{"id":381017,"date":"2018-02-09T15:00:00","date_gmt":"2018-02-09T14:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=381017"},"modified":"2018-02-20T13:05:25","modified_gmt":"2018-02-20T12:05:25","slug":"kilmaatveranderingen-2018","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/kilmaatveranderingen-2018\/","title":{"rendered":"Het klimaat en de mens in 2018"},"content":{"rendered":"
\n

Hoe kunnen we de klimaatverandering vertragen en terugdraaien, of is er nog tijd om ons aan te passen?<\/p>\n<\/div>\n

\n

Keerpunten, de wereld in 2018<\/strong>: Ieder jaar vraagt\u00a0The<\/em>\u00a0New York Times<\/em>\u00a0een keur aan denkers, schrijvers, wetenschappers en wereldleiders wat de keerpunten zijn van deze tijd en waar we met de wereld naartoe gaan.\u00a0Vrij Nederland<\/em>\u00a0selecteerde de beste bijdragen.<\/p>\n<\/div>\n

1) Het tij keren op de Siberische steppe<\/strong>
\nNikita Zimov, directeur van het Pleistoceen Park, en zijn vader Sergei werken als onderzoekers op een wetenschapsstation in het Russische Chersky. Zij proberen het steppe-ecosysteem van de IJstijd te laten herleven in het Siberische poolgebied. Ze reizen stad en land af om dieren en planten naar hun park te brengen, in de hoop een duurzaam model te\u00a0cre\u00ebren\u00a0om klimaatverandering af te remmen. Nikita Zimov vertelt over zijn ambitieuze plannen: \u2018Tijdens het Pleistoceen vormde het Siberische noordpoolgebied een uiterst productief ecosysteem, met een hoge dierdichtheid. Menselijke tussenkomst heeft daar vooral schade aangericht.\u00a0Een herleving van het steppe-ecosysteem kan voorkomen dat de permafrost smelt en\u00a0daarmee\u00a0bijdraagt aan temperatuurdaling op aarde. Tijdens de dooi produceren microben in de aarde namelijk veel broeikasgassen. Ons ecosysteem kan dit proces vertragen\u00a0doordat dieren de sneeuw platstampen, waardoor de kou in de bodem trekt en de diepe permafrostlagen koud blijven.\u00a0Een herleefde biotoop zou ook zorgen voor een groter weerkaatsingsvermogen van de aarde, een verlaagde methaanuitstoot en een bodem die geschikter is voor de opslag van koolstof uit de atmosfeer via processen als fotosynthese.\u00a0Momenteel richten we ons vooral op het vergroten van de dierdichtheid in het park. We hopen binnenkort meer bizons en muskusossen binnen te brengen; daarna willen we roofdieren introduceren.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
Subel Bhandar\/AFP\/Getty Images\/NYT<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

2) De nieuwe ijskegels van Ladakh<\/strong>
\nIn het bergachtige woestijngebied van Ladakh, India, is het water van de gletsjers hard nodig voor de gerstvelden en fruitbomen die gemeenschappen in stand houden. Maar dorpen in de Indiase Himalaya zien gletsjers langzamerhand verdwijnen door de opwarming van de aarde, waardoor seizoengebonden watertekorten verder oplopen. In 2014 werd daarom begonnen met het project Ice Stupa: kunstmatige gletsjers die water opslaan als ijs tot de lente aanbreekt. Suryanarayanan Balasubramanian, projectmanager en onderzoeker bij Ice Stupa, vertelt dat het project is ge\u00efnspireerd op een eeuwenoud gebruik om gletsjers te maken: \u2018De bevolking van Ladakh slaat hun water van oudsher hoog in de bergen op als ijs. Volgens deze methode vormde ijs zich in de breedte en moest de schaduw van de bergwanden het beschermen tegen de zon. Wij wilden dit concept verbeteren, zodat de kunstmatige gletsjers tot in de zomermaanden goed zouden blijven en op lagere hoogten konden worden gebouwd, waar de boeren makkelijker bij het opgeslagen water kunnen. We experimenteerden met verticale ijsvorming. Een buizensysteem voert het water uit het gletsjermeer naar beneden, naar de opstellingsplaats. Daar is de pijp naar boven gericht. Het water komt eruit gegutst, de vrieskou in. Het ijs vormt zich opwaarts en vormt zo een kegelvormige ijsstructuur., een zogeheten ijs-stupa. We experimenteren nu met ijs-stupa\u2019s in de Himalaya, en ook in de Alpen en het Andesgebergte.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
XL Catlin Seaview\/AFP\/Getty Images\/NYT<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

3) Het Great Barrier Reef zelfredzaam maken\u00a0<\/strong>
\nVorig jaar meldden wetenschappers dat brede stroken in het Great Barrier Reef waren afgestorven door opwarming van het zeewater. Het bericht kwam nadat de Australische overheid massale verbleking van het rif had vastgesteld in 2016 en 2017. Onderzoekers aan het Australian Institute of Marine Science testen nu natuurlijke oplossingen om \u2019s werelds grootste rifsysteem te helpen zichzelf te herstellen.<\/p>\n

Ken Anthony van het instituut vertelt over de ingrepen waar hij het meeste vertrouwen in heeft: \u2018Ik ben vooral enthousiast over horizontale genoverdracht, waarbij koraal dat zich heeft aangepast aan het warmere noordelijke klimaat in Australi\u00eb, wordt verplaatst naar de koelere zuidelijke wateren waardoor de riffen daar minder risico lopen om te verbleken. Horizontale evolutie is een andere interventie die we testen. Hierbij wordt het evolutieproces versneld door kruising van de meest weerbare koralen die zijn overgebleven. We maken daarbij gebruik van kunstmatige selectie, die al eeuwen wordt toegepast binnen de agricultuur en die minder risico\u2019s met zich meebrengt dan genetische modificatie. Door hun enorme diversiteit zijn koraalriffen het regenwoud van de zee. Het is onze verantwoordelijkheid om al het mogelijke te doen om ze te redden.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
Caine Delacy\/NYT<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

4) De diepte van de oceaan krijgt geen zuurstof meer
\n<\/strong>Naarmate de temperatuur van de oceaan stijgt, kan water minder zuurstof vasthouden, wat tot kilometers onder de oppervlakte leidt tot \u2018ademnood\u2019 voor het leven in zee. Tech Takamitsu Ito maakt deel uit van een team van het Georgia Institute of Technology, dat ontdekte dat het zuurstofgehalte in de zee snel daalt. \u2018Oceanen absorberen de zuurstof uit de atmosfeer die het mariene leven nodig heeft; waterstromingen brengen het vervolgens dieper de oceaan in. Door de opwarming van de aarde stijgt ook de temperatuur van de oceaan, en warmer water houdt minder zuurstof vast. Ook de dichtheid van het oppervlaktewater neemt af, waardoor de neerwaartse circulatie van zuurstof wordt belemmerd. Het gebied langs de kust van Oregon bijvoorbeeld is zeer ontvankelijk voor deoxygenatie, het ontnemen van zuurstof, die soorten verdrijft of doodt. De situatie verslechtert door de inzet van chemische meststoffen op het land die uiteindelijk in het water terechtkomen, waardoor zuurstof verloren gaat. Volgens ons model krijgen we rond 2030 of 2040 te maken met wijdverspreide deoxygenatie. De leefomstandigheden in de oceaan verslechteren waardoor vissen, schelpdieren, zeeslakken enzovoort het zwaar te verduren krijgen. Dit zien we nu al in de Zuid-Indische Oceaan en bepaalde delen van de oostelijke en tropische Stille Oceaan, maar naar verwachting zal het zich vooral in de noordelijke Stille Oceaan voltrekken.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
Karim Sahib\/AFP\/Getty Images\/NYT<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

5) De Verenigde Arabische Emiraten maken regen
\n<\/strong>De Verenigde Arabische Emiraten hebben hun hoop gevestigd op regenstimulatie om de uitgeputte grondwaterreserves aan te vullen. In 2016 begon het overheidsgestuurde UAE-Research Program for Rain Enhancement met de toekenning van beurzen aan wetenschappers die onderzoek doen naar weermodificatie in het gebied. Dr. Linda Zou, die civiele en milieutechniek doceert in Abu Dhabi, was een van de eerste winnaars vanwege haar focus op cloud seeding<\/span> \u2013 \u2018regen maken\u2019: het besproeien van wolken met kunstmatige celkernen om neerslag te triggeren. Haar experimenten stimuleren de natuurlijke processen in regenwolken en bootsen die na. Zou: \u2018Door middel van in de natuur voorkomende kernen zoals stof of stuifmeel wordt waterdamp door wolken gecondenseerd tot druppels, die als regen omlaag vallen als ze de juiste grootte hebben. In een land met een droog klimaat, zoals de Verenigde Arabische Emiraten, kan het helpen om cloud seeding- bestanddelen met dezelfde werking als kernen in te zetten. Ik maak die bestanddelen door zoutkristallen te bedekken met een laagje titaniumdioxide van een nanometer dik. Door dit laagje wordt het oppervlak van de kristallen hydrofiel, waardoor de kunstmatige wolk de waterdamp beter opneemt en tot regen condenseert. \u00a0In de Verenigde Arabische Emiraten is cloud seeding slechts \u00e9\u00e9n van vele maatregelen, maar het zou kunnen doorgroeien tot een oplossing. In de tussentijd is elke regendruppel er \u00e9\u00e9n.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
Angel Franco\/NYT<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

6) Een nieuw tijdperk: vlees zonder dieren
\n<\/strong>Volgens de U.S. National Oceanic and Atmospheric Administration is de opwarming door broeikasgassen tussen 1990 en 2016 met 40 procent gestegen. Vee is een belangrijke bron van deze uitstoot, en wereldwijd wordt steeds meer vlees gegeten. Om bij te dragen aan de verkleining van onze ecologische voetafdruk wordt ge\u00ebxperimenteerd met plantaardige alternatieven die eruitzien en smaken als vlees. Ethan Brown is oprichter en directeur van Beyond Meat en vertelt hoe zijn bedrijf in Californi\u00eb in het laboratorium probeert vlees na te maken: \u2018Ik ben dit bedrijf begonnen om een in smaak \u00e9n uiterlijk perfect stukje vlees te cre\u00ebren, op geheel plantaardige basis. Dat is mogelijk doordat alle bestanddelen van vlees \u2013 aminozuren, lipiden, mineralen en water \u2013 buiten dieren om kunnen worden verkregen. We kennen de samenstelling van vlees, dus hebben we een methode ontwikkeld waarbij we plantaardige eiwitten zo verhitten, koelen en onder druk zetten dat de vezelige textuur van spieren ontstaat.<\/p>\n

Om de smaak en geur van vlees na te bootsen, isoleren we moleculen die aan die kenmerken bijdragen. Vervolgens proberen we dezelfde moleculen te vinden in planten. We komen elk jaar dichterbij de perfecte match. Onze Beyond Burger uit 2016 komt het dichtst in de buurt. Het oogt, sist en \u201cbloedt\u201d zelfs als gehakt. Wat je op je bord legt, kan de klimaatverandering temperen. Ik wil mensen meer keus bieden om dat besluit makkelijker te maken.\u2019<\/p>\n

\n

Meer over klimaat? <\/strong>Lees hier\u00a0<\/strong>‘Parijs, de groene motor’. Hoe staat de wereld er voor, twee jaar na de klimaatakkoorden?\u00a0<\/a><\/p>\n<\/div>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hoe kunnen we de klimaat-verandering vertragen, terugdraaien of ons aanpassen?<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[11962,4266,4606,12319,12321,12317,5265],"class_list":["post-381017","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","tag-11962","tag-global-warming","tag-klimaat","tag-oceaan","tag-opwarming","tag-regen","tag-vlees"],"acf":[],"author_name":"De redactie","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/381017","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=381017"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/381017\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"De redactie","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=381017"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=381017"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}