{"id":562161,"date":"2023-05-22T04:00:59","date_gmt":"2023-05-22T02:00:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=562161"},"modified":"2023-05-19T12:13:39","modified_gmt":"2023-05-19T10:13:39","slug":"grote-vraag-werken","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/grote-vraag-werken\/","title":{"rendered":"Werk is meer dan dat waar je geld voor krijgt"},"content":{"rendered":"
Linda Bakker, Senior onderzoeker lectoraat Organiseren van Waardig Werk, Hogeschool Utrecht<\/h5>\n

\u2018Er is krapte op de arbeidsmarkt en veel mensen vallen uit, terwijl een hele groep mensen met onbenut potentieel heel moeilijk aan het werk komt. Zoals statushouders (vluchtelingen met een verblijfsstatus, red.), mensen die al heel lang niet gewerkt hebben, mensen zonder startkwalificaties, schoolverlaters. Als het lukt om meer van deze mensen aan het werk te krijgen, dan scheelt dat ook voor de werkdruk van mensen die al aan het werk zijn. We moeten af van symptoombestrijding: er is een andere kijk op de arbeidsmarkt nodig, waarbij niet het werk maar de mensen centraal staan. Waarbij je op talenten focust, niet op tekortkomingen. Dat kun je doen door job carving<\/em>: het werk aanpassen aan de persoon. Door het werk op een andere manier te verdelen, kan iemand vooral doen waar die goed in is. En in plaats van drempels op te werpen door allerlei kwalificaties te eisen, kunnen werkgevers kijken naar de competenties die op het werk verder kunnen worden ontwikkeld.<\/p>\n

Veel werkgevers willen wel andere doelgroepen aannemen, maar weten niet hoe. Er leven vragen over begeleiding en hoe je collega\u2019s daarop voorbereidt. Daarom onderzoeken we de werkwijze van sociale ondernemingen die met deze doelgroepen werken, en hoe ze hun impact kunnen vergroten door samenwerkingen met \u201creguliere\u201d bedrijven. Voor sociale ondernemingen moet het werk rendabel zijn, maar impact staat voorop. Zoals het bevorderen van participatie van mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie. Bij zo\u2019n sociale onderneming kunnen ze in een ritme komen, omgaan met collega\u2019s, vakvaardigheden leren. In sommige trajecten kunnen statushouders tegelijk Nederlands leren, een vak leren en werkervaring opdoen \u2013 in plaats van na elkaar. De bedoeling is dat ze daarna doorstromen naar een reguliere organisatie. Voor een succesvolle plaatsing moet die organisatie daarop zijn toegerust. Goedwerkende samenwerkingen draaien om gedeelde doelen, vertrouwen en commitment.\u2019<\/p>\n<\/span>Lees ook<\/span>Het belang van betaald werk wordt chronisch overschat, stelt deze sociologe<\/span>7 oktober 2021<\/span><\/span><\/a>\n

Lynn Berger, Journalist (De Correspondent) en schrijver van o.a. Ik werk al (ik krijg er alleen niet voor betaald)<\/em><\/h5>\n

\u2018Ons idee van wat werk is, moet veranderen. Werk is meer dan dat waar je geld voor krijgt: ook mantelzorg en de zorg voor kinderen is werk. En het is niet zomaar werk, maar werk dat al het andere werk mogelijk maakt en het leven betekenis geeft, voor degene die zorgt en voor degene die zorg ontvangt. Als we dat zien, begrijpen we ook dat de ondersteuning voor mensen die zorgen moet worden verbeterd. Bijvoorbeeld door een zorgverlofregeling voor zzp\u2019ers en uitgebreid partnerverlof zodat alle vaders de kans krijgen zich in zorgen te bekwamen. Kinderopvang moet een nutsvoorziening worden. Nu is het voor veel ouders niet vanzelfsprekend en ook niet toegankelijk. En dan zie je dat vrouwen er vaker voor kiezen om thuis te blijven dan mannen. Op zich een legitieme keuze, maar wel een die vaak slecht uitpakt voor de financi\u00eble onafhankelijkheid van de vrouw. Ook moet de betaalde werkweek korter of in elk geval flexibeler worden \u2013 met behoud van inkomen, natuurlijk. Want onbetaald werk wordt nu vaak gedaan aan de randen van de dag, in de marges van ons bestaan. Als samenleving zijn we heel slecht in het zien en waarderen van zorg \u2013 betaald en onbetaald. De mensen die zorgen, blijven uit verantwoordelijkheidsgevoel doorgaan, vaak ten koste van zichzelf.<\/p>\n

‘We roepen allemaal: \u201cIedereen moet kunnen werken.\u201d Maar tegelijkertijd bestaat het idee dat er iets mis is met je als het niet lukt.’<\/p><\/blockquote>\n

Er zijn diverse manieren om zorg goed te ondersteunen \u00e9n dat betaalbaar te houden, maar dan moeten we het wel eerst waarderen. Die waardering moeten we al vroeg ontwikkelen. Onderwijs gaat nu vooral over het beste uit jezelf halen, niet over wat jij kunt bijdragen aan een ander. Ook thuis leren de meeste kinderen dit niet. Nu krijgen veel mensen pas halverwege de dertig een zorgtaak. Als ik thuis zat met een ziek kind, had ik vaak het gevoel aan de zijlijn te staan. Nu weet ik: je doet juist ontzettend mee wanneer je de volgende generatie verzorgt. Het helpt ook om zorgen \u00e9cht te zien als werk: iets waarvoor je tijd nodig hebt, energie, focus en tijd om te herstellen. Ik wil aan het eind van de werkdag niet helemaal leeg zijn, want ik heb dan nog een werkavond.\u2019<\/p>\n

Fabian Dekker, Arbeidssocioloog (Erasmus school of Economics)<\/h5>\n

\u2018Het is gek geregeld in Nederland. Mensen met vaste, fulltime contracten zijn behoorlijk goed beschermd. Zzp\u2019ers vangen de klappen op, zoals in de coronatijd. En veel oproepkrachten en mensen met tijdelijke contracten zijn arm, ondanks het feit dat ze werken. Voor zzp\u2019ers komt er een arbeidsongeschiktheidsverzekering aan. Waarom zou je dat niet voor iedereen doen, een verzekering voor alle maatschappelijke risico\u2019s \u2013 ziekte, zorg voor kinderen, mantelzorg? Dat zo\u2019n basisregeling er nog niet is, komt deels omdat de flexwerk- en zzp-wereld is versplinterd, zonder overzichtelijke vakbonden. Met wie moet je als beleidsmaker aan tafel? Daarnaast ligt de financiering politiek gevoelig. Als je een nieuwe regeling bedenkt voor zzp\u2019ers, hebben die dan wel ingelegd? Vaak zie je dat gespaard geld van mensen in loondienst in zo\u2019n regeling gaat zitten.<\/p>\n

Ik doe veel onderzoek naar mensen die aan de kant staan, dat zijn er ruim een miljoen. We roepen allemaal: \u201cIedereen moet kunnen werken.\u201d Maar tegelijkertijd bestaat het idee dat er iets mis is met je als het niet lukt. Deze mensen willen gewoon werken, maar hebben belemmeringen. Ik zie dat veel beleidsmakers denken vanuit pragmatisme: er is een probleem en dat gaan we heel snel fiksen. Neem de voltijdbonus: \u201ceven fiscaal stimuleren en dan is de boel opgelost\u201d. Het rottige is dat je aan al die knoppen van verschillende beleidsdepartementen tegelijkertijd moet draaien. Maar dat is wel de sleutel: met elkaar de krapte willen oplossen. En praat met mensen op straat, in buurthuizen.<\/p>\n

‘Waar vacatures eerst niet te vullen waren, lopen ze nu vol. Het hele verhaal is: vertrouwen.’<\/p><\/blockquote>\n

We hebben in Nederland wel heel veel instanties en loketjes. Mensen zien door de bomen het bos niet meer, al helemaal niet als ze niet zo taalvaardig zijn. Als oplossing zie ik het oude Arbeidsbureau voor me, waar je laagdrempelig binnen kunt lopen, in een buurthuis, een bibliotheek. Persoonlijk contact werkt. En vertrouwen. Ken je het open hiring<\/em>-principe? Daarbij mag degene die het eerst reageert op een vacature het werk doen. Verschillende werkgevers doen dat al, vooral bij praktisch werk. Waar vacatures eerst niet te vullen waren, lopen ze nu vol. Het hele verhaal is: vertrouwen: \u201cIk hoef geen gesprek met je, laat het maar zien.\u201d\u2019<\/p>\n

Ben Post, Docent wiskunde<\/h5>\n

\u2018Na mijn studie wiskunde kwam ik in de financi\u00eble wereld terecht. Dat was geen heel bewuste keuze, in die tijd was je blij als je een baan kreeg. Jaren later was ik risicomanager bij een pensioenfonds. Ik wilde iets doen met meer betekenis op lokaal niveau, in mijn woonplaats. Toen besloot ik wiskundedocent te worden. Ik ging meteen aan de slag, met een opleiding ernaast. Dat was wel zwaar. Al die leerlingen die de hele dag iets van je willen weten. En als ze niet doen wat je zegt, moet je bedenken dat dat niet persoonlijk is. Een collega leerde me: \u201cJe moet altijd het onderscheid maken tussen het kind als leerling en het kind zelf.\u201d Er zijn altijd kinderen die je verrassen. Dan hoor je dat ze heel goed kunnen hockeyen of dansen.<\/p>\n

Wat je het meest leert op een middelbare school, is wie je zelf bent en hoe je je gedraagt. Dat is zoveel belangrijker dan wiskunde of Nederlands. We hebben het over een lerarentekort, maar de vraag is ook of leerlingen per se al die kennis moeten leren die ze nooit gaan gebruiken. Het is toch ook een beetje bezigheidstherapie. Mijn eigen kinderen vertel ik wel dat ze hun best moeten doen op school. Maar ook dat er belangrijker dingen in het leven zijn dan een heel goede opleiding, veel geld verdienen of een grote auto rijden. Ze zitten op het vmbo-t, de havo en het gymnasium. Dan moet je sowieso uitleggen dat de een gemakkelijker leert dan de ander en dat dat niets uitmaakt. Ik zie dat veel ouders hun kinderen naar een te hoog onderwijsniveau duwen of dwingen, met behulp van bijlessen. Die kinderen lopen hun hele schooltijd op hun tenen. Dat gaat ten koste van ieders niveau en er blijft veel te weinig tijd over voor wat echt belangrijk is: uitvinden wat je zelf wilt worden.\u2019<\/p>\n\n

Fatma Koser Kaya, Voorzitter van de Landelijke Cli\u00ebntenraad en oud-Kamerlid (D66)<\/h5>\n

\u2018We hebben behoefte aan een waardegedreven economie. Maatschappelijke waarden en economische winst kunnen heel goed samengaan. Wat die waarden zijn, kan overal anders zijn. Een eigenaar van een bedrijf vertelde me laatst: \u201cIk wil graag mensen aannemen die moeilijk aan de slag komen. Maar ik kom niet door de bureaucratie.\u201d Dat hoor ik van meer werkgevers. Als een werknemer twee jaar ziek is, loopt die bijvoorbeeld het risico om in de WIA te belanden. En de werkgever loopt daarna het risico op een verhoogde premie. Veel werkgevers maken daarom, voordat ze iemand aannemen, een risicoselectie. Dat er een no-riskpolis is voor als je iemand aanneemt met een arbeidsbeperking is bij werkgevers misschien wel bekend, maar wantrouwen richting de overheid en het wisselende beleid schrikken af. Wat ten koste gaat van mensen die niet door de selectie komen. Daarom moeten we die risico\u2019s gezamenlijk dragen \u2013 niet alleen werkgevers, maar ook de overheid.<\/p>\n

En: geef burgers de kans op echte inbreng. Want we hebben nu te maken met een papieren werkelijkheid. Neem de Participatiewet uit 2015, die zit vol met hokjesdenken. De ene persoon die extra hulp nodig heeft om aan het werk te komen valt wel onder de banenafspraak (de afspraak tussen het kabinet en organisaties voor werkgevers en werknemers dat mensen met een arbeidsbeperking vaker een baan krijgen bij een \u201cgewone\u201c werkgever, red.) en de andere niet, terwijl ze alle twee hulp nodig hebben.<\/p>\n

In de politiek is steeds meer aandacht voor \u201cde menselijke maat\u201d. Dat we daarover praten is eigenlijk lachwekkend, dit zou altijd de basishouding moeten zijn. Je moet de dienstverlening niet om zichzelf organiseren, maar om de mensen die je dient.\u2019<\/p>\n

Lena Olivier, Regional Vice President Sales bij softwarebedrijf Salesforce<\/h5>\n

\u2018Voor mij gaat dit om de vraag hoe we zorgen dat we onze kinderen opleiden voor de toekomst. Mijn zoon van bijna veertien heeft net zijn vakkenpakket gekozen. Het kind heeft echt nog geen idee waar het over gaat. Toen ik zo oud was, riep ik ook niet: \u201cIk wil salesmanager worden.\u201d Algemene vorming is ongelooflijk belangrijk, maar daar kan iets naast staan. We moeten kinderen prikkelen: waar liggen hun krachten en hoe motiveer je ze om dat uit te bouwen. En dat geldt niet alleen voor kinderen. Als je kijkt naar de sterke kanten van mensen en die kunt uitbouwen, krijg je een heel diverse groep op de arbeidsmarkt. Daarvoor moeten we een brede groep informeren over ons werk in de technologiesector. Bijvoorbeeld door meiden van de middelbare school uit te nodigen om langs te komen.<\/p>\n

In mijn aannamebeleid kijk ik niet alleen naar je cv, maar ook of je voldoende in staat bent om te doen wat een baan van je vraagt. En of je wilt blijven leren. Wat mij betreft recruiten we niet voor vandaag, maar voor de toekomst. Ik zou graag een model zien waarin ook vaardigheden gecertificeerd worden, bovenop volledige opleidingen. Ik heb laatst een oud-profvoetballer aangenomen, want hoe hij nadenkt en kan pieken in teamverband is vele malen belangrijker dan zijn kennis over technologie. Juist teams met diverse kwaliteiten en kennisniveaus zijn succesvol.\u2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wat is werk? Welk werk is nodig? En hoe zorgen we dat er genoeg mensen zijn om te doen wat nodig is? We vroegen wild om ons heen. <\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-562161","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-leven","article_type-rondgang"],"acf":[],"author_name":"Zwaan Lakmaker","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/562161","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=562161"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/562161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":569691,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/562161\/revisions\/569691"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Zwaan Lakmaker","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=562161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=562161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}