Sinds gisteren de polder aanschoof bij de formatie, wordt er volop gelekt. Is er een verband?

Het nieuwe kabinet is zo goed als rond. Althans dat toeteren de media sinds deze morgen, de Telegraaf voorop. Met als meest opvallende nieuwtje: wethouder Lodewijk Asscher van Amsterdam wordt voor de PvdA vicepremier. Of hij de post Sociale Zaken of Onderwijs gaat bekleden, daarover verschilt de berichtgeving.

PvdA-leider Diederik Samsom sprak gisteren nog monter over de radiostilte rond de formatie. Maar in de Haagse werkelijkheid is het Grote Lekken begonnen. ‘Dat viel te verwachten’, zegt een insider rond de onderhandelingen, die overigens geen van de onthullingen wil bevestigen of ontkennen. Gisteren is de kring van betrokkenen bij de formatie in een klap fors uitgebreid en sindsdien is er geen houden meer aan.

Niet langer is informatie over de gesprekken in de Stadhouderskamer van het Tweede Kamergebouw beperk tot de informateurs Kamp en Bos en de twee onderhandelaars per partij die zich slechts af en toe lieten seconderen door specialisten. Gisteren schoof ongeveer de gehele polder aan: werkgevers, werknemers, provincies, gemeenten en waterschappen. Bovendien kregen de rekenmeesters van het Centraal Plan Bureau (CPB) inzicht in de financiële voorstellen van de onderhandelaars. Die zullen ze tot maandag gaan doorlichten. Leuk dat polderen, maar de dijken zijn door.

Behalve de ‘poppetjes’ is het belangrijkste ‘nieuws’ dat de VVD zijn veto rond de aftrek van de hypotheekrente laat vallen. ‘Als hij niet was ingevoerd, zou ik hem nu weer willen invoeren’, zei premier Rutte nog niet zo lang geleden. Maar zoals te verwachten, was die stelling niet langer houdbaar. Naar verluidt wordt nu ook de aftrek voor bestaande hypotheken stap voor stap beperkt.
De komst van Asscher naar Den Haag, daar werd ook al langer op gespeculeerd. Maar de post van vicepremier is opmerkelijk, en maakt hem ook haast formeel kroonprins van Samsom. Aan VVD-zijde lijkt zoals verwacht geen plaats meer voor Uri Rosenthal. De minister van Buitenlandse Zaken heeft echter nog één strohalm om aan vast te klampen: we zijn bezig met de informatie, de daadwerkelijke formatie van het kabinet Rutte II begint volgende week.