Na jaren van eindeloze onderhandelingen, een moeizaam bevochten pensioenakkoord in 2019 en een reeks wetgevingsoverleggen in de Tweede Kamer werd de zwaar omstreden nieuwe pensioenwet deze week eindelijk behandeld in parlement. Tijdens het debat, dat tot diep in de nacht duurde, bracht de ene na de andere oppositiepartij grote bezwaren tegen de nieuwe wet naar voren. Het nieuwe stelsel, waarvan de kern is dat werknemers en gepensioneerden een persoonlijk pensioenpotje krijgen, brengt volgens de critici grote onzekerheid. De hoogte van de pensioenuitkering wordt veel afhankelijker van de grillen van de financi\u00eble markten, het uitrekenen van ieders persoonlijke pensioenpot dreigt uit de lopen op een administratief drama, de nieuwe wet kan leiden tot een stroom van rechtszaken, en uiteindelijk zouden alleen de vermogensbeheerders er beter van worden.<\/p>\n
Volgens de voorstanders wordt het nieuwe stelsel eerlijker en transparanter dan het huidige, en zal het de lusten en de lasten beter verdelen tussen de generaties. Maar wie heeft gelijk? Het nieuwe stelsel is zo heidens ingewikkeld dat zelfs experts toegeven dat de gevolgen van het doorvoeren van de grootste stelselwijziging in de naoorlogse geschiedenis onmogelijk te voorzien zijn.<\/p>\n
Als de nieuwe pensioenwet niet al jaren in de pijplijn zou zitten, zou geen mens op dit moment in de tijd zo\u2019n ingrijpende stelselherziening durven voorstellen, nu de inflatie door het dak gaat en er een diepe wereldwijde recessie dreigt. Maar de coalitiepartijen houden vast aan het plan, met een verweer dat er ongeveer op neerkomt dat het er moet komen omdat het er moet komen: het is nu eenmaal afgesproken in het pensioenakkoord en het regeerakkoord. Voor de regeringspartijen is er ook haast bij geboden, want het kabinet kan nu nog hopen op steun van GroenLinks en de PvdA in de Eerste Kamer, waar de coalitie geen meerderheid heeft. Maar de verkiezingen voor de Provinciale Staten in februari kunnen roet in het eten gooien: als de coalitiepartijen worden afgestraft en bijvoorbeeld Caroline van der Plas, fel tegenstander van het nieuwe stelsel, een grote overwinning haalt, is de kans op het invoeren van de pensioenwet verkeken.<\/p>\n\n
Het idee voor de stelselwijziging, waar al sinds de invoering van de huidige wet in 2007 over wordt gesproken, is ook geboren in een andere tijd, toen de politiek nog geloofde in de markt, en toen de gedachte nog vanzelfsprekend leek dat de burger als mondige consument, al hoppend van de ene baan naar de andere, behoefte zou hebben aan een persoonlijk pensioenpotje met kans op een hoger rendement door slimme beleggingen.<\/p>\n
Maar inmiddels grijpt de crisis om zich heen en wil de burger nog maar \u00e9\u00e9n ding: zekerheid. Na de bankencrisis en de coronacrisis en het uitbreken van de wooncrisis en de energiecrisis is zelfs bij de meest liberale politieke partijen het besef doorgedrongen dat de overheid door de privatiseringsoperaties van de afgelopen decennia haar greep is kwijtgeraakt, en de regie moet zien terug te veroveren op de markt.<\/p>\n
Het pensioenstelsel is weliswaar in oorsprong geen overheidstaak, maar wel een publiek belang dat gekoesterd moet worden.<\/p><\/blockquote>\n
Veelzeggend was het dat Wouter Koolmees, die als D66-minister van Sociale Zaken in 2019 het pensioenakkoord voor de poorten van de hel wist weg te slepen, van de week op zijn allereerste werkdag als topman van de NS in de talkshow Op1 verklaarde waarom hij tegenstander was van het opengooien van het spoor voor andere marktpartijen: de financi\u00eble crisis en de coronacrisis hadden hem tot het besef gebracht hoe belangrijk het is dat de overheid greep houdt op de \u2018publieke infrastructuur\u2019.<\/p>\n
Je zou zeggen dat hetzelfde geldt voor het pensioenstelsel. Dat is weliswaar in oorsprong geen overheidstaak, maar wel een publiek belang dat gekoesterd moet worden.<\/p>\n
Het was Pieter Omtzigt die tijdens het Kamerdebat aan het eind van een langdurig referaat vol econometrische uiteenzettingen een dramatische oproep deed om de pensioenwet niet door te duwen: \u2018Denk goed na voordat je zoiets wil doen. Want anders zullen collega\u2019s van ons hier over tien jaar een parlementaire enqu\u00eate over gaan houden.\u2019<\/p>\n
Dat zouden wel eens profetische woorden kunnen blijken.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Na jaren van eindeloze onderhandelingen, een moeizaam bevochten pensioenakkoord in 2019 en een reeks wetgevingsoverleggen in de Tweede Kamer werd de zwaar omstreden nieuwe pensioenwet deze week eindelijk behandeld in parlement. Tijdens het debat, dat tot diep in de nacht duurde, bracht de ene na de andere oppositiepartij grote bezwaren tegen de nieuwe wet naar […]<\/p>\n","protected":false},"author":2850,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-553255","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-macht","article_type-column"],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/553255","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=553255"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/553255\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/2850"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=553255"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=553255"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}