{"id":376847,"date":"2017-12-07T10:24:01","date_gmt":"2017-12-07T09:24:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=376847"},"modified":"2017-12-07T11:28:29","modified_gmt":"2017-12-07T10:28:29","slug":"fred-spek-niks-niks-bereikt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/fred-spek-niks-niks-bereikt\/","title":{"rendered":"Fred van der Spek: ‘Niks! Ik heb niks bereikt’"},"content":{"rendered":"
\n

Fred van der Spek, een van de oprichters van de Pacifistische Socialistische Partij (PSP), is 23 november 2017 overleden. In 2003 interviewde Coen Verbraak de voormalig PSP-partijleider. Een socialist in hart en nieren, zo maken ze ze niet meer tegenwoordig.<\/p>\n<\/div>\n

Ze vragen hem soms: ‘wat heeft u nou eigenlijk bereikt?’. \u2018En weet u wat ik dan zeg?\u2019, roept Fred van der Spek, op een toon alsof-ie een mop vertelt. \u2018Niks! Ik heb niks bereikt.\u2019 Hij schatert, zonder een spoor van vrolijkheid. \u2018Maar ik heb er met de PSP w\u00e9l voor gezorgd dat er een periode een echt en herkenbaar alternatief werd gepresenteerd. Dat alternatief bleef voortdurend een rode draad.\u2019 Aan die rode draad kon niet getwijfeld worden; Fred van der Spek, mede-oprichter en tot 1986 voorman van de PSP, was zowel pacifist als socialist. Nederland diende zich volgens hem ogenblikkelijk te ontwapenen. En aan het Wetboek van Strafrecht zou een artikel moeten worden toegevoegd: \u201chij die onderneemt, alleen of in vereniging, wordt gestraft met maximaal .. jaar gevangenisstraf\u201d. Goed, hij zag zelf ook wel dat dat ideaal niet direct onder handbereik lag. Maar in de drie\u00ebntwintig jaar in Den Haag \u2013 vier jaar in de Eerste Kamer, negentien in de Tweede- bracht hij z\u2019n streven in elk geval nadrukkelijk onder de aandacht. Vooral begin jaren tachtig -ten tijde van de massale demonstraties tegen de kernwapens- beleefde zijn partij hoogtijdagen. Maar de Koude Oorlog verdween. De PSP ging onder leiding van Andr\u00e9e van Es op in Groenlinks, tot grote ontsteltenis van Van der Spek. Op 1 januari 1986 stapte hij uit de PSP, en richtte de Partij voor Socialisme en Ontwapening op. Die PSO viel al na een half jaar uiteen. Sinds 1992 bestuurt hij de Nieuwe PSP, een partij die \u2018hooguit honderd leden\u2019 telt.<\/p>\n

De wereld mag dan veranderd zijn, Fred van der Spek (79) staat nog fier achter zijn standpunten. \u2018Waarschijnlijk is het een soort achterlijkheid dat ik nog altijd socialist en pacifist ben. Dat is althans de reactie die ik vaak bespeur: die vent is hartstikke gek. Nou, laat mij dan maar gek zijn.\u2019 Als hij boodschappen doet in de buurt van z\u2019n huis in Amsterdam-Zuid, spreken mensen \u2018m nog weleens aan. Wildvreemde types vaak, van totaal andere politieke voorkeur dan hij. Het is allerminst borstklopperig bedoeld, benadrukt Van der Spek, \u2018maar dan zeggen ze dat ze me waardeerden en dat ze zo iemand m\u00edssen in Den Haag.\u2019 Ferm: \u2018Dat zegt meer over Den Haag dan over mij.\u2019<\/p>\n

Hij heeft ‘links’ en ‘rechts’ altijd vage begrippen gevonden. ‘Ik denk liever in “socialisme” en “kapitalisme”. Ik ben socialist. Dat houdt een aantal dingen in die gemeenlijk als \u201clinks\u201dworden gezien. Zorgen voor mensen die het moeilijk hebben. Dat uitgangspunt is in de huidige maatschappij enorm verzwakt.\u2019 Wanneer-ie voor het laatst een links mens is tegengekomen? Ach, zegt hij, het hangt er maar vanaf hoe ruim je de definitie maakt. \u2018Je kunt \u2018m zo oprekken dat zelfs Wouter Bos nog een beetje links is. Een h\u00e9\u00e9l klein beetje. Maar socialisten zie ik niet meer, zeker niet in Den Haag. Wat het socialisme betreft moet je eigenlijk in de verleden tijd praten.\u2019<\/p>\n

Hij heeft de afgelopen anderhalf jaar hoofdschuddend toegekeken hoe het Binnenhof en de rest van Nederland dramatisch op drift raakten. \u2018Het was werkelijk een aburde tijd.\u2019 Al beschouwde hij de opkomst van Pim Fortuyn niet als een echte breuk met de jaren ervoor. \u2018De mate waarin hij schande sprak van migranten was misschien niet gangbaar, maar Bolkestein had jaren daarvoor ook al dergelijke dingen geroepen. De manier waarop Fortuyn het deed vond ik zeer dubieus. Je mag best zeggen dat sommige migranten voor problemen zorgen. Maar die anti-migrantenhouding \u2013 misschien kun je zelfs\u00a0racistische\u00a0houding zeggen \u2013 vond ik buitengewoon gevaarlijk.\u2019 Kritiek op allochtonen is zinloos, als je niet op de kern van het probleem ingaat, vindt Van der Spek: \u2018Nederland houdt, samen met de andere Westerse landen, de Derde Wereld bewust arm. Onder meer via invoerrechten in de Europese Unie. Dan is het dus volslagen vanzelfsprekend dat mensen uit die gebieden hier heen komen om economische redenen. Daarom kun je nooit zeggen: alleen mensen die gemarteld zijn mogen naar binnen. Je moet geen grote mond over migranten hebben als je niet \u00f3\u00f3k een grote mond hebt over onze houding ten aanzien van de ontwikkelingslanden.\u2019<\/p>\n

Van der Spek kreeg het socialisme van huis uit mee. Zijn ouders waren overtuigde SDAP-ers. \u2018Met als uitgangspunt dat we collectief zouden moeten bepalen wat er in de economie gebeurt.\u2019 Het pacifisme was veel minder vanzelfsprekend. Hij was in de oorlog absoluut niet tegen de geallieerde bombardementen op Duitse steden. \u2018Integendeel, ik vond het zelfs schitterend als N\u00e9derland gebombardeerd werd; laat die Engelsen die Duitsers maar goed op hun flikker geven. Pas na de bevrijding kwam je veel meer te weten, kwamen er nieuwe feiten en achtergronden. Psychiater Van Dantzig heeft een paar jaar geleden gezegd dat die bombardementen op Duitse steden evengoed oorlogsmisdaden waren. Dat vind ik nu ook. Maar toen zag ik het heel anders.\u2019<\/p>\n

Datzelfde gold voor de bom op Hiroshima. Hij vond de atoombom aanvankelijk zelfs buitengewoon fascinerend. \u2018Ik heb als leraar schei- en natuurkunde het principe van de Hiroshima-bom niet zonder merkbaar enthousiasme uitgelegd. Echt een heel knap staaltje denkwerk.\u2019 Met datzelfde vuur zet hij vervolgens het principe van de atoomsplijting uiteen. De kleine handen dirigeren boven de restauranttafel moeiteloos atomen en neutronen in en uit hun baan. 4 Pi R kwadraat kaatst tussen de koffiekopjes. \u2018Die bom was technisch gewoon een geniale vondst\u2019, zegt hij, \u2018echt fascinerend.\u2019<\/p>\n

Het moet rond 1946 dat hij in Delft een lezing bijwoonde van professor L. Rosenfeld, hoogleraar Theorethische Natuurkunde. Rosenfeld sprak over de atoombom. Van der Spek: \u2018En ik zal nooit zijn laatste zin vergeten: “Deze wereld zal socialistisch zijn, of ze zal\u00a0niet\u00a0zijn”. Het interessante was dat hij de relatie legde tussen bewapening en maatschappijstructuur. Dat ging ook in mijn denken een grote rol spelen. Voor mij gingen \u201csocialisme\u201d en \u201cpacifisme\u201d bij elkaar horen. In \u00e9\u00e9n opzicht vertonen het particuliere ondernemerschap en het militaire apparaat namelijk een grote overeenkomst: het totale gebrek aan democratische controleerbaarheid. Een ondernemer gaat uit angst voor z\u2019n concurrent natuurlijk niet alles op straat gooien. En in het militaire apparaat is het van groot belang dat je geheim houdt waar je proppenschieters staan. Daardoor is elke mogelijkheid tot democratische controle weg.\u2019 Hij vertelt over een ontmoeting die hij ooit had met Paul Nitze, hoofdonderhandelaar namens Reagan bij de wapenbeheersingsgesprekken in Gen\u00e8ve. \u2018Ik vroeg hem: En? Had u de indruk dat uw counterparts van de Sovjets goed op de hoogte waren van de Amerikaanse bewapening? Zijn antwoord was werkelijk verwoestend. Hij zei: \u201cGoed op de hoogte? Ze waren perf\u00e9ct op de hoogte! Ik heb veel dingen van ze geleerd over onze bewapening, die mijn eigen mensen altijd voor mij geheim hadden gehouden\u201d.\u2019<\/p>\n

\u2018Soms vragen mensen: hoe verklaar je dat er in 1981 vierhonderdduizend en in 1983 vijfhonderdvijftigduizend mensen demonstreerden tegen de kernwapens, terwijl er voor Irak of Kosovo nog maar een handjevol opdraaft? Ik denk dat toen de angst voor het eigen hachje meespeelde. Het ging om plaatsing van kruisvluchtwapens in Nederland. Die angst voor het eigen hachje vind ik een uitstekend argument, maar het is natuurlijk mooier om het algemener te zien. Ik heb destijds de mate waarin het een principieel standpunt was nogal overschat.\u2019<\/p>\n

\u2028Heeft u ooit geloofd dat uw idealen haalbaar waren?<\/em>
\n\u2018Zeker. En ik sluit niet uit dat het socialisme \u2013dat ik eigenlijk nog belangrijker vind dan het pacifisme- er ooit nog zal komen. Het is niet ondenkbaar dat die massa\u2019s in de Derde Wereld gaan zeggen: \u201cwe gaan wraak nemen\u201d en een kernwapen proberen te bemachtigen. Een atoombom is nog altijd veel goedkoper dan duizend tanks. Misschien gaan mensen in het Westen dan uit lijfsbehoud inzien dat het verstandig zou zijn om de maatschappelijke orde een beetje te wijzigen.\u2019 Eigenlijk dus bijna letterlijk het scenario van elf september, erkent Van der Spek \u2018Er heeft toen ongetwijfeld religieus fanatisme meegespeeld. Maar ik ben ervan overtuigd dat de grootste factor is geweest: \u201cwe z\u00fallen ze, die uitbuiters\u201d. Hoe afschuwlijk en schandelijk die daad ook was, Amerika heeft die elfde september min of meer over zichzelf afgeroepen. Er werd toen gezegd: dit is een aanval op de westerse beschaving. Nou, Amerika heeft ongetwijfeld beschaafde kanten, maar di\u00e9 zijn niet aangevallen. Het ging om de symbolen van de Amerikaanse economische en militaire macht. Die machten zijn nou net niet zo beschaafd. En niet alleen bij de Amerikanen, hoor. Het geldt voor het hele Westen. Denk aan de farmaceutische industrie, die met het verderflijke octrooirecht medicijnen onthoudt aan de Derde Wereld. Toen de Nederlandse firma Vos vergiftigde glycerine leverde aan Ha\u00efti en zo\u2019n tachtig kinderen overleden, heeft het Openbaar Ministerie met die firma\u00a0een schikking\u00a0getroffen.\u2019 Hij spreekt het alsof het een intens smerig woord is. \u2018Dat was echt niet gebeurd als het Belgische of Duitse kinderen waren geweest. Het is minachting, pure minachting van de Derde Wereld.\u2019 Op de laatste bijeenkomst van de Vereniging van oud-Eerste Kamerleden hield Van der Spek ditzelfde verhaal. Onmiddellijk na afloop stak oud-VVD-senator Korthals Altes z\u2019n vinger op. \u2018Ik dacht: die zal mij wel de oren willen wassen. Hij zei: \u201cals minister van justitie was ik destijds verantwoordelijk voor het introduceren van de schikking. Maar ik moet zeggen dat ik de beschrijving door de heer Van der Spek van de zaak-Vos volledig onderschrijf\u201d.\u2019 Hij lacht, lang en hard. \u2018Da\u2019s wel heel sterk, he.\u2019<\/p>\n

\"\"
Fred van der Spek demonstreert samen met Van der Lek en Lankhorst van de PSP bij het Amerikaanse consulaat tegen de aanwezigheid van Amerikaanse troepen in Vietnam. Den Haag, 27 november 1967. Collectie Spaarnestad Photo\/NA\/Anefo\/Jac. de Nijs (Wikicommons).<\/figcaption><\/figure>\n

De invloed van zijn wereldbeeld beperkte zich niet tot z\u2019n werk. Ook in huiselijke kring \u2013Van der Spek heeft twee kinderen- waren sommige dingen vanzelfsprekend. Nat\u00fa\u00farlijk werd het spelen met soldaatjes sterk ontmoedigd. Al ging z\u2019n zoon David dat gemis op zeker moment ondervangen door van Lego dan zelf maar soldaatjes te maken. \u2018Maar hij liep als zesjarig jochie wel bij ons in de huiskamer z\u2019n eigen Vietnam-demonstratie.\u2019 En Van der Spek was zeer tegen het kopen van een huis. \u2018Dat vond ik helemaal niks. Waarom zou zoiets je eigendom moeten zijn? We hebben eindeloos gezocht naar een huurwoning Maar uiteindelijk moesten we toch kopen.\u2019 Ik vraag of hij voor z\u2019n gevoel ook een prijs heeft betaald voor z\u2019n principes en z\u2019n rechtlijningheid. \u2018Ach, dat weet ik niet\u2019, antwoordt hij. \u2018Ik zou anders waarschijnlijk in een grotere, minder linkse partij hebben gezeten. Dan had ik misschien ergens een mooie functie gekregen.\u2019 Spottend: \u2018En misschien zelfs wel een lintje! Ik ben een paar keer bedreigd door een minister en een staatssecretaris: \u201caanstaande Koninginnedag gaan we jou een lintje geven\u201d. Als grap, om me te pesten. Want ze wisten natuurlijk dat ik dat altijd zou weigeren.\u2019<\/p>\n

Natuurlijk stemt het hem somber dat er in Den Haag niets meer resteert van zijn idealen en denkbeelden. Maar Van der Spek is een realist. \u2018Ook destijds was het een piepklein geluidje’.<\/q><\/p>\n

Of hij nog iets van z\u2019n idee\u00ebn terugziet bij mensen als Paul Rosenm\u00f6ller en Femke Halsema? Even lijken z\u2019n pupillen zich te verwijden. Dan vraagt hij smalend: \u2018Wat denkt u z\u00e9lf?\u2019 Weer die schaterlach. \u2018Niets, helemaal niets natuurlijk. Goed, ze willen dat de AOW en dat soort dingen een beetje beter worden. Maar ik hoor niets van een alternatief geluid. Dan roepen sommigen: \u201cja, ze zeggen wel zus en zo, maar dat doen ze omdat ze graag in de regering willen\u201d. Volgens mij is het veel erger: ze denken echt zo rechts.\u2019 Jan Marijnissen is ook al geen alternatief, taxeert Van der Spek. \u2018Ze hebben een paar jaar geleden de beginselen van de SP veranderd, waardoor datgene wat op socialisme l\u00e9\u00e9k, er ook nog uit is gegaan. Iets over dat grote ondernemingen keurig hun vennootschapsbelasting moeten betalen.\u2019 Met een honend lachje: ‘Nou, z\u00e9\u00e9r revolutionair, hoor. Ik heb Marijnissen over migranten al evenmin die kanttekening over minachting van de Derde Wereld horen maken. Dat wordt ook daar niet gezegd.\u2019<\/p>\n

Hoe hij aankijkt tegen iemand als Prosper Ego, zijn rechtse pendant in dit links\/rechts-nummer? Nou, hij heeft weleens met \u2018m gedebatteerd. \u2018Ik ben altijd zeer voorzichtig om in een discussie het woord fascisme te gebruiken. Maar hij riep zulke beledigende, idiote dingen over Zuid-Afrika, dat ik geen enkele moeite had om me op dat vlak in te houden. Ik geloof zeker dat het een principieel mens is, die ergens voor staat. Maar ik vind \u2018m daarin wel abject.\u2019<\/p>\n

Natuurlijk stemt het hem somber dat er in Den Haag niets meer resteert van zijn idealen en denkbeelden. Maar Van der Spek is een realist. \u2018Ook destijds was het een piepklein geluidje. De PSP had vooral succes in gemeenteraden, omdat het daar om kleine, praktische dingen ging: meer melk op school, een nieuwe vuilniswagen. De SDAP heeft in feite datzelfde proces doorgemaakt. Ze stonden ooit ook voor volledige socialisatie. De Labour Party heeft dat zelfs nog heel lang volgehouden.\u00a0Clause Four\u00a0\u2013de volledige socialisatie van de gehele economie- is pas twee, drie jaar geleden door Tony Blair afgeschaft. Mensen beginnen met vergaande denkbeelden. In de praktijk zien ze dat die absoluut niet dichterbij komen, en gaan ze zich toeleggen op haalbare zaken. Persoonlijk neem ik dat niemand kwalijk, al zou ik het zelf nooit doen. En als je dan eenmaal zover bent, dan moet je ook de partij verlaten. Niet zeggen: ik blijf in de partij, en zorg wel dat die partij rechts wordt.\u2019<\/p>\n

Hij doelt overduidelijk op het conflict met Andr\u00e9e van Es, die in 1985 een samensmelting van de PSP met de PPR en de CPN voorstond. Van der Spek was fel tegen. Toen op het partijcongres van 1985 een krappe meerderheid Van Es bleek te steunen, besloot hij uit de PSP te stappen. Nee, hij denkt er niet vaak meer aan, zegt de oud-politicus desgevraagd. \u2018Al ben ik nog steeds verbaasd over hoe het toen gelopen is. \u201cSamenwerken met anderen\u201d is tot daaraan toe. Ik heb nota bene met de VVD samengewerkt in demonstraties tegen de behandeling van joden in de Sovjetunie. Geen enkel probleem. Maar \u201csamengaan\u201d vond ik onacceptabel, omdat je dan de hoofdlijnen moet loslaten. Dat is dus ook gebeurd. Het is nog veel erger geworden dan ik ooit gedacht had. Het meest frappante vind ik dat Andr\u00e9e heeft meegewerkt aan de introductie van M\u00e1xima. We waren bij de PSP scherp anti-Republikeins. Andr\u00e9e ook. We stemden ieder jaar tegen hoofdstuk 1 van de rijksbegroting, het salaris van de Koningin en haar familie. Ik was echt verbijsterd dat Andr\u00e9e zelfs d\u00e1t heeft losgelaten. Geert Mak (jarenlang fractie-assistent van de PSP) maakte het nog bonter. Hij verzorgde voor M\u00e1xima een historische introductie tot Amsterdam. Hij hield een speech waarin iets gezegd werd over dat er in Amsterdam tijdens de oorlog zoveel mensen zijn vermoord\u2026\u2019 Van der Spek pauzeert, betekenisvol. Zegt dan gedragen: \u2018het woord \u201cjoden\u201d is zorgvuldig vermeden. Waarom? Omdat het Videla-regime en Zorregieta persoonlijk felle anti-semieten waren. Dat moet het bijna zijn.\u2019 Waarom hij Mak nadien niet om uitleg heeft gevraagd? \u2018Had ik geen zin in. Ook omdat mijn interpretatie zo venijnig is.\u2019<\/p>\n

Van der Spek sprak in 1970 in Isra\u00ebl met Golda Me\u00efr. Hij vroeg haar: Palestijnen? Ze zei: ‘as few as possible’.<\/q><\/p>\n

En misschien wel onterecht.\u2028<\/em>
\n\u2018Dat lijkt me sterk. Ik denk echt dat hij de tekst veranderd heeft omwille van M\u00e1xima.\u2019<\/p>\n

Zijn bittere afscheid van de PSP heeft de herinnering aan al zijn jaren in de politiek niet bezoedeld. Want in dat kleine partijtje van hem gebeurden soms heel bijzondere dingen. Hij ziet het z\u00f3 weer voor zich: 1967, de Zesdaagse Oorlog in Isra\u00ebl. De PSP belegde in het heetst van de strijd een vergadering in Amsterdam, met Simcha Flapan van de Israelische socialisten en Saudi van de Palestijnen. \u2018Die hebben toen samen in Krasnapolsky met elkaar gesproken over het Midden-Oosten. Het klinkt gek, maar toen was ik echt enorm trots op de PSP. Ik dacht: verdomd, wat is het go\u00e9d dat er zo\u2019n partij is.\u2019 Hij zwijgt. En opeens staan z\u2019n ogen vol tranen. \u2018Het feit dat de PSP een alternatief geluid liet horen \u2026 dat ze het presteerde om mensen uit beide kampen samen te laten optreden. Terwijl bijna heel Nederland die Israelische aanval goedkeurde, werd hier het enige realistische alternatief voor het Midden-Oosten besproken.\u2019 Ik vraag hoe het komt dat Van der Spek, die in het openbaar nooit op een traan betrapt kon worden, zo ge\u00ebmotioneerd op dit onderwerp reageert. \u2018Weet je\u2019, zegt hij dan, nog steeds aangedaan, \u2018ik heb in 1947 met mijn ouders geluisterd naar de radiouitzending vanuit de Veiligheidsraad, waarin tot de stichting van de staat Isra\u00ebl werd besloten. Toen heb ik gehuild. Door de holocaust. Ik vond het fantastisch dat er zo\u2019n staat kwam. Hoewel het ook toen al de vraag was of die plek nou de meest verstandige was. En juist daarom schrijnde het dillemma later zo. Ik heb in 1970 in Isra\u00ebl met Golda Me\u00efr gesproken. Ik vroeg haar: Palestijnen? Ze zei: \u201cas few as possible\u201d.\u2019<\/p>\n

Zijn PSP was er dus duidelijk niet voor niks. Al realiseert hij zich dat een groot deel van dat oude PSP-gedachtengoed straks gelijktijdig met hem zal sterven. \u2018Het is toch een teken van armoede dat ze een oude vent als ik moeten vragen, als er weer iets is met Irak of Kosovo?\u2019<\/p>\n

Als u de balans moet opmaken, wat is dan uw eindconclusie?\u2028 Van der Spek denkt lang na. Dan begint hij breed te glimlachen, en zegt stralend: \u2018Dat je gelijk kunt hebben, zonder het te krijgen.’<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Fred van der Spek, een van de oprichters van de Pacifistische Socialistische Partij (PSP), is 23 november 2017 overleden. In 2003 interviewde Coen Verbraak de voormalig PSP-partijleider. Een socialist in hart en nieren, zo maken ze ze niet meer tegenwoordig. Ze vragen hem soms: ‘wat heeft u nou eigenlijk bereikt?’. \u2018En weet u wat ik […]<\/p>\n","protected":false},"author":1248,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[11867,11863,11865],"class_list":["post-376847","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","tag-coen-verbraak","tag-fred-van-der-spek","tag-psp"],"acf":[],"author_name":"Coen Verbraak","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/376847","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=376847"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/376847\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Coen Verbraak","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=376847"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=376847"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}