27 februari 2020<\/span><\/span><\/a>\nTwee verschillende diersoorten<\/h5>\n
Anderzijds, zijn we zelf <\/em>dan wel voorzichtig?\u00a0 Op zaterdagavond 14 maart, toen de corona-paniek al lang en breed was uitgebroken, de meeste evenementen geannuleerd waren en de ellenbooggroet al gemeengoed was, zat een groot deel van mijn vriendenkring nog in het caf\u00e9.<\/p>\nOp sociale media wemelde het van de foto\u2019s en video\u2019s die verslag deden van \u2018laatste avondmalen\u2019 en van het \u2018dansen op de vulkaan\u2019. Het leek alsof mijn leeftijdsgenoten hun bezoekjes aan de horeca hogere prioriteit gaven dan hun eigen gezondheid \u2013 en die van de rest van het land.<\/p>\n
Zet het gedrag van die avond naast de huidige wijzende vingers richting oudere generaties (\u2018Mijn vader heeft laatst koffiegedronken op een bankje op straat, zo onvoorzichtig!\u2019) en het lijkt of je twee verschillende diersoorten vergelijkt.<\/p>\n
Waarom categoriseer ik alles wat mijn ouders doen ineens als typisch babyboomergedrag tijdens corona, terwijl ik mijn leeftijdsgenoten zo\u2019n beetje alles vergeef?<\/p><\/blockquote>\n
Naast die uitnodiging van de vader van een vriendin, ben ik ook al door meerdere vrienden uitgenodigd om te komen eten \u2013 maar op de een of andere manier zie ik dat niet als symptomatisch voor het gedrag van millennials. Waarom categoriseer ik alles wat mijn ouders doen ineens als typisch babyboomergedrag tijdens corona, terwijl ik mijn leeftijdsgenoten zo\u2019n beetje alles vergeef?<\/p>\n
Hanteerbare begrippen<\/strong><\/h5>\nVolgens Andries van den Broek, onderzoeker bij het Sociaal Cultureel Planbureau, is het niet heel vreemd dat we juist in deze tijd houvast zoeken in de vorm van begrippen als generaties. \u2018De corona-crisis is bij uitstek een situatie die we heel moeilijk kunnen begrijpen,\u2019 zegt hij. \u2018Daarom gaan we op zoek naar hanteerbare frames om de werkelijkheid nog een beetje te vatten.\u2019<\/p>\n
Wat er om ons heen gebeurt, daar begrijpen we niks van, maar de reacties van onze ouders, die begrijpen we in elk geval wel heel goed.<\/p><\/blockquote>\n
We worden overspoeld door een gebeurtenis waar we rationeel niets mee kunnen \u2013 dus gaan we maar om ons heen slaan met \u2018waarheden\u2019. Als ik vrienden vraag waar het gedrag van die boomers <\/em>toch vandaan komt, hebben ze allemaal een heel helder antwoord. Ze wanen zich onaantastbaar, ze zijn oud en dus minder bang om dood te gaan, ze zijn opgegroeid in de jaren zestig en hebben daardoor een natuurlijke afkeer van gezag.<\/p>\nWat er om ons heen gebeurt, daar begrijpen we niks van, maar de reacties van onze ouders, die begrijpen we in elk geval wel heel goed.<\/p>\n
Een gemeenschappelijke vijand<\/h5>\n
Ondertussen, zegt Van den Broek, slaat dat inkaderen in generaties, en bepaald gedrag als passend daarbij, doorgaans nergens op. \u2018Mensen verwarren generatieverschillen heel vaak met leeftijd.\u2019 Natuurlijk gedraagt iemand van 25 zich anders dan iemand van 70 \u2013 in welke situatie dan ook. \u2018Maar komt dat dan simpelweg doordat iemand jonger of ouder is, of daadwerkelijk door de periode waarin iemand is opgegroeid en de manier waarop hij of zij daardoor is gevormd?\u2019<\/p>\n
Zeker in het geval van de coronacrisis \u2013 een situatie die voor iedereen <\/em>nieuw is \u2013 kan er helemaal geen sprake zijn van een reactie \u2018typisch\u2019 voor een bepaalde generatie, zegt Van den Broek. \u2018Iedereen is zoekende. Niemand heeft hier een receptenboek voor op de plank.\u2019<\/p>\nOm onszelf maar een houding te geven in een tijd die aanvoelt als een grimmige kermisattractie, willen we tenminste nog het gevoel hebben bij de \u2018goede groep\u2019 te horen.<\/p><\/blockquote>\n
Misschien proberen we vooral groepsgevoel te cre\u00ebren door naar andere generaties te wijzen. Om onszelf maar een houding te geven in een tijd die aanvoelt als een grimmige kermisattractie, willen we tenminste nog het gevoel hebben bij de \u2018goede groep\u2019 te horen \u2013 in mijn geval de millennials. En om dat gevoel een handje te helpen, vergroten we verschillen uit die er vermoedelijk helemaal niet zijn. Wat werkt er immers beter voor het groepsgevoel dan een gemeenschappelijke vijand?<\/p>\n
Fatale val<\/h5>\n
Na een week of twee in isolatie ben ik begonnen met een nieuw project: het bouwen van een terras op de steiger die een paar weken geleden rond mijn huis is geplaatst \u2013 net op tijd om de thuisisolatie wat extra kracht bij te zetten. Elke middag, als de schilders naar huis zijn, lanceer ik mezelf vanuit mijn slaapkamerraam de stellage op, om daar \u2013 met alleen een plankje van zo\u2019n twintig centimeter tussen mij en een fatale val in de binnentuin \u2013 te genieten van de laatste uren zon.<\/p>\n
\u2018Er kan ook ineens een piano uit de lucht vallen als ik naar buiten loop.\u2019<\/p><\/blockquote>\n
\u2018Val je daar niet af,\u2019 vraagt mijn vader een keer aan de telefoon.
\n\u2018Nee,\u2019 zeg ik, \u2018er zit een plankje voor.\u2019
\n\u2018Zeker een heel klein plankje.\u2019
\n\u2018Ja,\u2019 zeg ik, \u2018maar er kan ook ineens een piano uit de lucht vallen als ik naar buiten loop.\u2019<\/p>\n
Levensbedreigender<\/h5>\n
Terwijl ik mijn ouders constant loop te betuttelen als ze weer eens stiekem naar de Albert Heijn zijn gegaan, begeef ik mezelf in een situatie die weliswaar niet corona-gerelateerd is, maar veel levensbedreigender. Het duurt niet lang voor ik mijn eigen hypocrisie in begin te zien.<\/p>\n
Niet alleen op dit front, trouwens. Mijn ouders moeten koste wat kost de stad uit, vind ik, maar ik mag blijven waar ik ben. Mijn ouders moeten om de haverklap vijf minuten lang hun handen wassen; ik vind het na een paar seconden meestal wel welletjes, en vaak vergeet ik het gewoon. Mijn ouders moeten de hele dag binnen blijven, maar ik mag eindeloos wandelen in het park.<\/p>\n
Ik hoor toch bij de voorbeeldige millennials, niet bij de hardleerse boomers<\/em>. Wat doe ik eigenlijk buiten?<\/p><\/blockquote>\nTijdens zo\u2019n wandeling gebeurt er zoiets dat alleen in deze tijd kan gebeuren: ik kom mijn beste vriendin tegen. Zomaar, op straat. We kunnen allebei wel huilen van geluk, en doen datgene wat voor millennials op zo\u2019n moment het meest natuurlijk voelt: onze telefoon pakken en een foto maken. Op Instagram zet ik er een paar hartjes bij.<\/p>\n
Als ik even later weer alleen verder loop, word ik bevangen door een lichte paniek. Ik pak snel mijn telefoon, en verwijder de foto, bang dat mijn onverbiddelijke leeftijdsgenoten mijn afvallige gedrag allang hebben gezien. Ik hoor immers bij de voorbeeldige millennials, niet bij de hardleerse boomers<\/em>. Wat doe ik eigenlijk buiten?<\/p>\n#ikblijfbinnen<\/h5>\n
Onder millennials is de laatste dagen iets ontstaan dat lijkt op een Foucaultiaans panopticon: op sociale media roept iedereen elkaar, vriendelijk en minder vriendelijk, op om binnen te blijven. Influencers gebruiken hun Instagramkanaal \u2013 waar ze eerder haarproducten aan de man probeerden te brengen, of anders een nieuwe kledinglijn \u2013 nu om de hashtag #ikblijfbinnen te promoten, foto\u2019s van zichzelf in quarantaine te posten, en vooral filmpjes te delen van mensen die zich niet houden aan de anderhalve-metergrens, met bijbehorende shaming <\/em>in de vorm van \u2018#covidiots\u2019 of een huilende emoji.<\/p>\nEen vriendin deelde een video van een sportsessie in het park en verloor daardoor meteen een stuk of twintig volgers.<\/p><\/blockquote>\n
\u2018Ik heb Instagram gisteren verwijderd,\u2019 zegt een van mijn vriendinnen. \u2018Ik kon geen boodschappen meer doen zonder me schuldig te voelen.\u2019<\/p>\n
Een andere vriendin vertelt dat ze onlangs een foto uploadde vanuit een wijnwinkel en daar een hele stroom aan terechtwijzende berichten op kreeg. Weer een andere vriendin deelde een video van een sportsessie in het park en verloor daardoor meteen een stuk of twintig volgers.<\/p>\n
Waakhonden van de overheid<\/h5>\n
Het lijkt alsof millennials niet alleen houvast zoeken door naar ouderen wijzen, maar ook door elkaar op te jutten nog strenger in de leer te zijn als het gaat om corona-maatregelen. Een heel menselijke reactie op een stressvolle situatie, zegt Paul van Lange, hoogleraar sociale psychologie aan de VU. Om te overleven moet de mens samenwerken, legt hij uit. \u2018En de groep waar jij toe behoort, daar ben je het meest op aangewezen.\u2019<\/p>\n
Om ons veiliger te voelen, gaan we daarom de gedeelde opvattingen en meningen binnen de groep extra uitvergroten zodat we positieve eigenwaarde kunnen ontlenen aan het gedrag van onze eigen groep. Wij, millennials, houden elkaar bij de les \u2013 zodat elke millennial zich persoonlijk wat beter bestand voelt tegen het coronavirus.<\/p>\n
Dat de millennials \u2013 van wie een groot deel zo\u2019n drie weken geleden dus nog met oogkleppen op in het caf\u00e9 zat \u2013 nu zo rigide zijn, komt ook doordat ze constant digitaal met elkaar in contact staan.<\/p>\n
\u2018Je ziet dat mensen door interactie met hun bubbel altijd nog <\/em>meer overtuigd raken van hun mening.\u2019<\/p><\/blockquote>\n\u2018Je ziet dat mensen door interactie met hun bubbel altijd nog <\/em>meer overtuigd raken van hun mening,\u2019 zegt Van Lange. Zet bijvoorbeeld een groep PvdA-stemmers bij elkaar voor een uurtje discussi\u00ebren, en de kans is groot dat ze er nog linkser uitkwamen dan ze er ingingen \u2013 meer richting GroenLinks of SP.<\/p>\nHetzelfde gebeurt op dit moment op sociale media als het gaat om de coronamaatregelen: zet een groep maatschappelijk bewuste twintigers en dertigers bij elkaar op een platform, en ze ontwikkelen zich al snel tot een soort waakhonden van de overheid.<\/p>\n
Seniorenuurtje<\/h5>\n
Mijn ouders zijn ondertussen zo ongeveer de meest corona-bewuste mensen die ik ken. Ze zitten braaf in het zomerhuis \u2013 inmiddels is Zoom ook daar ge\u00efnstalleerd \u2013 te wachten tot alles is overgewaaid. Mijn moeder vertelt aan de telefoon hoe mijn vader in het naburige dorp als een kamikazepiloot over straat loopt, haar hardhandig meesleurend naar de overkant van de straat als iemand zich weer eens weigert te houden aan de anderhalve meter grens \u2013 of dreigt dat te doen. Boodschappen doen ze alleen nog tijdens het seniorenuurtje, want dan zijn er minder mensen in de supermarkt.<\/p>\n\n