{"id":573803,"date":"2023-08-22T05:00:10","date_gmt":"2023-08-22T03:00:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=573803"},"modified":"2023-08-21T14:14:30","modified_gmt":"2023-08-21T12:14:30","slug":"criticus-malcolm-harris-kapitalisme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/criticus-malcolm-harris-kapitalisme\/","title":{"rendered":"Criticus Malcolm Harris: \u2018Kapitalisme is niet de menselijke natuur\u2019"},"content":{"rendered":"

\u2018Palo Alto is nice<\/em>,\u2019 schrijft Malcolm Harris over de plek waar hij opgroeide. Er valt weinig tegenin te brengen: hij is de ervaringsdeskundige, en we stellen ons dat eigenlijk ook wel voor, van een gemeente in het hart van het beroemde Silicon Valley, waar de zon altijd schijnt, de mensen hoogopgeleid en welvarend zijn, en de technologie wordt gemaakt die ons de toekomst in voert. Nice<\/em>.<\/p>\n

Palo Alto was ook heel normaal, voor Harris\u2019 gevoel. Hij leidde er het traditionele Amerikaanse suburb-leven zoals hij het kende van de televisie. Totdat een invaljuf zijn klasje op zijn geprivilegieerde school in een kring op de grond zette om deze club tienjarigen iets belangrijks te vertellen: \u2018Jullie leven in een bubbel. De rest van de wereld is niet zoals hier. Weten jullie dat wel?\u2019<\/p>\n

Nee, dat wisten ze niet.<\/p>\n

De invaljuf is daarna niet meer teruggekomen, maar Harris is haar nooit vergeten.<\/p>\n

Palo Alto had een eigen antwoord paraat op waarom het was zoals het was, schrijft hij: omdat de inwoners het verdienden, dankzij hard werk en talent. Maar zoals een krasje op je brillenglazen je opeens weer bewust maakt van de bril op je neus, zo bezag Harris zijn woonplaats daarna toch met een andere blik. En terwijl hij opgroeide, herinnerde Palo Alto hem er zo af en toe weer aan wat een aparte plek het eigenlijk was. Dan sloop hij bijvoorbeeld als tiener een verlaten gebouw in met een vriend, en vonden ze allemaal elektronica uit de tijd van de Tweede Wereldoorlog, die daar verspreid over de vloer was achtergelaten.<\/p>\n

Dumpplaats van chemisch afval<\/h5>\n

Het zou te gemakzuchtig zijn een rechte lijn te trekken van de invaljuf naar de Harris van nu, een communist die helemaal aan de andere kant van de VS woont, in Philadelphia. Maar helemaal los van elkaar staat het misschien ook niet. Harris werkt als journalist en criticus voor onder meer The Atlantic<\/em> en The New Inquiry<\/em>. In 2017 schreef hij Kids These Days<\/em>, waarin hij uiteenzet hoe het neoliberale marktwerking-denken van millennials de hardst werkende generatie heeft gemaakt \u2013 een stevig beargumenteerde onderuithaling van het toen populaire stereotype van de narcistische, luie en veeleisende millennial. In 2020 volgde de essaybundel Shit Is Fucked Up And Bullshit<\/em>. En onlangs verscheen zijn lijvige boek Palo Alto<\/em>, \u2018een geschiedenis van Californi\u00eb, kapitalisme, en de wereld\u2019, waarin hij beschrijft hoe dit stadje \u2013 \u2018een bezeten dumpplaats van chemisch afval, gebouwd op een begraafplaats van de oorspronkelijke bewoners\u2019 \u2013 zich ontwikkelde tot een krachtige motor voor economische groei en oorlog, en ons een rampzalige eenentwintigste eeuw in leidde.<\/p>\n

Dat zijn geschiedenis van Californi\u00eb er ook een zou zijn van kapitalisme \u00e9n van de wereld is nogal een statement, maar Harris vindt dat zelf wel meevallen. Hij zit voor zijn boekenkast in Philadelphia, een gebrilde, jongensachtige man met een volle bos rossig haar en witte oordopjes in zijn oren \u2013 een van de in Silicon Valley ontsproten technologische producten die dit lange-afstandsgesprek mogelijk maken.<\/p>\n

\u2018Het is een bescheidener bewering dan je zou denken,\u2019 zegt hij. \u2018Er is veel discussie over waar en wanneer het kapitalisme is geboren, maar er is maar \u00e9\u00e9n verhaal over waar en wanneer het een wereldwijd systeem werd. En dat is in de tweede helft van de negentiende eeuw, toen Californi\u00eb, China, Japan en Australi\u00eb erbij werden getrokken en er voor het eerst in de geschiedenis \u00e9\u00e9n groot, samenhangend systeem van productie, distributie en roulatie ontstond. Daardoor ontwikkelde Californi\u00eb, tot dan toe een verre uithoek van de wereld, zich heel snel tot het hart van dit nieuwe mondiale systeem.\u2019<\/p>\n

\u2018Hoe kan een plek met de hoogste kwaliteit van leven zo\u2019n ongewoon en dramatisch kinderzelfmoordprobleem hebben?\u2019<\/p><\/blockquote>\n

De aanloop daartoe had nog wel wat voeten in de aarde: eerst moesten de oorspronkelijke bewoners plaatsmaken voor witte goudzoekers die het land vernielden. En er moest een treinspoor komen waar eigenlijk geen vraag naar was. De rijke industrieel Leland Stanford (een klassieke robber baron<\/em>) en zijn compagnons hebben die vraag toen gecre\u00eberd door boeren over te halen zich langs het geplande spoor te vestigen met de belofte dat zij het land voor een lage prijs konden aankopen zodra het spoor was gerealiseerd. Die belofte werd achteraf niet ingelost, maar het lukte zo wel dit uiterste westen van Amerika te verbinden aan de rest. En hier sloeg het kapitalisme in als een meteoriet, en verwerd tot een eigen, nieuwe vorm, die vervolgens de rest van de wereld invloeide.<\/p>\n

Wat gebeurde er in Californi\u00eb met het kapitalisme?<\/em><\/p>\n

\u2018De nadruk kwam te liggen op wetenschap en technologie, waar voorheen volkswijsheid de boventoon voerde.\u2019<\/p>\n

Zoals met de paarden van Leland Stanford?<\/em><\/p>\n

\u2018Precies. Met hen werd het zogeheten Palo Alto-systeem geboren, waarin de focus geheel ligt op potentie en speculatieve waarde.\u2019<\/p>\n

Hoge boom<\/h5>\n

Stanford \u2013 door Harris beschreven als een nogal middelmatige man, qua talent, intelligentie en werklust \u2013 vestigde zich in het nieuw ontgonnen Californi\u00eb, waar hij snel een fenomenaal vermogen vergaarde en verschillende regeringsposities zou bezetten, waaronder het gouverneurschap. In de jaren zeventig van de negentiende eeuw verhuisde hij met zijn gezin van San Francisco naar een landgoed buiten de stad, weg van de kritische arbeidersbeweging. Hij noemde de plek Palo Alto, naar een hoge boom die langs het spoor stond, en besteedde er zijn tijd aan zijn hobby: het fokken van renpaarden. Daarmee boekte hij grote successen, omdat hij zich er niet op richtte de snelste renpaarden op te leiden \u2013 wat jaren kostte \u2013 maar op het voortbrengen van het mogelijk snelste paard. Stanford liet veulens veel eerder trainen dan gebruikelijk was, om hun potentieel te demonstreren. Hij verdiende namelijk aan de speculatieve waarde van het dier.<\/p>\n

Die vroege belasting deed de paarden geen goed, veel van hen scheurden een pees. Is dat ook onderdeel van het Palo Alto-systeem?<\/em><\/p>\n

\u2018Ja. Stanford nam een millennia oude technologie \u2013 paarden \u2013 en keek ernaar met het oog van een kapitalist. Voor hem maakte het niet uit als er onderweg wat paarden kapotgingen, zolang de opschaling maar groot genoeg was om nog steeds winst te maken. De technologische vooruitgang zat hem in het inzicht dat verkwisting effici\u00ebnt kan zijn. Het bracht de snelste jonge paarden ter wereld voort. Snelheid, opschaling, jeugd, disruptie, technologie \u2013 dat zijn nog steeds de leuzen van Palo Alto en Silicon Valley.\u2019<\/p>\n

En de hele wereld wil meedoen.<\/em><\/p>\n

\u2018Inmiddels leven we in een global<\/em> Silicon Valley.\u2019<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Met zijn vermogen richtte Stanford ook de beroemde Stanford-universiteit op, ter nagedachtenis aan zijn zoon. \u2018De kinderen van Californi\u00eb zullen onze kinderen zijn,\u2019 zeiden zijn vrouw en hij. Toch zijn deze gefortuneerde \u2018Stanford-kinderen\u2019 niet zonder meer gelukkig, ook tegenwoordig niet. Palo Alto kent een uitzonderlijk hoog aantal zelfmoorden onder jongeren.<\/em><\/p>\n

\u2018Daarin ligt de vraag van het boek: hoe kan een plek met de hoogste kwaliteit van leven ooit zo\u2019n ongewoon en dramatisch kinderzelfmoordprobleem hebben?\u2019<\/p>\n

Het komt ook niet overeen met het beeld dat wij van Silicon Valley hebben.<\/em><\/p>\n

\u2018Nee, bij aan Silicon Valley-gerelateerde zelfmoorden denken mensen eerder aan de Chinese Foxconn-fabrieken, waar de iPhones gemaakt worden. Niet aan Silicon Valley zelf. Het heeft hier in de VS wel veel media-aandacht gekregen, maar het verband met de geest van Silicon Valley wordt niet gelegd, terwijl het daar alles mee te maken heeft: de prestatiemaatschappij, met zijn zware werklast en competitie, waar overpresteren de norm is geworden. Het moordende tempo dat hier wordt bepaald, voor de stad, het land en de rest van de wereld.\u2019<\/p>\n

In het boek trekt u een spookachtig lijntje dat begint bij de zoon van Stanford, Leland Jr., die als superrijke opgroeide op een Indiaanse begraafplaats\u2026<\/em><\/p>\n

\u2018En geen eeuwenoude begraafplaats, h\u00e8? Een heel recente, waarvan hij de artefacten verzamelde die hij overal op de grond vond.\u2019<\/p>\n

En vervolgens, na zijn vroege overlijden en met de oprichting van de universiteit, worden de vloek en het privilege verdeeld over al die \u2018Stanford-kinderen\u2019. Ziet u zichzelf ook als een Stanford-kind?<\/em><\/p>\n

\u2018Niet helemaal. Ik heb geen connectie met de Stanford-universiteit. Maar ik ben wel een echt Palo Alto-kind. Dat gaat gepaard met een interessante tegenstelling, want ik ben dus een communist die is opgegroeid in het centrum van de kapitalistische wereld. Ik heb mezelf tegen dat stadje afgezet met bijna alles wat ik doe. Maar tegelijkertijd heb ik drie boeken geschreven op mijn vierendertigste.\u2019 Hij lacht. \u2018Voor dit boek had ik 80.000 woorden afgesproken, het werden er 250.000. Dat is echt een Palo Alto-aanpak, en die is me heel jong bijgebracht. Ik herinner me dat ik op mijn vijftiende een verslag voor maatschappijleer schreef van vijftig pagina\u2019s, gewoon om te zien of ik het kon.\u2019<\/p>\n

\u2018Gates hoefde niet te wedijveren met iedereen die in dienst was, maar alleen met degenen die net als hij computeronderwijs hadden gekregen in het particuliere schoolsysteem.\u2019<\/p><\/blockquote>\n

Bent u Californi\u00eb bewust ontvlucht?<\/em><\/p>\n

\u2018Het was een zeer bewuste keuze, ik heb me niet eens aangemeld voor een universiteit in Californi\u00eb. Ik vond het daar te lichtzinnig, een plek waar niets relevants gebeurde. Ik ging studeren in Washington DC, want ik was ge\u00efnteresseerd in politiek en wilde me bezighouden met zaken van nationaal en mondiaal belang. Maar toen zat ik daar in Washington en braken er belangrijke protesten uit op de Californische universiteiten. Zag ik op tv mijn politiek bewuste jeugdvrienden gepeppersprayd worden door de politie, en hing ik met ze aan de telefoon: \u201cVertel me alsjeblieft wat er gebeurt in het centrum van de wereld.\u201d\u2019<\/p>\n

Racisme was het fundament waarop de welvaart van Californi\u00eb werd gebouwd, schrijft u.<\/em><\/p>\n

\u2018Net zoals met Leland Stanfords renpaarden werden er technologische experimenten gedaan met arbeid. In Californi\u00eb ontdekten ze de beste manieren om arbeiders te onderdrukken en zo het productieproces nog effici\u00ebnter te maken: door immigranten te racialiseren en zo hun burgerrechten te ontkennen. Chinese arbeiders hadden geen recht op eigen land, bijvoorbeeld, en konden zo effectiever worden uitgebuit.<\/p>\n

Destijds zijn allerlei zaken voor de hoge rechter gekomen over de definitie van een witte huidskleur. Die kwamen allemaal uit Californi\u00eb en werden ondersteund door eugenetisch onderzoek op Stanford, waarvan de \u201cresultaten\u201d werden gebruikt om bijvoorbeeld te beargumenteren dat Italianen negro\u00efde waren en de toegang tot scholen moest worden ontzegd. Of om te vast te stellen of mensen uit Syri\u00eb, Japan of oostelijk Indi\u00eb als wit golden. De beslissingen die toen werden genomen, leidden niet alleen tot wetten, maar werden ook een soort waarheid voor Amerika.\u2019<\/p>\n

Aan de andere kant van die segregatie werd er een \u2018<\/em>Stanford golden boy\u2019 gecultiveerd: niet alleen slim, maar ook knap en fit, en bovengemiddeld lang. Tot in de jaren tachtig werd op het aanmeldingsformulier voor Stanford naar de lengte van potenti\u00eble studenten gevraagd. Werkt dat nog merkbaar door in de mentaliteit van Silicon Valley?<\/em><\/p>\n

\u2018O, absoluut. Eugenetica is altijd heel erg populair gebleven, en maakt momenteel ook weer een opleving door, met veel start-ups die zich op genetica en fertiliteit richten. Momenteel zijn ze daar compleet geobsedeerd door body hacking<\/em> (het optimaliseren van het lichaam met technologie, KvdW).\u2019<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Is de run op het nieuwe gewichtsverliesmiddel Ozempic, waarvan bijvoorbeeld Elon Musk een van de beroemde gebruikers is, ook typisch Palo Alto?<\/em><\/p>\n

\u2018Zeker. Het gaat in Silicon Valley altijd in cycli. Een tijdje terug was het juist in zwang een slob te zijn. Out of touch<\/em> met je lichaam als teken van hoe in touch<\/em> je juist was met je geest.\u2019<\/p>\n

U vermeldt meermaals wat een vieze stinkerd Steve Jobs was.<\/em><\/p>\n

\u2018Dat was hij ook echt. In geen van de boeken die over hem zijn geschreven blijft dat onvermeld. Voor Bill Gates geldt hetzelfde. Iedereen noemt het, en met reden. De opvallend slechte hygi\u00ebne van deze mannen is precies het tegenovergestelde van het cohort dat hun voorging, die mannen waren juist heel keurig en schoon. En nu hebben we een synthese van nerds die superstrak en -gespierd willen zijn en zichzelf met een personal trainer en de juiste drugs tot een soort \u00fcbermensch proberen te hacken.\u2019<\/p>\n

Waarom was er dan een dipje in die persoonlijke hygi\u00ebne in de tijd van Gates en Jobs?<\/em><\/p>\n

\u2018Dat heeft te maken met de privatisering van onderwijs en technologie-onderzoek in die tijd. De mannen die hun voorgingen, waren doorgaans naar een openbare school gegaan, en konden naar de universiteit omdat ze in het leger hadden gediend. Ze werkten dus feitelijk voor de staat, en de staat wilde een totaalplaatje: mannen die niet alleen natuurkundig, maar ook naar evolutionair sterk waren. Intelligent, atletisch, elegant. Gates en Jobs kwamen op in een tijd dat de staat een veel kleinere rol speelde in de levens van mensen, en de kansen waren weggelegd voor wie het kon betalen. Gates hoefde niet te wedijveren met iedereen die in dienst was, maar alleen met degenen die net als hij computeronderwijs hadden gekregen in het particuliere schoolsysteem. Een veel kleinere groep dus. Nu was je familie bepalend voor de kansen die je kreeg, en hoefde je niet meer je best te doen om indruk te maken op de directeur. Je hoefde niet eens je studie af te maken. Dat hebben Gates en Jobs ook niet gedaan.\u2019<\/p>\n

Maar ondertussen bouwden ze toch wel voort op het werk van hun voorgangers, op wat de overheid en de belastingbetaler hebben mogelijk gemaakt?<\/em><\/p>\n

\u2018Dat is waar, maar in deze periode draaide het voor het eerst sinds het radiotijdperk weer echt om consumentenelektronica: de personal computer. Ze waren nog wel afhankelijk van publieke infrastructuur, maar niet zozeer als degenen voor hen. Ze waren de maatschappij echt minder verschuldigd, want hun ouders hadden ervoor betaald. Het was de comeback van familiefortuin als een sturende kracht in de samenleving. En het is heel interessant hoe zich dat manifesteert in een \u201cjij kan me niet vertellen hoe ik me moet kleden, want ik ben de enige die dit kan programmeren en je neemt me toch wel aan, ha ha.\u201d\u2019<\/p>\n

\u2018Dingen gaan niet zoals ze gaan omdat Bill Gates is zoals hij is, het is omgekeerd: door hoe de zaken zich voltrekken, staat iemand als Bill Gates op om die rol te spelen.\u2019<\/p><\/blockquote>\n

In het boek benadrukt u steeds: deze geschiedenis wordt niet gemaakt door individuen, maar door krachten. Als Jobs en Gates er niet waren geweest, had iemand anders dan gedaan wat zij nu gedaan hebben?<\/em><\/p>\n

\u2018De geschiedenis staat niet in dienst van deze individuen. Dingen gaan niet zoals ze gaan omdat Bill Gates is zoals hij is, het is omgekeerd: door hoe de zaken zich voltrekken, staat iemand als Bill Gates op om die rol te spelen. Zeker weten dat iemand anders het had gedaan als hij er niet was geweest.\u2019<\/p>\n

Zo\u2019n uitgangspunt maakt het wel lastig invloedrijke individuen aansprakelijk te houden. Nemen we hen zo niet hun verantwoordelijkheid af?<\/em><\/p>\n

\u2018Als iemand oprecht kan zeggen dat hij deel is van een systeem dat hij niet kan veranderen, en dat iemand anders zijn plaats inneemt als hij weigert, betekent het misschien dat we een andere aanpak moeten proberen. Eentje die de omstandigheden zodanig verandert dat de personen in deze posities ertoe worden aangezet om te doen wat nodig is. Dan handel je vanuit een dieper begrip.\u2019<\/p>\n

Maar omstandigheden, of krachten, zijn wel een stuk moeilijker aan te pakken dan mensen.<\/em><\/p>\n

\u2018Dat betekent misschien juist dat dat is wat we moeten doen. Als het makkelijk was, hadden we het al wel eerder gedaan.\u2019<\/p>\n

Deze \u2018krachten\u2019 lijken in Palo Alto vooral een hoop oplichters voort te brengen. Van Leland Stanford die boeren om de tuin leidde zodat investeerders hem betaalden voor een treinspoor, tot Elizabeth Holmes, wier beruchte bedrijf Theranos miljarden kreeg voor bloedtesten die helemaal niet werkten.<\/em><\/p>\n

\u2018Elizabeth Holmes snapte heel goed hoe Palo Alto werkt. Haar begrip reikte niet veel verder dan dat, in elk geval niet wat bloedtesten betreft, en ook niet wat betreft de geschiedenis van de plek zelf. Het is grappig dat ze zichzelf steeds met Steve Jobs vergeleek, in plaats van bijvoorbeeld met Hewlett of Packard, die werkelijk een bedrijf in testinstrumenten hadden. Het geheugen gaat in Palo Alto nooit ver terug, en dat heeft Holmes dus wel goed begrepen: je kunt je beter niet met iemand van vijftig jaar geleden vergelijken, want niemand weet meer wie dat is.\u2019<\/p>\n

Waarom houdt het rooskleurige plaatje van deze plek ondanks alles toch zo goed stand?<\/em><\/p>\n

\u2018Omdat ze hier ontzettend goed zijn in koopmanschap en reclame maken. Meer dan wat dan ook. Wij denken dat ze technologie verkopen, maar meer dan dat verkopen ze verhalen. Al van begin af aan \u2013 Hollywood is eigenlijk hier begonnen, met pionier-fotograaf Eadweard Muybridge die de galop van Stanfords paarden vastlegde en een van de eerste filmprojectoren ontwierp.\u2019<\/p>\n

\u2018Het is belangrijk in te zien hoe recent de geschiedenis van kapitalisme eigenlijk is, en dat het niet de menselijke natuur is, of \u201cgewoon hoe de dingen zijn\u201d.\u2019<\/p><\/blockquote>\n

Het racisme van Silicon Valley is de laatste jaren meer in de kijker komen te staan, net als het seksisme dat daar welig tiert. Is daarmee ook het een en ander veranderd?<\/em><\/p>\n

\u2018Nope. Kritisch bewustzijn staat in Silicon Valley altijd naast de vliegensvlugge ophoping van kapitaal en macht. Het is een beetje zoals naar boven lopen op een neerwaartse roltrap. We denken misschien dat we kritischer worden op Big Tech, maar die kritiek is niet nieuw en groeit niet rap genoeg, vergeleken met de macht van Big Tech en hun rol in ons leven. Die is enorm veel harder gegroeid dan de kritiek.\u2019<\/p>\n

Het afgelopen jaar heeft er een ongekende ontslaggolf plaatsgevonden in Silicon Valley, de zogeheten <\/em>tech layoffs. Allemaal mensen aan de top van de piramide, op de meest begeerde werkplekken ter wereld, zijn hup aan de kant geschoven. Ligt hier geen kans voor een echte verandering?<\/em><\/p>\n

\u2018We zijn wel op een kritisch punt beland. Dat zag ik vooral terug in het snelle begrip van het publiek, dat meteen doorhad dat deze keuzes werden gemaakt met het oog op de aandeelhouders en niet omdat de kosten van deze bedrijven onhoudbaar waren geworden. Dat ik \u2013 een uiterst linkse commentator \u2013 hierover door grote media werd ge\u00efnterviewd, is veelzeggend; dat zou eerder echt niet het geval zijn geweest. Mensen hebben het door, en dat is indrukwekkend. Maar dan denk ik ook weer aan die neergaande roltrap, en dat de situatie sneller verergert dan dat wij hem in de smiezen krijgen.\u2019<\/p>\n

U schrijft: \u2018Alleen als we begrijpen hoe we gebruikt worden, kunnen we onszelf loszingen van onze situatie.\u2019 Is dat waar dit boek toe moet aanzetten?<\/em><\/p>\n

\u2018Het is belangrijk in te zien hoe recent de geschiedenis van kapitalisme eigenlijk is, en dat het niet de menselijke natuur is, of \u201cgewoon hoe de dingen zijn\u201d. Als we dat begrijpen, kunnen we het misschien ook beschouwen als iets wat kan veranderen.\u2019<\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Journalist en criticus Malcolm Harris groeide op in Palo Alto, Silicon Valley. De geschiedenis van Palo Alto is in zijn ogen ook een geschiedenis van kapitalisme en de wereld. \u2018Het is belangrijk in te zien hoe recent kapitalisme eigenlijk is, en dat het niet de menselijke natuur is.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":3375,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-573803","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-economie","article_type-interview"],"acf":[],"author_name":"Kelli van der Waals","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/573803","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=573803"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/573803\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":576627,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/573803\/revisions\/576627"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Kelli van der Waals","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/3375"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=573803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=573803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}