Haar vader sloeg. Hij gebruikte een zweep met leren riempjes. Zij, ze kwam van Brussel en groeide op in eeuwige armoede, tijdens het laatste restje van de negentiende eeuw. Maar Nel, zij wilde niet overleven, ze wilde dansen, ze wilde vuur. Het leven, dat moest vol kleur, geen sleur.

Ze ging de straat op, trok de stad in en ontmoette er artiesten, de bohémien. Bij een zoveelste slemppartij was hij er plotseling, de woest aantrekkelijke kunstenaar die ze eens ontmoetten zou. Rik Wouters heette hij. Maar was hij vrij? Nee, hij was bezet. Zijn eerste lief, sprak hij, dat was de kunst. Toch was er een plek vacant. Hij zei het: wilde zij misschien zijn muze zijn?

Tijd was een futiele drempel voor ze naakt voor hem stond. Poserend in zijn atelier, naast een kacheltje. Hij kleide haar vormen in het grote brok klei dat tussen hen in stond. Telkens dat zijn duim de klei in duwde was het als streelde hij haar lichaam rond. Zijn handen vormden er een ode aan. Een ode aan haar persoon.

De uitgever noemt het een graphic novel, het boek waarin het leven van Nel wordt verteld in beeld en woord. Het is prachtig. De taal is in haar eenvoud ondergeschikt gemaakt aan dromerige beelden die geen illustraties zijn maar het gevoelige en emotionele van het verhaal van Nel uitdrukken.

Het sublieme: de makers laten het geheim van een grootse liefde in stand.

Een verliefdheid kunnen we navoelen, maar wat er tussen twee geliefden speelt, is onkenbaar. Misschien werkt dat zo: schrijvers, kunstenaars benaderen de liefde, maken de verliefdheid invoelbaar. Ja, even staan we in de schoenen van Romeo, of de muiltjes van Julia. Maar Romeo’s liefde maakt dat hij zich ook nog eens in Julia kan verplaatsen, en andersom. Die dubbele stap is ons te veel: verplaatsen in Romeo maar dan óok nog eens vanuit Romeo voelen hoe Julia haar Romeo aanvoelt.

Wij voelen mee met Prince die zich in If I was your girlfriend invoelt in zijn vriendin. Maar tegelijk ook meevoelen hoe die vriendin weer voor hem voelt, nee, dat kunnen wij niet.

Nel; Een zot geweld toont een magische liefde en houdt die magie in stand. Nel wil vrij zijn maar gedijt tegelijk als de actrice in het verhaal van haar schilderlief, ze kan nog geen bad nemen in de teil of hij grijpt naar zijn schildergerei. Ze is een sterke vrouw, ze is een zorgende vrouw, een verliefde vrouw, een vrijzinnige vrouw, een wispelturige vrouw en een onafhankelijke vrouw – voor haar Rik Wouters kon ze het al zijn, tot aan zijn tragische dood (toen hij eindelijk succes had) in Amsterdam.

Gelukkig hebben de makers van dit boek haar niet vastgepind.

Illustraties: Lies van Gasse en Peter Theunynck. Uit ‘Nel, een zot geweld.’

Nel, een zot geweld, door Lies van Gasse en Peter Theunynck, is uitgegeven door de Wereldbibliotheek. 224 blz., €29,99