<div class="lead">Prima dat door het eigen risico het in de spreekkamer steeds vaker over geld gaat. Het is de meest effectieve manier van kostenbeheersing, en dat weten de parlementariërs ook.</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Dokter, moet ik dat onderzoek zelf betalen? Wordt deze doorverwijzing nog wel vergoed? Dokter, ik heb geen geld voor die medicijnen. Dokter, is het écht nodig dat ik me laat testen? Het is zo duur!</p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Jazeker, zorg kost geld. Toen we in dit land alle zorg nog uit de collectieve pot betaalden, hadden we dat niet door, maar nu we langzamerhand een friemeltje van de zorgkosten uit de eigen buidel moeten opdiepen, gaat het in de spreekkamer steeds vaker over geld. Vooral voor huisartsen – de poortwachters van de zorg – is dit vaak lastig. Vroeger kon een huisarts gewoon medicatie voorschrijven, onderzoek laten doen of doorverwijzen. Als patiënten tegensputterden, had dit niets te maken met geld. De zorg werd toch betaald van de grote hoop. </p>
<p>Nu is dat anders. Sinds 2008 geldt voor alle zorg in het basispakket van de zorgverzekering een ‘eigen risico’. Net als bij elke andere assurantie betekent dit dat je als verzekerde het eerste deel van de schade zelf betaalt. In de zorg is het eigen risico wel per jaar begrenst. Het begon met maximaal 150 euro per jaar. Nu moet je per persoon de eerste 360 euro zorgkosten zelf afrekenen. Volgend jaar gaat dit eigen risico nog verder omhoog naar 375 euro.</p>
</p></div>
<div class="figure--right">
<figure id="post-18025 media-18025" class="align-none"><img decoding="async" src="https://www.vn.nl/wp-content/uploads/2014/09/452bae78-8b3d-48aa-a2cb-d11709668f01_vn-eigen-risico-geld-zorg-arts_preview.jpg" alt="Het leed dat eigen risico heet?" /><figcaption>Het leed dat eigen risico heet?</figcaption></figure>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Dokters worden hier niet blij van. ‘Ik heb er mijn buik vol van dat ik met die mensen (patiënten, red.) moet gaan onderhandelen over mijn adviezen omdat geld een steeds belangrijkere drempel wordt om mijn medische adviezen op te volgen,’ zei de Nijmeegse huisarts Gael Pennings vorige week in <span class="Cursief">Nieuwsuur</span>. Huisartsen vrezen dat armlastige patiënten hun advies in de wind slaan omdat ze elk jaar opnieuw de eerste doorverwijzingen, recepten en onderzoeken zelf moeten betalen. </p>
<p>‘Zorgmijding’ noemen de dokters dit. En dat is ongewenst. Stel je voor. Het zou kunnen zijn dat patiënten <span class="Cursief">noodzakelijke</span> zorg uit de weg gaan omdat het ze <span class="Cursief">te duur</span> is. Daarmee zou de toegankelijkheid van de zorg – een van de basiswaarden van het Nederlandse zorgstelsel – in de knel komen. Zorgmijding! In Den Haag nam een Kamermeerderheid de alarmistische term over. Dat eigen risico moet weg! Of in elk geval weer flink omlaag!</p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Die parlementariërs toch. Ze weten natuurlijk heus wel dat de Tweede Kamer zelf het eigen risico heeft ingevoerd en al ruim vijf jaar in wisselende samenstellingen akkoord is gegaan met de verhogingen ervan. Ze weten ook dat, naast de toegankelijkheid en de kwaliteit, ook de <span class="Cursief">betaalbaarheid</span> van de zorg een aandachtspuntje is. </p>
</p></div>
<div class="wpg-element streamer">
<blockquote>
<p>Het eigen risico maakt dat arts en patiënt samen in gesprek raken over kosten, nut en noodzaak van behandelingen en medicatie</p>
</blockquote>
</div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Sterker nog: steeds wanneer de Kamer over de zorg praat, gaat het over die kostenbeheersing. Wat gaat de minister doen om te voorkomen dat haar zorgbegroting weer harder groeit dan gepland? Wat gaat de minister doen om de zorgkosten in de klauw te houden? Wat kán de minister doen? </p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>De meest effectieve manier van kostenbeheersing is patiënten mee te laten betalen. Dat weten de geachte parlementariërs allemaal, en me dunkt dat ook de meeste huisartsen dit weten, want het blijkt keer op keer uit onderzoek. </p>
</p></div>
<div class="wpg-element paragraph">
<p>Het eigen risico is geen sympathiek middel. Het is grof en raakt mensen met weinig geld onevenredig hard. Daar staat tegenover dat de uitvoering relatief eenvoudig is en dat we het – immers veel verstrekkender – armoedeprobleem echt niet moeten willen oplossen via de financiering van ons zorgstelsel.</p>
<p>Het eigen risico doet wat het moet doen. De schijnbaar onbeheersbare groei van de zorguitgaven lijkt ten einde en dit komt vermoedelijk door het eigen risico. Het eigen risico vergroot het kostenbewustzijn van arts en patiënt. Mensen worden kritischer op de doktersrekening als ze een deel zelf moeten betalen. Het eigen risico maakt dat arts en patiënt samen in gesprek raken over kosten, nut en noodzaak van behandelingen en medicatie. En, sorry Gael, dat is met oog op de door de huisartsen zo gewenste ‘zinnige en zuinige zorg’ juist prima. </p>
</p></div>
