
 {"id":483773,"date":"2020-11-06T04:00:49","date_gmt":"2020-11-06T03:00:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=483773"},"modified":"2020-11-06T11:00:56","modified_gmt":"2020-11-06T10:00:56","slug":"draagvlak-te-laat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/draagvlak-te-laat\/","title":{"rendered":"Wie wacht op draagvlak voor coronamaatregelen is altijd te laat"},"content":{"rendered":"<p>Toen ik jaren geleden \u2013 Mark Rutte was nog niet eens premier \u2013 in Vrij Nederland een <a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/makke-leeuw-brullend-lam\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">interview<\/a> deed met toenmalig PvdA-senator Han Noten over de staat van de democratie kwam hij met een treffende uitspraak: \u2018Onder druk van de populisten denken de gevestigde partijen dat ze beter naar \u201chet volk\u201d moeten luisteren. Maar zo werkt het absoluut niet. Wanneer je vrouw zegt dat je eens wat vaker een bosje bloemen moet meenemen, moet je ook niet een uur later al met een bloemetje komen aanzetten. Dan zegt ze namelijk: \u2018Ja, nu is het te laat, je doet het alleen maar omdat ik het zeg!\u2019<\/p>\n<p>De conclusie van Noten: de afstand tussen burger en politiek moet niet kleiner, maar juist gr\u00f3ter worden. Kiezers zitten niet te wachten op politici die ze naar de mond praten, ze willen gezagsdragers die durven te regeren.<\/p>\n<blockquote><p>Zelfs als het volk \u2018Grijp in! Leid ons!\u2019 staat te scanderen, lijkt Rutte te denken: nee, jullie w\u00edllen eigenlijk helemaal niet worden geleid.<\/p><\/blockquote>\n<p>Aan die uitspraak van Noten moest ik weer denken toen Mark Rutte deze week tijdens het zoveelste coronadebat onder vuur werd genomen vanwege het halfhartige karakter van de nieuwe maatregelen \u2013 waarom de bibliotheken wel dicht en de sportscholen niet? \u2013 en het getreuzel waarmee ze tot stand waren gekomen.<\/p>\n<h5>steevast achter de feiten aan<\/h5>\n<p>Die kritiek achtervolgt Rutte al sinds de uitbraak van het virus, en wordt door de premier steeds beantwoord onder verwijzing naar de Nederlandse volksaard. We zouden een \u2018trots en nuchter\u2019 volkje zijn, zelfs een \u2018tikje anarchistisch\u2019, dat zich niet zomaar de wet laat voorschrijven: maatregelen zouden pas zin hebben als er draagvlak voor is.<\/p>\n<p>Tijdens de eerste maanden van de crisis hield Rutte bij het bepalen van de corona-aanpak steeds \u00e9\u00e9n oog gericht op opinie-onderzoek, zoals Laurens Boven en Sophie van Leeuwen lieten zien in hun boek <a href=\"https:\/\/www.uitgeverijbalans.nl\/boeken\/stilte-op-het-binnenhof\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Stilte op het Binnenhof<\/em><\/a>: eerst op de \u2018flitspeilingen\u2019 van het ministerie van VWS, later op het gedragsonderzoek van het RIVM.<\/p>\n<p>Zo kon het gebeuren dat het kabinet al sinds het begin van de crisis steevast achter de feiten aanloopt: wie wacht op draagvlak is altijd te laat.<\/p>\n<p>En het vreemde is: zelfs als de Nederlanders w\u00e9l vragen om strengere maatregelen, blijft Rutte aan de rem hangen. Zo ging het ook begin oktober, toen de langverwachte tweede golf al lang een feit was. Op zes oktober bleek uit het maandelijkse \u2018<a href=\"https:\/\/www.ioresearch.nl\/actueel\/nederlanders-willen-strenger-coronabeleid\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">draagvlakonderzoek<\/a>\u2019 van I&amp;O Research voor de NOS dat maar liefst <em>twee derde<\/em> van de Nederlanders aanscherping van het beleid wilde: bijna een verdubbeling van het percentage in een maand tijd. Maar terwijl de ziekenhuizen weer volstroomden duurde het nog een volle week voor het kabinet ingreep.<\/p>\n<p>Het is een wonderlijk gegeven. Zelfs als het volk \u2018Grijp in! Leid ons!\u2019 staat te scanderen, lijkt Rutte te denken: nee, jullie w\u00edllen eigenlijk helemaal niet worden geleid.<\/p>\n\n<h5>dansen rond het gouden kalf<\/h5>\n<p>Veelzeggend was Rutte\u2019s uitspraak tijdens een persconferentie in september, toen het virus al weken met een nieuwe opmars bezig was en Rutte zelf moest bekennen dat de cijfers \u2018ronduit slecht\u2019 waren. \u2018Het laatste wat ik ga doen is Nederland smeken zich aan de 1,5 meter te houden\u2019, zei de premier. \u2018Er is geen alternatief dan het aan de mensen zelf te laten.\u2019<\/p>\n<p>Het was alsof Mozes van de berg kwam en tegen het volk zei: blijven jullie maar even dansen rond het gouden kalf, het beloofde land komt wel een keer.<\/p>\n<p>Maar wat gebeurde er toen het kabinet half oktober w\u00e9l een reeks maatregelen aankondigde? Het vertrouwen in het kabinetsbeleid en in de premier steeg volgens het opiniepanel van <em>Een<\/em><em>Vandaag<\/em> prompt met bijna tien procent.<\/p>\n<p>Rutte lijkt bij de corona-aanpak meer last te hebben van zijn eigen liberale wereldbeeld dan van de Nederlandse volksaard: de Nederlanders zijn veel volgzamer dan ze zelf willen geloven.<\/p>\n<p>Han Noten had groot gelijk.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Toen ik jaren geleden \u2013 Mark Rutte was nog niet eens premier \u2013 in Vrij Nederland een interview deed met toenmalig PvdA-senator Han Noten over de staat van de democratie kwam hij met een treffende uitspraak: \u2018Onder druk van de populisten denken de gevestigde partijen dat ze beter naar \u201chet volk\u201d moeten luisteren. Maar zo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1248,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-483773","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-macht","article_type-column"],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/483773","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=483773"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/483773\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=483773"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=483773"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}