{"id":363084,"date":"2017-07-24T13:33:40","date_gmt":"2017-07-24T11:33:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=363084"},"modified":"2017-07-24T13:33:40","modified_gmt":"2017-07-24T11:33:40","slug":"bnee-rutger-bregman-er-is-geen-gebrek-aan-spel-in-dit-land-jamal-ouariachi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/bnee-rutger-bregman-er-is-geen-gebrek-aan-spel-in-dit-land-jamal-ouariachi\/","title":{"rendered":"Nee, Rutger Bregman, er is geen gebrek aan spel in dit land"},"content":{"rendered":"
\n

Kinderen die niet meer spelen? ‘Wij’ een burn-out? Waarom iedereen bezig is te spelen en de wereld mooi is.<\/p>\n<\/div>\n

Mijn werkkamer kijkt uit op het Prinseneiland en het water dat eromheen stroomt. Nu het zomer is wordt er\u00a0vaak gezwommen. Kinderen springen gillend van de witte ophaalbrug het water in. Een feestelijk geluid, al dat geplons. Urenlang zijn ze ermee zoet. Weemoedig staar ik ernaar, een tikkeltje jaloers ook, en dan richt ik mijn blik weer plichtsgetrouw op mijn laptop.<\/p>\n

Het scherm toont een artikel van Rutger Bregman op De Correspondent<\/em>. Ik heb die knakker weleens ontmoet, dat was geloof ik tijdens het Eilandfestival in Antwerpen, herfst 2015. Ik werd daar ge\u00efnterviewd over mijn roman Een honger<\/em>, hij zal om een soortgelijke reden ter plaatse zijn geweest. Het liep tegen het einde van de middag en we stonden in de najaarszon bij te komen van onze zware inspanningen, een glas bier erbij en ik denk dat ik toen nog rookte. Het was druk, en zoals het gaat bij zulk soort gelegenheden, raak je telkens in een ander gezelschap verzeild, en dus zat ik ineens midden in een gesprek van die Bregman en iemand anders. We stelden ons aan elkaar voor, hij vroeg wat ik deed, ik zei dat ik romans schreef, en hij antwoordde: \u2018Ik lees eigenlijk alleen non-fictie.\u2019<\/p>\n

Zelfs met de zeldzame recensent die mijn werk negatief bespreekt (Dag mevrouw Serdijn!), maak ik bij zulke gelegenheden nog een gemoedelijk praatje, we lachen wat, It\u2019s only literature but I like it<\/em>, ik kan eigenlijk met iedereen wel overweg, zelfs met schrijvers wier werk ik haat \u2013 maar van zaaddodende opmerkingen als die van Bregman, klap\u00a0ik dicht. Ik kan me verder niets van het gesprek herinneren, misschien was dit wel het einde ervan.<\/p>\n

Waarom ‘wij’?<\/h5>\n

Het is een beetje gemeen van mij om deze anekdote uit de priv\u00e9-sfeer hier op te dissen, maar ik moest er nu eenmaal aan denken omdat uitgerekend deze Bregman in dat stuk op De Correspondent<\/em> schrijft over het belang van spel, fantasie en creativiteit, onder zo\u2019n typisch Correspondent-titeltje: \u2018Waarom onze kinderen steeds minder spelen (en wij met een burn-out thuis zitten)<\/a>\u2019.<\/p>\n

Waarom \u2018wij\u2019 (u ook? ik niet!) met een burn-out thuis zitten wordt nergens in dat stuk overtuigend uitgelegd. Dat is ook ongelofelijk complexe materie en er zijn enorm veel individuele verschillen. Zegt de voormalig psycholoog in mij. Er is geen enkelvoudig \u2018waarom\u2019. Er is geen \u2018wij\u2019.<\/p>\n

Nu ik nog eens over die titel nadenk… er wordt \u00f3\u00f3k nergens in het stuk bewezen dat kinderen minder<\/em> spelen. Ze hebben tegenwoordig veel verplichtingen, ja, en de eisen van school en ouders zijn hoog, maar ik hoef nog maar eens uit het raam te kijken om te constateren dat kinderen gewoon de vrijheid hebben om in de plomp te plonzen als ze daar zin in hebben.<\/p>\n

Een enorm droogstoppelig non-fictiebrein<\/h4>\n

Er zit iets heel macrobiotisch in die tekst van Bregman. Neem nou zo\u2019n alinea als deze: \u2018Kinderen krijgen nu allerlei kunstmatige zoethoudertjes: van de LEGO\u00ae Star Wars Snowspeeder\u2122 met gedetailleerd bouwplan tot de Miele Elektronische Speelkeuken \u201cGourmet Deluxe\u201d met electronische kookgeluiden. Verbeelding, creativiteit, fantasie \u2013 het is niet meer nodig, alles is voorgekookt.\u2019<\/p>\n

Jezus, je moet wel een enorm droogstoppelig non-fictiebrein hebben om dit soort conclusies te trekken. Herinnert Bregman zich zijn eigen kindertijd? Heeft hij niet zelf \u00f3\u00f3k met Lego gespeeld? Ik wel, in ieder geval. Ook toen, in de jaren tachtig, waren de bouwplannen gedetailleerd, maar als je eenmaal \u00e9\u00e9n keertje het bouwplan gevolgd had, brak je het bouwwerk weer af en ging je vervolgens kijken wat er met dezelfde steentjes nog meer te verzinnen was. Verzinnen. Verbeelding. Fantasie. Fictie.<\/p>\n

Een speelkeuken, hoe gedetailleerd en geavanceerd ook, is nog steeds slechts een stuk speelgoed. Ook in 2017. Een decorstuk in het toneelspel dat kinderen zelf moeten bedenken en opvoeren, zoals ze dat al heel lang doen met speelkeukens. Doen alsof je koffie zet. Aan een volwassene vragen een gerecht te proeven dat in een leeg plastic pannetje zit: iedereen weet dat je het gerecht z\u00e9lf in dat pannetje moet fantaseren. Fantaseren. Verbeelding. Fictie.<\/p>\n

Toch deel ik Bregmans zorg over de obsessie met werken in onze maatschappij. Werken is het hoogste goed, er is geen god dan economische groei en de VVD is zijn profeet. Ja. Maar kom me niet aanzetten met de constatering dat er momenteel een generatie opgroeit die het \u2018verleert\u2019 te spelen. Als je dat beweert, heb je de afgelopen jaren geen contact met kinderen gehad. Of met volwassenen…<\/p>\n

Ze sp\u00e9len, die toeristen<\/h4>\n

Tijd voor een schrijfpauze. Even liggen op de bank, beneden in de huiskamer. Krantje erbij. Het Parool<\/em> meldt dat er momenteel 17 miljoen toeristen per jaar naar Amsterdam komen, en dat het er in 2025 naar schatting 23 miljoen zullen zijn. Toerisme: die grensoverschrijdende vorm van vrijetijdsbesteding. Toegegeven, Amsterdam wordt er niet beter op. De aard van de meeste toeristische attracties is ook zo hemeltergend ordinair \u2013 in alle betekenissen van dat woord. En telkens als je denkt dat het niet dommer kan, blijkt er toch weer iemand geniaal genoeg te zijn om iets n\u00f3g dommers te kunnen bedenken. Maar wat zeker is, is dat ze aan het spelen<\/em> zijn, die toeristen. Kijk ze eens ongedwongen lachen terwijl ze in een ludieke houding poseren op de letters van dat domme I amsterdam<\/em>-logo zodat ze allemaal met dezelfde foto thuiskomen!<\/p>\n

Ander krantje: de Volkskrant<\/em> meldt dat er vorig jaar 934 festivals plaatsvonden in Nederland (tegenover 708 in 2012). Die toename begint problematisch te worden, volgens Martijn Mulder, \u2018hoofddocent en onderzoeker Leisure en Stad aan de Hogeschool Rotterdam\u2019. Kijk even naar de naam van het beroep van die man. Onderzoeker Leisure en Stad.<\/p>\n

Nee, er is geen gebrek aan spel in dit land, eerder een overschot.<\/p>\n

Straks, als ik deze column af heb, mag ik naar mijn favoriete terrasje, hier vijf minuten vandaan. Daar zet de serveerster dan een glas La Chouffe voor me neer en dan leun ik achterover in mijn stoel, ik laat mijn blik over het rustige pleintje gaan waaraan het terras ligt, hoge bomen zorgen voor aangename schaduw, er lijkt altijd een briesje te waaien. Er is een jeu de boules-baan waar een paar volwassenen hun metalen balletjes laten rollen. Ietsje verderop zijn kinderen aan het voetballen. Er komt een meisje op een step voorbij. Iedereen is bezig zich te ontspannen, te spelen. De wereld is mooi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kinderen die niet meer spelen? ‘Wij’ een burn-out? Waarom iedereen bezig is te spelen en de wereld mooi is. Mijn werkkamer kijkt uit op het Prinseneiland en het water dat eromheen stroomt. Nu het zomer is wordt er\u00a0vaak gezwommen. Kinderen springen gillend van de witte ophaalbrug het water in. Een feestelijk geluid, al dat geplons. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[7853,7855,4579,7849,7851],"class_list":["post-363084","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","tag-burn-out","tag-de-correspondent","tag-kinderen","tag-rutger-bregman","tag-spel"],"acf":[],"author_name":"Jamal Ouariachi","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/363084","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=363084"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/363084\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Jamal Ouariachi","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=363084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=363084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}