Zwarte thriller<\/p>\n
Denis Johnsons nieuwste boek, Sta stil, is fastfood. Een zwarte thriller, met schietpartijen, achtervolgingen en seks in bouwvallige motels. Johnsons vorige roman, Een zuil van rook, was een epos over de Vietnamoorlog – een uitgebreide maaltijd van zeven gangen.<\/p>\n
Als je niet zou weten dat Sta stil door Denis Johnson is geschreven, zou je het onmiddellijk een bijzonder geslaagd boek noemen. Nauwelijks iets op aan te merken. De dialogen zijn vermakelijk en intelligent, maar je krijgt nergens het gevoel dat je een aaneenschakeling van oneliners leest. De personages praten \u00e9cht met elkaar, of eigenlijk, langs elkaar heen.<\/p>\n
Ze hebben elk een eigen stem. Hoofdpersoon Jimmy Luntz, een nerveuze, gokverslaafde crimineel, praat anders, gejaagder, dan zijn nietsontziende schuldeiser Ernest Gambol. Anita Desilvera, de beeldschone, drankzuchtige vrouw, praat zoals je van haar zou verwachten – krengerig, vermoeid – zonder dat ze clich\u00e9matig wordt.<\/p>\n
De spanning is goed gedoseerd: Johnson weet precies welke informatie hij weg moet laten. Een dialoog tussen Luntz en Gambol – ze zitten in de auto – wordt onderbroken door een witregel. Dan lezen we: ‘Jimmy Luntz stond bij de halfopen telefooncel, toetste twee keer een \u00e9\u00e9n in en hield toen op. Hij kon de kiestoon niet horen. (\u2026) Die ouwe Coltrevolver gaf een knal waar je helemaal daas van werd.’ Vervolgens onthult Johnson wat er tussen de dialoog en het telefoontje is gebeurd, terwijl het verhaal verder gaat.<\/p>\n
Langzaam komen er meer personages bij, die allemaal op de \u00e9\u00e9n of andere manier worden meegesleept in de ruzie tussen Jimmy en zijn schuldeisers. De personages zijn stuk voor stuk onbetrouwbaar. Daardoor komt de spanning van verschillende kanten: iedereen kan iedereen verneuken.<\/p>\n
Sta stil speelt zich af in Californi\u00eb, maar nu eens niet in L.A. of een van de andere grotere steden – in plaats daarvan krijgen we autowegen, wegrestaurants en karaokebars in treurige plaatsen als Bakersfield, Oroville en Madrona. Dat decor past perfect bij de gefrustreerde, onhandige criminelen.<\/p>\n
Het enige waar iets op aan te merken valt, is de vertaling. Het moet lastig zijn om een boek als Sta stil, dat voor de helft uit slang bestaat, te vertalen. Maar het gebeurt af en toe wel erg truttig. ‘Juarez is geen rottige moslim,’ zegt Gambol in een heftige discussie. Daar heeft ongetwijfeld gestaan: ‘Juarez is not a fucking muslim’, of iets in die trant. ‘Rottig’, ‘vuile rotzak’, ‘deze kloterige jag’ – in de vertaling lijken de criminelen banger voor de Bond tegen het vloeken dan voor de politie. Maar goed. Ook in de wat houterige vertaling blijft Sta stil overeind.<\/p>\n
Waarom zou je het dan niet gewoon een bijzonder geslaagd boek noemen? Omdat we w\u00e9l weten dat het door Denis Johnson is geschreven. Als een schrijver eenmaal een ambitieuze, bijna perfecte roman heeft geschreven, is het verleidelijk om alles wat daarna komt aan het hoogtepunt af te meten. In het geval van Denis Johnson betekent dat: alles wat hij schrijft, is haast gedoemd om te verbleken bij Een zuil van rook.<\/p>\n
Dat geldt ook voor Sta stil. Als je weet wat Johnson allemaal kan, krijg je al gauw het gevoel dat hij zich er makkelijk vanaf heeft gemaakt. Een zuil van rook is uniek. Alleen Denis Johnson had het kunnen schrijven. Sta stil had ook van een goede thrillerschrijver kunnen zijn. Of van een goede scriptschrijver uit Hollywood.<\/p>\n
Johnsons fastfood smaakt goed. Maar nu graag weer een zevengangenmenu.<\/p>\n
Denis Johnson, Sta Stil, vertaling Rogier van Kappels, Ambo|Anthos, 196 pag., \u20ac 18,95<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zwarte thriller Denis Johnsons nieuwste boek, Sta stil, is fastfood. Een zwarte thriller, met schietpartijen, achtervolgingen en seks in bouwvallige motels. Johnsons vorige roman, Een zuil van rook, was een epos over de Vietnamoorlog – een uitgebreide maaltijd van zeven gangen. Als je niet zou weten dat Sta stil door Denis Johnson is geschreven, zou […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[293,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Dries Muus","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/91935"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=91935"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/91935\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Dries Muus","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=91935"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=91935"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=91935"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}