De Tweede Kamer maakt zich boos over de arrestatie van Ebru Umar en de Lange Arm van Erdogan, maar offert en passant de vrijheid van meningsuiting in de strijd tegen de haatimams.

In dezelfde week dat de Tweede Kamer van leer trok tegen Erdogan die de vrijheid van meningsuiting in Europa verdrukt door de Duitse komiek Jan Böhmermann te laten vervolgen en zelfs onze eigen Ebru Umar te laten arresteren, nam diezelfde Kamer vrijwel onopgemerkt een motie aan om organisaties die ‘haatimams’ een podium bieden te ‘sanctioneren’. Inderdaad: een flinke inperking van de vrijheid van meningsuiting.

Erdogan is natuurlijk een machtswellusteling die de journalistiek en de oppositie in eigen land in een ijzeren greep heeft. Maar tegen die achtergrond zou je bijna uit het oog verliezen dat hij zich in het geval van Böhmermann juist netjes aan de wet hield door de Duitse rechter om een oordeel te vragen, en dat bij de arrestatie van Ebru Umar al even keurig de Turkse wet werd toegepast: na klachten over beledigende tweets werd de Nederlandse columniste netjes ondervraagd door de politie in Kusadasi en kon ze na het onderzoek ongehinderd weer naar huis. Intimiderend was het optreden zeker, maar wetteloos niet.

Welbeschouwd is het ernstiger wat de Tweede Kamer deze week presteerde door een motie aan te nemen waardoor iedere organisatie kan worden vervolgd die een podium biedt aan omstreden predikers.

Roelof Bisschop van de SGP, die de motie indiende samen met Ockje Tellegen (VVD), Madeleine van Toorenburg (CDA) en Louis Bontes, probeerde dinsdag voor de EO-radio uit te leggen dat de maatregel helemaal níks te maken heeft met de vrijheid van meningsuiting.

‘Waar het om gaat is dat het dreigingsniveau in Nederland ongekend hoog is. De boodschap van de haatimams kan juist een lont in het kruidvat zijn, met explosieve gevolgen. De veiligheid van de staat is in het geding!’

Met andere woorden: de nood is hoog, het doel heiligt de middelen.

Een reeks staatsrechtgeleerden waarschuwde het parlement de afgelopen dagen, onder andere in NRC Handelsblad, voor de onbedoelde effecten: de motie is niet alleen onuitvoerbaar maar ook in strijd met de Grondwet. Straks moeten ook omroepen, kranten, kerkgenootschappen en politieke partijen die omstreden predikers aan het woord laten ook voor vervolging vrezen. Zo blijft er weinig over van het vrije maatschappelijke debat. Maar van zulke principiële bezwaren wilde een grote Kamermeerderheid niets weten: in deze bange tijden moest een daad worden gesteld.

Of de motie ooit wordt uitgevoerd is zeer de vraag: op het Ministerie van Veiligheid en Justitie lopen veel verstandige mensen rond. En zelfs als het wél tot een wetsvoorstel komt, zal de Eerste Kamer – waar het wemelt van de staatsrechtliefhebbers – er ongetwijfeld de kachel mee aanmaken.

Maar dan zijn de boze Kamerleden allang weer bezig met hun volgende momentje in de media.