{"id":322823,"date":"2016-04-14T13:40:17","date_gmt":"2016-04-14T11:40:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=322823"},"modified":"2016-04-14T13:48:14","modified_gmt":"2016-04-14T11:48:14","slug":"beri-shalmashi-filmt-het-koerdische-verhaal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/beri-shalmashi-filmt-het-koerdische-verhaal\/","title":{"rendered":"Beri Shalmashi filmt het Koerdische verhaal"},"content":{"rendered":"
Filmmaker Beri Shalmashi wil best aan yoga doen, maar moet steeds aan het Midden Oosten denken.\u00a0Als kind van pershmega’s zijn\u00a0Koerdische verhalen het bot waar ze kwispelend als een hond omheen drentelt.\u00a0‘Strijden is abnormaal, maar onderdrukking ook.’<\/span><\/div>\n

Voor filmmaker Beri Shalmashi was Koerdisch Nieuwjaar dit jaar een tikje anders dan anders. Normaal zegt ze tegen haar familie en andere Koerden op die dag: \u2018Hopelijk vieren we Nieuwjaar volgend jaar in een vrij Koerdistan.\u2019 Alle Koerden doen dat. Het feest valt op de eerste dag van de lente en in de Koerdische gebieden in Turkije en het Midden-Oosten houden mensen fakkeloptochten en dansen ze om een vuur, want \u00e9\u00e9n ding staat vast op deze dag: de aarde wordt wakker en de mensheid gaat het licht tegemoet.<\/p>\n

Bij Shalmashi\u2019s ouders in Almere gaat het die dag wat ingetogener toe, maar evengoed spreken ze elk jaar de bijbehorende wens uit: \u2018Hopelijk\u2026 volgend jaar\u2026\u2019 Maar afgelopen maart had Shalmashi voor het eerst geen zin meer in die woorden. \u2018Laten we dat maar even niet meer zeggen,\u2019 zei ze tegen haar ouders. \u2018Ik word er zo treurig van dat we elk jaar praten over een vrij Koerdistan terwijl er nog nooit iets van gekomen is. Waarom zouden we die pijn steeds naar boven halen?\u2019<\/p>\n

Beri Shalmashi (32) is een kind van Iraans-Koerdische strijders, peshmerga\u2019s, wat letterlijk betekent: voor de dood uit. Haar eerste jaren bracht ze door in de bergen vlak buiten Iran, in Iraaks-Koerdisch gebied. Hier was het basiskamp van de KDP-I, de Iraans-Koerdische partij waarvan haar ouders lid waren en die in Iran was verboden. Toen ze twee\u00ebnhalf was, werd het te gevaarlijk en vluchtten ze. Eerst kwamen ze in Leeuwarden, daarna in Almere, waar Shalmashi opgroeide.<\/p>\n

\"\"
Foto: Jeroen Hofman<\/figcaption><\/figure>\n
Erbil was booming<\/h5>\n

In 2008 studeerde ze af aan de Filmacademie in Amsterdam, twee jaar later al kreeg ze een Gouden Kalf-nominatie voor haar film MAMA<\/span>, die ze regisseerde met Sanne Vogel. Ze schreef het scenario voor de verfilming van Het huis van de moskee<\/span> van Kader Abdolah \u2013 en toen bedacht ze dat ze in Erbil wilde wonen, de hoofdstad van de semi-autonome Koerdische regio in Noord-Irak. \u2018Het was het dichtste bij waar ik vandaan kom en waar ik kan leven,\u2019 zegt ze. Iran, dat is gezien het verleden van haar ouders geen optie.<\/p>\n

In 2012 vertrok ze. Erbil was booming en Koerden vanuit de hele wereld trokken ernaartoe. Ze had een baan als docent bij de filmafdeling van de universiteit en wilde haar eerste eigen speelfilm maken, een Koerdisch verhaal waarin ze zowel het scenario als de regie voor haar rekening nam. Het leven in Erbil was niet altijd even makkelijk, maar ze leefde dan toch maar in Koerdisch gebied. Met Koerdisch Nieuwjaar trok ze met vrienden de stad uit, de bergen in, om te picknicken en te dansen om het vuur.<\/p>\n

In augustus 2014 zat ze in Erbil in een taxi toen er ineens van alle kanten vluchtelingen uit Syri\u00eb en de rest van Irak de stad binnenstroomden. Waar ze maar keek: personenauto\u2019s en vrachtwagens volgepropt met mensen op de vlucht voor IS: \u2018Het leek op een invasie van zombies zoals je die ziet in Amerikaanse films.\u2019 IS was Erbil tot op een half uur rijden genaderd en had steden als Sinjar en Mosul ingepikt. Shalmashi besloot voor een korte vakantie naar haar ouders in Almere te gaan, en daarna terug te gaan naar Erbil en haar leven weer op te pakken. Het liep anders. Een tijd reisde ze heen en weer, maar afgelopen september besloot ze zich opnieuw in Nederland te vestigen. Haar eerste speelfilm moet ze nog steeds maken en in Erbil is dat voorlopig onmogelijk. De economie is in de hele regio ingestort, iedereen praat constant over de oorlog en overal bivakkeren vluchtelingen, dat wil zeggen: bijna twee miljoen mensen bovenop de vijf miljoen inwoners die Koerdisch Irak al telt. Ze kan nog wel naar Erbil toe, maar daar leven is lastig geworden.<\/p>\n

Ze schrijft nu een online column voor de Volkskrant<\/span> en heeft via crowdfunding 10.000 euro bij elkaar gekregen voor een film van 5 minuten, Shouted from the Rooftops, <\/span>over twee jonge verliefde Koerden in Syri\u00eb die elkaar kwijtraken omdat zij vertrekt om te vechten. Hij blijft achter, wachtend op een dak, in een vernietigde stad. \u2018Ik moet er wel bij zeggen dat het nogal veel is voor een film van 5 minuten,\u2019 zegt ze in het Volkshotel aan de Amsterdamse Wibautstraat, waar ze kantoorruimte huurt. \u2018Als het aan mij lag, maakte ik nu een speelfilm in Erbil, maar ik denk dat ik in dit beknopte verhaal ook veel kwijt kan over wat er in de wereld gebeurt.\u2019<\/p>\n

Wat precies?
\n<\/em>\u2018Vorig jaar hoorde je ineens overal: o wauw, wat heldhaftig, die Koerdische meisjes die met kalasjnikovs gaan vechten tegen IS. Wij Koerden zijn ook trots op ze, maar tegelijk is het voor ons heel gewoon, vrouwen die strijden, dat gebeurt al generaties. In het verleden hadden zoveel Koerdische vrouwen leidende posities, het hoort bij onze traditie.\u2019<\/p>\n

Ook Nederlandse media brachten verhalen over de vrouwelijke peshmerga\u2019s, zelfs de Marie Claire. Dat heeft u gestoord?
\n<\/em>\u2018In principe niet, ik dacht: h\u00e8h\u00e8, ik vereer dit al mijn hele leven en nu zien anderen ook wat dit is. Mijn ouders waren peshmerga\u2019s, ze hebben nooit echt gevochten, maar hebben elkaar wel in die strijd ontmoet. Dat heb ik mijn hele leven geromantiseerd, maar het is tegelijk treurig. Het Westen maakt iets moois van die oorlogvoerende vrouwen, maar die vrouwen kunnen beter op een andere manier iets betekenen in de wereld. En IS is niet alleen het probleem van de Koerden. Dus waarom moeten die vrouwen het vuile werk opknappen?\u2019<\/p>\n

Valt dit allemaal inderdaad wel in 5 minuten te vertellen?
\n<\/em>\u2018Ja, ik moet uitkijken dat ik niet al mijn frustraties over het Midden-Oosten in die 5 minuten probeer te proppen. Maar Shouted from the Rooftops<\/span> is onderdeel van een drieluik over die vrouwelijke peshmerga\u2019s dat ik maak met Floris Parlevliet, ook een regisseur. Samen kunnen die films iets meer dragen.\u2019<\/p>\n

Als het aan u lag, zou u een hele speelfilm maken. Waarom doet u dat niet alsnog?
\n<\/em>\u2018Ik kom er niet tussen bij het Filmfonds.\u2019<\/p>\n

In uw column in de Volkskrant schreef u dat er alleen witte kalveren van de melk van het Filmfonds drinken. Wat bedoelt u daarmee?
\n<\/em>\u2018Voor subsidie moet je voldoen aan een afvinklijstje. Daaruit blijkt dat alles voor een film uit Nederland moet komen: de locaties, het verhaal, de makers, zodat zo\u2019n film Nederlands cultureel erfgoed wordt. Sinds ik terug ben uit Erbil heb ik hard mijn best gedaan om vanuit Nederland iets te vertellen over wat er speelt in Syri\u00eb en Irak, maar achter de schermen bij het Filmfonds hoor ik: \u201cIs dit verhaal niet te politiek?\u201d Of: \u201cOeh, dit is wel heftig.\u201d Volgens mij durven ze hun vingers niet te branden aan mijn onderwerpen, terwijl ik mezelf kundig genoeg acht om er geen pamflet van te maken.\u2019<\/p>\n

Volgens het afvinklijstje zijn die onderwerpen dan waarschijnlijk niet Nederlands genoeg.
\n<\/em>\u2018Ik heb ook een filmplan ingediend over twee witte bejaarden en dan kom ik er nog niet doorheen. Ik heb volgens mij echt wel de kwalificaties om iets te vertellen, dus dan moet er iets anders spelen. Ik denk dat het ingewikkeld is wie ik ben, tenminste: dat begin ik te geloven.\u2019<\/p>\n

En nu denkt u: ik zorg ervoor dat ik toch een film kan maken?
\n<\/em>\u2018Ja, en dat is gelukt, al zou crowdfunden niet de gangbare manier moeten worden. Ik denk dat het goed is mezelf weer te bewijzen.\u2019<\/p>\n

Koerdische verhalen<\/h5>\n

Shalmashi logeert tijdelijk bij een vriendin in afwachting van eigen woonruimte in Amsterdam. Haar werk doet ze in het Volkshotel, waar ze een ruim, licht kantoor deelt met meerdere mensen. Hier bedenkt ze hoe ze haar verhalen het best kan vertellen. Want dat is wat ze wil: verhalen vertellen, over h\u00e1\u00e1r twee werelden, oost en west, en hoe die met elkaar zijn verbonden. \u2018We hebben het steeds over vluchtelingen, maar waardoor zijn die naar Europa gekomen? Door iets waar het Westen medeverantwoordelijk voor is: de oorlog in Irak, d\u00e1\u00e1rdoor kon IS ontstaan. En hoezo bestaat Irak \u00fcberhaupt? Doordat het Westen alle lijnen in het Midden-Oosten heeft getrokken. Los daarvan: we zijn allemaal mensen en onze gevoelens overstijgen grenzen.\u2019<\/p>\n

Ze voelt zich verplicht de Koerden in die verhalen te betrekken. Ze k\u00e1n andere onderwerpen bedenken, maar Koerdische verhalen zijn het bot waar ze als een hond omheen kwispelt. Ze wil bijdragen aan het ontstaan van een serieuze Koerdische cinema, iets waar het nooit van is gekomen omdat de Koerdische cultuur wordt onderdrukt in Turkije, Iran en Syri\u00eb en alleen het laatste decennium in het vrijere Noord-Irak de kans kreeg zich te ontwikkelen.<\/p>\n

Bij het Mediafonds lukte het wel subsidie te krijgen voor twee projecten over de Koerden voor de publieke omroep. In het ene wil ze het hebben over de onwetendheid van westerse journalisten, die ze bijvoorbeeld in 2014 sprak toen IS bijna voor de poorten van Erbil lag. \u2018Zat ik aan tafel in een Duitse Biergarten met z\u00f3\u2019n rij Nederlandse correspondenten \u2013 en hoe die dan praatten over de Koerden en de situatie daar! Ik dacht: weet je eigenlijk wel waar je bent?\u2019<\/p>\n

Mijn moeder is in Iran gemarteld. Toen ze zwanger was van mij. Toen ik in haar buik zat.<\/q><\/p>\n

Voor het andere project gaat ze terug naar de bergen waar ze als peshmergakind haar allereerste dagen doorbracht. Ze was er afgelopen zomer en kreeg toen bijna Turkse bommen op haar hoofd die bestemd waren voor de PKK, de Turks-Koerdische verzetsbeweging. Het enige wat in haar bovenkwam, was een geur, alsof er een barbecue in de fik stond. Geen beelden, geen angsten, terwijl ze als peuter toch verschrikkelijke bombardementen heeft meegemaakt. Dat begreep ze toen ze met haar vader naar een Zweedse documentaire keek over die peshmerga-jaren. Bij een sc\u00e8ne over een aanslag zei hij: \u2018O, dit is niks, jij hebt veel erger meegemaakt. Nadat bij ons de bommen vielen, stond je in je eentje trillend onder een boom te huilen.\u2019<\/p>\n

Hoe kwamen uw ouders begin jaren tachtig in de bergen terecht?
\n<\/em>\u2018Ze komen allebei uit Koerdisch gebied in Noordwest-Iran. In Iran moest je toen als Koerd zoveel mogelijk Perzisch zijn, en mijn vaders oudste broer, Mala Aware, werd namens de KDP-I een bekende verzetsman tegen dat beleid. Veel Koerden kennen hem nog. De Perzische sjah heeft hem laten executeren; dat triggerde mijn vader als kleine jongen. Hij vertelde eens dat hij als puber expres politieagenten treiterde, supergevaarlijk. Uiteindelijk is hij met een andere broer naar Irak gevlucht. Zijn hele familie werd in de gaten gehouden vanwege die oudste broer. Ze hoefden maar iets te doen of ze werden opgepakt.\u2019<\/p>\n

Uw moeder had een heel andere achtergrond.
\n<\/em>\u2018Zij kwam uit een rijk gezin, best wel arrogant ook. Ze studeerde voor lerares, tot in 1979 in Iran de islamitische revolutie uitbrak. Dat heeft haar aan het denken gezet; ze is met haar vriendinnen betrokken geraakt bij de vrouwenbeweging van de KDP-I. Ze gingen langs dorpjes en maakten vrouwen bewust van de onderdrukking die zij als vrouw en als Koerd tolereerden.\u2019<\/p>\n

Uw ouders ontmoetten elkaar via de partij en trokken naar het basiskamp in de bergen.
\n<\/em>\u2018Ze zijn ook getrouwd in de bergen, na een partijconferentie. Mijn moeder had een bruidsjurk aan, mijn vader peshmergakleding, met zo\u2019n pofbroek. Er werd gedanst, superromantisch. Maar het was niet zoals mijn moeders familie graag had gezien. Die had een mooie, grote, stadse bruiloft voor haar gewild, nu waren er maar twee of drie familieleden van haar bij en het was enorm gevaarlijk. Er speelden zoveel oorlogen tegelijk. Overal was strijd met de Koerden en je had ook nog de Iran-Irak-oorlog.\u2019<\/p>\n

Uw ouders vochten niet echt, zei u, wat deden ze dan precies in de bergen?
\n<\/em>\u2018Mijn vader zat in de top van de partij en probeerde de Koerdische kwestie vooral diplomatiek op te lossen. Hij was veel in het buitenland. Mijn moeder is opgepakt. Ze is in Iran in de gevangenis beland en gemarteld. Toen ze zwanger was van mij. Toen ik in haar buik zat.\u2019<\/p>\n

Hoe vindt u dat?
\n<\/em>\u2018Het is een bizar idee. Daardoor voelt het alsof ik ook gevangen heb gezeten in Iran. Voordat mijn verhaal begon, was het eigenlijk al begonnen, alsof ik toen al betrokken was bij de strijd. Ik heb heel veel geluk gehad. Mijn moeder zou ge\u00ebxecuteerd worden, maar is geruild tegen andere mensen. Hoe het precies zat, weet ik niet, dat wil ik nog vragen als ik aan de slag ga met dat project over mijn eerste jaren in de bergen.\u2019<\/p>\n

Weet u ook iets meer van die martelingen?
\n<\/em>\u2018Nee. Ik heb alleen een stapeltje ziekenhuispapieren gezien, uit Parijs, waar mijn vader zat en mijn moeder na de gevangenenruil naartoe ging. Er stonden drie regels: \u201cKomt uit Iran, heeft vier maanden vastgezeten en is gemarteld.\u201d Toen dacht ik: ok\u00e9, dat klopt dan dus.\u2019<\/p>\n

Waarom heeft u hier nooit wat preciezer met uw ouders over gepraat?
\n<\/em>\u2018Mijn moeder is overleden toen ik elf was, aan kanker. Mijn vader hertrouwde na een jaar en die nieuwe vrouw ben ik als mijn moeder gaan zien. Dat soort dingen.\u2019<\/p>\n

Als u over uw eigen moeder begon, was u bang dat het gevoelig lag voor uw stiefmoeder?
\n<\/em>\u2018Ja. En ik heb het heel lang moeilijk gehad met mijn moeders overlijden, ook daarom ben ik altijd afgebleven van haar geschiedenis.\u2019<\/p>\n

U bent in Parijs geboren en daarna zijn uw ouders teruggegaan naar de bergen, met u als baby. Lokte de strijd zo erg?
\n<\/em>\u2018Zo interpreteer ik het. Misschien dat ik daardoor Koerdistan zie als een plek met bergen met een lokroep, waarnaar je altijd weer terug moet. Want dat hebben mijn ouders ook gedaan.\u2019<\/p>\n

Ze hadden in Parijs kunnen blijven, niks mis met Parijs, toch?
\n<\/em>\u2018Ze hebben in mijn optiek echt met een baby lopen leuren te midden van al die oorlogen die in de bergen werden uitgevochten. Er waren meer gezinnen die in die gekke situatie zaten, vrienden van mijn ouders, en allemaal praten ze er nu over alsof het de beste tijd van hun leven was. Dan denk ik: volgens mij gingen er de hele tijd vliegtuigen heen en weer boven jullie hoofd en hadden jullie kleine kinderen.\u2019<\/p>\n

\n
\"\"
Foto: Jeroen Hofman<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

Neemt u uw ouders die keuze kwalijk?
\n<\/em>\u2018Het gekke is: nee. Ik begrijp die drang om zo dicht mogelijk bij thuis te willen zijn. Waarvoor leef je als je datgene wat van jou is niet mag hebben? Ik heb nu wel vragen over die tijd, maar tegelijk was het altijd normaal voor mij: wij zaten in de bergen omdat we onze rechten verdedigden. Ik vind dat eervol. Strijden is niet normaal, maar onderdrukking ook niet.\u2019<\/p>\n

In 1986 zijn uw ouders met hulp van de UNHCR naar Nederland vertrokken. Werd het toch te gevaarlijk?
\n<\/em>\u2018Ja, en er was een tweede kind onderweg, mijn zusje dat in Leeuwarden is geboren. Het kon echt niet meer.\u2019<\/p>\n

Ik las dat u in Nederland zoveel verhalen van uw ouders over het gedroomde Koerdistan heeft gehoord, dat u heimwee kreeg naar een plek waar u niets meer van weet.
\n<\/em>\u2018Ik denk dat het erfelijke heimwee is. Alle Koerden hebben dat. In Almere gingen we altijd om met andere Koerdische gezinnen, eerst vooral met Koerden uit Iran, later ook uit Irak, Turkije en Syri\u00eb. Er was een Koerdische vereniging, we vierden samen Koerdisch Nieuwjaar, hadden Koerdische barbecues. Vanaf dat ik klein was, draaiden mijn ouders cassettebandjes met Koerdische muziek.\u2019 Lachend: \u2018Westerse muziek uit de jaren tachtig, daar heb ik geen idee van.\u2019<\/p>\n

U bent op uw negentiende \u00e9\u00e9n keer in de Koerdische regio in Iran geweest, waar uw familie woont. Waarom kon het toen wel?
\n<\/em>\u2018Het Iraanse regime was iets milder, maar een visum krijgen was nog heel wat gedoe. Mijn vader is nooit meer terug geweest, hij is nog altijd bang dat er iets met hem gebeurt. Zelfs in Europa zijn de afgelopen decennia belangrijke figuren uit de partij omgebracht. Hij had in Nederland ook altijd een kort lijntje met de politie.\u2019<\/p>\n

Hoe was het om in Iran te zijn?
\n<\/em>\u2018Ik was nog nooit in Koerdisch gebied geweest en voor het eerst was ik ergens waar ze de taal spreken die ik alleen van de keukentafel kende. Ik zag oude mannetjes in Koerdische kleding. Ik werd er emotioneel van. Ik ben twee maanden bij familie geweest, vooral die van mijn moeder. Het was soms ingewikkeld, want ik nam ze kwalijk dat ze nooit bij ons in Nederland zijn geweest nadat mijn moeder was overleden. Waarschijnlijk was ik heel bot en lelijk tegen ze. Maar ze hadden kunnen komen, toch? KLM-vluchtje, dat kon makkelijk. Dat ze niet kwamen, had ermee te maken dat mijn moeder het goede, rijke leven had opgegeven. Voor wat eigenlijk? Om in het buitenland te zitten? En toen overleed ze.\u2019<\/p>\n

Een magisch land<\/h5>\n

Begin jaren negentig werd een splintertje van het gedroomde Koerdistan, dat zich uitstrekt over Turkije, Syri\u00eb, Irak en Iran, werkelijkheid in Irak. Het Koerdische noorden bleef weliswaar aan Irak vastzitten, maar kreeg een eigen parlement en een eigen premier. Toen Shalmashi in 2007 voor het eerst in Erbil kwam, was er nog niet veel, het was een maatschappij in de knop. De bloei kwam na 2010, met zoveel winkels, caf\u00e9s en hotels dat de autoriteiten al spraken van \u2018het nieuwe Dubai\u2019.<\/p>\n

Haar vader gaf haar het zetje om er te gaan wonen. \u2018Jij schrijft en praat altijd maar over Koerdistan, maar wat weet jij er nou van?\u2019 zei hij eens tegen haar. Wacht maar, dacht ze. Ze regelde een baan en vertrok.<\/p>\n

Mijn vader zei: “Jij schrijft en praat altijd maar over Koerdistan,\u00a0maar wat weet jij er nou van?”<\/q><\/p>\n

Met haar werk ging het meteen goed. Toen het lesgeven op de universiteit van Erbil afgelopen was, maakte ze commercials en deed ze pr-werk. Ze overtuigde een lokale sponsor ervan haar speelfilm te financieren. De planning was dat ze in februari 2015 zou gaan draaien \u2013 nou goed, de rest is geschiedenis. Maar ze had nog een ervaring in Erbil. Altijd had ze gedacht dat Koerdistan een magisch land was met groene bergen, beekjes en watervallen waar de peshmerga\u2019s als een soort elfjes doorheen wandelden. Dat beeld klopte dus niet. Het Koerdistan waar zij zich bevond, was geen paradijs.<\/p>\n

Wat trof u aan?
\n<\/em>\u2018Erbil bleek gewoon een stad te zijn en de culturele verschillen tussen mij en die stad waren groter dan ik dacht. Ik ben opgevoed met Koerdische normen en waarden en toch snapte ik veel gevoeligheden niet. Er waren veel meer ongeschreven, conservatieve regels dan ik dacht. Ik kon als ongetrouwde vrouw niet met een man in \u00e9\u00e9n auto zitten en mijn buren controleerden mijn vuilnis op lege drankflessen.\u2019<\/p>\n

Wat dat betreft was het daar dus zoals in het hele Midden-Oosten.
\n<\/em>\u2018Ja, en als je dan in Nederland bent opgegroeid, ken je de geheime wegen niet om aan al die regels te ontkomen. Plus dat ik de pech had Koerdisch te zijn in plaats van westers. Wat ze van een westerling leuk vinden, dat die hun wijsheid en kennis komt brengen, pikken ze niet van een Koerd. En dan was ik ook nog een Iraanse Koerd en die kon in hun ogen all\u00e9\u00e9n maar voor het geld komen.\u2019<\/p>\n

Waarom bleef u er twee jaar en had u er zelfs langer willen blijven?
\n<\/em>\u2018Omdat het toch een overwinning was dat ik daar een leven had opgebouwd. Hoe ellendig het ook was, ik had goeie vrienden om me heen, meestal ook Koerden uit het buitenland. We hadden het moeilijk, maar dat deelden we. En als we een roadtrip door de bergen maakten, was alles weer goed.\u2019<\/p>\n

U bent verjaagd door IS. Wat vindt u daarvan?
\n<\/em>\u2018Mijn gedroomde toekomst is erdoor verpest. Maar het was te riskant om er te blijven wonen. En ik merkte ook dat ik niet steeds tussen Nederland en Erbil heen en weer kon blijven gaan. Ik kon nergens meer rust vinden, dat was nog veel erger dan heimwee.\u2019<\/p>\n

Afgaand op uw columns heeft u nu evengoed heimwee. U wilt yoga doen, maar dat lukt niet omdat u aan het Midden-Oosten denkt.
\n<\/em>\u2018Heel mijn eigen verhaal is doorsijpeld met deze geschiedenis. Ik m\u00f3\u00e9t er iets mee doen, ik kan het niet maken dat niet te doen. Het Koerdisch-zijn bestaat omdat de Koerden zeggen dat het bestaat, anders houdt het op. Het is soms vermoeiend, hoor, ik wil ook weleens een romantische film maken of inderdaad gewoon naar yoga, maar daar is bijna geen ruimte voor omdat er zoveel aan de hand is met de Koerden.\u2019<\/p>\n

Waardoor is dat besef van uw afkomst sterker geworden, ondanks de teleurstellingen in Erbil?
\n<\/em>\u2018Ik had gedacht dat ik in Erbil mijn gedroomde Koerdistan zou vinden, maar dat gebeurde niet. Ik zag wel veel familieleden van mijn moeder uit Iran, want die kwamen mij geregeld opzoeken. Ik dacht eerst: wat moeten jullie nou van mij, ik heb jullie jaren niet gezien en nu lopen jullie de deur plat. Ik had er geen zin in, maar ik zag ook dat we fysiek op elkaar leken. En ze vertelden verhalen over mijn moeder waarvoor ik me heel lang had afgesloten. Ik begon te denken: dit is ook een deel van mij.\u2019<\/p>\n

Bent u uw moeder meer gaan missen?
\n<\/em>\u2018Goeie vraag.\u2019 Het is even stil. \u2018Sowieso lopen de herinneringen aan mijn moeder en Koerdistan een beetje door elkaar. Ik denk dat ik \u00f3\u00f3k zo bezig ben met die peshmerga-tijd in de bergen omdat ik hoop iets van mijn moeder terug te vinden. Over twee jaar ben ik even oud als zij toen ze stierf. Zij heeft zo veel achtergelaten en dan denk ik: wat heb ik in die tijd nou gedaan?\u2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

De ouders van Beri Shalmashi waren peshmerga\u2019s. <\/span>Op haar tweede kwam ze naar Nederland, maar ze wil graag bijdragen aan het ontstaan van een serieuze Koerdische cinema. \u2018Ik denk dat ik \u00f3\u00f3k zo bezig ben met die peshmerga-tijd omdat ik hoop iets van mijn moeder terug te vinden.\u2019<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-322823","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"author_name":"Greta Riemersma","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/322823","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=322823"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/322823\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Greta Riemersma","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=322823"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=322823"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}