{"id":302644,"date":"2015-11-02T11:00:54","date_gmt":"2015-11-02T10:00:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.vn.nl\/?p=302644"},"modified":"2015-11-02T11:30:27","modified_gmt":"2015-11-02T10:30:27","slug":"de-oplossers-kinderen-gezond-eten","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/de-oplossers-kinderen-gezond-eten\/","title":{"rendered":"Zo zorgen we dat onze kinderen gezond gaan eten"},"content":{"rendered":"
\n

Steeds meer kinderen stoppen zich vol met slecht eten. Wat moeten we doen om de Nederlandse jeugd gezonde eetgewoontes bij te brengen? Wetenschappers dragen oplossingen aan.<\/p>\n<\/div>\n

In Amsterdam heeft het probleem inmiddels maatje XXXL bereikt: maar liefst een op de vijf kinderen en jongeren in de hoofdstad lijdt aan overgewicht. Als eerste Nederlandse gemeente heeft de stad zich aangesloten bij de Alliantie Stop Kindermarketing, die pleit voor een strenge aanpak van voedingsbedrijven die misbruik maken van kwetsbare kinderen om snoeprepen, frisdranken en chips te slijten. Hoe krijgen we kinderen van hun slechte eetgewoontes af?<\/p>\n

Volgens evolutiebioloog Nico van Straaten zit de neiging tot het eten van zoetigheid \u2018zwaar in onze hersenen verankerd\u2019 om ervoor te zorgen dat we voldoende calorie\u00ebn binnenkrijgen. \u2018Dat was voor de oermens enorm belangrijk.\u2019 Elke oplossing begint volgens hem met de constatering dat de neiging tot zoet eten niet makkelijk verdwijnt. \u2018Je kan ook niet zeggen: je mag geen zin in seks meer hebben.\u2019 Volgens Van Straaten kunnen we kinderen wel leren om hun natuurlijke neiging te beheersen. \u2018Vaak krijgen kinderen een snoepje als ze zich rot voelen. Daarmee wakker je hun verlangen naar snoep aan. Je zou eigenlijk moeten zeggen: je huilt, maar je krijgt toch geen snoepje. Dat is voor veel ouders lastig.\u2019<\/p>\n

Ook voedingswetenschapper Coosje Dijkstra noemt de voorkeur voor zoet een aangeboren overlevingsmechanisme. \u2018Vooral tijdens de kindertijd heeft het groeiende lichaam behoefte aan koolhydraten. Niet voor niets heeft borstvoeding een zoete smaak. Je kan van kinderen dan ook niet verwachten dat ze na het eten van een stroopwafel uit zichzelf zeggen: dank, ik heb genoeg gehad.\u2019 Dijkstra pleit voor een aanpak waarbij kinderen eenvoudig toegang krijgen tot gezonde alternatieven. \u2018Thuis en op school zouden eigenlijk schalen met snoeptomaten en komkommers moeten staan, waaruit kinderen altijd kunnen eten.\u2019 Ze wijst op een experiment in Amsterdam waarbij schoolkinderen een hippe plastic drinkbeker krijgen, waarmee ze tijdens de les naar de kraan mogen lopen om water te pakken. \u2018Dat stimuleert voldoende drinken.\u2019 De bekers vormen een belangrijk onderdeel van het succes. \u2018Een kraan alleen is veel minder uitnodigend.\u2019<\/p>\n

Volgens neurobioloog Susanne la Fleur zijn slechte eetgewoontes niet alleen aangeboren, maar ook vaak aangeleerd. De voedselindustrie maakt gretig gebruik van specifieke cues<\/span> waarmee de trek in snoep wordt aangewakkerd. \u2018Niet voor niets staan er bekende tekenfilmfiguren op snoep. Kinderen worden daar wild enthousiast van.\u2019 Zet Kung Fu Panda op een Happy Meal en kinderen krijgen meteen zin in een hamburger. La Fleur: \u2018Het brein reageert nu eenmaal snel op plaatjes, en legt een link met hoe lekker iets is. Diezelfde tactiek zouden we kunnen inzetten voor het promoten van gezonde alternatieven.\u2019<\/p>\n

Onderzoek van de Nijmeegse hoogleraar Moniek Buijzen toonde aan dat er wel een relatie moet bestaan tussen het icoon en de desbetreffende groentes of vruchten. \u2018Een plaatje van Bugs Bunny op een zakje wortels werkt dus beter dan SpongeBob,\u2019 zegt La Fleur. \u2018Maar we moeten nog veel onderzoek doen in die richting.\u2019<\/p>\n

Een plaatje van Bugs Bunny op een zakje wortels werkt beter dan SpongeBob.<\/q>
\n\u2018Het zien van lekker voedsel leidt tot craving <\/span>\u2013 het krijgen van extreme trek,\u2019 zegt gedragsonderzoeker Sanne de Wit. \u2018In die zin zijn mensen niet anders dan de kwijlende honden van Pavlov.\u2019 Dat effect is heel sterk, blijkt uit onderzoek met hersenscans. \u2018Mensen die een foto zien van lekker eten, activeren hetzelfde hersengebied als een verslaafde die een foto ziet van zijn favoriete drugs.\u2019 De Wit kent een experiment van onderzoekers uit Amsterdam en Nijmegen die kinderen computerspelletjes lieten spelen. In een deel daarvan zaten advertenties voor snacks verstopt. Na het spelen mochten ze zo veel eten als ze wilden. Kinderen die de snackadvertenties hadden gezien, aten meer snacks. Zelf deed De Wit een experiment dat nog een stapje verder ging. Ze liet kinderen een computerspel spelen waarbij ze leerden dat een paars monster bij smarties hoorde en een rood monster bij komkommer. Vervolgens kregen ze in het spel de kans om deze snacks te verdienen door knoppen in te drukken. Resultaat: kinderen die in het spel paarse monsters te zien kregen, drukten veel vaker voor smarties dan wanneer ze het rode monster zagen. \u2018Dit effect noemen we response priming<\/span>. Dat is precies waar de snoepindustrie op uit is.\u2019 Volgens De Wit kan response priming<\/span> ook worden gebruikt om gezond eten te stimuleren. \u2018Uit ons onderzoek bleek dat het kan, al is dat wel lastiger.\u2019 Wat de overheid vooral niet moet doen, is een campagne starten tegen ongezond eten. \u2018Dat kan averechtse effecten hebben, omdat het de aandacht juist op ongezonde snacks richt in plaats van op de gezonde alternatieven. Dat triggert<\/span> het ongewenste gedrag.\u2019 Anders gezegd: een foto van een diepvriespizza leidt automatisch tot trek in een diepvriespizza, wat de begeleidende boodschap ook zegt.<\/p>\n

Scheikundige Jan van Maarseveen benadert het probleem op een andere manier. \u2018Het schrikbarend grote aantal dikke kinderen in Amsterdam komt in eerste instantie door te weinig beweging in combinatie met het eten van te veel suiker.\u2019 Als scheikundige houdt hij zich niet met bewegingsadviezen bezig, maar wel met sucrose<\/span>, de chemische naam voor tafelsuiker. \u2018Van sucrose word je dik, maar gelukkig bestaan er allerlei alternatieven, waarvan aspartaam de bekendste is.\u2019 Volgens Van Maarseveen staat de kunstmatige zoethouder ten onrechte bekend als ongezond goedje. \u2018Als chemicus word ik daar niet goed van! Aspartaam is een combinatie van asparaginezuur en fenylanalyne, twee aminozuren die normaal ook in onze voeding voorkomen. Het is eigenlijk heel natuurlijk. Mensen eten al dertig jaar op enorme schaal kauwgom. Als aspartaam echt zo slecht was, dan zouden we dat inmiddels wel hebben gemerkt.\u2019 Dikke kinderen kunnen beter snoep met aspartaam eten dan suikergoed, zegt Van Maarseveen. Daarnaast zou de overheid slecht gedrag moeten ontmoedigen: \u2018Waarom zijn we minder gaan roken? Dat is niet alleen voorlichting, maar het komt ook door de steeds hogere tabaksaccijnzen. Slecht eten is nu veel te goedkoop.\u2019 Hij ziet wel wat in een suiker- of vettaks: \u2018Een financi\u00eble prikkel kan geen kwaad. Gooi er maar belasting op.\u2019<\/p>\n

\n

De Oplossers live over Zwarte Piet<\/strong>
\nHoe wordt Sinterklaas een feest van alle Nederlanders? Dinsdagavond 24 november vanaf 20 uur gaan wetenschappers van de VU dit probleen te lijf in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam. Gratis toegang na aanmelding op www.dezwijger.nl<\/a>. Voor meer bijdragen over de vraag van deze week: www.deoplossers.nl<\/a>.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hoe zorgen we dat onze kinderen gezond gaan eten?<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-302644","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"author_name":"Michiel Hulshof, Esther de Roos","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/302644","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=302644"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/302644\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Michiel Hulshof, Esther de Roos","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=302644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=302644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}