Literaire berichten<\/p>\n
Al lange tijd lag het onderop de stapel nog te lezen boeken. Het maar eens opengeslagen, achter elkaar uitgelezen en er diep door getroffen. Wat een man, wat een literair talent, wat een godvergeten eerlijke zelfontleding. Het gaat om het dagboek van de jong gestorven schilder Gerard Bilders (1838-1865), door uitgeverij IJzer twee jaar geleden uitgebracht onder de titel Zo ben ik nooit eens gelukkig. Met Snikken en grimlachjes van Piet Paaltjens een hoogtepunt van de Nederlandse Romantiek.<\/p>\n
Gerard Bilders, die nu wordt gezien als een van de wegbereiders van de Haagse School, heeft tijdens zijn korte leven niets gemerkt van enige waardering voor zijn werk. In zijn dagboek brengt hij in levendig, tintelend proza zijn twijfel aan eigen kunnen onder woorden. \u2018Ik zoek naar een toon,\u2019 schrijft hij, \u2018die wij gekleurd-grijs noemen: dat is alle kleuren, hoe sterk ook, zodanig tot \u00e9\u00e9n geheel gebracht dat ze de indruk geven van een warm, geurig grijs.\u2019 Wat hij ook probeert, hij slaagt er maar niet in. Verachting en smaad zijn het loon voor zijn ploeteren, zwoegen en lijden, noteert hij. Bilders had vast niet voorzien dat het verslag van zijn getob nu als prachtige literatuur wordt gezien. Johannes Kneppelhout (de schrijver Klikspaan) was jarenlang een mecenas voor Bilders. Bilders hield hem in brieven op de hoogte van zijn geworstel. Kneppelhout schreef hem: \u2018Uw pen zou misschien iets oorspronkelijkers kunnen leveren dan uw penseel.\u2019<\/p>\n
Na Bilders\u2019 dood liet hij een keuze uit de brieven en dagboeken uitgeven in een piepkleine oplage. Een van de lezers was Vincent van Gogh. Aan zijn broer Theo schreef hij, dat hij Bilders \u2018heel geestig vond\u2019 maar \u2018beroerd\u2019 werd van zijn voortdurende geklaag. Een eeuw later noemde Gerrit Komrij de schrijver een natuurtalent: \u2018Zwierig zwelgt hij in zijn eigen onheil.\u2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Literaire berichten Al lange tijd lag het onderop de stapel nog te lezen boeken. Het maar eens opengeslagen, achter elkaar uitgelezen en er diep door getroffen. Wat een man, wat een literair talent, wat een godvergeten eerlijke zelfontleding. Het gaat om het dagboek van de jong gestorven schilder Gerard Bilders (1838-1865), door uitgeverij IJzer twee […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[293,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Martje Breedt Bruyn","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/92115"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=92115"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/92115\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Martje Breedt Bruyn","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=92115"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=92115"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=92115"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}