een verlies van een van beide zou mogelijk direct tot een regeringscrisis in Berlijn hebben geleid.

Het kan allemaal gezichtsbedrog zijn.

Bemoedigend (soort van) was ook het feit dat 21 Britse Toryleden de onverantwoordelijke chicanes van Boris Johnson trotseerden en begin september met de oppositie meestemden voor een verbod op de no-deal. Zij trokken een streep en  achtten hun democratische plicht hoger dan partijloyaliteit.

Niet alleen bewezen ze daarmee dat de Britse democratie ergens nog leeft, maar onderstreepten ze en passant het onderscheid met dat andere grote westerse voorbeeld, waar afgeserveerde personen als Rex Tillerson, Jim Mattis en Robert Mueller uitblinken in zwijgzame loyaliteit jegens hun ex-broodheer Trump. Loyaliteit telt daar zwaarder dan democratisch geweten.

Ik weet het: het kan gezichtsbedrog zijn. De oorlog in het Midden-Oosten kan elk moment uitbreken en iedere vorm van optimisme wegvagen, maar u had deze zilveren randjes toch nog te goed.