Fotodocument \/ Etalages \/ Ode aan de middenstand<\/p>\n
Tuinder en Zonen (P. 48-49)<\/p>\n
Als hij een klant in zijn winkel moeilijk ziet lopen, vraagt Cornelis Tuinder (54) altijd even goed door. Want behalve verkoper van comfortschoenen – ‘vroeger noemde men dat steun- en gemakschoenen’ – is hij ook gekwalificeerd voetverzorger. Vaak kan de oorzaak van het voetprobleem met een pedicurebehandeling worden verholpen, waarna de klant op nieuwe schoenen tevreden de winkel uit loopt. Tuinder: ‘Ik verlos mensen soms van jarenlange pijntjes, dat maakt mijn vak zo leuk.’<\/p>\n
Het Amsterdamse bedrijf is in 1900 opgericht door zijn grootvader, daarna jaren geleid door zijn ouders en sinds 1976 is Cornelis Tuinder de eigenaar. De komende tien jaar zal hij dat blijven, maar waarschijnlijk betekent zijn pensioen het einde van het familie-imperium. ‘Mijn dochter gaat iets doen in de media.’<\/p>\n
De laatste tijd merkt Tuinder dat mensen ‘iets terughoudender’ zijn in het kopen van nieuwe schoenen. Maar aanvragen voor pedicurebehandelingen zijn er nog volop. Logisch, denkt hij. ‘Eelt en nagels groeien gewoon door.’<\/p>\n
Winckel 213 (P. 50-51)<\/p>\n
Hoewel Corry van Dijk (77) al ruim een jaar geleden opheffingsuitverkoop hield in haar fourniturenwinkel, komt ze nog regelmatig oude klanten tegen. ‘Vanmorgen op straat en gisteren in de wachtkamer bij de huisarts. Ze vinden het allemaal zonde dat ik ben gestopt.’ De Winckel 123, door Van Dijks vader kort na de oorlog aan de Ceintuurbaan opgericht, was met de enorme diversiteit in knopen, garen en stoffen bekend tot in de verre omstreken van Amsterdam. Modeontwerpers Mart Visser en Ronald Kolk behoorden tot de vaste klanten.<\/p>\n
Toen Van Dijks vader in 1973 overleed, namen eerst haar broer en zus de zaak over. Krap tien jaar later gingen ze failliet, waarna Corry met haar jongste broer een doorstart maakte. Tot ze april vorig jaar ‘de handdoek in de ring gooiden’. Om verschillende redenen, vertelt Van Dijk. De nieuwe huisbaas vroeg een hogere huur en de ouderdom begon zijn tol te eisen. Dat de kachel het begaf, was de druppel. Net op tijd, denkt ze achteraf. De crisis had nog niet echt toegeslagen, maar duurdere spullen als gordijnstoffen gingen al minder snel de winkel uit.<\/p>\n
Af en toe loopt ze nog langs het pand. Ze hoorde dat het samen met omliggende panden zou worden omgebouwd tot een hotel. ‘Maar na ruim een jaar staat het nog steeds leeg.’<\/p>\n
Rijwielsporthuis Cito (P. 54-55)<\/p>\n
Cito betekent snelheid in het Latijn, een term die niet meer opgaat voor de drie\u00ebnnegentigjarige eigenaresse Truus Bosch. De laatste jaren moeten haar klanten steeds meer geduld opbrengen, want Bosch is nog maar een aantal middagen in de week in de winkel. En deze maand even helemaal niet, want ze geniet van een welverdiende vakantie.<\/p>\n
Ruim zeventig jaar geleden, in 1938, richtte Bosch samen met haar man de zaak op. Ook toen was het crisistijd. Klanten kochten vaak op afbetaling of kregen fietsonderdelen in ruil voor eten. Het meeste geld verdiende het echtpaar met reparatiewerkzaamheden.<\/p>\n
Toen haar man twaalf jaar geleden overleed, doekte Bosch de reparatiewerkplaats op. Ook met de rijwielverkoop is ze al jaren geleden gestopt. Maar de winkel biedt nog steeds een uitgebreid assortiment van fiets- en elektraonderdelen. Samen met een twintig jaar jongere vriendin doet Bosch de tekst op de etalage nog steeds eer aan. Dat wil zeggen: als ze open is.<\/p>\n
Firma Vos, medische instrumenten<\/p>\n
Van elastische kousen voor ‘vrouwen op leeftijd’ tot volledige EHBO-pakketen voor bedrijven. Iedereen die een eenvoudig medisch hulpmiddel nodig heeft, kan terecht bij de Firma Vos op de Eerste Oosterparkstraat in Amsterdam. Eigenaren zijn de broers Rens (49) en Herman (52) Vos. Hun vader zette de winkel in medische instrumenten in 1959 op en is nog steeds ‘actief op de achtergrond’, vertelt Rens Vos. ‘Om ons te ontzien, houdt hij zich bezig met de administratie.’ De zaak loopt goed, maar de laatste jaren zijn de prijzen onder druk komen te staan door de opkomende webwinkels. Rens: ‘We zijn een van de weinigen in deze branche met een echt winkelpand. Maar een aantal jaar geleden zijn ook wij online gegaan, anders vis je toch achter het net.’ Of het bedrijf in familiehanden blijft, ‘zal de tijd moeten leren’. ‘Onze kinderen zijn nu nog druk met studeren, maar bij tijd en wijle lijken ze ge\u00efnteresseerd.’<\/p>\n
Voor de inrichting van hun etalage kiezen de broers meestal voor een thema. ‘De ene keer zetten we alle hulpmiddelen voor voeten bij elkaar, de andere keer maken we een volledige EHBO-etalage.’ Maar soms maken ze er gewoon ‘een gezellig allegaartje’ van.<\/p>\n
Elan Wash-o-Matic<\/p>\n
‘We mogen niet mopperen,’ zegt Andie Pranoto (59) op de vraag of hij met zijn wasserette last heeft van de crisis. ‘Het aantal klanten loopt wel iets terug, maar niet dramatisch.’<\/p>\n
Samen met Ellen Kwehanjaja, de vrouw van zijn neef, zette Andie Pranoto twintig jaar geleden de selfservice wasserette op. Zijn neef zag dat het pand in de Amsterdamse Van Woustraat te huur stond. Toen Pranoto daarvan hoorde, ‘leek hem dat wel wat’.<\/p>\n
De naam Elan is een samenvoeging van de voornamen van de twee eigenaren. Later zijn ze nog een wasserette in het centrum begonnen.<\/p>\n
Of hij het sindsdien drukker heeft gekregen? Valt wel mee, zegt Pranoto. De bedrijfsvoering van de twee vestigingen gebeurt op afstand en contact met de klanten is niet nodig. In de wasserettes staan geldautomaten en op elke machine hangt een gebruiksaanwijzing.<\/p>\n
Pranoto: ‘We komen alleen voor reparatiewerkzaamheden en om schoon te maken.’<\/p>\n
Hoewel hij bijna zestig is, denkt hij er nog niet aan om te stoppen. ‘Ik bekijk het van jaar tot jaar.’<\/p>\n
Charles herenkapsalon<\/p>\n
‘Ik geloof niet in re\u00efncarnatie, maar in een volgend leven zou ik weer kapper worden,’ zegt Els van den Braak (52) uit Amsterdam-Oost. Haar vak is meer dan alleen haren knippen en verven. ‘Mijn man Charles en ik zitten behalve op een kappersstoel ook op een spreekstoel. Met iedereen maken we een praatje.’ Ze kent de persoonlijke levens van alle klanten, van wie vele al sinds de oprichting in 1980 elke twee maanden langskomen. ‘Inmiddels knippen we van sommige families de derde generatie. Mannen die vroeger met hun vader kwamen, komen nu met hun eigen zoontjes.’ Er wordt niet gewerkt op afspraak, waardoor de wachttijd behoorlijk kan oplopen. ‘De ene klant zet dan koffie, terwijl de ander met de koektrommel rondgaat. Er heerst bij ons een huiselijke sfeer.’<\/p>\n
Over drie tot vier jaar wil het echtpaar met vervroegd pensioen. ‘Het is zwaar werk, want je staat negen uur lang op je beentjes. En mijn man heeft al twee hernia’s gehad.’ Els is er ‘niet rouwig’ om dat haar kinderen de zaak niet willen overnemen. ‘Het is een prachtig vak, maar ook kwetsbaar als je even ziek bent. Bij een werkgever is het toch allemaal wat zekerder.’<\/p>\n
Slier Trophy’s<\/p>\n
Bijna vijftig jaar geleden begon Frans van der Voort – ‘ik was nog maar een jochie van veertien’ – als leerling-graveur bij Slier Trophy’s. Inmiddels is hij al dertig jaar eigenaar van de winkel, die in 1915 werd opgericht door een Joods echtpaar.<\/p>\n
Onder de vaste klanten bevindt zich Feyenoord, maar ook veel andere Rotterdamse sportverenigingen weten de weg naar Van der Voort (62) te vinden. Daarnaast levert hij veel bekers en medailles aan grote bedrijven. Van recessiebezuinigingen op uitreikingen voor ‘salesmanager van het jaar’ of golfwedstrijden met relaties merkt de eigenaar nog weinig. Maar: ‘Ik ben nu wel actiever in het overtuigen van klanten dat het juist in deze tijd belangrijk is te investeren in contacten.’<\/p>\n
Trots vertelt hij dat de zaak ‘al bijna tegen de honderd jaar aan loopt’. Zelf zal Van der Voort, die over drie jaar met pensioen gaat, het jubileumjaar niet meer meemaken. Zijn drie\u00ebndertigjarige zoon heeft geen interesse, maar over zijn opvolging maakt hij zich totaal geen zorgen. ‘Ik ben wel zo arrogant om te denken dat als ik \u00e9\u00e9n vinger opsteek, er genoeg gegadigden zullen opstaan. We zijn over het hele land bekend.’<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tussen de oprukkende winkelketens houden enkele kleine middenstanders zich dapper staande. Met hun zelf ingerichte etalages doorbreken ze de uniformiteit in de winkelstraten. Tijd voor een ode, vond fotograaf Maarten Kools.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Map Oberndorff","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/93821"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=93821"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/93821\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Map Oberndorff","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=93821"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=93821"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=93821"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}