{"id":37165,"date":"2013-06-07T15:29:00","date_gmt":"2013-06-07T13:29:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/peter-vos-een-mooie-vreemde-vogel\/"},"modified":"2017-05-01T11:12:11","modified_gmt":"2017-05-01T09:12:11","slug":"peter-vos-een-mooie-vreemde-vogel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/peter-vos-een-mooie-vreemde-vogel\/","title":{"rendered":"Peter Vos, een mooie vreemde vogel"},"content":{"rendered":"
Dit is het levensverhaal van Peter Vos (1935-2010), \u00e9\u00e9n van de beste tekenaars die Nederland ooit heeft gekend.<\/div>\n
\n

\u2018We waren stevig aan het doordrinken, Peter al helemaal, maar af en toe ging hij even weg,\u2019 vertelt Willem den Ouden. Den Ouden logeerde eind jaren vijftig met Peter Vos en andere jaargenoten van de Amsterdamse Rijksakademie in een kasteeltje in Zuid-Limburg. Ze zouden er landschappen tekenen.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u2018We sliepen samen op \u00e9\u00e9n kamer en pas de volgende ochtend begreep ik waarom Peter er steeds tussenuit kneep. Daar lag een rijtje zelfportretten, met eronder genoteerd: getekend na zoveel glazen bier, na zoveel glazen, en tenslotte na een formidabel aantal glazen.\u2019 Lachend: \u2018Naar het evenwicht tussen drank en kunst is hij zijn hele leven blijven zoeken.\u2019 Wat hij leerde in zijn academietijd, van zichzelf, van docenten, maar ook van medestudenten, had een beslissende invloed op Peter Vos. Soms simpele dingen: heb altijd een schetsboek en een pen op zak. G\u00e9 R\u00f6ling, de vader van Marte, die hem in Artis leerde naar de natuur te tekenen, bleef hij altijd dankbaar. Van Kuno Brinks citeerde hij graag de uitspraak: \u2018Dat begint op kunst te lijken wat u daar doet. Dat doet u thuis maar. Hier bent u om een vak te leren.\u2019 Vos werd bewonderd door zijn medestudenten, zegt Den Ouden. \u2018Toen al maakte hij een zelfportret dat tot het beste hoort in de Nederlandse kunstgeschiedenis.\u2019<\/p>\n

Een tijdlang woonden ze in hetzelfde huis in de Amsterdamse Pijp. Ze spraken over Russische literatuur en over de rol van de kunstenaar. \u2018Ik pleitte ervoor dat je geen kapsones moest hebben,\u2019 zegt Den Ouden. \u2018Als kunstenaar moest je niet de aandacht van anderen op je vestigen, maar vooral zelf heel goed kijken. Daar hoefde ik Peter niet van te overtuigen: hij was verlegen en een ongelooflijk scherpe waarnemer.\u2019<\/p>\n<\/div>\n

Boh\u00e9mien<\/h3>\n

Voordat Peter Vos bij Willem den Ouden introk, verzorgde hij zijn vader in Utrecht. Cornelis Vos, bijgenaamd Der Foeks, was verlamd geraakt ten gevolge van hersenvliesontsteking, opgelopen tijdens de mobilisatie voor de Eerste Wereld\u00adoorlog. Als journalist en uitgever had hij het leven van een boh\u00e9mien geleid in Utrechtse caf\u00e9s. Zijn laatste jaren sleet hij eenzaam thuis, \u00e9\u00e9n been afgezet, verzorgd door zijn zoons Peter en Paul. In 1955 stierf hij, Peter Vos was toen twintig. Hij tekende het sterfbed, met zijn broer Paul ernaast. Aan het hoofdeinde stond het portret van schrijver Joseph Roth, een goede vriend. Der Foeks kuste het portret iedere avond. Peter Vos zou Roth zelf vaak citeren: \u2018Men kan wel te veel drinken maar nooit genoeg.\u2019<\/p>\n

\"Het
Het sterfbed van Der Foeks, door Peter Vos<\/figcaption><\/figure>\n
De tekening maakte diepe indruk op Den Ouden, zegt hij. \u2018Hij laat het natuurtalent van Peter Vos zien en ook het grote belang dat zijn vader voor hem had.\u2019 Vos heeft meerdere portretten getekend van \u2018pappa\u2019, zoals hij hem consequent bleef noemen: als maraboe, als eenbenige piraat Long John Silver, als paus. Het is opvallend dat hij zijn moeder, Netty Hofland, die hij \u2018de mooiste vrouw die ik ooit heb gekend\u2019 noemde, nooit heeft geportretteerd. Zij overleed toen Peter vijftien jaar oud was. \u2018Zijn moeder, die werkte als hoedenmaakster, was vaak depressief,\u2019 zegt Sa\u00efda Vos. \u2018Ze schokte de jonge Peter door hem te dreigen met hel en verdoemenis en bij het minste of geringste uit te roepen: \u201cMijn god, waar heb ik zulke kinderen aan verdiend.\u201d\u2019 Peter zocht zijn toevlucht bij het muzikale gezin Andriessen, \u2018zo\u2019n feestelijke familie, ik ben er gedeeltelijk opgevoed\u2019. Ook op straat voelde hij zich als kind beter thuis dan bij zijn ouders. \u2018Bij volwassenen waande je je altijd op vijandig terrein.\u2019<\/div>\n

De brave zoon<\/h3>\n

Cornelis Vos verzorgde een rubriek in de Utrechtsche Courant<\/i> en was uitgever van het literaire tijdschrift De Gemeenschap<\/i>. Hij was bevriend met schrijvers Anton van Duinkerken en Hendrik Marsman, schilders Charles Eijck en Henry Jonas, ontwerper Gerrit Rietveld, uitgever Charles Nypels. \u2018Pappa had zelf geen talent,\u2019 zei Peter Vos, \u2018maar hij kon het met elegante jaloezie stimuleren.\u2019 Hij verkondigde dan ook tegen zijn vrienden: \u2018Peter wordt de beste tekenaar van Nederland.\u2019 Dat enthou\u00adsiasme van zijn vader bleek zowel een stimulans \u2013 op zijn aandringen meldde Peter zich aan bij de Rijksakademie \u2013 als een zware last. Jaren later, in 1985, tekende hij zichzelf als Yorick, de hofnar uit Hamlet, met zijn vader op zijn rug. In zijn dagboek schreef hij in dezelfde tijd: \u2018Je bent geen tekenaar. Je moest er een worden van pappa. De brave zoon, die \u2019t leven leidt, dat zijn vader van hem verlangt.\u2019<\/p>\n

\n

‘Wij zijn er om te kijken, niet om bekeken te worden’<\/p><\/blockquote>\n<\/div>\n

Der Foeks vond hem dan wel geniaal, zijn tekeningen waren nooit goed genoeg. \u2018Mijn opa\u2019s strategie was: ik moet Peter opnaaien,\u2019 vertelt zoon Sander Vos. \u2018Dus zei hij altijd: ik heb wel eens wat beters van je gezien. Hij gaf hem een onmogelijke opdracht mee.\u2019 Peter Vos nam zich voor die fout zelf nooit te maken, zegt Sander, die twee Gouden Kalveren in zijn raamkozijn heeft staan voor zijn prestaties als editor bij de films Paradise Now<\/i> en Black Butterflies<\/i>. \u2018Hij prees dus elk lijntje dat ik op papier zette. Hij had zelf geleden onder de afstandelijke relatie met zijn ouders, wij trokken dus juist met elkaar op als een soort tweeling, waarvan hij de voorlijkste was. Ik zat op zijn atelier te spelen terwijl hij werkte, we tekenden samen, hij besprak alles met me, ook zijn liefdesperikelen. Hij nam me mee naar vrienden, tot diep in de nacht naar caf\u00e9s.\u2019 Behalve zijn ouders was ook Peters broer overleden, op zijn drie\u00ebn\u00addertigste, aan een hartaanval. \u2018Ik was Peters enige familie,\u2019 zegt Sander Vos. \u2018Misschien om dat te benadrukken praatte hij in de wijvorm tegen me. Hij zijn dan bijvoorbeeld: \u201cWij zijn er om te kijken, niet om bekeken te worden.\u201d\u2019<\/div>\n

Hoofdzonden<\/h3>\n

Na de Rijksakademie werd Peter Vos lid van grafisch genootschap De Luis, waarvan zijn vriend de etser Charles Donker lid was. Ook kreeg hij via Theo Sontrop zijn eerste opdrachten als illustrator. Sontrop, tegenwoordig dichter en uitgever in ruste, zat op dezelfde lagere school als Peter Vos, en daarna gingen ze samen naar het St. Bonifatiuslyceum. Later troffen ze elkaar bij caf\u00e9 Arie op de Brug, met andere vrienden, zoals de jong gestorven dichter Alain Teister, die over zijn vriend schreef: \u2018Peter Vos is gewoon een mooie vreemde vogel.\u2019 Ze verloren elkaar uit het oog toen Vos naar de Rijksakademie ging, vertelt Sontrop. \u2018Tot ik op het stationspostkantoor in Utrecht, waar ik een bijbaantje had, een merkwaardige brief zag met een prachtige zelfgetekende postzegel. Ik herkende meteen de hand van Peter.\u2019
\nKorte tijd later kwam Sontrop, die in de redactie zat van het satirische studentenblad Propria Cures<\/i>, Vos tegen in de trein. \u2018Ik vroeg hem of hij geen illustraties voor PC<\/i> wilde tekenen.\u2019 Sontrop heeft het nageteld, hij heeft achttien litho\u2019s van Vos in zijn verzameling. In het halletje van zijn huis op Vlieland hangt zijn eerste aankoop: de vraatzucht, een van de zeven hoofdzonden die Peter Vos in 1959 toonde op zijn eerste tentoonstelling in Utrecht. \u2018Daar hing ook een nogal blasfemische kruisiging. Peter was opgevoed in de paapse superstiti\u00ebn, zijn ouders waren rooms. Op die rembrandtieke tekening staat onder het kruis de maagd Maria die door Johannes onder de rokken wordt gegrepen. Die prent werd gekocht door de latere uitgever Pierre Vinken.\u2019<\/p>\n

\"Zelfportret
Zelfportret in spiegel met tekenmateriaal, 1959, uit album Haastige keuze uit illustraties en ander werk van Peter Vos, samengesteld begin 1960<\/figcaption><\/figure>\n
\n

Fritzi<\/h3>\n

\u2018Een soort ouwejongenscircuit was het,\u2019 zei Peter Vos over het gezelschap waarin hij bij Propria Cures<\/i> terecht kwam. \u2018Maar dat wist ik helemaal niet.\u2019 Hugo Brandt Corstius zat tegelijk met Sontrop in de redactie, daarna kwam Rinus Ferdinandusse erbij en ten slotte Joop van Tijn. Toen Ferdinandusse naar Vrij Nederland verhuisde, in 1958, ging ook Peter Vos voor het weekblad tekenen. Samen met Piet Grijs maakten ze de satirische rubriek \u2018Vrij Blijvend\u2019. Rinus Ferdinandusse herinnerde zich voor een toespraak een schokkende tekening in het kerstnummer \u2013 de jaren zestig moesten duidelijk nog beginnen: \u2018De hoofdredacteur schrok toen hij de krant opensloeg en een cartoon van Peter Vos zag. Een engel die uit een stal komt, en riep: \u2018\u2019t Is een jongen!\u2019 Hij wist wat er ging gebeuren en dat gebeurde ook: een vet pakketje boze brieven van geschokte lezers.\u2019 De rubriek \u2018Vrij Blijvend\u2019 werd twee jaar later \u2018Terzijde\u2019, een licht satirische rubriek die vijfenveertig jaar door Peter Vos zou worden ge\u00efllustreerd met melancholieke en grappige leeuwtjes. De zwervende eenling, altijd op zoek naar vriendschap en onderdak, had bij Vrij Nederland zijn thuis gevonden, zegt zijn zoon Sander. \u2018Hij voelde zich lekker bij Vrij Nederland, \u201cmijn krant\u201d zoals hij het noemde. Des te harder kwam het aan dat hij op zijn eenenzeventigste verjaardag een briefje van een regel of vijf kreeg dat ze hem niet meer konden gebruiken. Dat heeft hem gebroken.\u2019<\/p>\n<\/div>\n

\"De
De leeuwtjes die Peter Vos voor Vrij Nederland tekende.<\/figcaption><\/figure>\n
\n

Vos en Sontrop bleven elkaar zien, bijvoorbeeld in villa Jagtlust aan de Eemnesserweg in Blaricum. Daar verzamelde zich \u2018tout Amsterdam\u2019 rond tekenares en dichteres Fritzi ten Harmsen van der Beek. Ze was in de leegstaande villa getrokken en woonde er een paar jaar met haar tweede echtgenoot Remco Campert \u2013 Camperts Alle dagen feest<\/i> gaat over die episode. Gerard Reve beschreef het \u2018zorgeloos kunstenaarsvolkje\u2019 in Op weg naar het einde<\/i>. Van Theo Sontrop is het verhaal dat Reve toen het bier eens op was een bierglas volpiste. Peter Vos dacht dat het pils was, nam een slok en zette het glas walgend weg. Waarop Reve zijn eigen pis zonder blikken of blozen achterover sloeg.<\/p>\n

\u2018Het gigantisch krothuis\u2019, zoals Reve de buitenplaats van de Amsterdamse boh\u00e8me<\/i> in Nader tot U<\/i> noemde, was inderdaad in verval toen Peter Vos er in 1961 op bezoek ging bij zijn vriend Theo Sontrop. Die was daar via via beland en mocht op de benedenverdieping wonen. \u2018Peter werd betoverd door Fritzi,\u2019 vertelt hij. \u2018Ze w\u00e1s ook bijzonder aantrekkelijk. Een barok talent, ze barstte van de fantasie, maakte eigen woorden, tekende prachtig. Maar ze leefde nogal slordig.\u2019 Peter Vos was verliefd en dat bleek wederzijds. \u2018Peperi Fox\u2019, zoals Fritzi hem noemde, trok bij haar in en zou een paar jaar op Jagtlust blijven wonen. Zoals hij ook voor latere liefdes zou doen, maakte Vos zijn mooiste tekeningen voor Fritzi. En zij tekende terug.<\/p>\n<\/div>\n

\n

‘Fritzi en Peter waren allebei even onhandig als romantisch’<\/p><\/blockquote>\n<\/div>\n

\n

 <\/p>\n

Kapot<\/h5>\n

Sa\u00efda Vos loopt naar het vroegere atelier van Peter Vos en komt terug met een pakje Egyptische sigaretten. Vos was een verstokte roker, maar op Jagtlust probeerde hij kennelijk te stoppen. \u2018Kijk, die sigaretten zijn door Fritzi beschilderd met miniatuurvogeltjes. Met de boodschap: als dit de enige sigaretten zijn die in huis zijn, blijf je daar wel van af. Mooi h\u00e8?\u2019 Sa\u00efda ging later wel eens met Peter bij Fritzi op bezoek. \u2018Geweldig leuk om die twee samen mee te maken. Ze waren allebei romantisch en onpraktisch, ze hadden het nooit gered met zijn twee\u00ebn.\u2019<\/p>\n

Ten Harmsen van der Beek weigerde mee te werken aan het boek Jagtlust<\/i> van Annejet van der Zijl, en dus zweeg ook Peter Vos. Hij was kwaad op anderen die w\u00e9l uit de school klapten, zegt Theo Sontrop. \u2018Toen het boek een week of drie uit was, belde Peter. Ik zei goh, wat leuk dat je belt. Hij antwoordde korzelig: \u201cDat is helemaal niet leuk, want ik bel om je de vriendschap op te zeggen.\u201d\u2019 Destijds had Vos hem al verweten dat hij hem niet had gewaarschuwd toen hij merkte dat Hugo Brandt Corstius uit was op een affaire met Fritzi. \u2018Maandagochtend ging Peter naar Vrij Nederland vanwege de leeuwtjes voor Terzijde en als hij weg was, verscheen Hugo Brandt Corstius.\u2019 Peter Vos was kapot toen het uit was. Sontrop zag hem aan de rand van de vijver van Jagtlust staan met een van de boeken die hij voor Fritzi had gemaakt. \u2018Hij scheurde het stuk en liet bladzij na bladzij in het water dwarrelen.’<\/p>\n<\/div>\n

Sloddervos<\/h4>\n

Peter Vos tekende op Jagtlust nogal wat boeken in een oplage van \u00e9\u00e9n exemplaar voor Fritzi: Astrologie voor beginners en nitwits, Het eiland Hop, Ge\u00efllustreerde gids van Jagtlust en omstreken, Honderd reigers<\/i>. Alleen het laatste boek werd ook echt uitgegeven: het ging Vos nooit om het publiceren, maar om het tekenen zelf en om het weggeven van zijn tekeningen aan wie hem lief was. Zo tekende hij voor Anneke Bakkum, de moeder van zijn zoon Sander, met wie hij een jaar na zijn vertrek van Jagtlust trouwde, het Klein Pulcinellenboek voor Anneke<\/i>. Aan Ninon Legrand, met wie hij maar acht maanden getrouwd was, droeg hij een aantal zelfportretten op en voor zijn derde en laatste echtgenote Sa\u00efda Vos maakte hij naast veel losse tekeningen Vogeldagboek Lunteren<\/i>, waarvan maar \u00e9\u00e9n exemplaar bestaat, en het boekje Wat je ook niet vaak ziet; doordeweekse emblemata<\/i>.<\/p>\n

\"Anneke
Anneke Bakkum Vos (moeder Sander Vos).18 december 1975.13,7×21. \u00a9\u00a0Peter Vos, collectie Sander Vos<\/figcaption><\/figure>\n
\n

\u2018Peter gaf alles weg. Tentoonstellingen en boeken kwamen er alleen door inspanningen van anderen,\u2019 zegt Willem den Ouden. Zelf bewaarde hij alle briefjes, tekeningen en schetsjes die hij van Vos kreeg. In zijn atelier hangt nog een zelfportret van Peter Vos met een verbeten mond in de stijl van de expressionistische schilder Max Beckmann. \u2018Typisch Peter, hij citeerde bij wijze van grap graag andere kunstenaars.\u2019 Verder heeft Den Ouden zijn hele verzameling aan het Rijksprentenkabinet geschonken. \u2018Peter was een gulle vriend en ook een onvoorstelbare sloddervos. Hij was een geniale tekenaar, maar ik heb wel eens tegen hem gezegd: je laat je werk achter als een hond zijn stront.\u2019 Peter Vos gaf nu eenmaal niet om materieel bezit. Toen schilder Jan Sierhuis de originele Rietveldstoel bewonderde die hij van zijn vader had ge\u00ebrfd, zei de tekenaar, die toch al een hekel had aan de hoekige ontwerpen van zijn vaders oude vriend Rietveld: \u2018Vind je hem mooi? Je mag hem hebben.\u2019<\/p>\n

Beatrix en prins Claus, fan van Peter<\/p>\n

Ook al was carri\u00e8replanning of geld verdienen niet aan Vos besteed, zijn werk werd steeds gewilder. Deborah Campert verkocht veel van hem in haar galerie. \u2018De Amsterdamse incrowd hield van hem, maar die niet alleen. Nog v\u00f3\u00f3r ik in 1970 mijn galerie Balans opende, kwam prinses Beatrix al bij me langs om tekeningen te kopen als sinterklaascadeautje voor prins Claus, die een fan was van Peter.\u2019 De roem van Peter Vos werd in dezelfde tijd nog vergroot door het succes van zijn Beestenkwartet<\/i> en hij ging ook de grens over. In een Parijs\u2019 hotel maakte hij de omslagtekening voor Mary McCarthy\u2019s roman Birds of America<\/i>. In een brief aan Hannah Arendt beschreef McCarthy haar Nederlandse tekenaar: \u2018Een vreemde jonge kunstenaar, een wild verschrikt schepsel, een vogel- en dierenliefhebber. Hij heeft een prachtige tekening gemaakt na twee angstige dagen in een hotel verderop in de straat.\u2019<\/p>\n

Mary McCarthy introduceerde Peter Vos bij The New York Review of Books<\/i>. \u2018Hij heeft inderdaad een keer voor dat blad getekend,\u2019 vertelt Sa\u00efda Vos. \u2018Maar zijn tekening werd zo beroerd afgedrukt dat hij het verder verdomde.\u2019 Lachend: \u2018Peter heeft er echt alles aan gedaan om niet door te breken in het buitenland.\u2019 Een paar jaar later kwam Mary McCarthy bij Vos langs op de Oudezijds Voorburgwal. Daar woonde hij sinds het stuklopen van zijn eerste huwelijk bij Renate Rubinstein. McCarthy vond alles even prachtig en Vos gaf haar een tekening. En nog een tekening. En nog een. Waarop Cees Nooteboom, die met haar was meegekomen, tegen hem moest zeggen: \u2018Maar Peter, Mary is hier om te k\u00f3pen.\u2019<\/p>\n<\/div>\n

\n

‘Renate Rubinstein was een grote gebeurtenis in mijn leven’<\/p><\/blockquote>\n<\/div>\n

\n

Hongerstaking<\/h3>\n

Uitgever Maurits Rubinstein bezit als beheerder van de nalatenschap van zijn tante Renate nogal wat werk van Peter Vos. \u2018Renate heeft tientallen tekeningen en litho\u2019s van hem gekregen.\u2019 Uit de stellingkasten op zijn uitgeverij komen een paar dozen correspondentie en foto\u2019s tevoorschijn. Het zijn brieven aan Renate Rubinstein uit oorden waar Peter Vos met zijn vriend Charles Donker naartoe reisde om vogels te bekijken. Maar ook kattebelletjes met opmerkingen als: \u2018Wat doen we met Carmiggelt potver3.\u2019 Peter Vos maakte op de Oudezijds Voorburgwal een serie portretten van Simon Carmiggelt, met wie Rubinstein toen een geheime verhouding had. De brieven van Renate zijn in het bezit van Sa\u00efda Vos. \u2018Denk dat ik in hongerstaking ga,\u2019 schrijft Renate aan Vos over een onduidelijk conflict met de hoofdredactie van Vrij Nederland. Of ze vraagt hem om haar portret te tekenen \u2013 wat hij nooit heeft gedaan. Vaak gaat het over werk, over drank, of, bij Peter Vos, over alle twee: \u2018Somberheid en wanhoop. IJsberen en zo min mogelijk drinken tot ik de oplossing vond: de opdrachten teruggeven.\u2019 Bijzonder zijn de getekende berichten van Peter Vos, vaak in de vorm van een rebus, met als hoogtepunt het trompe-l\u2019oeil-huurcontract dat Vos voor zijn tijdelijke huisbaas tekende.<\/p>\n<\/div>\n

\"Foto
Foto uit Collectie Rubinstein<\/figcaption><\/figure>\n
\n

De ontmoeting met Renate Rubinstein noemde Peter Vos \u2018echt een grote gebeurtenis in mijn leven\u2019. \u2018Komt een beeldschone dame binnen en meteen is de hele kamer vol van wat zij zegt,\u2019 vertelde hij. \u2018Renate was iemand; daar hoorde ik bij.\u2019 Hij noemde haar \u2018mijn bitsige zusje\u2019. \u2018Vrienden voeden elkaar op en Renate is een deel van mijn opvoeding. Ik heb met wie ik tegenkwam behoorlijk gemazzeld in het leven.\u2019
\n<\/b><\/p>\n

Dekwit<\/b><\/h5>\n

Die vrienden vond hij wel vaker onder collega\u2019s bij Vrij Nederland. \u2018Onze meester is dood\u2019, zetten tekenaars Siegfried Woldhek en Peter van Straaten in hun gezamenlijke rouwadvertentie voor Peter Vos. Ze deelden hun liefde voor tekenen en voor vogels. \u2018Meedenken met gelukkiger, lichter dieren,\u2019 zoals Vos het noemde, met een citaat van Dick Hillenius. Met zijn drie\u00ebn trokken ze eropuit om vogels te bekijken. \u2018En om te ouwehoeren. We hadden wel een schetsboek in de tas maar we gebruikten het niet.\u2019 Allebei vertellen de tekenaars over de wet van Vos: n\u00f3\u00f3it \u2018dekwit\u2019 gebruiken om je fouten te verbloemen. Van Straaten hield zich er niet aan, zegt hij. \u2018Ik werk nu eenmaal voor de reproductie, niet voor aan de muur.\u2019<\/p>\n

Siegfried Woldhek luisterde wel naar Vos. \u2018Peter kijkt nog steeds mee over mijn schouder. Dekwit maakt je lui, zei hij. Je moet je fouten oplossen in het werk. Dat levert je scherpte op, concentratie.\u2019 Hij noemt Vos de belangrijkste tekenaar van de vorige eeuw. \u2018Ik ken niemand met zo\u2019n mooie lijn. Peters lijntjes zwiepen of aaien, bijten en zingen.\u2019 Peter van Straaten ontmoette de even oude Peter Vos toen ze allebei nog studeerden. \u2018Hij had tekeningen bij zich en ik viel zowat van mijn stoel. Ik dacht dat ik goed kon tekenen, maar dit was echt ongelooflijk.\u2019 Toen hij ook voor Vrij Nederland ging werken, raakten de twee Peters bevriend. Ze werden ook vaak verwisseld: won Vos een Gouden Penseel, kreeg h\u00edj felicitaties, vertelt Van Straaten. Ze bleven elkaar altijd zien, al werd dat op het laatst minder. \u2018Hij was helaas een beetje verbitterd; hij voelde zich slecht behandeld door Vrij Nederland en miskend door de kunstwereld. Een ontmoeting liep steevast uit op drinken en zingen. Het was vooral Peter die dan zong; hij had zoveel liedjes.\u2019<\/p>\n

Gedichten<\/h5>\n

\u2018Ik zie het hiernamaals wel eens als zo\u2019n grote ligusterheg,\u2019 zei Peter Vos. \u2018Daar zitten er een heleboel mussen en die praten allemaal gelijk, door hun geluid laten ze weten dat ze er nog zijn. Een soort soci\u00ebteit. Tsjielp! Tsjielp!\u2019 Op de vraag hoe hij zou willen sterven, antwoordde Vos toen hij 33 was, de leeftijd waarop zijn broer Paul overleed: \u2018Ik denk niet dat daarmee rekening gehouden wordt.\u2019 In september 2010, vlak voor de opening van de tentoonstelling van Peter Vos en zijn vriend Charles Donker in het Centraal Museum in Utrecht, werd de diagnose alvleesklierkanker gesteld. \u2018Hij is nog even naar de opening gegaan terwijl hij verrekte van de pijn en heeft zo afscheid genomen van zijn vrienden,\u2019 zegt Sa\u00efda Vos die hem de laatste weken van zijn leven verzorgde. Toen zijzelf voor een hartoperatie werd opgenomen, waren Peters zoon Sander en zijn stiefzoon Anwar bij Peter Vos, zoals Peter zelf en zijn broer ooit aan het sterfbed van hun vader zaten. \u2018Hij lag in zijn atelier,\u2019 vertelt Sander Vos. Peter Vos was gestopt met tekenen, maar hij bekeek samen met Sander zijn eigen werk. \u2018Het geloof van zijn ouders in hel en verdoemenis had hij van zich afgeschud,\u2019 zegt zijn zoon. \u2018Maar voor de zekerheid moest ik wel The God Delusion<\/i> van Richard Dawkins voor hem uit de boekenkast pakken. En hij las werk van overleden vrienden als Karel van \u2019t Reve en Rudy Kousbroek.\u2019 Toen dat door de morfine niet meer lukte, las Sander hem voor. \u2018Vooral gedichten, v\u00e9\u00e9l gedichten: Le bateau ivre<\/i> van Rimbaud, Paul van Ostaijen, een gedicht van Anton van Duinkerken uit een bundel die zijn vader nog had uitgegeven. Tussendoor hoorde je hem dan zachtjes zeggen: \u201cO, wat m\u00f3\u00f3i!\u201d\u2019<\/p>\n<\/div>\n

\"\"<\/figure>\n
\n

Museum Het Rembrandthuis in Amsterdam organiseert vanaf 8 juni de eerste grote expositie waarin Peter Vos’ meest ambitieuze project centraal staat: de getekende Metamorfosen van Ovidius.<\/i><\/p>\n

Diezelfde dag is de Grote Peter Vos Avond op Cultura 24, vanaf 20:30 uur. Meer info hierover en enkele fragmenten uit de docu’s die getoond zullen worden vindt u in de bladwijzer ‘Docu: Metamorfosen van tekenaar Peter Vos’<\/a> van Mischa Cohen.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dit is het levensverhaal van Peter Vos (1935-2010), \u00e9\u00e9n van de beste tekenaars die Nederland ooit heeft gekend.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":250523,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-37165","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"author_name":"Mischa Cohen (archief)","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/37165","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=37165"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/37165\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Mischa Cohen (archief)","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media\/250523"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=37165"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=37165"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}