{"id":312549,"date":"2016-03-01T07:30:47","date_gmt":"2016-03-01T06:30:47","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vn.nl\/?p=312549"},"modified":"2016-02-29T16:42:07","modified_gmt":"2016-02-29T15:42:07","slug":"zo-voorkomen-we-brexit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/zo-voorkomen-we-brexit\/","title":{"rendered":"Zo voorkomen we een Brexit"},"content":{"rendered":"
\n

Volgens de laatste peilingen liggen de naysayers<\/span> aan kop: 43 procent van de Britten wil dat hun land uit de EU stapt, terwijl slechts 36 procent wil dat het Verenigd Koninkrijk blijft. De rest heeft nog geen keuze gemaakt.<\/p>\n<\/div>\n

Volgens hoogleraar evolutionaire biologie Nico van Straalen kunnen we het Britse lidmaatschap van de EU vergelijken met het probleem van een symbiose in de biologie. Daarbij leven twee organismen van verschillende soorten langdurig met elkaar samen. \u2018Waarom zouden twee soorten een relatie aangaan als ze ieder afzonderlijk ook kunnen leven?,\u2019 vraagt Van Straalen. Hij geeft zelf het antwoord: \u2018Voor een stabiele symbiose moet je de ander iets geven. Er moet sprake zijn van wederzijds voordeel.\u2019 Uiteindelijk kunnen twee soorten soms niet meer zonder elkaar. Zie bijvoorbeeld koraal en algen. \u2018Koraalpoliepen kunnen beschikken over de organische stoffen die algen produceren, terwijl de algen zich voeden met de afvalproducten van het koraal. Als de algen verdwijnen, gaan de koraalpoliepen ook dood.\u2019 Zo innig is de relatie tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie nog niet. \u2018Misschien geldt dat wel voor de kernlanden zoals de Benelux, Frankrijk en Duitsland, maar nog niet voor de EU als geheel.\u2019 Hij raadt Brussel aan goed na te denken over zowel de voordelen die Groot-Brittanni\u00eb heeft van het EU-lidmaatschap, als de voordelen voor continentaal Europa.<\/p>\n

Literair historicus Menno Spiering, auteur van A Cultural History of British Euroscepticism<\/span>, voorspelt dat Europese politici inderdaad alles op alles zullen zetten om die voordelen te benadrukken. \u2018David Cameron moet een politieke deal krijgen. Dus komt er een deal. Daar steek ik mijn hand voor in het vuur.\u2019 Of dat voldoende is, betwijfelt hij. \u2018We moeten ook naar de sociale aspecten kijken. Veel Britten voelen zich geen Europeaan. Afscheid nemen van de EU kost ze geen enkele moeite.\u2019 De vluchtelingencrisis vormt momenteel de grootste reden om voor een Brexit te stemmen, zegt Spiering. \u2018Britten hebben de indruk dat de EU de crisis verergert, waardoor meer vluchtelingen naar Groot-Brittanni\u00eb komen om gebruik te maken van de sociale voorzieningen.\u2019 Om een Brexit te voorkomen, zou Brussel de vluchtelingencrisis kunnen oplossen \u2013 \u2018maar dat gaat natuurlijk niet gebeuren\u2019. Een andere strategie is het voeren van een angstcampagne, waarbij Brussel de Britten voorspelt dat een vertrek hen miljarden kost. Geen goed idee, denkt Spiering. In dat geval herleeft de spirit of Dunkirk<\/span>: \u2018Dan zeggen de Britten: in de oorlog hebben we onszelf prima kunnen redden. Ook nu kunnen wij die Duitsers verslaan.\u2019 De specialist in Brits euroscepticisme ziet eigenlijk maar \u00e9\u00e9n oplossing: \u2018Een We Love The Brits<\/span>-campagne. Europeanen zouden een open brief kunnen schrijven: wij houden van jullie! Wij hebben het Britse tegenwicht tegen Duitsland en Frankrijk nodig. Blijf bij ons!\u2019 Spiering denkt dat een dergelijke campagne van Europese burgers kan helpen. \u2018Dat zag je ook bij het Schotse referendum voor onafhankelijkheid. Je vangt meer vliegen met stroop dan met azijn.\u2019<\/p>\n

Uit onderzoek van communicatiewetenschapper Katjana Gattermann blijkt dat Britse kwaliteitskranten weinig aandacht besteden aan Europese politici vergeleken met kranten in Nederland, Frankrijk en Duitsland. \u2018Hun eigen Europarlementari\u00ebrs komen zelden in het nieuws, behalve de meest eurosceptische: Nigel Farage.\u2019 Volgens Gattermann zouden Britse journalisten het nieuws over Europa minder institutioneel en meer persoonlijk moeten maken. \u2018Mijn hypothese is dat meer media-aandacht voor individuele Britse Europarlementari\u00ebrs een positief effect zou hebben op de houding van de bevolking ten opzichte van Europa. Maar ik moet hier nog onderzoek naar doen.\u2019<\/p>\n

Maarten Hillebrandt, jurist op het gebied van Europees recht, meent dat we weinig of niets hoeven te doen om een Brexit te voorkomen. Hij heeft de polling data<\/span> geanalyseerd. Britten die jonger dan vijftig, hoogopgeleid\u00a0of welvarender zijn, zijn overwegend v\u00f3\u00f3r een EU-lidmaatschap. Oudere, lager opgeleide of armere Britten zijn in kleine meerderheid tegen. Ook Londenaren en Schotten, samen goed voor een vijfde van de stemmen, zijn overwegend pro-EU. \u2018Wanneer de bevolkingssamenstelling van de twee kampen wordt afgezet tegen de kans dat ze naar de stembus gaan, komt het pro-EU kamp op meerderheid.\u2019<\/p>\n

Merkwaardig genoeg dreigt juist Zuid-Engeland, dat het meest afhankelijk is van de Europese handel, voor een Brexit te stemmen. \u2018Het ligt voor de hand dat ook zij straks tot inkeer komen.\u2019 De rest van Europa moet zich niet te veel roeren, zegt Hillebrandt. Sterker nog: dat werkt averechts. \u2018Het zal door de nationalisten worden uitgelegd als ongewenste be\u00efnvloeding. Dat kan passieve pro-Brexit\u2019ers mobiliseren alsnog tegen te gaan stemmen.\u2019<\/p>\n

Hoogleraar big data<\/span> ecosystems<\/span> Sander Klous vraagt zich af of we een Brexit \u00fcberhaupt moeten willen voorkomen. \u2018De laatste jaren blijkt dat de Europese economie een complex beest is, een systeem dat we nog maar nauwelijks begrijpen. Als andere systemen te complex worden, proberen we ze over het algemeen ook in losse stukjes te hakken om de beheersbaarheid te vergroten. Denk bijvoorbeeld aan softwareontwikkeling, waarin grote complexe applicatielandschappen bestaan uit allemaal kleine modules die relatief onafhankelijk van elkaar opereren.\u2019 Klous memoreert ook fijntjes de maatschappelijke roep om banken die \u201cte groot zijn om te falen\u201d op te knippen.<\/p>\n

In de tweede plaats, zegt Klous, is de wens wel of geen onderdeel van de Europese Unie uit te maken niet gebaseerd op enkel financi\u00eble belangen. \u2018Met behulp van big data analyses kunnen we meer inzicht verkrijgen in gedrag. Het zou interessant zijn om eens vanuit een holistische benadering te kijken naar de wenselijkheid van een Brexit. Wellicht blijkt dat het weliswaar financieel onaantrekkelijk is, maar vanuit culturele, sociale of logistieke overwegingen en risicomanagement een briljant idee.\u2019 Niet dat hij per se voor een Brexit is, zegt Klous, \u2018maar ik zou de gevolgen van die beslissing wel eerst beter willen begrijpen\u2019.<\/p>\n

\n

De Oplossers<\/span><\/strong>
\nIn de rubriek De Oplossers presenteert onderzoeksbureau Tertium antwoorden op complexe vragen die zijn voorgelegd aan meer dan 400 wetenschappers van VU en UvA. Kijk op\u00a0deoplossers.nl<\/a> voor een overzicht van de interessantste bijdragen over de vraag van deze week.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hoe voorkomen we een Brexit?<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-312549","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"author_name":"Michiel Hulshof, Esther de Roos","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/312549","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=312549"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/312549\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Michiel Hulshof, Esther de Roos","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=312549"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=312549"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}