Twitter<\/p>\n
Meer dan welk ander sociaal medium is Twitter de ultieme, moderne statusindicator. Iemand met duizend LinkedIn-contacten is een uitsloverige netwerker, iemand met duizend facebookvrienden een chronisch onzeker type dat door veel mensen aardig gevonden wil worden. Maar iemand met duizend twittervolgers is een man of vrouw met een publiek. Dat is iemand naar wie je wilt luisteren.<\/p>\n
Voor mensen die leven van een publiek \u2013 journalisten, zoals ikzelf, maar bijvoorbeeld ook schrijvers, muzikanten en cabaretiers \u2013 lijkt een omvangrijke twitterschare dezer dagen dan ook onontbeerlijk. Je moet een \u2018merk\u2019 zijn. Je moet potenti\u00eble opdrachtgevers, uitgevers of zaaleigenaren kunnen laten zien dat er mensen zijn die in jouw werk zijn ge\u00efnteresseerd. En hoe toon je dat beter aan dan door een groot aantal twittervolgers? Bij Twitter geldt simpelweg: hoe meer volgers, hoe beter. En ja, ik weet het, twittergelovigen zullen ongetwijfeld roepen dat het niet gaat om de kwantiteit, maar om de kwaliteit van de volgers, tweets en conversaties. Maar dat is net zo\u2019n dooddoener als zeggen dat geld niet gelukkig maakt. Jaloers keek ik dan ook de afgelopen jaren naar journalisten die duizenden volgers hebben weten te vergaren. Dat wilde ik ook. Maar ja: tot twee weken terug had ik een treurige 165 volgers. Dat moest nu eindelijk maar eens anders. Alleen hoe?<\/p>\n
Ik begon zoals het volgens de twitterfilosofie hoorde, met het volgen van anderen in de hoop dat die mensen mij zouden terugvolgen. Slechts een enkeling deed dat. Het gevolg was dat ik binnen de kortste tijd veel meer volgde dan gevolgd werd. En dat, zo drukte mijn dertienjarige zoon me op het hart, was een onmiskenbaar teken van loserdom. Zulke aandachtshoeren laat iedereen links liggen. Het probleem was natuurlijk dat ik een luie twitteraar was. Ik las wel tweets, maar twitterde zelf nauwelijks (net als 40 procent van de rest van de twitterbevolking overigens). En mijn geringe animo om zelf te twitteren had weer te maken met het feit dat ik nauwelijks volgers had. Want: waarom zou ik druk twitteren naar die schamele 165 zielen die mijn tweets \u2013 misschien \u2013 de moeite waard vonden? Een catch-22, kortom. Ik twitterde niet omdat ik niet veel volgers had, maar mijn gebrek aan twitteractiviteit was de reden dat er niet veel gebeurde op mijn account (geen retweets, geen vermeldingen, geen favorieten). De zelfbenoemde twitterexperts in mijn omgeving zeiden dat ik me met hart en ziel in het twitteren moest storten en dat het dan wel goed zou komen.<\/p>\n
Dat klonk als gedegen advies. Maar\u2026 ook als veel werk. Was er niet een makkelijkere oplossing? Een shortcut?<\/p>\n
En ja die is er: twittervolgers kopen.<\/p>\n
Reputatieschade<\/p>\n
Dat je op grote schaal twittervolgers kunt kopen, kwam vorig jaar aan het licht toen bleek dat de Amerikaanse presidentskandidaat Mitt Romney binnen 24 uur opeens 117.000 nieuwe volgers had verzameld. Romney ontkende de volgers zelf te hebben gekocht maar dat ze gekocht waren, stond wel vast. Al die nieuwe volgers bleken schijnvolgers, oftewel: er zaten geen echte mensen achter.<\/p>\n
De reputatieschade voor Romney was aanzienlijk en je zou verwachten dat de handel in fake Twitter-accounts zou instorten. Niets is minder waar. Volgens de Italiaanse onderzoekers Carlo De Micheli en Andrea Stroppa is de handel in schijnvolgers het afgelopen jaar alleen maar toegenomen. \u2018Wij schatten dat er nu 30 tot 270 miljoen euro in omgaat,\u2019 meldt De Micheli per e-mail.<\/p>\n
Het tweetal, dat ook blogt voor The Huffington Post, heeft enkele maanden de ondergrondse handel in twittervolgers onderzocht en in kaart gebracht. Voor hun onderzoek hebben ze een analyse gemaakt van de belangrijkste websites, internetfora en netwerken waarop schijnvolgers worden aangeboden, waaronder Fiverrr, SeoClerks, InterTwitter, FanMeNow, LikedSocial, SocialPresence, SocializeUK en Viral Media Boost. Bovendien hebben ze ook uitgebreid met de aanbieders zelf gesproken. Gebaseerd op het aantal schijnvolgers dat wordt aangeboden, en door overlappingen statistisch te elimineren, komen ze tot de conclusie dat er van de 500 miljoen geregistreerde twittergebruikers momenteel zo\u2019n twintig miljoen nep zijn.<\/p>\n
Een nep-Twitter-account is te herkennen doordat er bijvoorbeeld geen foto of beschrijving aan is gekoppeld. Ook twittert een nepaccount niet zelf, heeft het geen volgers, maar volgt het zelf wel heel veel mensen. De Micheli en Stroppa hebben een groot aantal individuele Twitter-accounts geanalyseerd en ontdekten zo dat er behoorlijk wat beroemdheden en grote bedrijven zijn die fikse aantallen schijnvolgers hebben. De Micheli noemt de rappers 50 Cent en Sean \u2018Diddy\u2019 Combs (die onlangs op \u00e9\u00e9n dag 185.000 schijnvolgers mocht bijschrijven), A-merken als Mercedes-Benz, Louis Vuitton en Pepsi, en natuurlijk politici: Newt Gingrich, Mitt Romney en Dmitri Medvedev.<\/p>\n
Dichter bij huis hebben we dan nog Sybrand van Haersma Buma wiens twitteraanhang volgens opiniesite Joop.nl vorig jaar voor 82 procent uit schijnvolgers bestond. Joop.nl kwam tot die conclusie door het account van Buma te controleren op Statuspeople.com, een website waarmee je kunt checken wat het percentage schijn- en inactieve volgers van een willekeurig account is (zie ook kader).<\/p>\n
Voor de goede orde: het is niet gezegd dat deze mensen ook zelf schijnvolgers hebben gekocht. Het is heel goed mogelijk dat anderen, waaronder concurrenten of tegenstanders, die volgers voor hen hebben gekocht. Het kopen van schijnvolgers is namelijk kinderlijk eenvoudig is en bovendien spotgoedkoop. Zoek op \u2018buy Twitter followers\u2019, en de aanbiedingen vliegen je om te oren. Op Fiverrr bijvoorbeeld levert het \u2018bedrijf\u2019 Trustservices uit India 7000 volgers voor vijf dollar, amber989 uit de Verenigde Staten verkoopt er tienduizend voor hetzelfde bedrag en Rashin9 doet in zijn advertentie 10.000 REAL followers voor twintig dollar van de hand. Het enige dat de aanbieders van hun klanten nodig hebben is een twitternaam. Met hetzelfde gemak waarmee je tienduizend schijnvolgers voor je eigen Twitter-account koopt, schaf je die voor iemand anders aan. Door dat te doen kun je iemands imago behoorlijk beschadigen, wat wel blijkt uit wat er met Romney is gebeurd.<\/p>\n
Schijnvolgers<\/p>\n
Ik neem de proef op de som en trek mijn creditcard. Op eBay doe ik bij een leverancier die heel wat tevreden klantjes heeft een bestelling voor vijfduizend volgers. En voil\u00e0: als ik een dag later \u2019s ochtends op Twitter inlog heb ik 5223 nieuwe volgers (mijn dealer doet er altijd een paar extra bij om zijn klanten tevreden te houden, zo meldt hij later desgevraagd).<\/p>\n
Ok\u00e9, ik snap dat dit geen mensen zijn die in mij zijn ge\u00efnteresseerd. Maar wat zijn dit dan wel voor mensen? Zijn het \u00fcberhaupt wel mensen? Hoe werkt die handel in schijnvolgers eigenlijk? Ik stel me voor dat er ergens in een grote fabriekshal in China of India een legioen onderbetaalde IT\u2019ers niets anders doet dan aandacht behoevende twitteraars volgen. \u2018Nee, zo moet je dat niet zien. Dit gebeurt allemaal volautomatisch, met speciale software,\u2019 vertelt onderzoeker De Micheli. \u2018Het zou onmogelijk zijn om de honderdduizenden accounts die dit soort bedrijven beheren, met de hand bij te houden.\u2019<\/p>\n
Valse Twitter-accounts zijn er in alle soorten en maten, legt De Micheli uit. De meest in het oog springende zijn die ik zojuist heb gekocht: softwarematig aangemaakte accounts waar geen mens aan te pas komt, zogenaamde bot-accounts. Vaak kun je zulke schijnvolgers makkelijk herkennen: ze hebben geen profielbeschrijving of foto, ze worden zelf door niemand gevolgd en bovenal versturen ze nooit een tweet. Maar de software waarmee dit soort bot-accounts worden aangemaakt, wordt steeds geavanceerder en is nu al in staat om profiel\u00adfoto\u2019s en korte bio\u2019s te plaatsen. \u2018De aanbieders van schijnvolgers worden steeds slimmer. Het wordt steeds moeilijker schijn van echt te onderscheiden,\u2019 aldus De Micheli. \u2018De meest verfijnde software kan automatisch twitteren, retweeten, eigenlijk alles wat een echte twitteraar ook doet. Het gevolg is dat sommige schijnaccounts er geloofwaardiger uitzien dan echte accounts.\u2019<\/p>\n
Een van de meest opvallende dingen die de Italiaanse onderzoekers vonden was dat de ondergrondse twittereconomie zodanig volwassen is geworden dat deze software nu commercieel wordt aangeboden. \u2018Dat wil zeggen compleet met licenties, serienummers en vervaldata, net als elk ander \u201cnormaal\u201d softwarepakket. Prijzen beginnen rond de vijfhonderd dollar.\u2019 Tweetadder is bijvoorbeeld zo\u2019n pakket, dat in talloze filmpjes door tevreden klanten en wederverkopers op YouTube wordt aangeprezen. De nieuwste trend is het aanbieden van \u2018echte\u2019 twittervolgers. Bedrijven die deze \u2018echte\u2019 volgers aanbieden, betalen die volgers enkele centen per twitteraar die ze volgen. Die betaalde twitteraars worden vervolgens weer doorverkocht. Net als de bot-accounts heb je geen interactie met ze, maar ze zien er op je lijstje volgers tenminste geloofwaardiger uit.<\/p>\n
Ik doe nog een bestelling, deze keer voor zulke \u2018echte\u2019 volgers. Het verschil is dat ze nu druppelsgewijs binnenstromen, drie dagen lang piept de Twitter-app op mijn mobiele telefoon zich suf. De \u2018echte\u2019 volgers komen uit de hele wereld, ik zie Indiase, Aziatische en Arabische namen voorbijkomen. Onderzoek op Facebook en google lijkt uit te wijzen dat deze volgers inderdaad echte mensen betreffen. Er zit een beginnend actrice bij, een seksuoloog, enkele muzikanten en een dozijn marketingtypes. Maar wanneer ik er enkelen een berichtje stuur, krijg ik geen enkele reactie. En binnen twee weken heeft een derde me alweer ontvolgd. Hoe meer ik me begeef in de ondergrondse twittereconomie en het onderzoek van De Micheli en Stroppa bestudeer, des te meer bekruipt me het gevoel dat Twitter is verworden tot een soort parallel, The Matrix-achtig universum waar alleen computers met elkaar praten en menselijke conversaties zijn verbannen.<\/p>\n
Beginnende artiesten<\/p>\n
Ook in Nederland zijn er aanbieders van twittervolgers actief. Een daarvan is Joost Miljoen van KoopTwitterfollowers.nl. Hij krijgt \u2018een aantal\u2019 bestellingen per week binnen. Vooral het afgelopen jaar heeft hij de vraag zien stijgen. Zijn klanten? \u2018Het zijn vooral beginnende artiesten: rappers, dj\u2019s. Jongens van de straat.\u2019 Miljoen biedt een compleet social-mediapakket aan. Hij zorgt voor Facebook- en Instagram-likes, views voor YouTube-filmpjes en natuurlijk twittervolgers.<\/p>\n
Wat bezielt zijn afnemers? \u2018Ach, het is het oude verhaal: als er \u00e9\u00e9n schaap over de dam is, volgen er meer. Jij volgt toch ook geen accounts met weinig volgers?\u2019 Ook Miljoens concurrent Marcel Stuivenberg van Twitterfollowers\u00adkopen.nl zegt goede zaken te doen. \u2018Het loopt heel aardig,\u2019 meldt hij over de telefoon. \u2018Ik ben nu twee maanden bezig en heb al zo\u2019n zeventig bestellingen binnen.\u2019 Stuivenberg verkoopt zowel wat hij \u2018fictieve\u2019 volgers noemt, als \u2018echte\u2019 volgers.<\/p>\n
Gevraagd naar de ethiek van zijn handel, blijft het lang stil aan de andere kant van de lijn. \u2018Daar zeg je wat,\u2019 zegt hij tenslotte. \u2018Ik heb daar eigenlijk nooit zo over nagedacht. Het is handel, er is vraag vanuit de markt, dus lever ik.\u2019 Kun je bij Stuivenberg voor 10,95 euro terecht voor vijfduizend schijnvolgers, zijn \u2018echte\u2019 volgers zijn aanmerkelijker prijziger. Stuivenberg regelt die echte volgers als volgt: een klant geeft een aantal trefwoorden op waarover hij twittert. Stuivenberg struint vervolgens met zelfgeschreven software Twitter af op zoek naar twitteraars die over die trefwoorden twitteren. Vervolgens neemt hij het account van de klant tijdelijk over en gaat dan die personen volgen in de hoop dat ze hem terugvolgen. In feite levert hij daarmee dus een dienst die de meeste twitteraars doorgaans zelf uitvoeren.<\/p>\n
En wat vindt Twitter van dit alles? Woord\u00advoerder Sally Aldous meldt dat het bedrijf een aantal \u2018controlemechanismen\u2019 heeft om accounts die uitsluitend voor spam worden gebruikt te detecteren en vervolgens te schorsen. \u2018Iedereen die betrapt wordt bij het kopen van schijnvolgers kan ervan uitgaan dat zijn account wordt opgeheven,\u2019 waarschuwt ze. \u2018Ook zijn we vorig jaar rechtszaken gestart tegen de vijf meest agressieve aanbieders van deze valse accounts, onder wie de makers van Tweetadder. Met een bedrijf hebben we via de rechter direct een regeling getroffen, en vorige maand zijn we er ook in geslaagd Tweetadder het werken goeddeels onmogelijk te maken. Tegen de overige drie lopen de zaken nog.\u2019<\/p>\n
Ontvolgen<\/p>\n
Twee weken later en een handvol bestellingen verder. Ik heb evidente nepvolgers (bot-accounts) gekocht, zogenaamde \u2018echte\u2019 volgers (die betaald werden om mij te volgen) en de \u2018echte\u2019 echte volgers van Stuivenberg die mij volgden omdat ze in dezelfde zaken ge\u00efnteresseerd zouden zijn als ik. Het resultaat van dit alles: een dikke tienduizend volgers. Maar levert het, afgezien van dat getal, ook wat op? Zien mensen dat ik nu een \u2018publiek\u2019 heb? Op het eerste gezicht niet. Geen van mijn bestaande volgers lijkt op te merken dat mijn aanhang dramatisch gestegen is. Maar de aanschaf van twittervolgers heeft mijn sociale status wel degelijk doen stijgen. De website Twittergids.nl houdt voor tientallen beroepsgroepen een top 100 van meest populaire twitteraars bij. En nu sta ik opeens op nummer 42 in de categorie journalisten, ver boven collega\u2019s die hun aanhang wel eerlijk hebben verdiend. Ook verschijn ik in de Social Media Top 50, een lijstje dat bijhoudt welke schrijvers het goed doen op Twitter. Sinds ik tienduizend volgers heb, krijg ik er ook elke dag spontaan een paar nieuwe echte volgers bij. Het \u2018als-er-\u00e9\u00e9n-schaap-over-de-dam-is-effect\u2019 lijkt inderdaad op te treden.<\/p>\n
Je zou dus kunnen constateren dat het experiment is geslaagd, maar ik kan niet zeggen dat ik geniet van mijn toegenomen sociale status. Allereerst ben ik bang betrapt te worden. Iemand hoeft maar even @bergeijk bij Status\u00adpeople in te tikken en hij ziet dat 84 procent van mijn volgers \u2018fake\u2019 is (het echte getal is overigens nog hoger, circa 98 procent). Goed, ik doe dit alles vanuit journalistieke plicht, maar toch, leg dat eens uit in 140 tekens. De simpele waarheid is dat ik me een oplichter voel. Vandaar dat ik probeer van die schijnvolgers af te komen, maar dat gaat zomaar niet. Mijn twitterdealers reageren niet op e-mails of ze mijn schijnvolgers ook kunnen laten ontvolgen. De enige oplossing lijkt handmatig al mijn tienduizend (minus 165) volgers te blokkeren. Nadat ik er in een paar uur een kleine duizend heb ontvolgd, geef ik de moed op. Dit vals spel zal me de rest van mijn twitterbestaan blijven achtervolgen.<\/p>\n
BN’ers met veel schijnvolgers<\/p>\n
Statuspeople.com biedt een onlinetool aan waarmee iedereen kan controleren welk percentage schijn- en inactieve volgers een Twitter-account heeft. Zoals uit onderstaand overzicht blijkt, heeft een aantal BN’ers volgens Statuspeople een opvallend groot aandeel schijnvolgers. Een paar opmerkingen zijn hier echter wel op zijn plaats. Alhoewel Statuspeople een redelijk gerenommeerd bedrijf is en de tool technisch verantwoord in elkaar steekt, is de methodiek van Statuspeople beslist niet honderd procent waterdicht. Allereerst neemt het bedrijf een steekproef uit het aantal volgers en vervolgens wordt een account als ‘fake’ gekenmerkt wanneer het niet of weinig tweet, geen of weinig volgers heeft, maar juist wel veel mensen volgt. Er zijn echter genoeg echte twitteraars op wie die definitie ook van toepassing is.<\/p>\n
VN heeft Youp van ’t Hek, Femke Halsema en Alexander Pechtold om commentaar gevraagd. Alle drie ontkennen ze volgers te hebben gekocht, of daartoe opdracht te hebben gegeven. Gevraagd naar wat hij ervan vindt dat een groot deel van zijn twitteraanhang fake is, reageert Youp van ’t Hek kort maar krachtig: ‘Interesseert me niks.’ En zou er misschien een concurrent verantwoordelijk kunnen zijn voor de aankoop van schijnvolgers om zijn account zodoende verdacht te maken? Van ’t Hek: ‘Freek misschien?’<\/p>\n
Alexander Pechtold is zich bewust van de grote hoeveelheid schijnvolgers, maar heeft geen idee waar ze vandaan komen of waarom ze zijn account volgen. ‘Eitjes,’ noemt hij ze – een verwijzing naar het standaard ovale twitterplaatje dat je op veel nepaccounts aantreft. ‘Met Pasen heb ik getweet: “Eitjes wie zijn jullie?” Geen reactie natuurlijk.’ Vindt Pechtold dat Twitter iets zou moeten doen aan deze situatie? ‘Ik kan niet zeggen dat dit een zaak van nationale veiligheid is. Wel vind ik als politicus Twitter ongelooflijk belangrijk om direct met mensen te kunnen communiceren. Ik zou het echt zonde vinden als het systeem onder het probleem van de schijnvolgers zou bezwijken.’<\/p>\n
Femke Halsema vertelt desgevraagd dat ze zich niet bewust is van haar hoge aantal schijnvolgers. ‘Het enige wat ik wel eens merk zijn gekken met een account op de Filippijnen of in de VS (en een erectie als avatar) met 0 volgers die in een nachtelijke tweet “Hey femke” roepen. Die blokkeer ik dan. Ik zou niet weten wat ik hiertegen zou kunnen doen. Zo lang ze zich gedeisd houden, heb ik er ook geen last van.’<\/p>\n
Als Halsema, Van ’t Hek en Pechtold inderdaad zelf geen schijnvolgers hebben gekocht, rest de vraag waar die aantallen dan wel vandaan komen. Een mogelijke verklaring, zegt de Italiaanse onderzoeker De Micheli, is dat de beheerders van nepaccounts die accounts bestaande, populaire twitteraars laten volgen om ze realistischer te laten ogen. Een andere verklaring is dat een concurrent of politieke tegenstander de schijnvolgers heeft aangeschaft om de concurrent of tegenstander daarna van malversaties te kunnen beschuldigen.<\/p>\n
Marco Borsato @borsato 454.322<\/p>\n
Fake 46%<\/p>\n
Inactief 29%<\/p>\n
Actief 25%<\/p>\n
Wesley Sneijder (@sneijder101010) 1.897.554<\/p>\n
Fake 45%<\/p>\n
Inactief 34%<\/p>\n
Actief 21%<\/p>\n
Jeroen van Koningsbrugge (@eenjurk) 339.451<\/p>\n
Fake 41%<\/p>\n
Inactief 27%<\/p>\n
Actief 32%<\/p>\n
Femke Halsema (@femkehalsema) 225.134<\/p>\n
Fake 36%<\/p>\n
Inactief 28%<\/p>\n
Actief 36%<\/p>\n
Alexander Pechtold (@apechtold) 201.690<\/p>\n
Fake 36%<\/p>\n
Inactief 25%<\/p>\n
Actief 39%<\/p>\n
Geert Wilders (@geertwilderspvv) 263.630<\/p>\n
Fake 35%<\/p>\n
Inactief 25%<\/p>\n
Actief 40%<\/p>\n
Jan Smit (@jansmit) 266.467<\/p>\n
Fake 41%<\/p>\n
Inactief 32%<\/p>\n
Actief 27%<\/p>\n
Dirk Kuyt (@Dirk_18_Kuyt) 1.080.584<\/p>\n
Fake 40%<\/p>\n
Inactief 35%<\/p>\n
Actief 25%<\/p>\n
Youp van ’t Hek (@youpvanthek) 288.999<\/p>\n
Fake 37%<\/p>\n
Inactief 30%<\/p>\n
Actief 33%<\/p>\n
bron: statuspeople.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Twittervolgers kun je gewoon kopen. Jeroen van Bergeijk dook in de onderwereld van de zwijgende Twitter-accounts.<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-34407","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"author_name":"Jeroen van Bergeijk","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/34407","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=34407"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/34407\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Jeroen van Bergeijk","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=34407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=34407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}