Het gesprek van de dag volgens de redactie. Met vandaag: het bekende glimlach-onderzoek blijkt onbewezen. Balen voor Rutte.

In het jaar dat Pasen kouder was dan Kerst, en een vastgoedtycoon kans maakt president van Amerika te worden wisten we het natuurlijk allang: niets is meer zeker. En zeker in de wetenschap niet, toch een beetje ‘het linkse laboratorium’, of de Gutmenschen in stofjas. Sinds de jaren tachtig was het glimlach-effect algemeen bekend en geaccepteerd: door met je mond een lach te maken, zou je een cartoon ook daadwerkelijk grappiger vinden. De hele ‘gezichtsfeedback-hypothese’ werd erop gebaseerd: de gedachte dat je jezelf als het ware gelukkig kon glimlachen.

Allemaal onzin, blijkt nu, en schrijft de Volkskrant vanochtend. Er werden meerdere herhaalonderzoeken gedaan maar nergens werd ook maar iets van een lach-effect gemeten. Zo’n bericht dat je het liefst op bouwplaatsen overal te lande zou willen omroepen. Neen, de vrouw bevelen te lachen helpt geen ene sikkepit. U kunt ophouden met roepen heren, het effect is onbewezen!

‘Niet leuk,’ noemt psychologiehoogleraar Rolf Zwaan het in de krant. Wellicht een ideetje voor een vervolgonderzoek: de invloed van onreproduceerbare studies op het humeur van wetenschappers. Het is vandaag overigens exact vijf jaar geleden dat Diederik Stapel op non-actief werd gesteld vanwege grootschalige wetenschapsfraude, maar veel lijkt er in de sociaal-psychologie nog niet te zijn verbeterd. Methodoloog Eric-Jan Wagenmakers gebruikt vandaag grote woorden: ‘Het is tijd voor paniek. De wetenschap staat in brand.’

Het wegvallen van het glimlach-effect moet ook een tegenvaller zijn voor premier Rutte, die toch zijn hele politieke loopbaan gebouwd heeft op het adagium ‘altijd blijven lachen.’ In analogie met de kat uit Alice in Wonderland heeft hij zich inmiddels een beetje getransformeerd tot de grijns zonder premier. Toch is het dit keer juist de ietwat pompeuze woede die hij zondag tijdens Zomergasten liet zien die hem nu in de problemen brengt. Want hoewel heel het vaderland aan de buis gekluisterd zat voor nieuws over het liefdesleven van de minister-president, letten ze in de Turkse ambassade op heel andere dingen. Ongepast en premier-onwaardig, noemen ze Rutte’s ‘pleur op’ richting rellende Turks-Nederlandse jongeren.

Inspiratie voor waardige en gepaste uitspraken kan Rutte wellicht bij de Turkse president Erdogan halen, die het niet nalaat zijn tegenstanders met virussen en kankergezwellen te vergelijken. Zonder glimlach overigens, maar goed: dat maakt blijkbaar toch niets uit.

Een glimlach hielp ook rapper Typhoon niet, toen hij onlangs in de cel belandde na zonder te betalen te zijn weggereden bij een tankstation. Met enige gretigheid kopt De Telegraaf er vanochtend over, niet zonder verwijzing naar Typhoons eerdere claim over etnische profilering door de Nederlandse politie. Daarvan was hier natuurlijk geen sprake, net als dat Typhoon al weer snel op straat stond en het OM toegeeft: het had ons allemaal kunnen overkomen.

Je zou er een grap over een typhoon in een glas water over kunnen maken, als je nog zou geloven dat de glimlach zonder humor enig effect had.