{"id":22557,"date":"2014-05-07T09:00:00","date_gmt":"2014-05-07T07:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/beta.vn.nl\/liegen-over-bouterse-2\/"},"modified":"2014-05-07T09:00:00","modified_gmt":"2014-05-07T07:00:00","slug":"liegen-over-bouterse-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.vn.nl\/liegen-over-bouterse-2\/","title":{"rendered":"Liegen over Bouterse"},"content":{"rendered":"
Desi Bouterse kreeg in 2000 elf jaar cel wegens cokesmokkel. Nu trekt kroongetuige Patrick van Loon zijn verklaring in.<\/div>\n
\n

Van je vrienden moet je het hebben. Nou ja, vrienden. Het zijn voormalige criminele kennissen van de Belgische Patrick van Loon (1966) die hem neerzetten als een clich\u00e9boef. Zo eentje die in allerlei handeltjes zit en over miljoenen zegt te kunnen beschikken. Een overtuigende leugenaar. Iemand die om de haverklap een \u2018snoepzak\u2019 coca\u00efne te voorschijn haalde en lijntjes snoof \u2018zo lang als potloden\u2019. Een charmeur die leed aan structureel geldgebrek maar ondertussen rondreed in een Rolls Royce. Even notoir onbetrouwbaar als dominant. \u2018Als je met hem in de trein van Rotterdam naar Antwerpen zou zitten, heeft hij aan het einde van de reis je ervan overtuigd dat de trein speciaal voor hem is ingezet,\u2019 beweerde ooit een medeverdachte in een oude strafzaak.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

Met die kroongetuige ging de Nederlandse staat op 19 maart 1999 in zee. Van Loon biecht\u00adte op hoe hij midden jaren negentig met niemand minder dan Desi Delano Bouterse had onderhandeld over coca\u00efneleveranties. Van Loon was in 1997 aangehouden voor een onderschept drugstransport van 486 kilo coke, gevonden in El Primero, een motorjacht dat lag afgemeerd in de haven van het Zeeuwse Stel\u00adlen\u00addam. Daarvoor werd hij veroordeeld. In de aanloop naar zijn hoger beroep praatte hij met de Nederlandse opsporingsinstanties over Bou\u00adter\u00adse. Zijn verklaring \u2013 en alleen zijn verklaring \u2013 leidde in 2001 tot de definitieve veroordeling van de huidige president van Suriname. Daarmee ging een lang gekoesterde wens van Nederland in vervulling. Wat via inlichtingendiensten en militaire middelen niet was gelukt, slaagde strafrechtelijk wel: \u2018staatsvijand\u2019 Bouterse werd een gevoelige slag toegebracht. Sindsdien ziet Nederland hem als een drugscrimineel en hangt hem hier een celstraf van elf jaar boven het hoofd.<\/p>\n

\n
\n

Voor Inez Weski is het duidelijk: Van Loon is willens en wetens be\u00efnvloed<\/p>\n<\/blockquote>\n<\/div>\n

De vraag is of dat zo blijft. Zijn getuigenis van toen was een leugen, zegt Van Loon nu. \u2018Bou\u00adter\u00adse kwam in mijn hele verhaal niet voor,\u2019 staat er in een offici\u00eble verklaring die is opgetekend door meester Ernst van Soest, notaris te Hasselt. \u2018Ik heb dus absoluut niet te maken gehad met Bouterse. Ook niet indirect.\u2019 Van Loon liet zijn verhaal juni vorig jaar officieel vastleggen op verzoek van Inez Weski, de advocaat van Bouterse. Zij heeft deze week een herzieningsverzoek ingediend bij de Hoge Raad, waarvan de notari\u00eble verklaring onderdeel uitmaakt. Weski wil dat de zaak tegen haar cli\u00ebnt wordt overgedaan.<\/p>\n

Leugenachtig<\/strong><\/p>\n

Het is niet de eerste keer dat een advocaat van Bouterse zo\u2019n verzoek doet. In 2002 vroeg strafpleiter Bram Moszkowicz daar al om, onder meer gebaseerd op een verklaring van een medeverdachte van Van Loon. Die collega-crimineel had eerder al beweerd dat Van Loon had gelogen. Het bleek te mager voor de Hoge Raad. In 2005 deed Bouterse een nieuwe poging tot herziening, deze keer via Weski. Zij bracht nieuwe verklaringen en stukken in, die het Bouterse-proces in een ander daglicht moesten plaatsen. En hoewel de advocaat-generaal \u2013 de adviseur van de Hoge Raad \u2013 zelf ook de nodige vragen had bij de gang van zaken, bleek het opnieuw niet genoeg om een rigoureuze stap te nemen en het Bouterse-proces over te laten doen.<\/p>\n

Nu is er dus een derde poging. Eentje waarbij de kroongetuige z\u00e9lf bekent te hebben gelogen.<\/p>\n

Dat Van Loon zijn verklaringen herroept, is natuurlijk een gotspe. Het zijn beweringen van een veroordeelde crimineel die zegt te hebben gelogen en wiens woorden \u2013 oud of nieuw \u2013 daardoor inherent onbetrouwbaar zijn. Zijn nieuwste versie van \u2018de feiten\u2019 is op zichzelf staand vermoedelijk niet voldoende om de Hoge Raad nu wel te overtuigen. Om het verzoek te stutten, heeft Weski het verhaal van Van Loon daarom zoveel mogelijk proberen te \u2018objectiveren\u2019.<\/p>\n

\n
\"Bouterse
Bouterse als president in 2010<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

Een belangrijke steun vond de advocate in het Belgische strafdossier tegen Van Loon dat ze te langen leste in haar bezit wist te krijgen. Het gaat om een drugs- en witwaszaak tegen de kroongetuige uit 2003, die diende in hoger beroep bij het hof in Antwerpen. Daarin speelde ook het coca\u00efnetransport een rol waarvoor Bouterse was veroordeeld. In die oude Stellendam-zaak komen medeverdachten aan het woord die de notari\u00eble ontboezeming van Van Loon lijken te bevestigen. Pikant zijn daarnaast de processen-verbaal van de Belgische politie en het vonnis van de rechters. Ze komen allen tot de conclusie dat de eerdere Bouterse-verklaring van Van Loon leugenachtig is. Ook zijn er telefoontaps waarbij betrokkenen praten over de dubieuze manier waarop de kroongetuige de Nederlandse opsporingsinstanties ter wille is geweest.<\/p>\n

Weski stuurde het omvangrijke pak documenten deze week naar de Haagse Kazernestraat, waar de Hoge Raad zetelt. Volgens haar voldoet dit nieuwe verzoek ruimschoots aan de strenge eisen voor een herziening. Dat die er komt, is volgens de raadsvrouwe \u2018een bittere noodzaak, want mijn cli\u00ebnt heeft geen eerlijk proces gekregen\u2019. Vrij Nederland kreeg inzage in het herzieningsverzoek en de recente notari\u00eble verklaring. Eerder al woonden we het Belgische proces bij, spraken met Van Loon zelf en met mensen uit zijn omgeving.<\/p>\n

De grote baas op de achtergrond<\/strong><\/p>\n

Om met het belangrijkste te beginnen: in zijn notari\u00eble \u2018biecht\u2019 vertelt Van Loon hoe Neder\u00adlandse rechercheurs in 1997, kort na zijn aanhouding in de Stellendam-zaak, hem bezochten in zijn cel. Daar zouden ze omfloerst hebben gesuggereerd dat de partij coke afkomstig was uit \u2018S\u2019 (Suriname) en het eigendom was van \u2018B\u2019 (Bouterse). Van Loon kon dat verhaal maar beter bevestigen, anders zou hij zo maar voor zestien jaar achter de tralies kunnen verdwijnen. De drugscrimineel toonde zich welwillend ten aanzien van het voorstel. \u2018Ik gaf toen aan: als u zegt dat het van de koningin is, dan zeg ik dat het van de koningin is, als ze me maar vrijlaten.\u2019 Het zou echter nog een tijdje duren voor de politiemensen opnieuw op de koffie kwamen. De Belgische cokesmokkelaar was toen al veroordeeld en in afwachting van zijn hoger beroep. Deze keer ging Van Loon definitief overstag. \u2018Tijdens dit gesprek gaven ze mij de indruk alsof ik de zoveelste getuige was tegen Bouterse.\u2019<\/p>\n

Zo was zijn oorspronkelijke Bouterse-verkla\u00adring volgens Van Loon tot stand gekomen. In dat explosieve document uit 1999 beweerde de kroongetuige dat hij midden jaren negentig in contact was gekomen met mensen van het zogeheten Suri-kartel. Hij was samen met zijn Belgische handlanger Marcel Geladi via Frans-Guyana naar Suriname gereisd om daar in Paramaribo zaken te doen met Radj Oedit, een gekend kopstuk uit de Surinaamse drugsscene. Op een gegeven moment kwamen ze in een kantoortje waar \u2018een man die kalend was met een klein ringbaardje\u2019 de visa in hun paspoorten regelde. Daarna zou Oedit hebben gevraagd: \u2018Weten jullie wel bij wie jullie nu zijn geweest?\u2019 Dat was dus Desi Bouterse, dezelfde persoon die Van Loon op een later moment \u2018in een hawa\u00efshirt\u2019 bij een volgende bespreking zag binnenlopen. Het bleek de grote baas op de achtergrond, met wie de criminele Belgen uiteindelijk aan tafel zouden belanden om te onderhandelen over honderden kilo\u2019s coke.<\/p>\n

Aanzetten tot meineed<\/strong><\/p>\n

Die vijftien jaar oude kroongetuigeverklaring van Van Loon klinkt nog steeds als hard en sluitend bewijs tegen Bouterse. Maar de Belg beweert nu dat de betrokken rechercheurs en hun baas Evert Harderwijk, de officier van justitie die het onderzoek leidde, indertijd \u2018als het ware bij mijn verhaal Bouterse en andere personen hebben ingevuld\u2019. Volgens Van Loon is Gerard Spong, zijn toenmalige advocaat, gaan onderhandelen met Harderwijk over wat er wel en niet in de verklaring moest komen te staan. \u2018In het stuk dat zij bekeken, was de naam Bouterse blijkbaar al ingevuld in bepaalde passages.\u2019 Dat alles was gebeurd zonder zijn medeweten, beweert Van Loon. Toch heeft hij die verklaring ondertekend, naar eigen zeggen op aanraden van zijn advocaat Spong, vooral omdat hij allerlei extra garanties kreeg van de officier van justitie. Naast de officieel toegezegde strafvermindering mocht Van Loon onder meer zijn crimineel vermogen houden en zouden zijn medeverdachten \u2013 onder anderen Marcel Geladi, die zijn geld beheerde \u2013 niet worden aangehouden. Daar\u00adnaast zou Van Loon naar eigen zeggen ook niet worden vervolgd voor een andere Surinaamse drugsdeal waarbij hij betrokken was, de zogeheten Southampton-zaak. In het kader van zijn kroongetuigenovereenkomst had hij namelijk zijn hele criminele carri\u00e8re moeten opbiechten.<\/p>\n

\"Bouterse
Bouterse als NDP-leider in 1995. Foto: Willem Middelkoop \/ HH<\/figcaption><\/figure>\n

Volgens Van Loon zat het hem in die tijd al niet lekker dat hij had gelogen. Hij zegt meermalen \u2013 voor, tijdens en na het proces tegen Bouterse \u2013 tevergeefs te hebben geprobeerd terug te komen op zijn verklaring. Voor Inez Weski is het een duidelijke zaak: Van Loon is willens en wetens be\u00efnvloed en haar cli\u00ebnt Bouterse is valselijk beschuldigd. Dat is volgens haar \u2018het product van de opzettelijke inspanningen van het Openbaar Ministerie en de toenmalige raadsman mr. Spong\u2019, schrijft ze in het herzieningsverzoek. Die werkwijze bestempelt Weski als \u2018het aanzetten tot meineed\u2019 en wijst volgens haar op een \u2018fundamentele onbetrouwbaarheid\u2019 van het OM in deze zaak. Volgens de raadsvrouwe zijn er daarnaast met de kroongetuige afspraken gemaakt die in strijd zijn met de wet en die vervolgens geheim zijn gehouden voor de rechters.<\/p>\n

Een gewillig oor<\/strong><\/p>\n

Het zijn zware beschuldigingen die Weski ter weging voorlegt aan de Hoge Raad. Maar ze baseert zich daarbij niet alleen op de herroepen woorden van Van Loon. De advocate ziet haar verhaal ook bevestigd in het oordeel van verschillende Belgische gezagsdragers. Na zijn detentie in Nederland was Van Loon verkast naar zijn geboorteland. Daar werd hij al snel opnieuw vervolgd, deze keer voor witwassen in verschillende drugszaken, waaronder ook die van de onderschepte kilo\u2019s uit het Zeeuwse Stellendam. Dus dook de Belgische politie opnieuw in die veelbesproken zaak. \u2018Uit verschillende stukken blijkt dat de verklaring die Van Loon aflegde in Nederland [\u2026] gelogen zou zijn voor wat betreft de betrokkenheid van Bouterse,\u2019 schrijven rechercheurs op 17 december 2003 in een proces-verbaal. Ergo: het smokkelverhaal van Van Loon klopt tot in de details, behalve waar het de naam van de Surinaamse oud-legerleider betreft.<\/p>\n

De Belgen concluderen dat onder meer uit verscheidene afgeluisterde telefoongesprekken. Bijvoorbeeld als Van Loon op 24 oktober 2002 belt met zijn medeverdachte Frank Janssen, die er ook bij zou zijn geweest in Suriname. Ze praten over het herzieningsverzoek dat Bram Moszkowicz kort daarvoor heeft ingediend. Van Loon zegt te overwegen om een brief te schrijven naar de advocaat-generaal bij de Hoge Raad die moet oordelen over het verzoek. Daarop zegt Janssen: \u2018Pff\u2026 ik zie niet in waarom je naar die rechter moet schrijven.\u2019 Van Loon antwoordt: \u2018Ja, maar die moet een advies uitbrengen, dus ik vind dat die volledig op de hoogte moet zijn van alles.\u2019<\/p>\n

Verderop vertelt de kroongetuige over \u2018een afgelegde verklaring\u2019 die \u2018bij elkaar is geschoven\u2019, dat hij het \u2018een beetje beu\u2019 is en dat er \u2018een paar dingen\u2019 moeten worden rechtgezet. Als zijn gesprekspartner hem waarschuwt dat hij kan worden vervolgd voor meineed, zegt Van Loon: \u2018Meineed? Clinton heeft er ook geen zes jaar voor gehad.\u2019 Op een gegeven moment beweert Janssen dat Moszkowicz een slechte advocaat is, want \u2018als ik Bouterse had moeten verdedigen met mijn kennis, dan was hij nooit veroordeeld.\u2019<\/p>\n

\n
\n

Ook de Belgische rechters waren niet overtuigd<\/p>\n<\/blockquote>\n<\/div>\n

Deze ietwat cryptische dialoog correspondeert volgens de Belgische recherche met verklaringen die medeverdachten van Van Loon eerder aflegden, onder meer tegenover de Neder\u00adland\u00adse politie. De Belgen verwijzen bijvoorbeeld naar het relaas van Marcel Geladi, zijn kompaan met wie kroongetuige Van Loon in de jaren negentig naar Suriname was afgereisd en die dus ook aanwezig zou zijn geweest bij de ontmoeting met Bouterse. Dat laatste ontkende Geladi met klem. Hij beweerde in 2001 tegenover de Rotter\u00addamse recherche dat Van Loon heeft gelogen: \u2018De naam Bouterse zal hem (Van Loon, red.) enigermate bekend zijn geweest. Maar deze werd interessanter toen hem duidelijk werd hoe graag de Nederlandse justitie Bouterse achter de tralies wou hebben. Met de fantasie en de overtuigingskracht die hem eigen is, was het voor hem blijkbaar niet moeilijk om een geloofwaardig verhaal te verzinnen. Hoe dan ook was in zijn voordeel dat hij een gewillig oor vond voor zijn verhaal \u2013 een bereidwilligheid die in de hand werd gewerkt doordat Harderwijk (de officier van justitie, red.) er veel aan gelegen was om Bou\u00adter\u00adse te veroordelen; een bereidwilligheid bovendien die ook bij Spong mag worden verondersteld. Deze is immers niet alleen adviseur van de Surinaamse regering inzake de Decem\u00adber\u00admoorden, maar was ook persoonlijk betrokken omdat bij deze moorden familieleden waren omgekomen (het ging om bevriende advocaten, red.). Al met al twee, in de zaak Stellendam (\u2026) betrokken personen die een meer dan gebruikelijk professioneel en persoonlijk belang zouden kunnen hebben gehad bij een veroordeling van Desi Bouterse.\u2019<\/p>\n

Het verhaal wordt bevestigd door Frank Jans\u00adsen, der Dritte im Bunde wat betref de Stellen\u00addam-smokkel en ook een medeverdachte van Van Loon in de Belgische witwaszaak. Tegen\u00adover de onderzoeksrechter in Antwerpen legde Jans\u00adsen in 2003 de volgende verklaring af: \u2018Van Loon heeft in ruil voor een ruime strafvermindering valse verklaringen afgelegd ten laste van Bouterse, die in werkelijkheid onschuldig was in deze zaak. Ik heb zelf trouwens aangeboden om destijds in die zin te getuigen ten voordele van Bouterse.\u2019<\/p>\n

Vlucht<\/strong><\/p>\n

De telefoontaps en de verhoren zijn voor de Belgen slechts voor \u00e9\u00e9n interpretatie vatbaar: Van Loon heeft in Nederland gelogen. En dan is er nog een andere kwestie waarin hun oordeel wezenlijk anders is dan dat van de Nederlandse speurders. Van Loon beweert dat hij op 2 juni 2000 is vrijgelaten door het Nederlandse Openbaar Ministerie, de dag dat het requisitoir was in de zaak tegen Bouterse. Dat was ruimschoots eerder dan met Van Loon was afgesproken in zijn deal. Volgens de kroongetuige was het een extra beloning nadat hij eerder had gedreigd niet meer mee te werken.<\/p>\n

In de versie van het Nederlandse OM heeft Van Loon zich echter onttrokken aan zijn detentie. Hij had die dag in juni proefverlof en is domweg niet teruggekomen. Daar wilden de Belgen graag het fijne van weten. Nederland had namelijk op 18 juli 2002 aan Belgi\u00eb gevraagd om overname van strafvervolging van Van Loon in zijn drugszaken \u2013 Stellendam en Southampton. Dus had de verdachte nu wel of niet zijn straf uitgezeten in Nederland? En zo niet, had de kroongetuige zich dan schuldig gemaakt aan contractbreuk en was zijn contract nog geldig?<\/p>\n

Om antwoorden op die vragen te krijgen, werden de officier van justitie Harderwijk en de betrokken Nederlandse rechercheurs opgeroepen als getuigen in het Belgische proces tegen Van Loon cum suis. De Nederlanders beweerden unaniem dat de kroongetuige voortijdig en zonder toestemming het land had verlaten, maar spraken elkaar tegen over de datum. Ook over de daaropvolgende gebeurtenissen liepen hun verhalen uiteen en bleven er vragen onbeantwoord. Hoe wisten ze waar de vermeend voortvluchtige Van Loon zat? Waarom hadden ze nog contact met hem? Hoe vaak was dat gebeurd? Waarom werd hij nog een tijdlang gerund door de Criminele Inlichtingen Eenheid van de Nederlandse politie? En waarom was hij niet meteen internationaal gesignaleerd? Op die laatste vraag beweerde Harderwijk dat de vlucht van Van Loon direct was gemeld, terwijl dat in feite pas jaren daarna gebeurde.<\/p>\n

Beloond voor zijn rol<\/strong><\/p>\n

Met Harderwijk had Van Loon sowieso nog een appeltje te schillen. Volgens de kroongetuige had de officier van justitie hem buiten de offici\u00eble deal om allerlei toezeggingen gedaan. Bijvoorbeeld dat justitie zijn crimineel vermogen ongemoeid zou laten, zodat hij zelf kon zorgen voor zijn getuigenbescherming. Onder\u00addeel van die afspraak zou onder meer zijn dat Nederland medeverdachte Geladi niet zou vervolgen, want bij hem had Van Loon zijn geld gestald. Die afspraak heeft het OM met voeten getreden, beweert hij. Geladi werd later alsnog vervolgd, waardoor Van Loon naar zijn centen kon fluiten.<\/p>\n

Over dat alles werd verantwoordelijk officier van justitie Harderwijk op 12 mei 2005 gehoord bij het Hof van Beroep in Antwerpen. Hij ontkende categorisch dat er naast de offici\u00eble regeling afspraken waren gemaakt met de kroongetuige. Wel gaf de OM\u2019er toe dat er contact is geweest met de kroongetuige toen deze in Bel\u00adgi\u00eb zat. Maar dat was omdat Van Loon bang was te worden ontvoerd, zei Harderwijk. \u2018Bouterse werd in Nederland gezien als een gevaarlijke man met een lange arm, dus ik wilde met name zekerheid hebben of mogelijk Bouterse achter de ontvoering had gezeten.\u2019 Dat is toch gek: een OM dat weet waar een ontvluchte gedetineerde zit, contact met hem heeft, maar verder niets doet. Sterker: Neder\u00adlandse rechercheurs brachten hem nadien zelfs nog zijn spullen uit de Rot\u00adter\u00addamse gevangenis.<\/p>\n

Ook de Belgische rechters waren niet overtuigd. Sterker nog: ze zagen in het gedrag van het Ne\u00adder\u00adlandse OM een reden om Van Loon niet opnieuw in Belgi\u00eb te aan te pakken. In beide drugszaken \u2013 Stellendam en South\u00adampton \u2013 werd het Belgische OM niet-ontvankelijk verklaard. Het hof in Antwerpen oordeelde dat Van Loon niet was ontvlucht en er sprake was van \u2018een oneigenlijk gebruik van de regels inzake wederzijdse rechtshulp\u2019. Simpel gezegd: Neder\u00adland had zich misdragen door eerst een deal te maken met iemand, om hem daarna in een ander land voor de rechter te laten slepen.<\/p>\n

Dat laatste is een tik op vingers van het Neder\u00adlandse OM, maar is het ook belangrijk voor het herzieningsverzoek van Bouterse? Ja, vindt Weski: \u2018Want als blijkt dat de kroongetuige tegen de afspraken in eerder is vrijgelaten, en als de deal wezenlijk meer heeft ingehouden dan het OM heeft verteld bij de rechter, dan wankelt de zaak.\u2019 Volgens haar is de zogenaamde \u2018ontvluchting\u2019 verzonnen om te maskeren dat Van Loon buiten de deal om is beloond voor zijn rol als kroongetuige. Als de rechters in de strafzaak tegen Bouterse uit 2000 hadden geweten dat de opsporingsinstanties zo te werk zijn gegaan, was het Open\u00adbaar Ministerie volgens de advocaat gegarandeerd niet-ontvankelijk verklaard \u2013 een overtuiging waarin ze zich gesteund weet door eerdere uitspraken van de Hoge Raad. \u2018Of hij was minimaal vrijgesproken,\u2019 zegt Weski, \u2018gelet op de ernstige integriteitschending van de opsporing. De waarheidsvinding was kennelijk niet van belang.\u2019<\/p>\n

Pikkie zonder Loon<\/strong><\/p>\n

Het nieuwste herzieningsverzoek is in eerste instantie het verhaal van een kroongetuige die tot inkeer lijkt gekomen. Iemand die er ooit heil in zag om te verklaren over de criminele handel van \u2018staatsvijand\u2019 Desi Bouterse, maar in de loop der jaren is gaan twijfelen. Ook al omdat hij er zelf niet echt beter van is geworden. In de nalatenschap van een van zijn handlangers zat een conceptbrief van Van Loon aan het Nederlandse OM, waarin hij zich beklaagde over zijn behandeling en alsnog geld eiste van de staat. Het is een nooit verstuurd schrijven, met een platte, maar veelzeggende signatuur: \u2018Pikkie zonder Loon\u2019, staat er als grap onder aan de brief.<\/p>\n

Maar het is niet alleen de ommezwaai van een berekenende crimineel. Het zijn ook de verklaringen van anderen, sommigen al jaren geleden opgetekend. Die zijn minder omstreden en lijken de scepsis over Van Loons verhaal te bevestigen. Net als verscheidene afgeluisterde telefoongesprekken, die al diepgaand zijn onderzocht door de Belgen. En het lijkt toch niet heel waarschijnlijk dat de vermoede lange arm van Desi Bouterse in staat is om alle betrokkenen te orkestreren tot in hun priv\u00e9conversaties. Nu is de vraag of de Hoge Raad er net zo over denkt. <\/p>\n

\n

Reactie OM<\/h3>\n

Het Openbare Ministerie laat weten geen reactie te willen geven op de beschuldigingen aan onder meer officier van justitie Harderwijk zolang het herzieningsverzoek bij de Hoge Raad ligt.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Advocaat Gerard Spong: \u2018het was een shady deal\u2019<\/h3>\n

\u2018Ik heb Van Loon bijgestaan als advocaat. Hij heeft indertijd zelf het initiatief genomen tot een deal met de overheid om te verklaren over Bouterse. Hij heeft daarbij zelf zijn voorwaarden gesteld over strafvermindering en zijn bescherming. Ik ben niet aanwezig geweest toen hij in het kader van een deal zijn verklaringen aflegde. Ik werd door hem geconfronteerd met de deal die hij buiten mij om met het OM had gesloten.<\/p>\n

Ik ben wel betrokken geweest bij het afsluiten van zijn overeenkomst met de staat. Dat was pionieren. ik heb die overeenkomst samen met de landsadvocaat in elkaar getimmerd. Dat wil dus zeggen: dat we een juridische kader hebben opgesteld voor de deal. De inhoud ervan had Van Loon zelf bepaald. Op een gegeven moment werd ik wel bij de afhandeling ervan betrokken omdat er steeds gedoe was rond de beveiliging van Van Loon, en over het nakomen van de gemaakte afspraken over zijn verlof. Voor zover ik me na al die jaren herinner klopt het dat Van Loon voor zijn deal was overeengekomen dat hij zelf voor zijn beveiliging zou zorgen omdat hij daar geld genoeg voor had. Een ervaren officier van justitie moet dan beseffen waar dat geld van afkomstig is, zeker gezien het feit dat Van Loon al heel lang actief was in meerdere criminele organisaties die zich bezig hielden met drugshandel. Ik kan me niet voorstellen dat een officier zich dat niet realiseert. Iedere deal in dit geval is een \u201cshady deal\u201d. Je sluit immers een overeenkomst met een drugscrimineel en niet met een onbevlekte kapelaan. De officier van justitie is overigens niet de enige die van de voorwaarden wist. Zo’n deal wordt goedgekeurd door de minister en de procureurs-generaal. Iedereen moet hebben geweten met wie ze in zaken gingen.<\/p>\n

Het feit dat Patrick van Loon nu in een notari\u00eble verklaring heeft laten vastleggen dat hij indertijd heeft gelogen over de betrokkenheid van Bouterse bij zijn drugshandel zegt nog niet zoveel. Een notaris noteert immers lijdelijk wat iemand verteld. Destijds is Van Loons Bouterse-verklaring – nogmaals die hij buiten mij om had afgelegd – bij herhaling door de officier van justitie getoetst. Voor een herzieningsverzoek zou het sterker zijn als hij een nieuwe verklaring bij de politie had afgelegd. Voor een herziening zal er dan ook nog ondersteunend bewijs moeten zijn.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Het verlanglijstje van Weski<\/h3>\n

Als de Hoge Raad instemt met het herzieningsverzoek, heeft advocaat Inez Weski een imposant rijtje getuigen dat ze graag wil horen \u2013 zowel kwantitatief als kwalitatief. Meest in het oog springend zijn de verzoeken om oud-staatslieden te ondervragen, zoals de voormalige ministers van Justitie Ernst Hirsch Ballin en Winnie Sorgdrager. Wat wisten zij van de deal met Van Loon? Daarnaast wil Weski oud-premier Ruud Lubbers aan de tand voelen. Hij stuurde indertijd de Inlichtingendienst Buitenland (IDB) aan en zou die dienst hebben opgedragen onderzoek te doen naar de vermeende drugslijnen van Bouterse. Informatie van de IDB \u2013 en nadien ook van de Binnenlandse Veiligheidsdienst \u2013 is naar verluid gebruikt voor het politieonderzoek, terwijl de rechters daar geen weet van hadden.<\/p>\n

Verder wordt de lijst bevolkt door verschillende gezagsdragers. Uiteraard de betrokken opsporingsambtenaren, maar ook hun bazen, zoals de (oud-)officieren van justitie Charles van der Voort en Evert Harderwijk. Ook wil Weski Ton Driessen aan de tand voelen, de toenmalige leider van het rechercheteam (het \u2018CoPa\u2019-team). In 1995 ontkende Driessen ten overstaande van de rechter resoluut dat de er in het Bouterse-onderzoek coca\u00efne \u2018gecontroleerd\u2019 was doorgelaten (dus met de goedkeuring van de politie). Twaalf jaar later zei hij in een interview (recherchemagazine Blauw, 2007) dat er wel degelijk coke was doorgeleverd in die zaak, namelijk 400 kilo. Ook dat had vermoedelijk geen goedkeuring gekregen van de rechters, \u00e1ls ze er in de tijd van op de hoogte waren gesteld.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Target Desi Bouterse<\/h3>\n

De Surinaamse president Desi Bouterse (68) wordt in Nederland gezien als couppleger (1980), moordenaar (1982) en drugshandelaar (1999). Toen hij in 2010 de verkiezingen won, zei de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen dat Bouterse \u2018In Nederland alleen welkom is om zijn celstraf uit te zitten\u2019.<\/p>\n

Na de staatsgreep in 1980 werd Bouterse bevelhebber van het Surinaamse leger. Vooral de standrechtelijke executie in 1982 van vijftien tegenstanders van zijn regime leidde in Nederland tot hevige verontwaardiging. In een interview in 2006 zei Bouterse \u2013 die toen nog parlementari\u00ebr was \u2013 tegen Vrij Nederland: \u2018Ik was de hoogste baas in 1982 en draag dus ook de verantwoordelijkheid voor de Decembermoorden.\u2019 Wel ontkende hij er rechtstreeks bij betrokken te zijn. \u2018Men wringt zich in allerlei bochten om te kunnen bewijzen dat Bouterse moorden heeft gepleegd.\u2019 Volgens Bouterse was Nederland om die reden zo gebeten op zijn drugsveroordeling. \u2018Het is allemaal politics.\u2019<\/p>\n

Voor Nederland is Bouterse al lange tijd een target. Eind jaren tachtig had de regering zelfs plannen de coupleider te wippen door militair in te grijpen. Het zou er niet van komen. Daarna gooide Nederland het over een andere boeg: justitie was aan zet. In een \u2013 naar wat later bleek stiekeme \u2013 samenwerking met de inlichtingendiensten probeerde men Bouterse als drugsbaron neer te zetten. Die tactiek bleek uiteindelijk meer succesvol, dankzij de getuigenverklaring van Patrick van Loon.<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

Andere tijden: de eerste jacht<\/h3>\n

In Andere Tijden<\/a> blikken Nederlandse politiemensen en agenten van de Drugs Enforcement Agency (DEA) terug op de jacht op de Surinaamse leider midden jaren tachtig. Na de decembermoorden in 1982 had Nederland de ontwikkelingshulp aan Suriname bevroren. Ook kwam er geen soldij meer voor Bouterse en de sergeanten uit Den Haag. Volgens de Militaire Inlichtingendienst gingen ze daarom in zaken met de Colombiaanse drugskartels. Nederlandse rechercheurs zetten in 1984 een undercoveroperatie op, maar werden om politieke reden redenen teruggefloten. De Amerikanen waren daarna aan zet. DEA-agent Laverty: \u2018Bouterse zat overal achter.\u2019<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wordt de zaak-Bouterse heropend?<\/p>\n","protected":false},"author":1023,"featured_media":240294,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","ep_exclude_from_search":false,"footnotes":""},"tags":[487],"class_list":["post-22557","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","tag-gratis"],"acf":[],"author_name":"Harry Lensink, Marian Husken","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/22557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/comments?post=22557"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/posts\/22557\/revisions"}],"author":[{"embeddable":true,"name":"Harry Lensink, Marian Husken","href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/users\/1023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media\/240294"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/media?parent=22557"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vn.nl\/wpg-api\/wp\/v2\/tags?post=22557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}