Nederlandse blauwhelmen blijven nog een jaartje in het noorden van Mali. Maar wat wordt het voor de 450 militairen? Mogen zij een vrede bewaken of moeten zij een oorlog het hoofd bieden?

Het laatste verslag van de Verenigde Naties begint opgewekt: ‘De dialoog tussen de Malinese groepen is aanzienlijk verbeterd.’ Op 15 mei is er zowaar een vredesakkoord gesloten tussen de centrale regering en noordelijke rebellen. Althans met sommige rebellen; de belangrijkste groepering haakte op het laatste moment af, maar zou nu morgen wel weer van de partij zijn bij de ondertekening van de laatste versie. Kort samengevat moet de bevolking in het uitgestrekte noorden (waar tien procent van de circa 15 miljoen Malinezen woont) nationaal en regionaal meer zeggenschap krijgen. Hopelijk valt daarmee ook de voedingsbodem weg voor door Al-Qaida geïnspireerde terreur – want dat is het belangrijkste doel van de interventie die in 2013 door Frankrijk werd ingezet.

Maar even verder in het verslag wordt de toon somber. Het geweld is de afgelopen weken alleen maar toegenomen en heeft zich verspreid naar het zuiden. Er zijn bijna dagelijks aanslagen. Daardoor is het aantal ontheemden in Mali inmiddels opgelopen tot meer dan honderdduizend. De VN-vredesmacht Minusma is zelf ook doelwit. In de afgelopen twee jaar zijn 49 vredesbewakers gedood en meer dan 150 gewond.

Het is vaker vertoond dat geweld oplaait vlak voor of na een vredesakkoord – strijdende partijen willen nog even wat laatste punten scoren. Maar de grootste bedreiging voor Mali blijft, met of zonder VN-troepen, het zwakke centrale gezag. Het leger heeft geen greep op grote delen van het noorden en ook niet op allerlei milities die daar opereren in naam van datzelfde nationale leger. Minusma is met zo’n twaalfduizend troepen te klein om ontwapening af te dwingen in zo’n grote zandbak.

De vrede wordt getekend, maar de kans dat de blauwhelmen daar de komende twaalf maanden ook profijt van hebben is ongewis.