Nieuws!<\/p>\n
Kleine gebeurtenissen kunnen grote gevolgen hebben. Dat weet iedereen. Lang geleden geloofde men nog dat je, als je maar genoeg wist, het verloop van de geschiedenis kon verklaren en zelfs de toekomst zou kunnen voorspellen. Tegenwoordig weten we beter.<\/p>\n
In de jaren zestig onderzocht de Amerikaan Edward Lorenz met behulp van een computer het weer. Hij merkte dat dezelfde berekening met hetzelfde model en dezelfde beginwaarden niet steeds dezelfde resultaten opleverde. Hij begreep het niet, totdat hij zag dat hij slordig was geweest bij het invoeren van de gegevens: de ene keer had hij ergens 0,506127 ingevuld, de andere keer had hij dat getal afgerond tot 0,506. Een piepklein verschil dus, maar het leverde een totaal ander weerscenario op. Later werd dit bekend als het vlindereffect, naar het voorbeeld van een vlinder die boven Brazili\u00eb met zijn vleugelslag uiteindelijk een tornado veroorzaakt in Texas.<\/p>\n
Het vlindereffect spreekt veel mensen aan. Het is mooi, het voelt behapbaar, en bovendien lijkt het de noodzaak weg te nemen om op zoek te gaan naar grote, zware hoofdoorzaken: de doorslag in een groot proces kan immers net zo goed door een vlinderslagje of iets anders onbenulligs zijn gegeven?<\/p>\n
Je zou daarom ook verwachten dat dit besef de menselijke neiging om voor alles een verklaring te zoeken enigszins zou temperen. Want als alles invloed heeft op alles, wat heeft het dan nog voor zin om te wijzen op een paar individuele verbanden?<\/p>\n
Maar zo blijkt het niet te werken. Sterker: het idee dat A invloed heeft op B, B op C, C op D en D weer op E, en dat A dus indirect een oorzaak van E kan zijn, is juist een populair genre geworden in wetenschap en journalistiek. Veel mensen vinden het blijkbaar razend interessant hoe iets kleins kan bijdragen aan iets enorms. Maar hoe groot het aandeel van een bepaald vlindertje nou is, dat wordt gek genoeg veel minder interessant gevonden.<\/p>\n
Een bericht dat het de laatste weken bijvoorbeeld goed deed, ging over een onderzoek dat aantoonde dat spamberichten, ongevraagde e-mails dus, invloed hebben op het klimaat. Hoe? Heel eenvoudig: spam vormt vijfentachtig procent van het e-mailverkeer, voor e-mailverkeer heb je computers en servers nodig, die verbruiken energie, die energie wordt opgewekt in elektriciteitscentrales, daar worden fossiele brandstoffen verstookt, daarbij ontstaat CO2, CO2 houdt warmte vast en zo verandert het klimaat.<\/p>\n
Geen speld tussen te krijgen. Maar is het interessant? Nee, natuurlijk. Het eerste stukje wel: vijfentachtig procent is veel meer dan ik dacht. Maar het doorredeneren tot je bij iets wereldschokkends bent, is van geen enkele waarde. Op deze manier is namelijk ook internetporno verantwoordelijk voor de klimaatverandering. Of beter nog: seksuele drift in het algemeen. Of theedrinken, wat dacht u daarvan? Hoeveel waterkokers zijn er op dit moment wel niet bezig de poolkappen te smelten? Stelt u zich toch eens voor dat uw kopje thee precies de druppel is die een ijsschots op de Zuidpool doet afbreken!<\/p>\n
Soms mag er best een vlindertje in de krant. Daar gaat het niet om. Het punt is alleen dat het vlindertje pas relevant is als je kunt aantonen dat die tornado zonder dat vlindertje niet had plaatsgevonden. En dat kan bijna nooit; het effect op de ijskappen van een wereldwijde spamstop is dan ook volstrekt onmeetbaar.<\/p>\n
Hoeveel zou dit stukje helpen tegen de wereldwijde onzinproductie?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Stelt u zich toch eens voor dat uw kopje thee precies de druppel is die een ijsschots op de Zuidpool doet afbreken!<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Jonathan van het Reve","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/94471"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=94471"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/94471\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Jonathan van het Reve","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=94471"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=94471"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=94471"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}