
 {"id":99787,"date":"2008-12-27T00:00:00","date_gmt":"2008-12-26T22:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/weg-met-de-overheid\/"},"modified":"2008-12-27T00:00:00","modified_gmt":"2008-12-26T22:00:00","slug":"weg-met-de-overheid","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/weg-met-de-overheid\/","title":{"rendered":"Weg met de overheid"},"content":{"rendered":"<p>Interview Toine Manders, libertari\u00ebr<\/p>\n<p>&#8216;Hoe wordt iemand libertari\u00ebr? Ik zou haast zeggen: je wordt ermee geboren. Al op jonge leeftijd had ik moeite met regels. Ik stelde ontzettend veel lastige vragen. Waarom moet dit? Waarom mag dat niet? Ik wilde alleen geboden naleven als mensen die met goede argumenten konden onderbouwen. Meestal kreeg ik te horen: geen gezeur, doe wat ik heb gezegd.<\/p>\n<p>Later, op het Peellandcollege in Deurne, hoorde ik voor het eerst over het liberalisme. De geschiedenisleraar vertelde over het geloof in vrijheid dat ons in de negentiende eeuw bevrijd heeft van het juk van het feodalisme. Dat sprak me meteen aan. Ik raakte gefascineerd door Amerika, het land van vrijheid en kapitalisme. Ik las boeken, bekeek films, ging Amerikaans Engels spreken in plaats van Brits. Na mijn eindexamen pakte ik mijn rugzak en vertrok voor een reis van acht weken naar de Verenigde Staten.<\/p>\n<p>In die tijd wist ik al zeker: de overheid is niet de oplossing, maar het probleem. Neem werkloosheid. In een volledig vrije markt bestaat die niet, is er altijd behoefte aan werk. &#8220;Werkloosheid&#8221; is eigenlijk net zoiets als &#8220;looploosheid&#8221;. We zeggen toch ook niet: deze persoon kan wel lopen, en die persoon hoeft niet te lopen?<\/p>\n<p>Files. Wachtlijsten in de zorg. Woningnood. Noem me een probleem dat niet is ontstaan door het ingrijpen van de overheid. Toch is het antwoord van de overheid op die problemen altijd: n\u00f3g meer overheid. Meer regels, meer belastinggeld, meer ambtenaren. Waardoor het probleem n\u00f3g erger wordt. Dat is toch de wereld op z&#8217;n kop?&#8217;<\/p>\n<p>Een logisch alternatief<\/p>\n<p>&#8216;Later ging ik rechten studeren in Amsterdam. Ik werd lid van de JOVD, de jongerenbeweging van de VVD. Daar was ik meteen een buitenbeentje. Ik vond ze een soort gematigde socialisten. Op een gegeven moment zei een bestuurslid tegen me: Toine, volgens mij ben jij geen liberaal, maar een libertari\u00ebr. Toen heb ik het libertarisme ontdekt.<\/p>\n<p>Het libertarisme is eigenlijk de opvolger van het klassieke liberalisme uit de achttiende en negentiende eeuw. Libertari\u00ebrs geloven dat ieder mens recht heeft heeft op zijn lichaam en de vruchten van zijn arbeid. Wat jij produceert is van jou, en daar moeten anderen vanaf blijven. Iedereen is vrij te doen en te latenwat hij wil, zo lang hij geen inbreuk maakt op andermans lichaam of eigendom.<\/p>\n<p>Het libertarisme is niet te plaatsen op een links-rechts lijn. Enerzijds willen we honderd procent economische vrijheid. We zijn dus voor &#8216;rechtse&#8217; maatregelen als belastingverlaging, deregulering en privatisering van sociale voorzieningen. Anderzijds willen we ook honderd procent persoonlijke vrijheid. Dus zijn we voor &#8216;linkse&#8217; maatregelen als legalisering van alle drugs, prostitutie en pornografie, vrije migratie, euthanasie, abortus en vrije meningsuiting. We zijn voor algemeen wapenbezit, tegen schending van privacy, tegen de leerplicht en tegen de dienstplicht. Zoals de econoom Milton Friedman zei: I want the government off our backs, out of our wallets, and out of our bedrooms.<\/p>\n<p>Na mijn ontdekking voelde ik een tijdlang een soort evangelisatiedrang. Ik was ontzettend enthousiast dat er een logisch en consistent alternatief bleek te bestaan voor onze huidige maatschappij. Elk gesprek wist ik zo te draaien dat het uitliep op een politieke discussie. Die zendingsdrang zie je wel vaker bij libertari\u00ebrs. Het duurt een jaar of twee, drie. Dan komen ze tot de conclusie: mijn idee\u00ebn zijn parels voor de zwijnen. De mensen snappen het niet, of ze willen het niet weten. Dat is een van de redenen dat de libertarische beweging in Nederland minder succesvol is dan zij zou kunnen zijn.&#8217;<\/p>\n<p>Belastingontduiking<\/p>\n<p>&#8216;Na mijn studie ben ik gaan werken bij het Haags Juristen College (HJC). Dat was een kantoor van libertarische juristen dat jonge mannen hielp om via een maas in de wet de dienstplicht te ontwijken. De kosten waren 350 gulden per jaar, later 450 gulden. Dat was een vrijwillige bijdrage. Ook als ze niet betaalden, dienden we ze van advies. In de loop der jaren hebben we zesduizend &#8216;weigeryuppen&#8217; buiten de dienstplicht gehouden. Zelf ben ik wel in dienst geweest, ja. Maar toen was ik nog jong en onervaren. Ik wist nog niet dat militaire dienst een vorm van dwangarbeid was, en dat je het kon ontwijken.<\/p>\n<p>In 1996 werd de dienstplicht opgeschort. Toen zeiden veel mensen tegen ons: nu zullen jullie wel diep bedroefd zijn, jullie broodwinning is verdwenen. Maar we waren juist heel blij, want het doel was bereikt. We hebben een groot feest gegeven. Daarna heeft het HJC een nieuwe bron van inkomsten gevonden: ondernemers helpen bij belastingontwijking. Ik zie de ondernemer als een onderdrukte minderheid. Hij is het slachtoffer van de roof-, spil-, en bemoeizucht van de overheid. In Nederland bestaan zo&#8217;n honderdvijftig verschillende belastingen, die bijna allemaal door ondernemers moeten worden afgedragen. Dat gebeurt onzichtbaar, via het loonstrookje. Maar als de overheid alle belastingen zelf direct bij de burger zou gaan incasseren, dan voorspel ik een belastingopstand. We weten hoe het is afgelopen met de Tiende Penning van Alva.<\/p>\n<p>Het HJC helpt niet bij belastingontduiking, maar bij ontwijking. Wat we doen, blijft allemaal legaal. We adviseren bijvoorbeeld om aandelen onder te brengen in een holding op Cyprus, waarvan de aandelen weer rusten bij een stichting in Dubai. Niet dat ik moreel bezwaar heb tegen belastingontduiking. Je gaat een inbreker in je huis toch ook niet vertellen waar de zilverwaar ligt? Belasting is gelegaliseerde roof. Het gaat gepaard met geweld. Als jij je belasting niet betaalt, staat er na verloop van tijd een deurwaarder op de stoep. Als je die niet binnen laat, komt er op een gegeven moment een agent van de politie. En die draagt een wapen bij zich. Als je geen belasting ontwijkt, draag je vrijwillig geld af aan een schadelijke organisatie. Daarom vind ik belastingontwijking de morele plicht van iedere burger.<\/p>\n<p>Dat wij ondernemers alleen met legale structuren helpen, is puur uit pragmatische overwegingen. Anders overtreden we de wet en kunnen we de tent hier binnen de kortste keren sluiten. Of ik zelf mijn geld heb ondergebracht in het buitenland? Ik beantwoord geen vragen over mijn persoonlijke financi\u00eble situatie. Maar ik raad mijn klanten niets aan waar ik zelf niet achter sta.&#8217;<\/p>\n<p>Geen openbare ruimte<\/p>\n<p>&#8216;Je hebt twee soorten libertari\u00ebrs: minarchisten en anarcho-kapitalisten. Minarchisten vinden dat de overheid zich uitsluitend moet bezighouden met drie kerntaken: politie, leger en rechtspraak. Alle andere zaken &#8211; infrastructuur, onderwijs, gezondheidszorg &#8211; moeten worden geprivatiseerd. Eigenlijk is dat het klassieke liberalisme van Adam Smith. Anarcho-kapitalisten &#8211; de tweede stroming &#8211; geloven dat zelfs die drie kerntaken moeten worden overgelaten aan de private sector. Ik behoor zelf tot de tweede groep, zoals vrijwel alle libertari\u00ebrs in Nederland.<\/p>\n<p>Libertari\u00ebrs zijn niet tegen regels. We zijn alleen tegen een overheid die regels stelt. Daarin verschillen we van linkse anarchisten. Die willen niet alleen de staat afschaffen, maar ook het priv\u00e9-eigendom. Terwijl dat voor ons juist de basis is van onze filosofie. In een libertarische samenleving bestaat geen openbare ruimte. De eigenaar van een gebouw of een stuk grond stelt de regels. Wie te gast is, moet zich aan die regels houden. Een winkelstraat zal waarschijnlijk in handen zijn van een vereniging van winkeliers. Als die winkeliers dat willen, mogen ze bijvoorbeeld vrouwen of negers de toegang ontzeggen tot hun straat &#8211; net als bordelen ook klanten mogen weigeren. Iedereen heeft het recht om regels te stellen die andere mensen kwetsend vinden. Daarom zijn libertari\u00ebrs tegen een verbod op discriminatie. Toch zullen in de praktijk weinig winkeliers negers of vrouwen uit hun straat weren. Anders verliezen ze klanten en dat kost geld. Ze zullen regels maken die de klanten op prijs stellen.&#8217;<\/p>\n<p>Een private NAVO<\/p>\n<p>&#8216;In een anarcho-kapitalistische samenleving bestaan concurrerende private politiekorpsen waarop je een abonnement kunt nemen. Als je ze belt voor iets, worden de kosten gedekt door je polis &#8211; net als bij een ziektekostenverzekering. Heb je geen abonnement, dan krijg je gewoon de rekening. Je kunt vrij wisselen van politiedienst. Stel, je woont in Rotterdam en leest in de krant dat die stad het meest corrupte korps van het land heeft. Dan kun je gewoon overstappen naar dat van Vlaardingen of Delft.<\/p>\n<p>En als de politie je op straat onterecht aanhoudt? Dan zijn de kosten voor de eigenaar van de straat, of voor de politie zelf. In een libertarische samenleving zullen politiekorpsen sowieso veel minder fouten maken. Ze hebben namelijk net als gewone bedrijven prikkels om zo effici\u00ebnt en foutloos mogelijk te werken.<\/p>\n<p>Verder zijn er concurrerende private legers. Ook daar kun je een abonnement op nemen. Wie niet wil meebetalen, loopt het risico geboycot te worden door degenen die wel meebetalen. De legers sluiten zich waarschijnlijk aan bij een koepel, een soort private NAVO. Daar maken ze afspraken: als een van ons in de problemen komt in het gebied waar onze klanten zitten, dan helpen we elkaar.<\/p>\n<p>In de rechtspraak hanteren we het principe dat de verliezer betaalt. Dat is meteen ook een prikkel om geen misdaad te plegen. Als de veroordeelde de proceskosten niet kan betalen, moet hij in gevangenschap werken. Van zijn loon kan de rechter betaald worden. En als de kosten van opsporing, berechting en opsluiting dan nog steeds meer zijn dan de crimineel kan betalen, dan moet er geld uit een fonds komen.<\/p>\n<p>Libertari\u00ebrs krijgen vaak de vraag wat er in onze maatschappij gebeurt met de zwakkeren &#8211; gehandicapten, psychiatrische pati\u00ebnten, oorlogsveteranen. Laat ik het volgende vooropstellen: mensen die niet voor zichzelf kunnen zorgen, zijn per definitie aangewezen op hulp van anderen. De vraag is alleen of die hulp vrijwillig moet plaatsvinden of onder dwang. In onze verzorgingsstaat gebeurt het laatste: de overheid pakt geld af van de burger om voor de zwakkeren te kunnen zorgen. Als ik een gehandicapt kind heb, mag ik mijn buurman niet van zijn geld beroven om de verzorging te betalen. Maar ik kan wel op een politieke partij stemmen die dat voor mij doet.<\/p>\n<p>Verzekeringsmaatschappijen zullen in een libertarische samenleving een heel belangrijke rol spelen. Mensen kunnen zich voor alles verzekeren, dus ook voor het risico op arbeidsongeschiktheid of voor de geboorte van een geestelijk gehandicapt kind. De kleine groep mensen die zich niet heeft verzekerd, zal verzorgd moeten worden door familie. Of door liefdadigheidsinstellingen. Die zullen floreren in een libertarische samenleving. Uit onderzoek blijkt namelijk: hoe lager de belastingen, hoe meer men geeft aan liefdadigheid.&#8217;<\/p>\n<p>Tegen de democratie<\/p>\n<p>&#8216;In 1993 heb ik met een aantal geestverwanten de Libertarische Partij opgericht. Het jaar erna deden we mee aan de Tweede Kamerverkiezingen. Ik was lijsttrekker. We hebben campagne gevoerd door langs een stuk of tien belastingkantoren te gaan met een spandoek waarop stond: &#8220;belasting is diefstal&#8221;. In een megafoon riep ik dat de &#8220;hoofdboef&#8221; &#8211; de directeur van het kantoor &#8211; naar buiten moest komen om een petitie in ontvangst te nemen. Ik heb ook nog de voorpagina van De Telegraaf gehaald toen ik in de vangrail belandde terwijl er een radioverslaggever bij me in de auto zat.De Libertarische Partij haalde 2842 stemmen. Het was de eerste en de laatste keer dat we aan landelijke verkiezingen meededen. Maar de partij bestaat nog steeds en ik ben de voorzitter. We hebben ongeveer honderd leden.<\/p>\n<p>Libertari\u00ebrs zijn moeilijk te organiseren. Het zijn individualisten &#8211; er zijn er die principieel geen lid willen worden van een partij. Dat is sowieso een dilemma voor de libertari\u00ebr: moet ik mijn ideaal proberen te bereiken via de politiek of niet? We zijn tegenstanders van de democratie, omdat het de dictatuur van de meerderheid is. In onze ideale samenleving bestaat er geen overheid, dus ook geen parlement. Ik stem ook niet. Amerikaans onderzoek heeft uitgewezen dat de kans dat je stem de doorslag geeft bij de verkiezingen slechts drie keer zo groot is als de kans dat je op weg naar het stemhokje verongelukt.&#8217;<\/p>\n<p>Roofbouw door de staat<\/p>\n<p>&#8216;Bijna iedereen zegt dat de kredietcrisis het gevolg is van te veel markt en te weinig overheidstoezicht. Ik draai de zaken om. Het is misgegaan omdat de staat zich juist te v\u00e9\u00e9l bemoeit met de markt. Het is de overheid die de goudstandaard heeft losgelaten. Het is de overheid die banken heeft toegestaan om twaalf keer meer geld uit te lenen dan ze hebben. Het is de overheid die de rente jarenlang kunstmatig laag heeft gehouden, waardoor er een geldbubble is ontstaan. En wat te denken van de Community Reinvestment Act, de Amerikaanse wet die banken dwong om leningen en hypotheken te verstrekken aan arme Amerikanen, op straffe van rechtszaken wegens discriminatie? In een \u00e9chte vrije markt was dat allemaal niet gebeurd!<\/p>\n<p>En in plaats van toegeven dat men de boel heeft verkwanseld, gaat de staat nu nog meer ingrijpen in de economie. Dat gebeurde ook na de beurskrach van 1929. De Grote Depressie die daarop volgde heeft tien jaar geduurd!<\/p>\n<p>Dat excessieve beloningen en kortetermijndenken in het bedrijfsleven voor deze crisis hebben gezorgd, is ook onzin. Het is juist de overheid die aan kortetermijndenken doet! Politici betalen niet zelf de kosten van hun slechte beleid, maar wentelen deze af op de burger. Bedrijven hebben oog voor de lange termijn, omdat ze wel zelf de kosten dragen. Als een bedrijf eigenaar is van een bos, zal er een duurzaam beleid worden gevoerd. Maar als een bedrijf een stuk bos in pacht heeft van de overheid, dan wordt er meestal roofbouw gepleegd.<\/p>\n<p>De favoriete landen van libertari\u00ebrs zijn het Amerika van de negentiende eeuw, het Hong Kong van de twintigste eeuw en het Dubai van nu. Landen met een minimum aan belasting en regels. In Dubai bestaat geen werkloosheid. De economische groei is ieder jaar 17 procent. Er is de laagste criminaliteit ter wereld. Ja, het is jammer dat er niet zoveel persoonlijke vrijheid is. Je krijgt een lange gevangenisstraf als je betrapt wordt met een stickie of seks hebt op het strand. Waarom ik niet naar Dubai verhuis? Ik vind het veel te leuk om mijn brood te verdienen met belastingontwijking. Daarom woon ik liever in een land met hoge belastingen.<\/p>\n<p>Op de lange termijn ben ik optimistisch over de komst van een libertarische maatschappij. De wereld wordt steeds vrijer. Het feodalisme en het communisme zijn toch ook verdwenen? Wel is er af en toe een terugslag, en ik ben bang dat deze crisis er een is. Een honderd procent libertarische samenleving, dat zou nog wel eens heel lang kunnen gaan duren. Maar ik denk wel dat binnen honderd jaar een belangrijk deel van de wereld heel vrij zal zijn.&#8217;<\/p>\n<p>Geestelijk vaders van het libertarisme<\/p>\n<p>Ludwig von Mises (1881-1973)<\/p>\n<p>Econoom en belangrijke gangmaker van de Oostenrijkse School, die een grote inspiratiebron was van Thatcher en Reagan. Emigreerde in de jaren dertig naar de Verenigde Staten, waar hij hoogleraar werd aan New York University.<\/p>\n<p>Ayn Rand (1905-1982)<\/p>\n<p>Van oorsprong Russische schrijfster en filosofe. Schreef twee romans die van grote invloed zijn geweest op de libertarische beweging: The Fountainhead (1943) en Atlas Shrugged (1957).<\/p>\n<p>Murray Rothbard (1926-1995)<\/p>\n<p>Amerikaans econoom en leerling van Ludwig von Mises. Auteur van What Has Government Done To Our Money? (1963) en For A New Liberty: The Libertarian Manifesto (1973). Muntte de term &#8216;anarcho-kapitalisme&#8217;.<\/p>\n<p>Robert Nozick (1938-2002)<\/p>\n<p>Amerikaanse filosoof die hoogleraar was aan Harvard University. Zijn boek Anarchy, State And Utopia (1974) wordt gezien als de filosofische fundering van het libertarisme.<\/p>\n<p>Bekende libertari\u00ebrs<\/p>\n<p>Een groot aantal bekende Amerikanen noemt zich libertari\u00ebr. Veruit de meesten van hen zijn acteur: bijvoorbeeld Clint Eastwood, Bruce Willis, Tom Selleck en Kurt Russel. Verder veel popmuzikanten: Frank Zappa, zangeres Melanie, Donald Fagen van Steely Dan, hardrocker Ted Nugent en Kiss-gitarist Gene Simmons. Ook de onlangs overleden thrilllerschrijver Michael Crichton (Jurassic Park) was libertari\u00ebr. Tenslotte woedt er onder libertari\u00ebrs een discussie of Robin Hood een geestverwant avant-la-lettre was, omdat hij geld stal van belastingheffers.<\/p>\n<p>Quiz: bent u libertari\u00ebr?<\/p>\n<p>Waarom het libertarisme niet werkt<\/p>\n<p>Hans Oversloot, politicoloog aan de Universiteit van Leiden: &#8216;Het hele libertarische denken is gebaseerd op rechten: het eigendomsrecht en het recht op zelfbeschikking. Maar waar komen die rechten vandaan? Daar hebben libertari\u00ebrs geen goed antwoord op. Uit de natuur soms? De politiek filosoof John Locke, waar ze zich vaak op beroepen, schreef in de zeventiende eeuw al dat mensen het over natuurrecht erg makkelijk oneens kunnen worden. Bovendien leidt het libertarisme tot een aantal problematische conclusies. Hoe kun je bijvoorbeeld goede infrastructuur aanleggen als het eigendomsrecht absoluut is?<\/p>\n<p>Libertari\u00ebrs hebben gelijk wanneer ze zeggen dat de staat dwang gebruikt. Maar de oplossing daarvoor is niet het afschaffen van die staat. Op het moment dat er geen staatsorde meer bestaat, zal zich vanzelf een nieuw gezag opdringen. De private politiediensten en legers van de libertari\u00ebrs zullen net zo lang fuseren tot er een nieuwe dwangorganisatie ontstaat. Dan krijg je toestanden als in Congo of het Rusland van de jaren negentig. Het aardige van democratie vind ik nou juist: als er nou toch zo&#8217;n monopolist moet bestaan, dan kun je er tenminste van binnenuit toezicht op houden.&#8217;<\/p>\n<p>Met het volgende diagram kunt u bepalen waar u zich bevindt in het politieke spectrum. Beantwoord de volgende tien stellingen met &#8216;eens&#8217;, &#8216;oneens&#8217; of &#8216;anders&#8217;:<\/p>\n<p>Persoonlijke vrijheid:<\/p>\n<p>Legaliseer alle drugs.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Schaf de legitimatieplicht af.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Geen algemeen rookverbod op het werk of in de horecao eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>De vrijheid van meningsuiting is onbeperkt.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Geen militaire of sociale dienstplicht.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Economische vrijheid:<\/p>\n<p>Schaf alle belastingen af.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Geen winkelsluitingswet.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Schaf subsidies aan bedrijven af.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Schaf alle invoerheffingen af.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Privatiseer alle verzekeringen en pensioenen.    o eens    o oneens    o anders<\/p>\n<p>Reken voor &#8216;eens&#8217; 20 punten, voor &#8216;oneens&#8217; 0 punten en voor &#8216;anders&#8217; 10 punten. Bepaal eerst uw positie op de as &#8216;persoonlijke vrijheid&#8217;. Trek vanaf daar een rechte lijn naar rechts. Bepaal daarna uw positie op de as &#8216;economische vrijheid&#8217;. Trek vanaf daar een lijn recht omhoog. Op het snijpunt van de twee lijnen bevindt zich uw politieke positie. Komt u rechts bovenaan uit? Dan bent u libertari\u00ebr!<\/p>\n<p>Libertarisme in Amerika<\/p>\n<p>De meeste aanhangers van het libertarisme bevinden zich in de Verenigde Staten. In 1971 werd in Colorado Springs de Libertarian Party opgericht, die aan alle presidentsverkiezingen heeft meegedaan. De libertarische kandidaat afgelopen november was Bob Barr, een voormalig congreslid uit Georgia. Hij haalde meer dan een half miljoen stemmen. Maar de bekendste politieke vertegenwoordiger van het libertarisme in Amerika is Ron Paul (foto), een Republikeins congreslid uit Texas. Bij de Republikeinse primaries eerder dit jaar baarde Paul veel opzien: hij haalde meer dan 35 miljoen dollar op, voornamelijk via internet, en bleef tot het einde toe in de race. Tijdens zijn campagne pleitte Paul onder meer voor afschaffing van de Federal Reserve, medische verstrekking van marijuana en onmiddellijke terugtrekking van alle Amerikaanse troepen uit Irak. In 2003 besloten Amerikaanse libertari\u00ebrs via een internetstemming om van de staat New Hampshire hun thuisbasis te maken. De gedachte achter dit Free State Project: als zoveel mogelijk libertari\u00ebrs zich in New Hampshire vestigen, zullen ze op den duur genoeg politieke armslag verwerven om er een libertarische vrijstaat van te maken. Het streven is om twintigduizend geestverwanten over te halen om te verhuizen. Op de website freestateproject.org staat de teller op dit moment op 8897.<\/p>\n<p>Grafiek:<\/p>\n<p>Mate van persoonlijke vrijheid<\/p>\n<p>Mate van economische vrijheid<\/p>\n<p>Links\/progressief<\/p>\n<p>Libertarisch<\/p>\n<p>Centrum<\/p>\n<p>Socialistisch<\/p>\n<p>Conservatief<\/p>\n<p>Nederlandse libertari\u00ebrs debatteren op www.meervrijheid.nl, www.libertarian.nl en www.vrijspreker.nl. De laatste staat onder redactionele leiding van de aartsvader van het Nederlandse libertarisme, Hub Jongen. Op www.mises.org van het Amerikaanse Ludwig von Mises Institute staat te lezen hoe libertari\u00ebrs tegen de kredietcrisis aankijken.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>In Nederland wonen een paar duizend libertari\u00ebrs. Ze strijden voor maximale vrijheid van het individu en afschaffing van de overheid. Toine Manders (39), voorzitter van de Libertarische Partij, vertelt waarom. \u2018De ondernemer is een onderdrukte minderheid.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[171,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Thijs Niemantsverdriet","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/99787"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=99787"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/99787\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Niemantsverdriet","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=99787"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=99787"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=99787"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}