De flexwerker houdt vaker werk? Echt?

Als ik niet beter zou weten, had ik vanmorgen toch echt even getwijfeld aan de onafhankelijkheid van het gerenommeerde Centraal Bureau voor de Statistiek. ‘Flexwerker houdt vaker werk’ kopte een onderzoeksbericht op de website. Na lezing bleek dit een wel héél positieve samenvatting van de verzamelde cijfers te zijn. En die komt het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid na alle kritiek op de nieuwe Wet werk en zekerheid niet slecht uit.

Strikt gezien klopte de kop van het bericht. Het CBS had de huidige situatie van flexwerkers met die uit begin 2014 vergeleken. En daaruit bleek dat inderdaad het aantal doorstromers uit een tijdelijk dienstverband naar een vaste baan ietwat – van 11 naar 12 procent – was gestegen. Ook het aantal flexwerkers dat na drie maanden door de werkgever nog niet de laan uit was geschopt, vertoonde een lichte stijging. Maar met de aantrekkende economie zijn deze trends nogal wiedes. Bovendien ontstaan de problemen voor een flexwerker over het algemeen pas na twee jaar. Dan is de werkgever gedwongen een keuze te maken tussen het aanbieden van een vast dienstverband of een afscheidsborrel.

En daar gaat het heel vaak mis, zeggen sociale partners, economen en andere deskundigen. Om later niet onverhoopt met hoge ontslagvergoedingen of kosten voor langdurige ziekteprocessen te maken krijgen, kiezen werkgevers veelal voor de veilige route en zetten de tijdelijke krachten weer op straat. De nieuwe wet lijkt daarmee haar doel – meer flexwerkers in vaste dienst krijgen – voorbij te schieten. Sterker, uit het bericht van het CBS kunnen de critici hun gelijk al halen. Het aantal flexwerkers is sinds de invoering van de wet fors gegroeid. Inmiddels zijn er zo’n 1,7 miljoen flexwerkers aan de slag. Het overgrote deel van hen verricht noodgedwongen tijdelijk werk en had liever een vaste baas gehad.

Hoe dan ook, de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid haakte vandaag op Twitter gretig in op de optimistische toon van het nationale rekeninstituut: ‘Doorstroom van flex naar vast werk wordt beter, flexwerker houdt vaker werk!’ aldus een opgewekte Lodewijk Asscher.

‘Leeft u wel in deze wereld?’ luidde een van de vele verbolgen reacties op zijn post. Asscher, toch ook niet op zijn mondje gevallen, reageerde per ommegaande: ‘Gelukkig wel, dank u.’ En op een andere boze reaguurder die hem van ‘wishfull thinking’ betichtte, antwoordde hij meteen: ‘Nee meting CBS’.

Zoals gezegd, strikt genomen heeft Asscher met die opmerking gelijk. Maar leg dat maar eens uit aan al die 1,7 miljoen – grotendeels ongewenst – tijdelijke krachten. Dat lijkt me wel een opgave.