Interview \/ Erwin Olaf vijftig jaar<\/p>\n
Zijn blik is onmiskenbaar scherp. ‘Je moet even zo doen bij je neus,’ zegt Erwin Olaf, tien seconden nadat we begonnen zijn met het gesprek. Dat is beslist het nadeel van zijn fotografenoog: hij ziet direct elke ongerechtigheid. Dat had hij als kind al. Bij zijn tantes zag hij meteen hun dikke enkels. ‘Dat is soms om gek van te worden.’<\/p>\n
Vijftig wordt hij, op 2 juli. Olaf spreekt het getal nog uit alsof het een vies woord is. En toch heeft hij zich er al enigszins mee verzoend. ‘Ik ben er een half jaar van ondersteboven geweest. Inmiddels heb ik me er maar bij neergelegd.’ Laat hij eerlijk zijn: hij ziet er dan nog niet uit als vijftig, hij vo\u00e9lt zich wel vaak zo oud. ‘Tegenwoordig lig ik om elf uur in bed. Vroeger begon ik me rond die tijd net een beetje aan te kleden. Zat ik eerst nog te wachten tot het half twee was. Eerder ging je de discotheek niet in. Dan maakte je jezelf volslagen belachelijk.’ Hij speelde met de gedachte om bij zijn vijftigste een groot feest te geven. Een Mussenbal, opgedragen aan de huismus die bijna uit Amsterdam verdwenen is. ‘Mijn assistent wilde als Mussolini komen.’ Maar daarvoor is de aanleiding toch te somber. ‘Je neemt afscheid van de jeugd. Vanaf nu begint de ouderdom.’ Nu houdt hij het maar beperkt tot een etentje in kleine kring.<\/p>\n
Hij is geen omkijker, van nature niet. Maar hij hoeft zich bepaald niet te schamen voor die afgelopen halve eeuw, vindt Olaf. ‘Ik heb eruit gehaald wat erin zat. Ik dacht vroeger soms na over doodgaan, over die ene flits waarin je dan je leven terugziet. Het leek me verschrikkelijk als daar zwarte gaten in zouden zitten. Ik weet inmiddels dat ik daar niet bang voor hoef te zijn.’ Zijn naam als fotograaf is ruimschoots gevestigd, tot ver voorbij de landsgrenzen. In zijn vak wordt hij tot de absolute top gerekend. En toch kan die statuur hem op sommige momenten nog overvallen. Een tijdje terug was hij in Moskou, aan de vooravond van een expositie van zijn werk. ‘In de Manege, een kolossale ruimte van vijftienhonderd vierkante meter. Je kon bijna het verdwijnpunt zien. Helemaal v\u00f3l met Erwin Olaf. En hoe je behandeld wordt: twee auto’s met chauffeur. Een voor m’n manager en secretaresse en een voor mezelf en de tolk.’ Eenendertig interviews heeft hij daar in een paar dagen tijd gegeven, zijn expositie was een openingsitem in het Russische achtuurjournaal. ‘Dat kun je zelf dan toch amper geloven. Ik kan de laatste tijd soms buiten mezelf treden en denken: dat ik dat allemaal heb verz\u00f3nnen! Vroeger vond ik dat ik dat niet mocht denken. Dat vond ik onbescheiden.’<\/p>\n
Kun je ontroerd raken door je eigen werk?<\/p>\n
‘Bij Grief (uit 2007) had ik het sterk. Die serie komt van heel diep. Terwijl ik tijdens het maken alleen maar in lichte paniek was. Het was l\u00e9\u00e9g; mensen gingen zitten en deden he-le-maal niets. Terwijl er bij mij toch meestal wel ergens in beeld een dansende dwerg verschijnt. Grief is volkomen verstild. Op dit moment moet er niet te veel in mijn foto’s gebeuren. Verstilling, daar draait het om. Dat b\u00e9n ik, nu.’<\/p>\n
Wat was voor jou de grondtoon bij ‘Grief’?<\/p>\n
‘Verdriet. Het aanvaarden dat je afscheid moet nemen van je jeugd. Ik heb niks te klagen, maar je moet toch voor sommige dingen capituleren. Dat je bepaalde vriendschappen verliest bijvoorbeeld. Ik had een vriend die twintig jaar de styling heeft gedaan. Z\u00f3 jaloers. Uiteindelijk kreeg ik een dolk van hem in mijn rug. Dat gevoel zit in die foto’s. Want al heb je alles, er blijft altijd een verlangen. Een verlangen naar\u2026 volmaaktheid. Mijn moeder zei soms: “Zit ik thuis op de bank en dan wil ik naar huis.” In dat ene zinnetje zit alles. Ik kan me enorm eenzaam voelen. All\u00e9\u00e9n.’<\/p>\n
Het emotioneert je.<\/p>\n
Hij denkt lang na, zegt dan: ‘Het rare is dat mijn directe omgeving eigenlijk bestaat uit mijn personeel. Logisch, het is een heel creatief beroep, dat gepaard gaat met veel emoties. Dan ontstaan er vanzelf vriendschappelijke banden. En toch blijft het je personeel. Dat is supermoeilijk. Want als puntje bij paaltje komt en het slecht gaat met het bedrijf, dan denkt de baas toch aan zichzelf.’<\/p>\n
Bedoel je dat er weinig mensen zijn die dichtbij je staan, zonder dat je ze betaalt?<\/p>\n
‘Ik laat ze vooral steeds minder toe. Weet je, er zit een raar mannetje in me. Dat mannetje moet me beschermen, zorgen dat ik niet te veel gekwetst word. Daardoor is de afstand tot mijn personeel groter geworden. Aan de andere kant voel ik diepe vriendschap voor ze. Dat brengt me in verwarring.’<\/p>\n
Staat het in de weg dat je voor nieuwe contacten toch vooral ‘Erwin Olaf, de beroemde fotograaf’ bent?<\/p>\n
‘Weet ik niet. De vriendschappen die ik heb met mensen die mij alleen maar kennen als fotograaf zijn misschien juist wel het meest solide. Vergeet ook niet dat ik heel graag “Erwin Olaf” wilde zijn.’<\/p>\n
Meer dan Erwin Olaf Springveld? (zoals hij voluit heet)<\/p>\n
‘Ja, natuurlijk. In Olaf zit dat talent. Erwin Springveld is die man die vooral op de bank wil hangen met een vriendje.’<\/p>\n
Volgens iemand die jou goed kent, zeg je regelmatig: ‘Ik ben Erwin Olaf zat, ik verlang naar Erwin Springveld.’<\/p>\n
‘Oh ja, beslist. Zeker na zo’n Russisch reisje. Dan heb ik er even helemaal genoeg van. Tegelijk weet ik dat Erwin Springveld daar altijd van gedroomd heeft. D\u00e1t wilde ik. Ik ben er ook dubbelhartig in. Na een opening van een expositie hunker ik ernaar om op vakantie te gaan. Lekker naar het strand, geen gezeur aan mijn kop. Op dat strand is iedereen anoniem. H\u00e9\u00e9rlijk. En wat denk je: dan verlang ik er op dat strand opeens weer naar om Erwin Olaf te zijn. Want als Erwin Olaf loopt het leven toch wat soepeler.’<\/p>\n
Waardeloze journalist<\/p>\n
Als jongen wilde hij acteur worden. ‘Ik wilde gezi\u00e9n worden. Ik heb er altijd erg van gehouden om het middelpunt te zijn.’ Hij koos voor de School voor Journalistiek. Want was journalistiek niet reflected glory? Nou dan. Maar hij bleek een waardeloze journalist. Tijdens zijn stage bij Panorama kreeg hij de gelegenheid om Brian Ferry te interviewen. Een buitenkans, vonden ze bij Panorama. Kon hij Ferry ‘ns mooi doorzagen over zijn net verbroken relatie met Jerry Hall. Dus hij met zijn zwartgeverfde, in zijn ogen hangende haren naar Brian Ferry toe. ‘De avond daarvoor had ik net The Damned van Visconti gezien. Ik was er helemaal vol van. Toen ik er in het interview over begon, bleek dat ook Brian Ferry’s lievelingsfilm. Heb ik een heel interview met hem over die film gemaakt. Niemand bij Panorama die het ook maar ene flikker kon schelen. En geen woord natuurlijk over Jerry Hall.’ Op de School voor Journalistiek ontdekte een leraar zijn talent voor fotografie. Van choreograaf Hans van Manen – tevens hartstochtelijk fotograaf – leerde hij de techniek van het vak. Van Manen vertelde hem hoe belichting werkt. ‘Wat mij fascineerde was het lichaam. Die romige schaduwen van dikke vrouwen, die licht- en donkerpartijen vond ik geweldig.’<\/p>\n
Waaraan merk je dat je vakmanschap groeit?<\/p>\n
‘De computer in mijn hoofd werkt steeds sneller, die nulletjes en eentjes van “ja” en “nee”. Als iemand met het voorstel voor een decor of kostuums komt, weet ik veel eerder of iets wel of niet goed is. En ik word steeds beter in casting. Laatst heb ik affiches voor Gerardjan Rijnders gemaakt, voor Oom Wanja. Daarvoor moest ik een mannenkop uitkiezen. Nou zijn mannen tussen de veertig en de vijfenvijftig op een foto verschrikkelijk saai. Als ze jong, geil en sexy zijn kijkt iedereen er graag naar. Daarna worden ze meestal een soort peer. Er zat een kalige man tussen, met een goede, sterke kop. Die pikte ik er meteen uit. Meteen de beste kiezen, daar ben ik heel goed in geworden.’<\/p>\n
Groeit je technische beheersing ook nog steeds?<\/p>\n
‘Dat denk ik wel. Maar bedenk wel dat ik het niet alleen doe. Ik werk in een team. Bij een foto zijn tussen de vijf en de vijftien mensen betrokken, van haar en make-up, tot decormensen en assistenten. In een heel enkel geval werk ik met een of twee assistenten.’<\/p>\n
Geldt hierbij niet: hoe kleiner, hoe puurder?<\/p>\n
Ge\u00ebrgerd: ‘Dat is een totale misvatting. Dat is de opvatting van kunstfotografie. Het moet allemaal puur en meedogenloos. Nooit eens een mooi lichtje erop, anders is het niet oprecht.’ Met stemverheffing: ‘Zal ik je eens wat zeggen: wat ik doe is minstens zo oprecht. Ik volg altijd alleen maar mijn hart.’<\/p>\n
Mislukt er nog wel eens iets?<\/p>\n
‘Natuurlijk. Bij vrij werk mislukken per definitie de meeste dingen. Dat is de essentie van de zoektocht. Bij reclameopdrachten streep je keurig af wat er vooraf is afgesproken. Dan kan het resultaat best niet zo bevredigend zijn, er komt wel altijd wat uit. Ik heb voor Martini gewerkt, met Jude Law, voor een campagne in Rusland. Alles moest eindeloos worden doorgeretoucheerd. Kwam er weer een mailtje: kan die fles op tafel vijf procent groter? Twee dagen later wilden ze ‘m weer vijf procent groter. Uiteindelijk stond er een jerrycan Martini op tafel. Het bleek bij testen een geweldig succes. Terwijl ik op het vliegveld van Moskou met gekromde tenen langs die foto loop.’<\/p>\n
Voer je dat dan allemaal klakkeloos uit? Wie betaalt bepaalt?<\/p>\n
‘Ik typ wel terug: ik zou het zeker niet doen. Maar de betalende partij maakt de dienst uit. Ik ben maar een onderaannemer. Het reclamebureau is de baas, ik ben de timmerman. Zo simpel is het.’<\/p>\n
En wat mislukt er soms bij vrij werk?<\/p>\n
‘Het loopt vaak anders dan je denkt. De eerste dag van Rain was rampzalig. Ik wilde iets vrolijks maken – de titel was oorspronkelijk Happy – maar ik was vanaf de eerste minuut doodongelukkig. Ik heb tientallen polaroids lopen maken. En voor mij geldt: hoe meer polaroids ik maak, hoe slechter ik bezig ben. Totdat er een polaroid kwam waarvan ik dacht: klang! We hadden vier modellen in een dansschool. Opeens zag ik op die polaroid: die voorste twee moeten weg. Ik moet er twee overhouden. D\u00e1t was de foto. Want opeens ging het over een relatie. Zuiver door iets weg te halen.’<\/p>\n
Een metafoor voor die verstilling.<\/p>\n
‘Ja! Ik heb steeds minder nodig, steeds minder trompetgeschal. Ik snap de kritiek op mijn werk voor een deel wel. Vroeger haalde ik er vaak toeters en bellen bij. Juist om maar te laten zien dat ik het kon. “Kijk maar, ik kan het. Ik ben go\u00e9d. Zien jullie nou wel?”. In de serie Paradise the Club – over verkrachtende clowns – dwarrelt de confetti wel erg rijkelijk naar beneden. Dat was destijds mijn state of mind: agressie, boosheid. Ik probeerde hier en daar wel iets te veel te overtuigen. Dit kan ik. Fuck you.’<\/p>\n
Op welk moment dacht je: nu weten ze wel dat ik het kan. Het is niet meer nodig?<\/p>\n
‘Nadat een afschuwelijk kutwijf in 2003 in NRC Handelsblad verschrikkelijk met stront naar me heeft lopen gooien, in een recensie van mijn tentoonstelling in Groningen. Een nul-sterrenrecensie, letterlijk ‘een te vermijden tentoonstelling’. Zo onterecht. Ik ben haar naam gelukkig vergeten (hij bedoelt Janneke Wesseling – CV), maar als ik haar zie kan ze nog steeds een ontzettende schop onder haar hol van me krijgen. Als een kunstenaar werkt met zijn verbeelding, met zijn fantasie, wordt dat hier echt niet gewaardeerd. Nee, een volle asbak fotograferen\u2026 d\u00e1t is mooi. Of op straat een tiener met een pegel uit zijn neus. Zogenaamd de werkelijkheid betrappen. Kotsmisselijk word ik ervan. Ik kijk toch al de hele dag? Ik zie de hele tijd al werkelijkheid. Er worden triljoenen foto’s van de werkelijkheid gemaakt. De fantasie in mijn foto’s is uniek aan mij verbonden. Dat kan niemand namaken. Probeer het maar; het zal je niet lukken.’<\/p>\n
Volg jij het werk van collega’s als Rineke Dijkstra en Anton Corbijn?<\/p>\n
Gierend van het lachen: ‘Ik hou het meest van dode fotografen. Of van heel oude.’ Dan, serieus: ‘Tuurlijk volg ik het. Ik sta diametraal tegenover Rineke, maar zij is wel degene die ik van allemaal het meest waardeer. Van Anton heb ik hier zijn Miles Davis foto hangen. Die periode van hem vind ik erg mooi. Maar als hij zelf pruikjes begint op te zetten, denk ik: doe maar niet. Zo’n project als U2 & I, dat moet je niet willen.<\/p>\n
Ik probeer in mijn werk iedere keer te reageren op mezelf. Dat heb ik misschien soms te snel gedaan. De hoogst gewaardeerde kunstenaars hebben vaak maar een piepklein oeuvre. Rineke maakt heel weinig, Desiree Dolron ook. Daardoor zijn het per definitie exclusieve pareltjes. Althans: die suggestie gaat ervan uit. Ik werk ook commercieel. Dat vinden ze in de kunst allemaal niks. Bullshit vind ik dat. Romantisch geklets. Grote kunstenaars hebben altijd in opdracht gewerkt. Rembrandt stond ook gewoon voor zijn poen te schilderen. Het is dwaas te denken dat wie heel klein fotografeert dus wel heel goed moet zijn. Misschien ben je dan juist wel idee\u00ebnloos of talentloos.’<\/p>\n
Heb je de tentoonstelling van Bert Nienhuis gezien?<\/p>\n
‘Nee, helaas niet. Ik was vroeger wel een fan van hem. Vooral van de reportages in het kleurkatern.’<\/p>\n
Nienhuis zegt: ‘Voor mij moet een foto iets zeggen over degene die er op staat.’<\/p>\n
‘Bij mij moet een foto iets zeggen over mijzelf. Met portretten ben ik zelfs wat onhandig. Daarvoor vind ik mezelf nog niet kaal genoeg. Mijn licht is nog te subjectief, ik werk nog te veel met schaduwen. In de fotografie wordt momenteel heel erg rechttoe rechtaan gefotografeerd. Heel close, vaak met een grijze achtergrond. Een beetje Vogue-achtig sjiek. Ik ben enorm bezig om op dat vlak mijn eigen handtekening te zoeken. Daarin vind ik het leuk om me te spiegelen aan de schilderkunst uit de Gouden Eeuw. Rembrandt-achtig; licht en donker, met meestal maar \u00e9\u00e9n lichtbron.’ Hij laat de foto’s zien die hij de afgelopen tijd in die stijl maakte. Verrassend serene portretten zijn het, van Job Cohen, bij wie het strijklicht over zijn hoofd teder elke groef en rimpel benadrukt, en van Herman Wijffels, poserend aan een tafel waarop alleen zijn rechterhand stralend oplicht. Maar ook Wouter Bos en Edwin van der Sar veranderen voor Olafs lens in Staalmeesters. Het past bij hoe hij naar zijn geportretteerden kijkt, zegt de fotograaf. ‘Ik wil mensen niet lelijk maken, ik wil ze juist verheffen.’ Zo werd de neus van Van der Sar – tijdens zijn voetbalcarri\u00e8re twee keer gebroken – met Photoshop liefdevol rechtgezet. Hij heeft het de keeper wel vooraf gevraagd. ‘Hij zei: “Doe maar, want als ik niet meer voetbal laat ik ‘m toch rechtzetten.”‘<\/p>\n
Geladen moment<\/p>\n
Ter illustratie van dit interview maakte Olaf drie zelfportretten: I whish, I am, I will be? Selfportait 2009. De laatste foto, met zuurstofslangetjes in zijn neus, is ronduit beklemmend, vindt hij zelf ook. In 1996 werd bij hem de longziekte COPD vastgesteld. Longemfyseem. Aanvankelijk reikte zijn horizon volgens de artsen niet verder dan hooguit zestig jaar, inmiddels wordt zeventig haalbaar geacht. Het was een zeer geladen moment toen hij dat ding gisteren voor de foto inbracht. ‘Ik dacht: fuck!’ Ja, dat raakt hem nu weer, terwijl hij erover praat. ‘Het is in je leven niet alleen je carri\u00e8re, h\u00e8. Ik besef dat dit mijn voorland is.’ Om die reden heeft hij ook bewust een foto-opdracht voor het Astmafonds gedaan. Hij wil er niet voor weglopen. ‘Ik wilde voor mezelf onderzoeken hoe ik erop zou reageren. Al kan ik je niet zeggen hoe confronterend dat voor me was. Nat\u00fa\u00farlijk maakt het me intens verdrietig. Maar je kunt niet alleen maar euforisch en gelukkig zijn. Af en toe ongelukkig kan geen kwaad voor een mens. Dat levert tenminste wat op.’<\/p>\n
Het is verleidelijk te denken dat je foto’s door die ziekte ook meer geladen zijn geworden.<\/p>\n
‘Dat kan ik zelf niet analyseren. Daar kom ik maar niet bij. Dat is dat mannetje weer, dat laat zoiets niet toe. Ik zat bij Rain en Grief beslist in een verdrietige periode. Maar de ondertoon daarv\u00f3\u00f3r was ook niet gelukkig. Dat was voornamelijk agressie. De rottigste tijd uit mijn leven was de periode tussen dertig en veertig. Toen was ik een heel agressieve man. Een driftkop, die altijd aan het vechten was: laat me erdoor, aan de kant!’<\/p>\n
Hij is nog steeds wel driftig. Olaf kan ontploffen als een camera het niet doet. Maar vroeger kon hij al razend worden om niets. Om die reden keek hij bewust niet meer naar Barend & Van Dorp. Pisnijdig kon hij om ze worden. ‘Die oude mannen die altijd alles beter wisten. Over alles een mening. Nooit bescheiden, nooit eens zeggen: ik weet het niet. Afgrijselijk!’ Inmiddels weet hij die drift enigszins in te tomen. ‘Ik vermoei mijn mensen er anders zo mee.’ En hij kent zichzelf inmiddels beter. Dat is toch een voordeel van vijftig zijn. Laatst was hij drie dagen naar Ibiza, in zijn eentje. Vooraf had hij gedacht dat hij wel voortdurend uit zou gaan. Maar ‘s avonds kookte hij voor zichzelf, en keek hij naar meegebrachte dvd’s. En hij dacht na, over zichzelf. Eigenlijk heeft hij best een rijk leven, overdacht hij toen. In zijn carri\u00e8re is niet veel meer te wensen. Alleen priv\u00e9 zou het beter kunnen. Hij heeft langdurige relaties gehad, en is sinds een paar jaar weer alleen. Jammer ja. ‘Maar ik ga toch echt niet met een compromis op de bank zitten. Ik kan niet faken. Het is bij mij al mijn hele leven alles of niets. In homoland zie je wel van die gearrangeerde huwelijken, waarvan je denkt: volgens mij hebben jullie in 1983 voor het laatst een wip gemaakt. Bij hetero’s zie je dat ook. Naarmate ik meer succes heb en rijkere mensen tegenkom, ontmoet ik steeds meer mannen die enorm uit hun bek stinken. Letterlijk. Ik sta soms echt naar adem te happen en naar mijn manager te seinen: praat jij nu even, dan kan ik even schone lucht inademen. Dan zou je denken: hoe kan het nou dat die vrouw daar niks van zegt. Weet je waarom niet? Omdat ze nooit meer zoenen. Dat kan niet anders. Ik lag op Ibiza op het strand, zag ik een man met allemaal wratten onder zijn oksel. Dan weet ik: die heeft dus geen seks meer met zijn partner. Anders z\u00e9g je dat toch. Dan denk ik: liever alleen dan met surrogaat.’<\/p>\n
Is openlijk homoseksueel zijn in Amsterdam tegenwoordig anders dan vijftien jaar geleden?<\/p>\n
‘Zeker. Ik heb er laatst een goede theorie over gehoord. Dat je hier vaker gedonder hebt komt doordat in Amsterdam de straten smaller zijn dan in andere wereldsteden. Je moet elkaar letterlijk passeren. In Berlijn zit er twintig meter tussen.’ Hij kan zich mateloos opwinden over de toenemende agressie tegen homo’s. ‘Nadat (homoactivist) Chris Crain op straat gemolesteerd was, schreef de Volkskrant “man door vijf mannen in elkaar geslagen”. Ik was woedend. Schrijf gewoon: “homo in elkaar geslagen door vijf Marokkanen”. Ik heb Pieter Broertjes erover gemaild. Hij schreef een heel aardig berichtje terug: je hebt gelijk, we gaan er wat aan doen. Ik heb er een stuk over geschreven voor Het Parool. Dat ik kwaad was, op de politiek maar ook op de homo’s die dat zomaar lieten gebeuren. Op het aidsdiner kwam Wouter Bos daarop naar me toe, hij wilde er graag over verder praten. Hij is inderdaad een avond bij me komen eten. Ik had speciaal nog wat vrienden uitgenodigd. Een heel plezierige ontmoeting. Ik heb toch steeds het idee dat dat er een beetje aan heeft bijgedragen dat de koers van de PvdA veranderd is.<\/p>\n
Het is voor homo’s in principe zoveel beter dan twintig jaar geleden. We mogen hand in hand lopen, we kunnen trouwen. Daarom moeten we gewoon terugslaan. Zet je handen in je zij als je wordt uitgescholden: “Wel godverd\u00f3mme! Kankerlijer! Opzouten!” Je bent toch samen op straat? Verdedig je plek. Het zijn soms jochies van acht. Come on! Ga niet als verwende espenblaadjes nuffig zitten trillen, ga er gewoon met twintig man op af. Ik ben tot mijn zestiende met mijn homoseksualiteit gepest. Dat laat ik me verdomme niet meer gebeuren. Ik sla erop.’<\/p>\n
Hoe kijk je naar Geert Wilders?<\/p>\n
‘Met heel gemengde gevoelens. Iedereen reageert ontzettend heftig op hem. Terwijl ik denk: luister nou eens wat-ie in de tweede laag bedoelt. Waarom stemmen mensen op Fortuyn, op Verdonk of op Wilders? Ze zijn bang voor een veranderde wereldorde.’<\/p>\n
Jij ook?<\/p>\n
‘Ik ben bang voor inperking van vrijheden. Het geloof is ook maar gewoon een mening. Terwijl het op een totaal ander niveau gesteld wordt dan andere meningen. Wat dat betreft speelt het CDA een heel kwalijke rol. Dat is de hoeder van de extreme islam geworden. De verleiding is groot om onmiddellijk op de PVV te gaan stemmen. Maar zodra ik in het stemhokje sta tolereer ik niet van mezelf dat ik iets anders kies dan PvdA of D66.’<\/p>\n
Heb jij daar als bekende homo nog een taak in?<\/p>\n
‘Ik zou niet weten hoe. Ik ben fotograaf. Daar richt ik mij in hoofdzaak op. Ik heb nog twintig jaar, zegt mijn longarts. Daar wil ik echt iets van maken. Ik wil nog zoveel. Het leven gaat toch al steeds sneller. Het was net nog Oudejaar, nu is het alweer bijna juli.’<\/p>\n
Twintig jaar klinkt lang, maar is in feite heel kort.<\/p>\n
‘Eigenlijk vind ik het heerlijk om geen negentig te worden. Ouderdom vind ik geen interessant issue. Ik hoop in elk geval dat ik mijn moeder overleef, dat zij niet het sterven van haar kind hoeft mee te maken. Vijfenzeventig zou ik een heel mooie leeftijd vinden. Maar vijfenvijftig ook. Als het moet, dan moet het.’<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Shockerend, fantasierijk, erg bedacht en over the top, zo staan de beelden van topfotograaf Erwin Olaf bekend. Maar nu hij vijftig is en weet dat hij niet heel oud zal worden, zoekt hij steeds meer de verstilling. Al gaat hij nog geregeld ouderwets tekeer. \u2018Het is mijn hele leven al alles of niets.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[27],"tags":[1267],"acf":[],"author_name":"Coen Verbraak","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/93139"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=93139"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/93139\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Coen Verbraak","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=93139"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=93139"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=93139"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}