
 {"id":420891,"date":"2019-02-22T03:00:36","date_gmt":"2019-02-22T02:00:36","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=420891"},"modified":"2020-01-10T09:49:59","modified_gmt":"2020-01-10T08:49:59","slug":"provinciale-staten-onderzoek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/provinciale-staten-onderzoek\/","title":{"rendered":"Belangenverstrengeling ligt op de loer bij de Provinciale Staten"},"content":{"rendered":"<p class=\"tekst\">Onbekend maakt onbemind: als dat voor \u00e9\u00e9n bestuurslaag in Nederland geldt, is het Provinciale Staten. De opkomst bij provinciale verkiezingen is laag \u2013 bij de Statenverkiezingen van 2015 nog geen 48 procent \u2013 en provinciale politici zijn nauwelijks bekend: ze doen hun werk in de schaduw.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Geen wonder dat er al decennia stemmen opgaan om Provinciale Staten op te heffen: het zou een overbodige, technocratische bestuurslaag zijn. Maar zelfs de plannen van het tweede kabinet-Rutte voor \u00e9\u00e9n grote Randstadprovincie mislukten jammerlijk. Intussen bepalen de Statenleden w\u00e9l wie er in de Eerste Kamer komen, en hebben ze zeggenschap over grote kwesties als ruimtelijke ordening, economische ontwikkeling, energievoorziening en milieu, die hoogst actueel zijn nu het kabinet de omslag naar een duurzaam klimaatbeleid probeert te maken. Alle reden om Provinciale Staten onder de loep te nemen.<\/p>\n<p class=\"tekst\">In opdracht van <span class=\"Cursief\">Vrij Nederland<\/span> deed Joost Berkhout, politicoloog aan de Universiteit van Amsterdam, met een team van studenten grondig onderzoek naar de huidige Statenleden in Nederland (zie verantwoording onderaan). Niet alleen brachten zij de leeftijd, het geslacht, de opleiding, de etniciteit en de beroepen en nevenfuncties van alle 570 Statenleden en 60 gedeputeerden in kaart, maar ook hun portefeuilles. Wie zijn de Statenleden die ons vertegenwoordigen? En waar raken hun zakelijke belangen aan de beleidsterreinen waarop ze als parttime volksvertegenwoordiger actief zijn? Hoe gaan ze om met de schijn van belangenverstrengeling?<\/p>\n<a data-ga-category=\"embedded-article\" data-ga-action=\"clicked\" data-ga-label=\"\" href=\"https:\/\/www.vn.nl\/enquete-provinciale-staten-draagvlak\/\" class=\"article-embed article-embed--left article-embed--new\"><span class=\"article-embed__image\" style=\"background-image:url(https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/fly-images\/422083\/MachtOpVr_Thijs02_vierkant_preview-520x520-cc.jpg);\"><\/span><span class=\"article-embed__content\"><span class=\"article-embed__read-more\">Lees ook<\/span><span class=\"article-embed__title\">Er is genoeg draagvlak voor de Provinciale Staten, maar weinig enthousiasme<\/span><span class=\"article-embed__date\">22 februari 2019<\/span><\/span><\/a>\n<h5>Gedateerd en versnipperd<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Een eerste opvallende bevinding: de informatie over Statenleden op de websites van de provincies en provinciale afdelingen van politieke partijen is in veel gevallen gebrekkig, gedateerd en versnipperd. In de aanloop naar de Statenverkiezingen spreken lijsttrekkers en andere kandidaten graag en veel over \u2018transparantie\u2019 en \u2018dicht bij de burger staan\u2019, maar in de praktijk blijkt gedetailleerde informatie over de Statenleden voor de ge\u00efnteresseerde burger vaak lastig te vinden.<\/p>\n<p class=\"tekst\">De verschillen zijn groot: sommige provincies bieden uitvoerige informatie, maar op de websites van Groningen, Limburg en Flevoland worden bij veel Statenleden de precieze portefeuilles niet genoemd. En de provincie Utrecht vermeldt alleen de \u2018thema\u2019s\u2019 waarmee Statenleden zich bezighouden, maar niet de commissies waarin ze zitting hebben en de woordvoerderschappen die ze vervullen: essenti\u00eble informatie voor burgers die willen controleren welke belangen Statenleden dienen.<\/p>\n<p class=\"tekst\">In veel gevallen blijkt de informatie over de belangen van Statenleden in ondernemingen en organisaties onvolledig of niet up to date, terwijl ze volgens de gedragscodes van de provincie geacht worden juist daarover volledige openheid te bieden en wijzigingen adequaat te melden. \u2018Dat helpt allemaal niet,\u2019 zegt onderzoeker Joost Berkhout. \u2018Het Statenlidmaatschap is een parttime baan. Om de schijn van belangenverstrengeling te vermijden, is het dan extra belangrijk dat voor iedereen zichtbaar is welke raakvlakken er zijn tussen de portefeuille en de professionele achtergrond van Statenleden. Zo kunnen provinciale politici ook laten zien dat ze verstand van zaken hebben. Maar in veel gevallen komt daar dus weinig van terecht.\u2019 Zo wordt het beeld versterkt van een gesloten bestuurslaag die meer met zichzelf bezig is dan met verantwoording aan de kiezer.<\/p>\n<h5>Hoogopgeleide witte mannen<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Een tweede opvallend onderzoeksresultaat: Provinciale Staten bestaat voor een onevenredig groot deel uit oudere, hoogopgeleide witte mannen (figuur 1). Het percentage vrouwen \u2013 32 procent \u2013 ging bij de laatste Statenverkiezingen zelfs omlaag: voordien was het nog 33 procent. In Gedeputeerde Staten, het dagelijks bestuur van de provincies, is de verhouding nog onevenwichtiger dan in Provinciale Staten. Gedeputeerde Staten in Drenthe, Flevoland en Limburg bestaat geheel uit mannen. De Commissarissen van de Koning vormen al helemaal een mannenbolwerk. Van de twaalf is er \u00e9\u00e9n vrouw: oud-PvdA-minister Jetta Klijnsma in Drenthe.<\/p>\n<p class=\"tekst\">De gemiddelde leeftijd in Provinciale Staten is hoog: 50 jaar (figuur 1). Ter vergelijking: in de Tweede Kamer is de gemiddelde leeftijd 47. \u2018Opvallend is ook de leeftijdsopbouw,\u2019 zegt Joost Berkhout. \u2018In de Staten zitten veel vijftigplussers en ook wel twintigers en jonge dertigers, maar relatief veel minder veertigers, mensen in het \u201cspitsuur\u201d van hun leven. Die groep kan het parttime Statenlidmaatschap kennelijk moeilijk combineren met hun andere drukke bezigheden. Het heeft er alle schijn van dat het Statenlidmaatschap vooral vervuld wordt door oudere heren die de tijd hebben hun ervaring in te zetten voor de publieke zaak. Op zichzelf is daar niks mis mee, maar een goede afspiegeling kun je het niet noemen.\u2019<\/p>\n<p class=\"tekst\">Provinciale Staten wordt bevolkt door hoogopgeleiden: 87 procent heeft HBO of een academische opleiding (figuur 1), een veel hoger percentage dan de gemeenteraden (67 procent), en bijna net zo hoog als de Tweede Kamer (rond de 90 procent). Representatief voor Nederland is het bepaald niet: van de beroepsbevolking is rond de dertig procent hoogopgeleid. Alleen bij de Statenfracties van de SP en de PVV zijn veel lager opgeleiden te vinden: meer dan de helft. Bij partijen als GroenLinks, D66 en de PvdA lopen vrijwel uitsluitend hoogopgeleiden rond.<\/p>\n<h5>Figuur 1<\/h5>\n<div class=\"media-wide\">\n<p><a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-image_1280 wp-image-422147\" role=\"img\" src=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg\" srcset=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg 320w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg 640w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg 1280w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Leeftijd-opleiding-1.svg 1920w\" alt=\"Provinciale staten\" width=\"1280\" height=\"99999\" \/><\/a><\/p>\n<\/div>\n<p class=\"tekst\">Hier tekent zich af wat de bestuurskundigen Mark Bovens en Anchrit Wille de \u2018diplomademocratie\u2019 noemen: de afgelopen decennia zijn hoogopgeleiden de politieke instituties gaan domineren. Dat geldt dus zeker voor Provinciale Staten. Een belangrijke verklaring is de complexiteit van onderwerpen als ruimtelijke ordening en milieubeleid die in Provinciale Staten aan de orde komen, in ontoegankelijk bureaucratisch jargon: je moet er maar zin in hebben, als gewone burger.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018Bovendien geven veel politieke partijen bij het samenstellen van de lijsten in de praktijk de voorkeur aan hoogopgeleide deskundigen,\u2019 zegt Berkhout. \u2018Hoe logisch dat ook is, het gaat ten koste van de toegankelijkheid van het democratisch proces en van de afspiegeling.\u2019<\/p>\n<h5>\u2018Mensen van kleur\u2019<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Wat evenredige vertegenwoordiging betreft is het nog het treurigst gesteld met de etniciteit van de Statenleden. Niet meer dan 21 van de 570 provinciale volksvertegenwoordigers in Nederland hebben een niet-westerse achtergrond: nog geen 4 procent (figuur 1). Ter vergelijking: in de Tweede Kamer ligt het percentage sinds 2010 rond de 11 procent, ongeveer het aandeel in de bevolking.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Zelfs provinciale kandidatencommissies van partijen als GroenLinks, die diversiteit al decennia hoog in het vaandel hebben, hebben in de praktijk de grootste moeite om een goede afspiegeling van de bevolking op de lijst te krijgen. In Utrecht bijvoorbeeld, waar GroenLinks in de provinciehoofdstad bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen de grootste partij werd, zou je kunnen verwachten dat zich ook voor de Statenverkiezingen ruim voldoende kandidaten zouden melden: welke ambitieuze GroenLinkser wil er niet delen in het succes?<\/p>\nhttps:\/\/www.vn.nl\/product\/vrij-nederland-nr-3-2019\/\n<p class=\"tekst\">Maar bij de kandidatencommissie meldden zich volgens het verslag niet meer dan 29 gegadigden voor de 18 plekken op de lijst, en ook nog eens overwegend \u2018man, wit en hoogopgeleid\u2019, zodat de commissie zelf driftig op zoek moest naar geschikte vrouwen en \u2018mensen van kleur\u2019. Resultaat: acht mannen, acht vrouwen, \u00e9\u00e9n schooljongen van 16 en \u00e9\u00e9n kandidaat met een Turkse achtergrond, vrijwel allemaal hoogopgeleid, die samen als \u2018mooie lijst\u2019 werden gepresenteerd.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018De Staten hebben minder prestige dan bijvoorbeeld de Tweede Kamer en de grote gemeenten,\u2019 verklaart UvA-politicologe Liza M\u00fcgge (tevens jurylid van de Ribbius-Peletier-Penning voor vrouwen die zich hebben onderscheiden in de Noord-Hollandse politiek), die al jaren onderzoek doet naar gender, diversiteit en politieke representatie.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018Daardoor doen de meeste politieke partijen minder moeite om ook vrouwen en mensen met een migratie-achtergrond op de lijst voor de Statenverkiezingen te krijgen. En voor partijen die w\u00e9l moeite doen, is het lastig goede kandidaten te vinden. Dat heeft ook te maken met de homogene netwerken van politieke partijen. Als politieke partijen \u00e9cht iets aan de afspiegeling willen doen, moeten ze constant werken aan de diversiteit van hun netwerk, en niet alleen als er verkiezingen aankomen.\u2019<\/p>\n<h5>Twaalf euro per uur<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Dat het zo moeilijk is goede kandidaten voor Provinciale Staten te vinden, is ook te verklaren uit de lage vergoeding die Statenleden ontvangen. Voor de twee dagen werk per week die het minimaal kost \u2013 althans: als ze hun taken serieus nemen \u2013 ontvangen de provinciale volksvertegenwoordigers een schamele 868 euro netto per maand, gemiddeld nog geen twaalf euro per uur.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Ter vergelijking: gemeenteraadsleden in steden met meer dan 150.000 inwoners hebben ongeveer dezelfde werkdruk, maar hun vergoeding is 60 procent hoger. Geen wonder dat bij de provincies vooral vijftigplussers die hun schaapjes al op het droge hebben zich melden voor het laag gewaardeerde ambt.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Al in 2004 drong de commissie-Dijkstal aan op hogere vergoedingen voor politieke ambtsdragers. Na enig soebatten \u2013 voor je het weet sta je als politicus in het post-Fortuyn-tijdperk als \u2018zakkenvuller\u2019 te kijk \u2013 werd de bezoldiging van gemeenteraadsleden, Kamerleden en ministers verhoogd. De Statenleden hadden het nakijken. Reden waarom Harold van de Velde, SGP-Statenlid in Zeeland en voorzitter van de beroepsvereniging StatenlidNu, afgelopen jaar weer aan de bel trok bij de Tweede Kamer en bij minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren: de vergoedingen moeten volgens de Statenleden met een kwart omhoog.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018Vijftigplussers en jongeren die net met werken zijn begonnen, willen voor zo\u2019n lage vergoeding nog wel aan de slag als Statenlid,\u2019 zegt Van de Velde. \u2018Maar de middengroepen zijn veel kariger vertegenwoordigd, met hun kennis en ervaring. Dat is slecht voor de kwaliteit van de volksvertegenwoordiging. Als we de Staten gezond willen houden, is het hoog tijd dat er iets aan de vergoedingen wordt gedaan, want dit probleem is al j\u00e1ren bekend.\u2019<\/p>\n<h5>Figuur 2<\/h5>\n<div class=\"media-wide\">\n<p><a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-image_1280 wp-image-422381\" role=\"img\" src=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg\" srcset=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg 320w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg 640w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg 1280w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Politieke_kleur.svg-2.svg 1920w\" alt=\"provinciale staten\" width=\"1280\" height=\"99999\" \/><\/a><\/p>\n<\/div>\n<h5><\/h5>\n<h5>Nevenfuncties<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Omdat het Statenlidmaatschap een parttimefunctie is, hebben de meeste Statenleden een baan of meer nevenfuncties naast hun politieke werk. Dat is niet alleen onvermijdelijk, het zou ook goed kunnen zijn voor de expertise en de binding van de Statenleden met de samenleving. Idealiter zouden de provinciale volksvertegenwoordigers naast hun politieke verantwoordelijkheden in een breed spectrum van professies werkzaam moeten zijn.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Maar het onderzoek van Berkhout c.s. laat zien dat de Staten in de praktijk worden gevuld door onevenredig veel professionals uit sectoren die directe raakvlakken hebben met de belangrijkste taken van de Staten, zoals omgevingsbeleid, milieu en economische ontwikkeling.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Wie inzoomt op de specifieke banen of nevenfuncties naast het Statenlidmaatschap, ontdekt opvallend veel agrarisch ondernemers, vertegenwoordigers van belangenorganisaties, wethouders, lobbyisten in het bedrijfsleven en vooral veel commerci\u00eble adviseurs, die hun geld verdienen met advies aan bedrijven en overheden. Ter vergelijking: onder de 570 Statenleden in Nederland is \u00e9\u00e9n medewerker van een callcenter, \u00e9\u00e9n kunstenaar en \u00e9\u00e9n postbode, maar zijn er zesentachtig adviseurs en consultants, zelfstandig of in dienst van een adviesbureau, in veel gevallen op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu of economische ontwikkeling: precies de terreinen waar de provincie over gaat. \u2018Dat is niet alleen nadelig voor de representativiteit, maar zorgt er ook voor dat politici en bestuurders elkaar in het kleine beleidscircuit van de provincie telkens met andere petten op tegenkomen,\u2019 zegt Joost Berkhout. \u2018Dan kunnen belangen snel met elkaar verstrengeld raken.\u2019<\/p>\n<p class=\"tekst\">Niet voor niets schrijft de Provinciewet voor dat Statenleden zich dienen te onthouden van stemmingen over kwesties die hen persoonlijk raken. De Algemene wet bestuursrecht stelt bovendien dat het bestuursorgaan \u2018ertegen waakt dat tot het bestuursorgaan behorende of daarvoor werkzame personen die een persoonlijk belang bij een besluit hebben, de besluitvorming be\u00efnvloeden\u2019. Streng ge\u00efnterpreteerd sluit de wet dus actieve deelname aan de commissiebehandeling en het Statendebat uit als er een persoonlijk belang in het spel is. In de gedragscodes die Provinciale Staten volgens de Provinciewet dienen te hanteren, is bovendien vastgelegd dat Statenleden niet-openbare informatie waar ze als volksvertegenwoordiger over beschikken, niet met derden mogen delen of \u2018te eigen bate\u2019 mogen gebruiken. Des te belangrijker is het dus dat Statenleden elke schijn van belangenverstrengeling vermijden.<\/p>\n<h5>Dubbele petten<\/h5>\n<p class=\"tekst\">Daar gaan Statenleden in de praktijk heel verschillend mee om. Zo zien agrarisch ondernemers vaak geen enkel beletsel om in de Staten woordvoerder Landbouw te worden. Zoals melkveehouder Marco van der Vegte (CDA) uit Overijssel. Hij voert aan dat kennis van de agrarische wereld van groot belang is in de provinciale besluitvorming en dat de provincie geen directe invloed heeft op zijn persoonlijke belangen als melkveehouder. \u2018Verder denk ik dat het goed is dat er mensen in de provincie zitten met gewoon nuchter boerenverstand.\u2019<\/p>\n\n<div class=\"newsletter-teaser bg-gray\">\n    <div class=\"teaser__content__container\">\n                    <div class=\"teaser__header\">Politiek dier? Lees onze nieuwsbrief Macht op vrijdag<\/div>\n        \n                    <div class=\"teaser__text\">Iedere vrijdag de belangrijkste politieke verhalen in je mailbox.<\/div>\n            <\/div>\n\n    <div class=\"teaser__btn__container\">\n                    <div class=\"teaser__btn\">\n                <a class=\"btn btn--rounded btn--white-bg\" \n                    href=\"\/service\/nieuwsbrieven\"\n                    data-ga-category=\"banner-newsletter-button\" \n                    data-ga-label=\"Politiek dier? Lees onze nieuwsbrief Macht op vrijdag\" \n                    data-ga-action=\"clicked\">Meld je aan ><\/a>\n            <\/div>\n            <\/div>\n<\/div>\n<p class=\"tekst\">Diverse commercieel adviseurs zeggen wel nee tegen specifieke adviesopdrachten van de provincie, maar n\u00ed\u00e9t tegen portefeuilles in de Staten die aan hun advieswerk kunnen raken. Karin Jeurink (PvdA, Gelderland), bijvoorbeeld, is eigenaar van Karin Jeurink Omgevingsadvies (\u2018Omgeving, beleid, milieu, vergunningverlening\u2019), en daarnaast niet alleen voorzitter van de Statencommissie Economie, Energie en Milieu en lid van de commissie Ruimtelijke Ordening, Landelijk gebied en Wonen, maar ook woordvoerder Ruimtelijke Ontwikkeling: precies de onderwerpen waar ze als adviseur haar geld mee verdient.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018Dat er raakvlakken zijn tussen de professionele expertise en een portefeuille in Provinciale Staten is in de kern alleen maar goed,\u2019 laat Jeurink weten. \u2018Gedegen kennis van zaken komt de controlefunctie van de volksvertegenwoordiging alleen maar ten goede. Wanneer professionele en controlerende taken elkaar dreigen te kruisen, maak ik een kritische afweging. Ik ben bijvoorbeeld gevraagd mee te dingen naar een opdracht die te maken had met Lelystad Airport, daar heb ik nee tegen gezegd omdat ik namens mijn partij de woordvoering op dit onderwerp doe.\u2019<\/p>\n<h5>Figuur 3<\/h5>\n<div class=\"media-wide\">\n<p><a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-image_1280 wp-image-422383\" role=\"img\" src=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg\" srcset=\"https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg 320w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg 640w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg 1280w, https:\/\/www.vn.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/VIZ_VN_2018_Portefeuilles.svg 1920w\" alt=\"provinciale staten\" width=\"1280\" height=\"99999\" \/><\/a><\/p>\n<\/div>\n<p class=\"tekst\">Sommige wethouders vinden het ook helemaal geen probleem om als Statenlid dezelfde portefeuilles te vervullen als in de gemeente, terwijl de publieke belangen die ze met die verschillende petten op moeten dienen, met elkaar in strijd kunnen zijn. Statenlid Caroline van Brakel (CDA, Noord-Brabant) bijvoorbeeld vervult als wethouder in Nuenen onder meer de portefeuilles Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit, terwijl ze in de Staten lid is van de commissie Ruimte (portefeuille: Omgevingswet) en voorzitter van de commissie Mobiliteit: dubbele petten dus.<\/p>\n<p class=\"tekst\">\u2018Ik denk dat bijna ieder Statenlid raakvlakken ziet tussen het werk als Statenlid en zijn of haar beroep,\u2019 verklaart Van Brakel. \u2018Daar waar het beleid heel specifiek wordt, moet alle schijn van belangenverstrengeling vermeden worden. In die gevallen onthoud ik me van stemming en beraadslagingen over dit onderwerp.\u2019<\/p>\n<p class=\"tekst\">Fran\u00e7ois Babijn (Partij voor Zeeland) tenslotte is naast zijn Statenlidmaatschap ook wethouder voor de lijst-Babijn in de gemeente Sluis. Toen hij zich in december opwierp als lijsttrekker voor de Zeeuwse Statenverkiezingen, probeerde de oppositie in de gemeenteraad hem ertoe te bewegen zijn wethouderschap op te geven omdat de belangen van Sluis en de Provincie op veel terreinen niet hetzelfde zijn. Hij bleef zitten.<\/p>\n<p class=\"tekst\">In de jaarlijkse Politieke Integriteitsindex van journalist Bart de Koning en onderzoekers Leo Huberts en Muel Kaptein, voorheen gepubliceerd in <a href=\"https:\/\/www.vn.nl\/integriteits-index-6\/\">Vrij Nederland<\/a> en dit jaar in <a href=\"https:\/\/www.volkskrant.nl\/kijkverder\/v\/2019\/politieke-integriteits-index-vvd-partij-met-meeste-en-de-ernstigste-integriteitsaffaires\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">de Volkskrant<\/a>, komen betrekkelijk weinig gevallen van belangenverstrengeling in de provinciale politiek voor: sinds 2014 noteerden de onderzoekers niet meer dan vier van zulke integriteitsaffaires, waaronder de Drentse commissaris van de Koning Jacques Tichelaar die in 2017 moest aftreden omdat hij een opdracht had gegund aan zijn schoonzus.<\/p>\n<p class=\"tekst\">Maar volgens Huberts is dat kleine aantal openbare affaires niet per se geruststellend: \u2018Er zijn nu eenmaal minder provinciale dan lokale politici. En het kan ook te verklaren zijn door gebrek aan aandacht van de provinciale pers of van de provincies zelf. Dat wordt \u201cde integriteitsparadox\u201d genoemd: er komen meer affaires aan het licht als je er meer aandacht aan besteedt.\u2019<\/p>\n<p class=\"tekst\">Provinciale Staten zou zich dat moeten aantrekken, gezien de gebrekkige openbare informatie over de belangen van Statenleden, het onevenredig hoge aantal experts in de Staten en de vele raakvlakken tussen beroepen, nevenfuncties en portefeuilles. Leo Huberts: \u2018Provinciale politici moeten beseffen dat hun integriteit daarbij in het geding is, niet alleen in hun politieke functioneren, maar ook in de manier waarop ze daarbuiten omgaan met vertrouwelijke informatie waar ze als politicus toegang toe hebben. Dat thema wordt zwaar onderschat.\u2019<\/p>\n<p class=\"tekst\">Een remedie tegen de schijn van belangenverstrengeling en de schaduwmacht van de experts in de Staten kan ook zijn: de gesel van de kiezer. De PvdA was bijvoorbeeld altijd oppermachtig in de Staten van Groningen en stond als regentenclub bekend, maar is nu door opeenvolgende electorale nederlagen veroordeeld tot de oppositie. En dat heeft de diversiteit in de Statenfractie alleen maar goed gedaan, althans wat de beroepen betreft. De huidige fractieleden: een lid van de raad van advies van Clubhuis De Horizon (onbezoldigd), een gepensioneerde oud-wethouder, een operator bij een kabelfabriek, een jonge advocate en een postbode.<\/p>\n<div class=\"info-box\">\n<h5>Verantwoording<\/h5>\n<p class=\"kader\">Dit onderzoek is in opdracht van <em>Vrij Nederland<\/em> uitgevoerd door de Universiteit van Amsterdam onder leiding van politicoloog Joost Berkhout, m.m.v. Patrick Statsch, Mandy Fit, Sabine Stolwijk en Marius Valkenet. De relevante gegevens van de provinciale bestuurders en volksvertegenwoordigers zijn ontleend aan de websites van de twaalf provincies, de websites van de provinciale partijafdelingen en andere openbare bronnen. Voor dit onderzoek zijn alle nevenfuncties van alle 570 huidige leden van Provinciale Staten en alle 60 leden van Gedeputeerde Staten geanalyseerd, en geclassificeerd volgens de internationale standaard-classificatie van economische activiteiten (ISIC).<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>In opdracht van Vrij Nederland onderzocht de Universiteit van Amsterdam de achtergrond, de nevenfuncties en de portefeuilles van alle Statenleden in Nederland. Belangenverstrengeling ligt op de loer, want bij tientallen provinciale politici raken hun zakelijke belangen aan hun portefeuilles als parttime volksvertegenwoordiger. <\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-420891","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","dossier-macht","article_type-onderzoek"],"acf":[],"author_name":"Thijs Broer","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/420891","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=420891"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/420891\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Thijs Broer","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=420891"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=420891"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}