{"id":447265,"date":"2019-10-15T05:00:15","date_gmt":"2019-10-15T03:00:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=447265"},"modified":"2020-01-22T16:47:41","modified_gmt":"2020-01-22T15:47:41","slug":"op-hackerskamp-in-berlijn-een-walhalla-van-ideeen-met-alle-problemen-van-dien","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/op-hackerskamp-in-berlijn-een-walhalla-van-ideeen-met-alle-problemen-van-dien\/","title":{"rendered":"Op hackerskamp in Berlijn, een walhalla van idee\u00ebn (met alle problemen van dien)"},"content":{"rendered":"<div class=\"info-box\"><iframe src=\"https:\/\/w.soundcloud.com\/player\/?url=https%3A\/\/api.soundcloud.com\/tracks\/695472151%3Fsecret_token%3Ds-KKyl8&amp;color=%23ff5500&amp;auto_play=false&amp;hide_related=false&amp;show_comments=true&amp;show_user=true&amp;show_reposts=false&amp;show_teaser=true\" width=\"100%\" height=\"166\" frameborder=\"no\" scrolling=\"no\"><\/iframe><br \/>\nLiever luisteren dan lezen? Gerard Janssen heeft dit verhaal ingesproken.<\/div>\n<p>Boven in de schoorsteen hangt de geel-zwarte vlag van de Chaos Computer Club, het \u2018Pesth\u00f6rnchen\u2019, een kruising tussen een piratenvlag en het oude Bundespost-logo. Beter zichtbaar zijn een regenboogvlag en een rood met zwarte antifa-vlag. Ik ben in het Chaos Communication Camp 2019 in het Ziegeleipark in Mildenberg, ten noorden van Berlijn, een oude baksteenfabriek die nu omgebouwd is tot een techniekmuseum met koepelvormige steenovens en vervallen hijskranen.<\/p>\n<p>Ik kom aan op \u2018dag nul\u2019, maar toch ben ik een van de laatsten die arriveren. Sommige bezoekers zijn er dan al een week, om mee te helpen het kamp op te bouwen. Het Chaos Communication Camp is anders dan een \u2018gewoon\u2019 festival. De deelnemers bouwen de infrastructuur zelf. Elektriciteit, internet en een eigen telefoonnetwerk worden ter plekke aangelegd. De dixi\u2019s die overal op het kamp staan, kun je niet als toilet gebruiken, maar worden Datenklo genoemd en staan vol met apparatuur. Daar kun je je ethernetkabel op laten inpluggen. Bezoekers lopen rond met oude DECT-telefoons, draadloze kantoortelefoons. Bij Chaospost kun je echte post versturen aan iemand op het terrein, met als adres bijvoorbeeld \u2018de grote tent tegenover de piratenbar\u2019.<\/p>\n<p>Een CCC-kamp is een beetje landje spelen. Er is zelfs een hemel. Daar mogen de engelen naar binnen, de vrijwilligers die het kamp draaiende houden. Als er plotseling vrijwilligers nodig zijn, zijn er altijd engelen te vinden in de hemel. Of ze zijn te bereiken op hun DECT-telefoons.<\/p>\n<div class=\"info-box\"><strong>Zelf eens proberen te hacken? We bouwden een tool waarmee we laten zien hoe makkelijk het is om een cookiewall te kraken. <a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/hackerstool\/hack-een-cookiewall\/#0\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Leer het hier.<\/a><\/strong><\/div>\n<p>Omdat ik een van de laatsten ben die aankomen, is het moeilijk om een plekje te vinden. Tentjes staan schouder aan schouder. Uiteindelijk vind ik een leeg stukje gras aan de rand van het kamp. Best een mooi stukje eigenlijk. Mijn adres is nu \u2018de ingezakte groene Quecha-tent met kapotte rits naast de spoorbaan achter de wc-kar\u2019.<\/p>\n<p>Later zal ik overigens ontdekken dat het toch niet zo\u2019n mooi plekje is.<\/p>\n<p>Overal zijn \u2018villages\u2019, grote tenten met daaromheen kleinere tentjes. Aan tafels zitten mensen met laptops vol stikkers. Er hangt een spaghetti aan kabels. En meestal een spandoek of een vlag van een hackerspace. Hackerspaces zijn de ruimtes waar hackers elkaar treffen om gebruik te maken van gezamenlijk aangeschafte apparatuur die gebruikt kan worden om samen aan projecten te werken. Oscilloscopen, lasercutters, 3D-printers en microscopen.<\/p>\n<h5><strong>Zonder leiders en zonder volgers <\/strong><\/h5>\n<p>Tien jaar geleden begonnen de hackerspaces zich over de wereld te verspreiden. Een sleuteljaar was 2007. Toen bezocht een groepje Amerikaanse hackers Duitse hackerspaces om te kijken hoe ze werkten, met het idee om ook zulke hackerspaces te beginnen. Om hun Amerikaanse vrienden te helpen, presenteerden Lars Weiler en Jens Ohlig op het Chaos Communication Camp van 2007 een nu <a href=\"https:\/\/wiki.hackerspaces.org\/images\/8\/8e\/Hacker-Space-Design-Patterns.pdf\">legendarische handleiding<\/a>\u00a0over hoe je een hackerspace moet inrichten. De sheets van deze presentatie vormen nog steeds de blauwdruk voor iedere nieuwe hackerspace die wordt opgericht.<\/p>\n<blockquote><p>Noisebridge in San Francisco was de hackerspace die Altman oprichtte: een anarchistische \u2018do-ocracy\u2019 op 480 vierkante meter met \u00e9\u00e9n regel:\u00a0<em>Be excellent to each other.<\/em><\/p><\/blockquote>\n<p>Een van de Amerikaanse hackers was Mitch Altman, een zestiger met regenboogkleurig haar die al decennia ge\u00efnteresseerd is in manieren om samen te leven zonder leiders en zonder volgers. Altman leefde jaren in een hippiecommune in de buurt van Nashville, en leerde daar een harde les: anarchie trekt niet alleen maar leuke mensen aan, maar ook antisociale types. Maar het Chaos Communication Camp gaf hem nieuwe hoop. De Amerikaanse en Europese hackersidee\u00ebn kwamen samen in de eerste drie hackerspaces van de Verenigde Staten, Resistor in New York, HacDC in Washington en Noisebridge in San Francisco, de hackerspace die Altman oprichtte: een anarchistische \u2018do-ocracy\u2019 op 480 vierkante meter met \u00e9\u00e9n regel waaraan alle hackers zich moeten houden:<\/p>\n<p><em>Be excellent to each other.<\/em><\/p>\n<p>Een paar jaar later waren er honderden hackerspaces. Via de Verenigde Staten, gingen ze de wereld over. Nu zijn er volgens de site <a href=\"https:\/\/hackerspaces.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">hackerspaces.org<\/a> 2345 hackerspaces, overal ter wereld. De meeste in Noord-Amerika en Europa, maar ze zitten ook in Azi\u00eb en Zuid-Amerika.<\/p>\n<h5><strong>Buitenaardse sprookjeswereld<\/strong><\/h5>\n<p>Op het Chaos Communication Camp zijn vooral Europese hackers aanwezig. Er zijn <em>villages<\/em> uit Zweden, Finland, Engeland en Spanje. Bij de \u2018Italian Embassy\u2019 staat een oude radiowagen van het leger met een grote satellietschotel. Op het dak van het busje zitten twee jongens met ontbloot bovenlijf en grote zonnebrillen op. Een eind verderop lopen twee jonge mannen rond met een antenne van het soort dat vroeger op het dak van ieder huis stond. Ze kijken alsof ze iets op het spoor zijn. Misschien de enorme antenne die ergens aan de rand van het festivalterrein staat. Tien meter hoog, met uitsteeksels naar alle kanten. In de schemer met de rode gloed geeft het een prachtig mysterieus plaatje. De eerste sc\u00e8ne van een spannende nieuwe Netflixserie.<\/p>\n<blockquote><p>Als de zon verdwijnt, komt het echte kamp tot leven. Een buitenaardse sprookjeswereld van zuurstokkleurtjes.<\/p><\/blockquote>\n<p>Over het hele terrein liggen rails waarover vroeger lorries met stenen werden voortgeduwd. Nu rijdt er een stoomtreintje, met daarachter een wagonnetje met kinderen van hackers. En daar weer achter komt een zelfgebouwde trolley met een volwassen man erop. Hij pompt een hendel op en neer. Hij houdt de stoomtrein met kinderen met gemak bij en kijkt trots.<\/p>\n<p>Als de zon verdwijnt, komt het echte kamp tot leven. Een buitenaardse sprookjeswereld van zuurstokkleurtjes. Hackers zijn dol op lasers en LED-lampjes. Als je je afvraagt wie de mensen zijn die de grote lasershows verzorgen bij dancefestivals of popconcerten, grote kans dat er mensen uit deze gemeenschap rondlopen. En hier gaan ze helemaal los. Door laserstralen beschenen spiegelbollen brengen een klein bos tot leven. In het midden van het terrein staat een lichtgevende raket:<em> Fairydust<\/em>, het zeven meter hoge symbool van CCC-evenementen. En ook is er een <em>Fernseh Turm<\/em>: een lichtgevend model van de iconische televisietoren van Berlijn.<\/p>\n<h5><strong>Echte hackers drinken geen bier <\/strong><\/h5>\n<p>Hackersbijeenkomsten doen me altijd denken aan het alien caf\u00e9 in <em>Star Wars<\/em>, waar ruimtewezens van verschillende planeten elkaar treffen. Van heel groot tot heel klein en van oud tot jong. Een paar mensen rijden met opgepimpte rolstoelen en handbikes. In de schemer lijken er plotseling veel meer vrouwen te zijn dan overdag. Alle vormen van transgender en genderflu\u00efditeit zijn aanwezig. Een man op hoge hakken loopt in een kort rokje achter een kinderwagen. Iedereen kan hier zichzelf zijn. Bill Clinton gekleed in een blauwe jurk zou hier ongestoord rond kunnen lopen.<\/p>\n<p>Traditioneel is er een band tussen hackers en mensen die zich \u2018anders\u2019 voelen. In de begintijd van het internet vonden deze mensen elkaar op<em> bulletinboard systems<\/em> \u2013 digitale prikborden \u2013 waar ze gelijkgestemden vonden. Internet redt op deze manier nog steeds levens. Hoe je eruitziet en of je een man of vrouw bent, is niet van belang. Het enige wat telt, is je <em>nick name<\/em> en wat je te vertellen hebt.<\/p>\n<blockquote><p>Populair bij hackers is Mate, een cafe\u00efne-houdend drankje met weinig suiker naar Zuid-Amerikaans recept. Helder denken en wakker blijven, daar gaat het om.<\/p><\/blockquote>\n<p>Het is deel geworden van de ethische principes van de hackers, zoals voor het eerst opgeschreven in het boek <em>Hackers <\/em>van Stephen Levy. Een van de regels is:<\/p>\n<p><em>Hackers moeten beoordeeld worden op hun hack-vaardigheden, niet op onzincriteria als diploma\u2019s, leeftijd, ras, of positie.<\/em><\/p>\n<p>In het hoekje van The Scottish Embassy en de tent van het Engelse hackersfestival Electromagnetic Field kun je een biertje van de tap drinken. Maar bij de bar hangen en een beetje slap lullen is niet de hackersmanier van contact maken. Populair bij hackers is Mate, een cafe\u00efne-houdend drankje met weinig suiker naar Zuid-Amerikaans recept. Helder denken en wakker blijven, daar gaat het om.<\/p>\n<h5><strong>Walhalla van idee\u00ebn<\/strong><\/h5>\n<p>Hackers communiceren door samen \u2018projectjes\u2019 te doen en elkaar te helpen met technische problemen. Het hart van een projectje is meestal een klein computertje. Populair is de ESP32 uit China, een printplaatjes van een paar vierkante centimeter, met daarop een processor en wifi- en bluetoothchips. Nog geen tien euro per stuk. Aan deze kleine computertjes kun je van alles koppelen. Lichtgevoelige sensoren, lampjes, motortjes en beeldschermpjes. Het is een soort digitaal lego, met oneindig veel mogelijkheden. Een CCC-kamp is dan ook een walhalla van idee\u00ebn, die \u2013\u00a0zoals dat gaat bij hackers \u2013 vrij uitgewisseld worden. De droom is een wereld waarin iedereen op de planeet toegang heeft tot de som van alle menselijke kennis.<\/p>\n<blockquote><p>Er rijden overal elektrische karren rond die afkomstig lijken uit de dromen van kinderen.<\/p><\/blockquote>\n<p><em>Toegang tot computers \u2013\u00a0en alles wat je iets kan leren over de manier waarop de wereld werkt \u2013\u00a0moet onbegrensd zijn en totaal. Alle informatie moet vrij zijn.<\/em><\/p>\n<p>Er rijden overal elektrische karren rond die afkomstig lijken uit de dromen van kinderen. Iemand rijdt rond in een kano op wielen. Op een of andere manier kan hij met sensoren in zijn peddels sturen, alsof hij door het water vaart. Een ander staat op een kleine rijdende surfplank. Een soort elektrisch gestuurde kist op wielen komt razendsnel voorbij scheuren.<\/p>\n<p>Iedere dag verschijnen er ook meer treintjes op het spoor. Uiteindelijk zie ik iemand liggend op een hangmat langsrollen. Een ander project is een wagentje dat je voort kunt duwen. Uit kleine speakers klinkt monotone muziek. Maar als je het wagentje een meter verplaatst, verandert de muziek. \u2018<em>A different tune for every square meter of the planet.\u2019<\/em><\/p>\n\n<div class=\"newsletter-teaser bg-gray\">\n    <div class=\"teaser__content__container\">\n                    <div class=\"teaser__header\">Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.<\/div>\n        \n                    <div class=\"teaser__text\">Ontvang de beste verhalen van Vrij Nederland twee keer per week in je mail. In elke nieuwsbrief ontvang je \u00e9\u00e9n artikel helemaal gratis.<\/div>\n            <\/div>\n\n    <div class=\"teaser__btn__container\">\n                    <div class=\"teaser__btn\">\n                <a class=\"btn btn--rounded btn--white-bg\" \n                    href=\"\/service\/nieuwsbrieven\"\n                    data-ga-category=\"banner-newsletter-button\" \n                    data-ga-label=\"Blijf vrij van geest. Lees onze nieuwsbrief.\" \n                    data-ga-action=\"clicked\">Ja, dit wil ik ><\/a>\n            <\/div>\n            <\/div>\n<\/div>\n<p>Een ander mooi \u2018projectje\u2019 is een spel dat in de schemering overal gespeeld wordt. De spelers hebben een lamp in de hand. Bij het begin van het spel springen alle lampen aan, in de kleuren groen, blauw of rood. Als je de lamp iets te abrupt beweegt, gaat de lamp uit. Je moet hem voorzichtig in de lucht houden terwijl je probeert om de lamp van iemand anders aan te tikken. Degene die als laatste nog een brandende lamp in zijn handen heeft, heeft gewonnen. In het donker zie je overal de lampjes, en silhouetten van mensen die lijken te schermen.<\/p>\n<h5><strong>Een mystiek mechanisch voorwerp<\/strong><\/h5>\n<p>Belangrijk bij de laatste hackerfestivals is de <em>badge<\/em>, een digitaal naamkaartje, iets wat je om je hals kunt hangen of om je pols kunt doen, gemaakt van een processor met sensoren. Ieder hackersfestival heeft zijn eigen badge. De kunst is om de badge te programmeren zodat die unieke dingen kan doen. De uitdaging is om de badge van iemand anders te hacken. De badge van het CCC-kamp is een soort <em>smart watch<\/em> met een hartslagsensor. Een prachtig dingetje. De Nederlandse hackers van het badge-team zijn al begonnen met de badge van de SHA2021, de werktitel van het volgende vierjaarlijkse Nederlandse hackerskamp, het oudste ter wereld.<\/p>\n<blockquote><p>Omdat veel hackers tienduizenden uren hebben zitten klooien met computers, hebben ze een diep bewustzijn van de miljoenen radertjes die perfect in elkaar steken, maar ook van het feit dat je ze altijd vast kunt laten lopen.<\/p><\/blockquote>\n<p>Met een beetje overdrijving kun je een hackerskamp zien als een eredienst voor de processorchip. Moderne chips kun je als mens bijna niet meer overzien en begrijpen. De toekomstige generatie chips wordt ontworpen met computers die draaien op de laatste generatie chips. Het is vergelijkbaar met een robotje die een kleiner robotje bouwt om weer een kleiner robotje te kunnen bouwen. Het resultaat is een creatie die bijna niet menselijk meer is.<\/p>\n<p>Maar wel magisch als het puzzelkistje uit de <em>Hellraiser<\/em>-films, een mystiek mechanisch voorwerp dat tegelijkertijd een deur is naar een andere wereld. Omdat veel hackers tienduizenden uren hebben zitten klooien met computers, hebben ze een gevoel ontwikkeld voor de magische puzzels en een diep bewustzijn van de miljoenen radertjes die perfect in elkaar steken, maar ook een diep bewustzijn van het feit dat je ze altijd vast kunt laten lopen, dat je een chip in de maling kunt nemen, in zijn eigen staart kan laten bijten. Altijd is er wel een <em>glitch<\/em>, een bug of een hacker met een T-shirt waarop staat: \u2018<em>stop reading this shirt<\/em>.\u2019<\/p>\n<h5><strong>Duitse hackerscultuur<\/strong><\/h5>\n<p>Veel hackers werken bij grote bedrijven als KPN, telefoonbedrijven en elektriciteitscentrales. Ze weten hoe moeilijk het is om iets te bouwen, hoe moeilijk het is om iets te laten werken als mensen het gebruiken, hoe kwetsbaar ze zijn en hoeveel macht je hebt als je deze systemen beheert. Ze hebben een diepe kennis van wat je socio-technische systemen noemt, en zijn allergisch voor bullshit.<\/p>\n<p>Hogepriesters die net doen of ze computers doorgronden en systemen kunnen bedenken die \u2013 om maar wat te noemen \u2013 beschermen tegen hackers, moet je met het grootste wantrouwen behandelen. Je herkent ze meestal makkelijk omdat ze het woord \u2018cyber\u2019 gebruiken, zoals in \u2018cyberscecurity\u2019 of \u2018cyberoorlog\u2019.<\/p>\n<blockquote><p>De rapporten van de CCC zijn zo belangrijk geworden, dat de aanvankelijke reden dat de club bestaat \u2013 \u2018Spass am ger\u00e4t\u2019 \u2013 soms wat op de achtergrond raakt.<\/p><\/blockquote>\n<p>Hackers hebben vaak belangrijke banen en zijn daarom moeilijk te bereiken. Alleen al omdat ze zo druk zijn. Ik hoopte daarom op het kamp mensen uit de Nederlandse hackerscene te treffen, maar dat valt tegen. Veel Nederlandse hackers slaan dit CCC-kamp over. En dat is opvallend, omdat Nederland zoals gezegd een lange hackerstraditie heeft. De Nederlandse hackerscultuur is wereldberoemd en een van de oudste ter wereld. De Nederlandse hackerfestivals waren de inspiratie voor het eerste Chaos Communication Camp in 1999. Er zijn daarom veel oude banden en overeenkomsten tussen de Nederlandse en de Duitse hackerscultuur.<\/p>\n<p>Maar er is ook een belangrijk verschil. Nederlandse hackerspaces zijn allemaal hun eigen baas en hebben ieder een eigen karakter. De een is heel libertarisch, de ander principieel. In Duitsland vallen veel hackerspaces onder de overkoepelende Computer Chaos Club, die een centraal bestuur heeft. Ze onderzoeken nieuwe technologie\u00ebn waar iedereen mee te maken heeft \u2013\u00a0zoals stemcomputers \u2013\u00a0en rapporteren erover. Journalisten en politici nemen deze rapporten serieus. De rapporten van de CCC zijn zo belangrijk geworden, dat de aanvankelijke reden dat de club bestaat \u2013 \u2018<em>Spass am ger\u00e4t<\/em>\u2019 \u2013 soms wat op de achtergrond raakt.<\/p>\n<h5><strong>Fascisme bestrijden<\/strong><\/h5>\n<p>Het CCC-kamp heeft ontegenzeggelijk iets ouderwets activistisch. Gezellig zelfs, als je zoals ik de jaren tachtig bewust hebt meegemaakt. Net voordat ik op het kamp arriveerde zag ik <em>One Upon a Time\u2026 in Hollywood<\/em> van Tarantino, en soms moet ik lachen bij de gedachte dat ik in een Tarantinofilm over Duitse activisten loop. Een groot deel van het kamp is in bezit genomen door mensen die op de grond zitten en discussi\u00ebren over acties tegen klimaatverandering. Er is een tent met heksen waar lessen gegeven worden zoals de \u2018b\u00f6ser sprechworkshop\u2019, met als ondertitel: \u2018Wie man beim Reden ernst genommen wird.\u2019 Als ik binnenstap, is een andere workshop bezig. Een vrouw staat naast een scherm met daarop het woord \u2018Faggot\u2019 en een plaatje van iemand die boven een brandstapel bungelt. Ze kijkt boos.<\/p>\n<blockquote><p>\u2018Historisch gezien is CCC altijd politiek ge\u00ebngageerd geweest, maar de laatste jaren lijkt het beleid \u201cAntifa of oprotten\u201d te zijn.\u2019<\/p><\/blockquote>\n<p>Oude telefoons kun je doneren aan activisten die ze weer gebruiken om onder de radar te blijven van overheidsdiensten. Sommigen vinden dit allemaal t\u00e9 activistisch. Een van de redenen dat veel Nederlandse hackers wegblijven, is de groeiende invloed van Antifa op de Chaos Communication Club. De Nederlandse hacker Anne Jan Brouwer schrijft een veel gedeelde post. \u2018Historisch gezien is CCC altijd politiek ge\u00ebngageerd geweest, maar de laatste jaren lijkt het beleid \u201cAntifa of oprotten\u201d te zijn.\u2019 Een andere Nederlandse hacker bromt: \u2018Als je pacifist bent, ben je hier al een fascist.\u2019<\/p>\n<p>Het gaat om hacken, vinden de Nederlanders: het uit elkaar halen van iets, om het te kunnen bestuderen en daarna weer anders in elkaar te zetten. \u2018Een deur intrappen om er een tafel van te maken,\u2019 zoals een hacker het uitdrukt. Het is ook een van de hackersbeginselen:<\/p>\n<p><em>Hackers moeten beoordeeld worden op hun hack-vaardigheden, niet op onzincriteria als diploma\u2019s, leeftijd, ras, of positie.<\/em><\/p>\n<p>En dus niet op politieke overtuiging.<\/p>\n<p>De CCC-opvatting is als volgt: n\u00edet politiek zijn is sinds de Amerikaanse verkiezingen van 2016 geen optie meer. Het is een politieke beslissing om niet politiek te zijn. De fascisten en alt-right winnen terrein, gefaciliteerd door de algoritmen van Facebook en Twitter, en er zit maar \u00e9\u00e9n ding op: fascisme bestrijden. Als je niks doet, ben je deel van het probleem.<\/p>\n<p>Zelf merk ik in de <em>meat space<\/em> van het kamp niks van controverse of negativiteit, maar dat kan ook zijn omdat ik nog niet echt deel ben van de gemeenschap en me veel ontgaat.<\/p>\n<h5><strong>Arbeidsvitaminen voor hackers<\/strong><\/h5>\n<p>Zoals dat er plaatsen zijn waar je je tentje beter niet kunt opgooien. Ik heb een grote beginnersfout gemaakt door mijn tentje op te werpen pal naast de Geraffel Village, een begrip in de hackerswereld. Sinds 1999 zijn ze trouwe bezoekers van ieder groot hackerskamp in Nederland en Duitsland. Ze hebben de edele taak op zich genomen om iedereen de hele nacht te helpen wakker te blijven bij het afronden van een project. Arbeidsvitaminen voor hackers die strak van de Mate een nachtje doorrammelen. \u2018<em>Geraffel makes a lot of noise in the middle of the camp so you won\u2019t sleep at night<\/em>,\u2019 staat te lezen op hun wiki-pagina, \u2018<em>AKA a bunch of veteran nerds with a nasty set up<\/em>.\u2019<\/p>\n<blockquote><p>Herrie en hackerkampen blijken bij elkaar te horen.<\/p><\/blockquote>\n<p>De hele nacht door klinkt muziek waarvan ik niet eens wist dat die bestond. Een mengsel van hardcore house, een flipperkast gemaakt van luchtalarmen met daaroverheen het geschreeuw van een soort Nina Hagen op ketamine. Rond een uur of drie wordt het zachter gezet, en dan gaat het weer hard, dan verdwijnt het, om daarna in alle heftigheid weer los te barsten, in mijn gedachten voortbordurend op decennia ervaring in marteltechnieken.<\/p>\n<p>Herrie en hackerkampen blijken bij elkaar horen. De volgende dag vertelt iemand dat er bij het hackerskamp Bornhack in Denemarken een speciaal herrieveldje was, met aarden geluidswallen. Daar mocht je zo veel lawaai maken als je wilde. Totdat de Nederlandse hackers arriveerden. Een ervan had een oud luchtalarm meegenomen dat hij hier mooi kon testen. Binnen een paar minuten kwamen er vier telefoontjes binnen bij de Deense politie. Uit alle vier huizen die er in een wijde omtrek van Bornhack stonden. Daarna was het zelfs op het herrieveldje verboden om een luchtalarm te laten horen.<\/p>\n<h5><strong>Elektro-zen <\/strong><\/h5>\n<p>Ik heb me voorgenomen om een eigen projectje te gaan doen. Ik heb een tas meegenomen met Arduino\u2019s, Raspberry Pi\u2019s en ESP32\u2019s, maar ben te verlegen om een plaats te claimen in de Nederlandse tent van hackerspaces.nl en echt iets te proberen te maken. Je gaat ook geen balletje proberen hoog te houden op een trainingskamp van Ajax. De meeste hackers in de Nederlandse tent zijn \u2013\u00a0in ieder geval in mijn ogen \u2013 buitengewoon geletterd als het aankomt op hardware en software. De gemeenschappelijke kennis in de Nederlandse hackersgemeenschap is moeilijk te overdrijven.<\/p>\n<p>Mij kost het een dag om erachter te komen dat er USB-kabels bestaan die alleen maar werken om een powerbank op te laden, en niet om data over te versturen. Dergelijk geklooi voelt als zonde van de tijd, terwijl er zo veel te zien is op het kamp. Vijf dagen loop ik er rond, zonder me een moment te vervelen. Steeds opnieuw zie ik een tent die ik nog niet zag of een nieuwe village. En dat is misschien nog wel het mooiste om te zien: hoe anders hackers met tijd omgaan. Het is niet voor niets dat ze graag \u2019s nachts werken, als er een zee van tijd voor je ligt. Mensen die diep geconcentreerd bezig zijn en ongeacht hoe laat het is en wat er om hen heen gebeurt net zolang doorgaan tot het werkt. Als je iets wilt laten werken, is niets \u2018zonde van de tijd\u2019.<\/p>\n<blockquote><p>Op een intu\u00eftieve manier legt hij uit wat een weerstand doet en wat een condensator doet.<\/p><\/blockquote>\n<p>Als hacken iets religieus heeft, is Mitch Altman een van de belangrijkste monniken. Met een paar koffers reist hij van hackerskamp naar hackerskamp en van hackerspace naar hackerspace. Hij is beroemd om zijn soldeerworkshops. Iedereen zou eigenlijk zo\u2019n workshop moeten doen. Op een intu\u00eftieve manier legt hij uit wat een weerstand doet en wat een condensator doet. Bij de fijne motorische handelingen is het prettig om naar zijn lessen te luisteren. Zoals je voelt dat er iets ge\u00efnternaliseerd is bij iemand die zijn leven lang al mediteert of martial arts beoefent, zo voel je de elektro-zen van Altman.<\/p>\n<h5><strong>Orwelliaanse toestanden<\/strong><\/h5>\n<p>Opvallend genoeg heeft Mitch Altman <strong>\u00ad <\/strong>\u2013 <em>the father of hackerspaces<\/em> \u2013\u00a0zelf Noisebridge dit voorjaar verlaten. Sinds 2016 en de verkiezing van Trump zijn onverdraagzame types aangemoedigd. En dat heeft invloed gehad op Noisebridge.<\/p>\n<p>\u2018Transmensen worden nu in Amerika elkaar geslagen en zijn er zelfs vermoord,\u2019 zegt Altman. \u2018Noisebridge is altijd een veilige haven geweest en transmensen kunnen er vanouds zichzelf zijn. Maar met de toegenomen stress en angst zien een paar transvrouwen bij Noisebridge iedereen van wie ze het gevoel hebben dat die het niet met hun eens is als een gevaar.\u2019<\/p>\n<p>Na verloop van tijd waren de mensen die er een veilige haven vonden, bang om hun laatste strohalm te verliezen, en dat leidde er ironisch genoeg toe dat de veilige haven niet meer voor iedereen een veilige haven was.<\/p>\n<blockquote><p>\u2018Aan de linkerkant zijn mensen die bepalen wie \u201cok\u00e9\u201d zijn, altijd de mensen uit een groep die historisch gezien onderdrukt is. Bij Noisebridge zijn dit nu toevallig een paar transvrouwen.\u2019<\/p><\/blockquote>\n<p>Altman: \u2018Door de sociale stress werd het belangrijk om te laten zien dat je \u201cok\u00e9\u201d bent, door de \u201cgoede\u201d dingen te zeggen. Iedereen wil natuurlijk als \u201cok\u00e9\u201d gezien worden, en iedereen begon zich te conformeren. De consequentie van niet conformeren is dat je aangeduid wordt als \u201cniet ok\u00e9\u201d. Sommige mensen raakten daar behoorlijk overstuur door, zozeer dat ze de gemeenschap verlieten. Als iemand gebrandmerkt werd als \u201chelemaal niet ok\u00e9\u201d kon er op een gruwelijke manier publiekelijk mee worden afgerekend op sociale media. Er zijn mensen die hun baan daardoor verloren en sommigen van hen zullen misschien nooit meer werk vinden. Als je ze googelt, is de openbare verbanning alles wat de potenti\u00eble werkgever zal zien. Aan de linkerkant zijn mensen die bepalen wie \u201cok\u00e9\u201d zijn, altijd de mensen uit een groep die historisch gezien onderdrukt is. Bij Noisebridge zijn dit nu toevallig een paar transvrouwen.\u2019<\/p>\n<p>Altman had net als veel anderen niet de moed om ertegenin te gaan. \u2018Veel coole mensen zijn weggegaan, en dat leidde ertoe dat andere coole mensen ook weer weggingen.\u2019<\/p>\n<p>Hij vindt het belangrijk om te benadrukken dat hij transvrouwen steunt. \u2018Ik wil dat Noisebridge weer een plek wordt waar transmensen \u2013\u00a0en anderen \u2013\u00a0zich welkom voelen, waar iedereen profijt heeft van en een bijdrage levert aan de gemeenschap en waar iedereen die ene regel volgt: <em>be excellent to each other<\/em>.<\/p>\n<p>Via Twitter \u2013\u00a0een site die leeft van dit soort controverses \u2013\u00a0zie ik foto\u2019s verschijnen van tenten die met anarchistische symbolen bespoten zijn. Ook zijn er meldingen van opblaaseenhoorns die verdwenen zijn.<\/p>\n<p>Ik hoor dat er ergens op het CCC-kamp een tentje is waar je klachten over andere bezoekers kunt indienen op een enorm formulier waar in detail van alles ingevuld moet worden. Tenslotte wordt het papier netjes opgevouwen en daarna verdwijnt het in een gleuf, en hoor je <em>kggggggggg<\/em>. Ook weer een geslaagd hackersprojectje: een offici\u00eble-papierenversnipperaar in de geest van weer een ander belangrijk hackersbeginsel:\u00a0<em>Mistrust authority<\/em>.<\/p>\n<div class=\"info-box\">\n<h5>De ethische principes van hacken, volgens het boek <em>Hackers: Heroes of the Computer Revolution<\/em> (1984) van Steven Levy:<\/h5>\n<ul>\n<li>Access to computers \u2013 and anything which might teach you something about the way the world really works \u2013 should be unlimited and total.<\/li>\n<li>All information should be free.<\/li>\n<li>Mistrust authority \u2013 promote decentralization.<\/li>\n<li>Hackers should be judged by their acting, not bogus criteria such as degrees, age, race, or position.<\/li>\n<li>You can create art and beauty on a computer.<\/li>\n<li>Computers can change your life for the better.<\/li>\n<li>Don\u2019t litter other people\u2019s data.<\/li>\n<li>Make public data available, protect private data.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"info-box\">\n<p>Deze publicatie is tot stand gekomen met steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Liever luisteren dan lezen? Gerard Janssen heeft dit verhaal ingesproken. Boven in de schoorsteen hangt de geel-zwarte vlag van de Chaos Computer Club, het \u2018Pesth\u00f6rnchen\u2019, een kruising tussen een piratenvlag en het oude Bundespost-logo. Beter zichtbaar zijn een regenboogvlag en een rood met zwarte antifa-vlag. Ik ben in het Chaos Communication Camp 2019 in het [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":139,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-447265","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-tech","article_type-reportage"],"acf":[],"author_name":"Gerard Janssen","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/447265","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=447265"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/447265\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Gerard Janssen","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/139"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=447265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=447265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}