Reconstructie \/ Ontslag van een rechercheur<\/p>\n
Ze zijn uiterst tevreden over hem, in januari 2005. Hoofdagent Eric Beemsterboer (1969) is een maand gedetacheerd bij het Bureau Financi\u00eble en Economische Recherche (BFER), een relatief jonge afdeling van het Amsterdamse korps. Hij lost in korte tijd een fraudezaak met bankpasjes op. Het succes smaakt naar meer. Bij BFER lopen spraakmakende onderzoeken, bijvoorbeeld naar de vermeende witwaspraktijken van grote Amsterdamse criminelen als John Mieremet en diens voormalige advocaat Evert Hingst. Het bureau heeft nieuwe mensen nodig en Beemsterboer wil wel. Hij wordt uitgenodigd om te solliciteren. Op 2 maart krijgt hij een brief van Willem Woelders, de chef van de Centrale Recherche, die hem feliciteert: Beemsterboer komt in aanmerking voor de functie. Wel moet er eerst nog een veiligheidsonderzoek worden gedaan, maar dat lijkt een formaliteit.<\/p>\n
Terwijl de hoofdagent succesvol jaagt op pasjesfraudeurs, kampt elders in de hoofdstad Shirley O. met een heel andere vorm van criminaliteit. De flamboyante Braziliaanse wordt kort gegijzeld. Twee mannen ontvoeren haar uit haar woning en trekken O. in een auto. Daar krijgt ze een pistool op haar hoofd. ‘Zeg maar tegen je vriendje dat hij nog moet betalen,’ bijten de ontvoerders haar toe alvorens haar weer op straat te gooien. Thuisgekomen belt Shirley in paniek haar vriend Joop, die op zijn beurt direct de politie inseint.<\/p>\n
Als de gealarmeerde agenten en Joop bij de woning verschijnen, treffen ze een emotioneel slachtoffer. Shirley wil alleen maar met haar vriend praten, niet met de politie. Dat schiet de agenten in het verkeerde keelgat: ze houden O. aan voor belemmering. Shirley vraagt zich op haar beurt woedend af waarom ze als verdachte wordt behandeld en niet als slachtoffer. De spanning loopt op en Shirley roept dat ze ‘Eric’ wil bellen. Hij is de enige politieambtenaar die ze vertrouwt, zegt de Braziliaanse. Maar het lukt haar niet om contact te krijgen met ‘Eric’; ze wordt meegenomen naar het bureau.<\/p>\n
Valkuilen<\/p>\n
Zes jaar eerder zijn ze met elkaar in aanraking gekomen. Het was Beemsterboer die Shirley in 1999 arresteerde op verdenking van diefstal. Toch zag de Amsterdamse rechercheur de dader ook als slachtoffer: Shirley O. had te maken gekregen met de tragische valkuilen voor overzeese gelukszoekers.<\/p>\n
Ze was begin jaren negentig uit Brazili\u00eb gekomen om te werken in Nederland. Door taalproblemen, verkeerde contacten en geldnood belandde ze in de prostitutie. Een van haar vaste klanten viel voor haar charmes, ging een relatie met haar aan en zorgde op die manier voor de begeerde verblijfsvergunning. Maar de man bleek zijn oude stiel – hoerenlopen – niet verleerd. Hij bedroog zijn vriendin openlijk, zelfs in bijzijn van haar familie tijdens een vakantie in Brazili\u00eb. Shirley was tot op het bot gekrenkt. Terug in Nederland schakelde ze een onguur type in die haar eega een lesje moest leren. De beoogde oorvijg liep echter uit de hand. De overspelige man kreeg een fikse portie klappen en werd daarbij ook nog eens beroofd.<\/p>\n
Tijdens het onderzoek liet Beemsterboer niet na om Shirley O. op haar zwijgrecht te wijzen. In de verhoren praatte ze niettemin volop. Ze werd vervolgd voor afpersing en door de rechter veroordeeld tot dertig weken gevangenisstraf. Ondanks haar straf was ze toch onder de indruk van de goede wil die de politieman had getoond. Voor ze achter de tralies verdween, raadde hij haar aan om bij toekomstige problemen eerst maar eens bij hem langs te komen – een advies dat Beemsterboer naar eigen zeggen aan meerdere verdachten gaf tijdens zijn periode bij de politie.<\/p>\n
Raadgever<\/p>\n
In de daaropvolgende jaren heeft O. de weg naar district 5 een paar keer weten te vinden. Daar, aan het Surinameplein, werkte Beemsterboer vanaf 1996 als rechercheur en hoofdagent. Ze zocht hem op of belde hem, bijvoorbeeld toen ze niet wist hoe aan de juiste papieren voor een verblijfsvergunning te komen. Of toen ze problemen had met de verhuurder van haar woning. En ook toen ze door een bekende werd bestolen. Keer op keer gaf Beemsterboer haar vriendelijk advies over waar aan te kloppen voor de juiste – juridische – stappen.<\/p>\n
Een prettige raadgever voor de Braziliaanse, maar desondanks wist Shirley O. het onheil niet te ontlopen. Medio 2004 leerde ze een man kennen met wie ze een relatie begon. Wat ze niet wist, was dat deze nieuwe vriend nauwlettend in de gaten werd gehouden door de Amsterdamse politie. Het was Joop B., eigenaar van het Amsterdamse caf\u00e9 Carmen, en volgens informatie van de Criminele Inlichtingen Eenheid (CIE) nauw betrokken bij de duistere handel van bekende beroepscriminelen. Hij werd er onder meer van verdacht als katvanger te werken voor de later vermoorde witwasadvocaat Evert Hingst. Ook zou B. volgens diezelfde CIE onder druk hebben gestaan van – wellicht zelfs afgeperst zijn door – ‘s lands bekendste boef: Willem Holleeder.<\/p>\n
Shirley liet in juni 2004 haar werk als prostituee vallen en werd barvrouw in de kroeg van Joop. De nieuwe baan was op zich een stap vooruit, maar bij de hit and run-ontvoering in februari 2005 werd duidelijk dat ze opnieuw op moeilijkheden was gestuit. Vandaar haar verzoek aan de toegesnelde politiemensen om ‘Eric’ te mogen spreken.<\/p>\n
Criminele organisatie<\/p>\n
Haar vraag om ‘Eric’ doet bellen rinkelen bij de collega’s van Beemsterboer. Wat moet deze dame uit ‘het milieu’ met de rechercheur? Ze schurkt ogenschijnlijk erg dicht aan tegen grote namen uit de onderwereld. Tegelijkertijd is vooral het Amsterdamse korps al jaren gefrustreerd over geheime informatie die van binnenuit wordt gelekt naar criminelen. Zou Beemsterboer misschien\u2026? Het is gezien de contacten niet eens zo’n vreemde gedachte.<\/p>\n
Zo kan het gebeuren dat er in februari 2005 een strafrechtelijk onderzoek start op Beemsterboer, zonder dat de rechercheur het zelf weet. Hij wordt kortstondig verdacht van onder meer betrokkenheid bij gijzeling, het ‘verkrijgen dan wel verstrekken van ambtshalve verkregen informatie’ en contacten met een criminele organisatie. Maar de leider van het onderzoek, Leen Schaap, moet al snel concluderen dat de verdachte niet schuldig is. Na overleg met de officier van justitie stopt Schaap met zijn speurwerk.<\/p>\n
Daarmee is de kous echter niet af. Beemsterboer krijgt in mei 2005 te horen dat er sinds maart van dat jaar een disciplinair onderzoek tegen hem loopt en dat zijn sollicitatieprocedure bij de BFER is gestaakt. Hij mag dan weliswaar strafrechtelijk schoon zijn, de vraag is of de politieambtenaar zich aan de regels van het korps heeft gehouden. Hij lijkt priv\u00e9 contact te onderhouden met een vrouw die door het korps als ‘crimineel’ wordt omschreven. Een doodzonde voor een agent. Beemsterboer wordt uitgenodigd voor een gesprek als ‘vrijwillig getuige’ in zijn eigen onderzoek. Maar hij voelt nattigheid, is bang dat er toch alsnog een strafonderzoek loopt. Hij wil er een advocaat bij.<\/p>\n
Het is een van de zaken die Beemsterboer later voor de voeten wordt geworpen: als politieman is hij verplicht mee te werken aan een intern onderzoek. Door zijn halsstarrigheid heeft hij het onderzoek belemmerd, zegt zijn werkgever. Hij is verplicht ‘open, eerlijk en transparant’ antwoord te geven.<\/p>\n
Wat Beemsterboer uiteindelijk wel in alle eerlijkheid vertelt, is dat hij inmiddels een woning aan Shirley O. verhuurt. Hij had haar laten weten in zijn maag te zitten met een moeilijk verkoopbaar pand in Amsterdam. Bij een toevallige ontmoeting in maart 2005, op een tramhalte aan de Postjesweg, vraagt O. of die woning nog vrij is. De Braziliaanse is dan al een tijdje op zoek naar woonruimte omdat ze bij haar vriend weg wil. Nadat de bank toestemming heeft gegeven voor verhuur, krijgt ze per 1 april via de makelaar de sleutel van het appartement.<\/p>\n
Dat kon er nog wel bij. Op 4 augustus 2005 wordt Beemsterboer buiten functie gesteld, later dat jaar geschorst en hij op 22 maart 2006 krijgt hij een brief van burgemeester Job Cohen. Daarin maakt de korpsbeheerder in elf A4-tjes duidelijk waarom de rechercheur van de Amsterdamse politie op staande voet wordt ontslagen. De belangrijkste reden: hij had zich niet mogen inlaten met een vrouw die criminele antecedenten heeft.<\/p>\n
Na\u00efef<\/p>\n
Het leidt tot een rechtsgang die afgelopen juli eindigde bij de Centrale Raad van Beroep, het hoogste bestuursrechtelijke orgaan in dergelijke geschillen. Daar laat Beemsterboer weten dat het een ‘na\u00efeve en ondoordachte beslissing’ is geweest om de woning te verhuren aan een ‘persoon die ik ambtshalve kende’. Maar, stelt de ex-rechercheur, hij had het appartement slechts verhuurd aan Shirley ‘omdat ze een woning nodig had’. Hij weet ook wel dat hij afstand moet houden ten opzichte van criminelen. Er is wat Eric Beemsterboer betreft echter niets aan de hand, want: ‘Mevrouw O. was in mijn ogen geen crimineel en verbleef niet illegaal in Nederland. Ze had \u00e9\u00e9n antecedent voor iets dat zes jaar eerder is gebeurd. Ik wist ook niets van haar contacten met Joop B. of dat de Amsterdamse CIE informatie over die man had.’<\/p>\n
In een uitvoerige memorie van grieven maakt Beemsterboer duidelijk waarom hij vindt dat zijn gedrag ontslag op staande voet niet rechtvaardigt. Volgens hem zat de Amsterdamse politie met een probleem: toen bleek dat hem strafrechtelijk niets te verwijten viel, moest wel een excuus voor het staken van de sollicitatieprocedure worden gevonden. Dus volgde een interne procedure. ‘De heer Schaap (de leider van het onderzoek, red.) is heel voorbarig geweest om ernstige beschuldigingen te uiten naar de districtschef, de officier van justitie, de korpsleiding en later de burgemeester.’ Schaap heeft volgens Beemsterboer onjuiste inlichtingen verstrekt en bewijsstukken achtergehouden. Het mag niet baten. Op 13 augustus doet de Centrale Raad van Beroep uitspraak: de Amsterdamse politie heeft de rechercheur terecht op staande voet ontslagen.<\/p>\n
We spreken Beemsterboer een week nadat hij het gerechtelijk vonnis heeft ontvangen. Op het terras van het Amsterdamse restaurant treffen we een blozende, bijna jongensachtige verschijning. Maar de felle ogen en zijn krachtige postuur verraden de vechtlust van de oud-marinier. Hij is teleurgesteld. ‘Ik heb iemand geholpen die in het nauw zat,’ zegt de ex-rechercheur. ‘En nu ben ik mijn baan kwijt, is mijn relatie stukgelopen, en zit ik door een gedwongen verkoop van ons andere huis met een schuld van bijna een ton.’<\/p>\n
Volgens Beemsterboer heeft vooral de link met de Amsterdamse onderwereld hem de das om gedaan. ‘Shirley en Joop werden geassocieerd met Holleeder. Anders was dit niet gebeurd. Ze dachten kennelijk dat ze met mij het lek naar het milieu hadden gevonden.’<\/p>\n
In welk wespennest hij zich had gestoken, bleek eens te meer een jaar na zijn ontslag. In oktober 2007 overleed Endstra’s voormalige advocaat Bram Zeegers onder verdachte omstandigheden aan een overdosis xtc. Zijn dood sloeg in als een bom: Zeegers had kort daarvoor een belangrijke getuigenverklaring afgelegd in de zaak tegen Willem Holleeder. Op het moment van zijn dood was de jurist in gezelschap van zijn toenmalige vriendinnetje: Shirley O. Tot op de dag van vandaag is O. verdachte in de zaak-Zeegers, liet de jurist van de Amsterdamse politie weten tijdens de arbeidsrechtelijke zaak met Beemsterboer.<\/p>\n
Plichtverzuim<\/p>\n
Hij mag dan strafrechtelijk schoon zijn, de associatie met het milieu heeft hem toch de das omgedaan. Enerzijds begrijpt de ex-politieman dat. ‘Ik heb een fout gemaakt, achteraf gezien had ik die woning niet aan Shirley moeten verhuren.’ Anderzijds kan Beemsterboer er niet bij dat de rechters al zijn grieven opzij hebben geschoven. ‘In mijn zaak heeft een oud-collega lange tijd stukken achtergehouden, is de wet meerdere keren overtreden, is verkeerde informatie verspreid en is mijn naam zwart gemaakt. En waarom? Omdat ik een vrouw heb geholpen. Een ex-prostituee. Ok\u00e9, ze heeft een strafblad van zes jaar oud, maar blijft dat je de rest van je leven aankleven?’<\/p>\n
Daarnaast vindt hij dat de Amsterdamse politie met twee maten meet. Hij noemt een hele trits voorbeelden van collega’s die veel ernstiger plichtverzuim pleegden en tegen wie niet of nauwelijks vergaande maatregelen zijn getroffen. Een hoofdagent die opzettelijk een valse verklaring aflegde (bevorderd tot brigadier). Een collega die een valse naam opgaf toen hij dronken werd aangehouden (bevorderd tot inspecteur). Het is een verwijt dat vaker wordt gehoord bij ex-politiemensen: bij het Amsterdamse korps heerst een cultuur van kuiperijen waarbij hoger geplaatsten elkaars rug dekken ten koste van de politieman in de straat. ‘Boven schaal negen bestaat geen corruptie,’ klinkt het dan cynisch.<\/p>\n
Helaas voor de ex-hoofdagent zijn de rechters van de Centrale Raad een andere mening toegedaan. Ze vinden de vermeende misstappen van de Amsterdamse politie ‘binnen de grenzen van het toelaatbare’. En Beemsterboer had gewoon antwoord moeten geven op de vragen van zijn werkgever. ‘Het recht van een politieagent is zeer beperkt,’ verzucht de ontslagen rechercheur. ‘Je bent tot antwoorden verplicht. Ze geven je een touw met een slipknoop en je mag zelf de boom uitzoeken.’<\/p>\n
Beemsterboer werkt tegenwoordig voor een uitzendbureau. Dat levert niet voldoende op om zijn financi\u00eble sores te verlichten. Hij is op zoek naar ander werk. Binnenkort zal hij ook zijn huidige huis moeten verkopen. ‘Dan komt er weer wat bij mijn schuld, want ik zal niet de verkoopprijs krijgen,’ vermoedt hij. Een zuur lachje krult om zijn lippen bij die woorden, maar hij is niet het type om bij de pakken neer te zitten. En op \u00e9\u00e9n ding is hij nog steeds trots. ‘Ik heb heel wat zware jongens achter de tralies gebracht. Maar ik hoef nooit over mijn schouder te kijken, want ik heb het altijd met open vizier gedaan. Daarvoor kreeg ik respect, zelfs van de zwaarste boeven.’<\/p>\n
Het zou zomaar kunnen. De jurist van het Amsterdamse korps, die namens de werkgever het woord voerde bij de Raad van Beroep, beaamde het eerder. Al dan niet bedoeld, typeerde hij Beemsterboer tegenover de rechters als ‘een goede diender’.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
De rechter oordeelde onlangs dat het Amsterdamse politiekorps rechercheur Eric Beemsterboer terecht heeft ontslagen. Hij had zijn woning niet mogen verhuren aan ex-prostituee Shirley O. \u2018Zonder Willem Holleeder was dit niet gebeurd.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[183,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Harry Lensink, Marian Husken","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/91501"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=91501"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/91501\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Harry Lensink, Marian Husken","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=91501"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=91501"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=91501"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}