Non-fictie<\/p>\n
Waarom ik geen christen ben is een verzameling essays van Bertrand Russell waarvan Meulenhoff opnieuw een herdruk op de markt brengt, vertaald door Addy Kaiser. Wanneer je om je heen kijkt onder de geletterde elite, vraag je je af: wie gaat dit lezen? Er zijn er nog wel die zich christen noemen – ze zitten zelfs in de regering. Die gaan dit niet lezen, dat voel ik aan m’n water. En de anderen, de ietsisten of geheide athe\u00efsten al helemaal niet.<\/p>\n
En toch, het is geen tijdverspilling om kennis te nemen van de argumenten die deze rationalist pur sang presenteert in een stijl zo koel en helder als een bergbeek. Niet voor niets is aan deze wetenschapper (wetenschap is zijn geloof) de Nobelprijs voor literatuur toegekend. Zijn kracht is tweevoudig: hij is een strong thinker en hij weet zijn denkbeelden op een geestige manier verbaal te illustreren. Voor zijn concrete voorbeelden maakt hij gebruik van zijn eruditie, vooral van zijn soms verrassende kennis van de geschiedenis.<\/p>\n
Wanneer Russell komt te spreken over het geloof in een leven na de dood, stelt hij dat ‘als we oprecht en met hart en ziel in een toekomstig leven geloofden, we helemaal niet bang zouden zijn voor de dood’. De meesten onder ons zijn het wel. Er zijn uitzonderingen. Om niet meer bang te zijn, schrijft Russell, ‘is een instinctieve strijdlust voldoende’. En hij voegt dan toe: ‘maar bij een bepaalde trap van ontwikkeling, zoals de mohammedanen als eersten bewezen, heeft het geloof in het paradijs als versterking van de natuurlijke strijdlust aanzienlijke militaire waarde’. Dat schreef Russell in 1936 in zijn artikel ‘Overleven wij de dood?’ Behartenswaardige woorden; we constateren het dagelijks.<\/p>\n
Het boek is opgebouwd uit tien artikelen. Naar de eerste daarvan is de bundel genoemd. Een lezing van Russell uit 1927 was inderdaad getiteld ‘Waarom ik geen christen ben’. Provocerend. En daarom gekozen. Toch is het een verkeerde keuze, want de teksten hebben op veel meer betrekking dan op het christendom. Tegen elke godsdienst voert Russell bezwaren aan – hij vindt ze niet alleen onwaar maar ook kwaadaardig. Hij geeft menig voorbeeld van de ellende die dogmatisch fanatisme mensen heeft aangedaan – hij kent de feiten. Daarbij heeft hij het veelal over instituties, maar ook over de canonieke teksten en de daaraan gegeven betekenissen.<\/p>\n
Russell was een idealist. Een vrijdenker. Pacifist. Socialist. Met die gezindheid keek hij naar wat er in de wereld gebeurt. ‘De slachtoffers van de Azteken die onverhoeds werden gedood en daarna opgegeten leden minder dan een kind dat is geboren in ellendige omstandigheden en besmet met venerische ziekte.’ Taal van een logicus met een hart.<\/p>\n
Er is ook een artikel over de ethiek van seksualiteit. Het bevat een markant aspect in Russells denken: hij acht het vreemd en onnatuurlijk dat vreemdgaan (hij benoemt het anders) als zondig of schadelijk wordt beschouwd. Op een andere plaats komt hij over de toenemende massa-manipulatie te spreken. ‘Elke belangrijke intellectuele vooruitgang hangt af van een bepaalde mate van onafhankelijkheid van het meerderheidsstandpunt, welke onafhankelijkheid niet kan bestaan als de wil van de meerderheid wordt behandeld met ‘t soort godsdienstig respect als waarmee de rechtzinnigen de wil van God behandelen.’<\/p>\n
Bertrand Russell<\/p>\n
Waarom ik geen christen ben<\/p>\n
Meulenhoff<\/p>\n
155 p., \u20ac 17,95<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Het geloof van Russell: wetenschap<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","footnotes":""},"categories":[293,27],"tags":[],"acf":[],"author_name":"Aart van Zoest","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/86745"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=86745"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/86745\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Aart van Zoest","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=86745"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/categories?post=86745"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=86745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}