{"id":62627,"date":"2011-10-11T12:15:00","date_gmt":"2011-10-11T10:15:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/de-terugkeer-van-de-expert\/"},"modified":"2011-10-11T12:15:00","modified_gmt":"2011-10-11T10:15:00","slug":"de-terugkeer-van-de-expert","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/de-terugkeer-van-de-expert\/","title":{"rendered":"De terugkeer van de expert"},"content":{"rendered":"
Via televisie, radio en internet worden we elke dag geconfronteerd met een enorme hoeveelheid informatie. Wie vertelt je wat echt mooi, goed, bijzonder of belangrijk is?<\/div>\n
\n

Stelt u zich eens voor hoe het zou zijn als er elke dag 174 kranten door uw brievenbus vielen. Afgezien van de praktische problemen die het zou opleveren, zou u niet weten waar te beginnen met lezen. Hoe komt u erachter welk nieuws \u00e9cht belangrijk is, en wat de beste boeken en de mooiste muziek? Het ontvangen van kilo’s kranten lijkt een absurd idee, maar op internet worden we elke dag geconfronteerd met een dosis informatie die daar het equivalent van is. In 2007 werd de gemiddelde mens via televisie, radio en internet dagelijks geconfronteerd met een hoeveelheid data die gelijkstaat aan 174 kranten. Inmiddels is die hoeveelheid nog verder gestegen. Hoe kan dit almaar uitdijende informatie-universum geordend worden? Wie vertelt je wat echt mooi, goed, bijzonder of belangrijk is?<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Rond 2004 was het antwoord duidelijk: de andere internetgebruikers. Het ‘Web 2.0’, waarin de macht kwam te liggen bij een collectief van anonieme internetgebruikers, werd gezien als de beste manier om informatie te selecteren. Populariteit werd het leidend principe: alle gebruikers kunnen content online zetten en bepalen door hun zoek- en klikgedrag welke informatie het meest relevant is. De wijsheid van de massa zou vanzelf moeten leiden tot betrouwbare, hoogwaardige informatie. Voorbeelden van de Web 2.0-ideologie zijn Google en Facebook, waarop de meest bekeken dingen bovenaan staan en op die manier worden aangemerkt als ‘meest relevant’.<\/p>\n

Maar hoe nobel de idealen over de wijsheid van de massa en democratisering van kennis ook zijn, het Web 2.0 heeft niet geleid tot een overzichtelijke informatievoorziening, integendeel: het internet is nog steeds een jungle. Gezag is verschoven van de expert naar de massa. Internetcriticus en Silicon Valley-hater Andrew Keen wees hier al op in zijn in 2007 verschenen boek The Cult of the Amateur. Omdat het voor iedere leek gemakkelijk is om content te publiceren, zijn er volgens hem geen poortwachters meer die het goede van het slechte onderscheiden. De amateur wordt verheerlijkt ten koste van de expert, zo stelde Keen bezorgd vast. Gevolg: de middelmaat triomfeert en de expert verdwijnt.<\/p>\n

Gidsen<\/b>
Andrew Keen zat ernaast. De afgelopen paar jaar hebben de experts op internet juist terrein gewonnen. Deze mensen, aangeduid als ‘curatoren’, wijzen de internetgebruiker de weg in het woud aan online-informatie. Op Twitter, blogs en websites gidsen zij naar artikelen, filmpjes, foto’s, muziek en andere onlinebronnen die hun volgers zelf nooit zouden vinden. Het zijn de poortwachters naar wie Keen in 2007 smachtte.<\/p>\n

Neem de Amerikaanse Maria Popova, die op haar website brainpickings.org en op Twitter een selectie maakt uit de enorme voorraad onlinecontent. Elk kwartier linkt ze op Twitter naar iets moois – of het nu een artikel, filmpje, infographic of kunstwerk is. Waar vroeger de schaarste aan informatie het probleem was, hebben we nu door internet te maken met een overvloed, zo stelt zij. Deze heeft er niet toe geleid dat we gemakkelijker toegang hebben tot bijzondere bronnen. Door zoekmachines als Google ‘floreert het triviale en blijft het opmerkelijke vaak onbekend’. De meeste mensen weten niet waar ze moeten beginnen met zoeken, en voelen ook weinig urgentie: de mooie dingen blijven toch wel online staan en kunnen dus ook morgen of volgend jaar bekeken worden.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Volgens Popova brengt een goede curator interessante bronnen onder de aandacht, plaatst deze in een context en motiveert mensen om niet alleen de dingen te lezen die via Google en Facebook op hun pad komen.<\/p>\n

Ook in Nederland zijn er curatoren die voldoen aan Popova’s eisenpakket. Een goed voorbeeld is Vincent Reinders (27), die met zijn internationaal gewaardeerde muziekwebsite 22tracks.com (begonnen in 2009) elke dag ruim dertigduizend unieke bezoekers trekt. Het concept is simpel: in twee\u00ebntwintig genres worden maandelijks twee\u00ebntwintig nieuwe nummers geselecteerd door twee\u00ebntwintig gerenommeerde dj’s. Volgens Reinders, die zijn carri\u00e8re begon als radio-dj bij het hiphopprogramma Lijn 5 (NPS), was er onder muziekliefhebbers behoefte aan experts die een selectie maken uit het aanbod van onlinemuziek: ‘YouTube en Spotify werken niet altijd even goed omdat er te veel op staat en je al gauw verdwaalt. Een groot deel van het aanbod van die diensten wordt niet beluisterd.’ Het maken van een selectie in het onlinemuziekaanbod is volgens Reinders de oplossing. ‘Hoe groter de oceaan, hoe meer zwemleraren er nodig zijn.’<\/p>\n

Hobby of passie<\/b>
Journalist Herbert Blankesteijn (53) is nu al twee jaar zwemleraar van de videowereld. ‘Iedereen kent wel de kattenvideo’s en de filmpjes van jongelui die zich te pletter rijden op skateboards, maar de wereld moet te horen krijgen dat er ook veel mooie dingen op internet staan.’ Hij heeft een verleden als journalist bij de televisie (onder andere Het Klokhuis), de radio (VPRO en BNR) en als columnist bij NRC Handelsblad, maar keek uit onvrede over het televisieaanbod vooral naar mooie filmpjes en documentaires op internet. Sinds 2009 deelt hij interessante video’s met de volgers van zijn website VideoVolt. Ook schrijft hij hierover in De Pers.<\/p>\n

Een andere journalist die zich met webcuratie bezighoudt is Gerard Driehuis (57), die op zijn website welingelichtekringen.nl dagelijks links plaatst naar artikelen uit (inter)nationale kranten, voorzien van samenvatting en context. Hij denkt hiermee te voorzien in een belangrijke behoefte: ‘Internationale bronnen zijn voor iedereen beschikbaar, maar het is een illusie dat de gemiddelde Nederlander net zo gemakkelijk een buitenlandse krant leest.’ Driehuis werkte eerst jarenlang in de papieren journalistiek, onder andere als hoofdredacteur van HP\/De Tijd en Twentsche Courant\/Tubantia. In 2009 begon hij samen met twee andere oud-HP\/De Tijd-hoofdredacteuren Welingelichte Kringen. De website trekt naar eigen zeggen honderdvijftigduizend bezoekers per maand, zal naar verwachting nog meer groeien en levert inmiddels ook een beetje geld op.<\/p>\n

Geld is geen probleem voor Ernst-Jan Pfauth (25), tot voor kort nog chef-internet bij NRC. De jonge internetpionier heeft een smak geld gekregen van Derk Sauer voor het ontwikkelen van een start-up onder de vleugels van NRC: een website die ‘het goede van Web 2.0 combineert met de expertise van de oude wereld’. Mensen kunnen zich op de site aanmelden voor een expertisegebied, waarover zij interessante artikelen en andere bronnen mogen posten. Ook mogen ze andere ‘experts’ aanbevelen, waardoor de besten komen bovendrijven. Wijsheid van de massa en expertise komen op deze manier samen. ‘Er zijn veel mensen die een hobby of passie hebben waar ze niet over uitgepraat raken. Die willen wij curator laten zijn.’<\/p>\n

Credibility<\/b>
Waaraan hebben deze onlinecuratoren hun gezag te danken? De dj’s van Vincent Reinders zijn nog vrij traditionele experts: zij hebben hun gezag (‘credibility’ in de woorden van Reinders) verdiend in clubs en op de radio en zijn volledig op de hoogte van de nieuwste muziek.<\/p>\n

Bij Herbert Blankesteijn wordt de grens tussen leek en expert vager. Hij heeft weliswaar een televisieverleden, maar heeft hij over alle video-onderwerpen meer kennis dan zijn volgers? Blankesteijn ziet zichzelf en zijn collega’s van VideoVolt niet als echte experts: ‘We zitten tussen de experts en de ge\u00efnteresseerde leken in. Samen weten we meer dan individueel, maar het veld is nog steeds groter dan we kunnen overzien.’ Meer dan op basis van expertise maakt Blankesteijn zijn selectie op basis van smaak. ‘De een vindt dit mooi, de ander dat. Is een documentaire over de burgeroorlog in Burma mooier dan een over de wolf in Yellowstone Park?’<\/p>\n

‘We bestrijken met te weinig mensen een te groot gebied, dus onze selectie heeft iets willekeurigs,’ zegt ook Gerard Driehuis. Deze willekeur wordt, net als bij Blankesteijn, nog versterkt doordat zijn bronnenkeuze persoonlijker is dan die van een traditionele journalist. ‘In de gevestigde media werk je voor een doelgroep. Nu kan ik gewoon dingen zoeken die ik zelf leuk vind. Honger in de wereld is bijvoorbeeld heel erg, maar ik doe niks met Afrika.’<\/p>\n

Pfauth maakt hetzelfde onderscheid tussen ‘offici\u00eble’ experts en internetcuratie, maar ziet hierdoor juist mogelijkheden om meer mensen bij het filteren van informatie te betrekken. ‘Journalisten handelen niet vanuit persoonlijke interesse, zoals curatoren, maar vanuit het algemeen belang. Wij gaan nu curatiewerk laten doen door de mensen die zich uit interesse verdiept hebben in een onderwerp.’<\/p>\n

Duidelijk is dat het hebben van tijd een belangrijke vereiste is voor een goede curator. Dit is ook wat Keen schreef in 2007: een expert is iemand die zich professioneel met een onderwerp bezighoudt. Naast tijd moet iemand beschikken over enthousiasme en een zekere onvermoeibaarheid. Maria Popova leest Twitter op haar iPad in de sportschool; Gerard Driehuis staat elke dag om half zes op, zodat er om acht uur een ‘vers pakketje’ artikelen klaarstaat voor zijn lezers; Herbert Blankesteijn speurt voor het ontbijt en na het avondeten het internet af op zoek naar mooie video’s.<\/p>\n

Het zijn deze goed ge\u00efnformeerde en lichtelijk door hun missie geobsedeerde mensen die ons door het internet gidsen. Expertise doet er weer toe, zij het in een andere vorm.<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Via televisie, radio en internet worden we elke dag geconfronteerd met een enorme hoeveelheid informatie. Wie vertelt je wat echt mooi, goed, bijzonder of belangrijk is?<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":264875,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-62627","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"author_name":"Floor Rusman","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/62627","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=62627"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/62627\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Floor Rusman","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media\/264875"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=62627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=62627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}