Gedachten op maandagochtend<\/p>\n
Heeft u iemand schade berokkend en overweegt u uw excuses aan te bieden? Advies: doe het snel. Sinds vorige week dreigt voor ‘excuses’ namelijk het lot dat eerder ‘respect’, ‘normen en waarden’, en ‘de vrijheid van meningsuiting’ trof, toen die begrippen opeens door jan en alleman in de mond werden genomen: volstrekte betekenisloosheid.<\/p>\n
Het is de economische crisis die deze uitholling grotendeels veroorzaakt. Diverse financi\u00eble kopstukken betuigden afgelopen dagen spijt over wat ze hebben aangericht. ‘Bij de omvang van de problemen in de bancaire sector passen verontschuldigingen. Die bied ik hierbij aan,’ schreef bestuursvoorzitter Floris Deckers van Van Lanschot Bankiers in NRC Handelsblad. Na Deckers toonden ook eurocommissaris Neelie Kroes en voormalig bestuursvoorzitter van ABN Amro Dolf van den Brink berouw.<\/p>\n
Beter laat dan nooit, zou je kunnen zeggen. Maar wat heeft de burger eraan die door de crisis zijn zuur verdiende centen is kwijtgeraakt? En welke consequenties verbinden Deckers, Kroes en Van den Brink nu eigenlijk aan hun wanbeleid?<\/p>\n
Ook de Amerikaanse senator Charles Grassley vindt dat de architecten van de crisis te gemakkelijk met hun fouten wegkomen. Toen afgelopen week bekend werd dat de Amerikaanse verzekeringsmaatschappij AIG 165 miljoen dollar aan bonussen uitkeert aan zijn personeel, reageerde Grassley: ‘Ik zou natuurlijk willen voorstellen dat ze verwijderd worden van hun posten. Maar het zou me goed doen als ze eerst het Japanse voorbeeld volgen en voor het Amerikaanse volk verschijnen, een diepe buiging maken en zeggen “het spijt me”, om vervolgens ontslag te nemen of zelfmoord te plegen.’<\/p>\n
Holler nog dan de excuses in de financi\u00eble sector, klonk de spijtbetuiging van Josef Fritzl. De drie\u00ebnzeventigjarige moordenaar\/verkrachter\/incestpleger\/slavendrijver\/vrijheidsberover uit Amstetten kreeg levenslang vanwege de gruwelen waaraan hij zijn kinderen en kleinkinderen had onderworpen. ‘Het spijt me uit de grond van mijn hart wat ik mijn familie heb aangedaan,’ zei Fritzl voordat het vonnis werd uitgesproken. Tja, op zulke momenten gaat een mens zich toch afvragen wat de Oostenrijkse equivalent is van: ‘Je zuster op een houtvlot.’<\/p>\n
Het proces tegen Fritzl lokte overigens nog m\u00e9\u00e9r excuses uit. Die van ringbandfabrikant Esselte. Een medewerkster van het bedrijf liet onlangs in de Gazet van Antwerpen weten er best blij mee te zijn dat Fritzl bij elke zitting een van hun blauwe mappen voor zijn gezicht hield: ‘Elke gratis reclame is meegenomen, zeker gelet op de wereldwijde belangstelling voor dit proces.’ Grote paniek bij de directie van Esselte. Die plaatste onmiddellijk een verklaring op de website waarin de uitspraak officieel werd ‘betreurd’.<\/p>\n
Als het aan ombudsman Alex Brenninkmeijer ligt, zullen de komende tijd nog veel vaker excuses klinken, en dan met name van falende politici. ‘Het overgrote deel van de burgers hecht waarde aan excuses,’ zei hij tijdens de presentatie van zijn jaarverslag. ‘Die zijn vaak nog belangrijker dan een schadevergoeding.’ Politici die om de haverklap hun excuses maken, zonder boete te doen of openlijk lering trekken uit wat mis is gegaan; onder de kabinetten Paars was daar een term voor: ‘sorrydemocratie’.<\/p>\n
Brenninkmeijer reageerde mede op de Amsterdamse burgemeester Cohen, die weigerde zijn excuses aan te bieden voor het onterecht oppakken van zeven Marokkanen die werden verdacht van terrorisme. Helemaal ongelijk had Cohen daarin misschien niet. Als gezagsdrager kun je het tegenwoordig maar moeilijk goed doen. Waren de Marokkanen w\u00e9l van plan geweest Ikea op te blazen, en hadden de autoriteiten niets uitgericht, had \u00f3\u00f3k half Nederland om excuses geschreeuwd. Cohen achteraf op het matje roepen lijkt even opportunistisch als de verontwaardiging die rees nadat premier Balkenende had gewaarschuwd voor de gevolgen van Fitna, en nadat een schooldirecteur in Weesp groot alarm sloeg na telefonische dreigementen.<\/p>\n
Meest besproken excuses van de week waren ongetwijfeld die van Arend Jan Boekestijn. Nadat het VVD-Kamerlid in een discussie over het aantal slachtoffers van Mao had getwitterd dat hij ‘wel eens een spleetoog over het hoofd zag’, wist Boekesteijn niet hoe snel hij zijn faux pas recht moest zetten.<\/p>\n
Als Boekestijn een echte vent was geweest had hij natuurlijk in stijl zijn excuses aangeboden: ‘Solly!’ (RvdG)<\/p>\n
Waar is Agatha?<\/p>\n
Agatha van Schoonhoven, ‘het meisje zonder parel maar met glimlach’, is ‘de Hollandse Mona Lisa’ (\u00a9 Carel Peeters, zie ook p. 66). Het portret dat Jan van Scorel in 1529 van zijn geliefde maakte, is dan ook het pronkstuk van de tentoonstelling ‘Scorels Roem’. Hoe een Utrechtse schilder de Renaissance naar het Noorden bracht. Afgelopen donderdag was de feestelijke opening. Maar naar het schilderij, dat normaal in de Galleria Doria Pamphilj in Rome hangt, was het voor de chique gasten tevergeefs zoeken. Het zit nog vast bij de Italiaanse grens, weten ze bij het Centraal Museum te vertellen. De papieren waren al een jaar geleden in orde, maar om volstrekt onduidelijke redenen houdt de Italiaanse overheid de komst van Agatha naar haar geboortegrond tegen. Wanneer ze wel zal arriveren, is ongewis. Voor de gelegenheid maakte Ingmar Heytze het gedicht ‘Agatha’. De openingsregel is profetisch: ‘Ik ben ergens halverwege’. (TV)<\/p>\n
VN favorites<\/p>\n
‘De technologie van het internet biedt zoveel moois’ en daarom publiceerde Vrij Nederland een paar weken geleden een lijst met de vijftig beste blogs en sites. We waren vergeten erbij te vertellen dat diezelfde technologie ook gevoel voor humor heeft. Toen een lezer ons attendeerde op een vermelding van onze lijst op Edge.org, \u00e9\u00e9n van de vijftig door ons geroemde sites, dachten we trots dat de lijst in de online Engelstalige wereld was opgemerkt. Helaas, het bleek dat Edge het internet afstroopt op zoek naar verwijzingen naar hun eigen site. En die verwijzing wordt dan automatisch vertaald door een hilarische vertaalmachine. Zo werd de zin ‘Fantastische online broedplaats waar de grootste geesten van de VS over van alles en nog wat discussi\u00ebren’ vertaald als ‘Fantastic online the biggest breeding ground where the spirits of the U.S. on anything discussed’. De zin ‘die als warme broodjes over de toonbank vliegen’ werd ‘as warm rolls over the fly’. De lijst was samengesteld door Kim Bos en Maurits Martijn, en daarvan maakte de vertaalmachine ‘edited Forest and Kim Maurits Martijn’. (MM)<\/p>\n
4 columnisten<\/p>\n
Afgelopen week maakten columnisten van democratische snit korte metten met de uitgelekte economische plannen van Barack Obama. Allen schrijven voor The New York Times. Dat is pijnlijk, want wat Fox News is voor de Republikeinen, is de Times voor de Democratische partij. Kersvers Nobelprijswinnaar Paul Krugman schrijft dat Obama’s plan gedoemd is te mislukken en dat het niet veel beter is dan de plannen van Bush. Frank Rich – voormalig ongekroond koning Bushbashing – zegt dat Obama’s plannen ‘zijn presidentschap en, erger, onze economie verlammen’. Maureen Dowd vraagt zich af, met een cynische verwijzing naar Michelle Obama die kennelijk een moestuin aanlegt, of ‘de juiste Obama wel in de Oval Office zit’. Thomas Friedman hekelt zelfs zijn gebrek aan inspirerend leiderschap. Is het echt zo erg gesteld met Obama of zoekt de krant-in-nood een nieuwe lezersschare? (MM)<\/p>\n
In Vrij Nederland 4 april 2009:
Herstel<\/p>\n
In de rubriek ‘Gedachten op maandagochtend’ (VN 13) wordt Dolf van den Brink voormalig bestuursvoorzitter van ABN Amro genoemd. Hij is echter een voormalig lid van de Raad van Bestuur van ABN Amro.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Gedachten op maandagochtend Heeft u iemand schade berokkend en overweegt u uw excuses aan te bieden? Advies: doe het snel. Sinds vorige week dreigt voor ‘excuses’ namelijk het lot dat eerder ‘respect’, ‘normen en waarden’, en ‘de vrijheid van meningsuiting’ trof, toen die begrippen opeens door jan en alleman in de mond werden genomen: volstrekte […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Tomas Vanheste, Robert van de Griend, Maurits Martijn","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/96627"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=96627"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/96627\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Tomas Vanheste, Robert van de Griend, Maurits Martijn","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=96627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=96627"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=96627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}